فایننشال تایمز گزارش داد امارات متحده عربی پس از جنگ ایران، راهبردی دوگانه در پیش گرفته است: احیای محتاطانه روابط اقتصادی و دیپلماتیک با جمهوری اسلامی و گسترش همکاریهای دفاعی با آمریکا و اسرائیل، با هدف کاهش آسیبپذیریهای امنیتی و اقتصادی خود.
این روزنامه سهشنبه ششم مرداد به نقل از افراد آگاه نوشت شیخ محمد بن زاید آل نهیان، رییس امارات متحده عربی، ماموریت کاهش تنش با ایران را به سه برادر خود سپرده است.
یک مقام ارشد اماراتی نیز به این روزنامه گفت تنشزدایی بخشی از مجموعه راهبردهای کشورش برای مدیریت روابط با دشمنی بسیار بزرگتر است و امارات در عین استفاده از ظرفیتهای دیپلماتیک و اقتصادی، خود را برای بدترین سناریو آماده میکند.
این مقام گفت: «توان بازدارندگی خود را افزایش خواهیم داد، از راه دیپلماتیک عمل خواهیم کرد و از وزن اقتصادی خود نیز بهره میگیریم.» او افزود مقامهای اماراتی پس از پشت سر گذاشتن بحران، به توانایی کشورشان برای غلبه بر پیامدهای آن باور دارند، اما دریافتهاند که این روند خودبهخود پیش نخواهد رفت و نیازمند تلاش مستمر است.
به گفته این منابع، شیخ منصور، یکی از معاونان رییس امارات؛ شیخ عبدالله، وزیر امور خارجه و شیخ طحنون، مشاور امنیت ملی، اجرای این ماموریت حساس را بر عهده گرفتهاند. فایننشال تایمز شیخ طحنون را یکی از عملگراترین رهبران ابوظبی توصیف کرد.
نخستین نشانههای نزدیک شدن امارات و حکومت ایران، یک هفته پس از آتشبس ایران و آمریکا و با تماس شیخ منصور و محمدباقر قالیباف پدیدار شد. شیخ عبدالله نیز در ژوئن برای نخستین بار پس از جنگ با عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، تلفنی گفتوگو کرد.
عبدالخالق عبدالله، پژوهشگر اماراتی، جمهوری اسلامی را آغازگر گفتوگوها معرفی کرد و افزود رد پیشنهاد مذاکره از سوی یک دشمن، اقدامی غیرعاقلانه محسوب میشد. او دلیل دیگر ازسرگیری ملاقاتها میان رهبران امارات متحده عربی با مقامهای جمهوری اسلامی و تلاش برای کاهش تنشها را رسیدن امارات به این ارزیابی دانست که جنگ نمیتواند مساله ایران را حل کند.
او به فایننشال تایمز گفت: «همه دریافتند با وجود تمام این اتفاقها، جنگ نه به حکومت پایان میدهد و نه سپاه پاسداران را شکست میدهد.» عبدالله با اشاره به بیاعتمادی عمیق میان دو طرف، آتشبس را شکننده توصیف کرد، اما دوام حدودا دو ماهه آن را اطمینانبخش دانست.
از رویارویی تا تنشزدایی
در ماههای نخست جنگ، امارات بیش از دیگر متحدان عرب آمریکا هدف حملات تهران قرار گرفت و با نزدیک به ۳ هزار حمله موشکی و پهپادی روبهرو شد. این کشور نیز با دهها حمله متقابل پاسخ داد و در میان کشورهای حاشیه خلیج فارس، سرسختانهترین موضع را در قبال ایران در پیش گرفت.
با این حال، به نوشته فایننشال تایمز پس از توافق آمریکا و جمهوری اسلامی بر سر آتشبسی شکننده در آخرین روزهای اردیبهشت، ابوظبی بهتدریج از رویارویی بهسوی تنشزدایی حرکت کرد. یادداشت تفاهمی که دو طرف ۲۷ اردیبهشت برای تمدید آتشبس و بازگشایی تنگه هرمز امضا کردند، این روند را سرعت بخشید.
امارات در چارچوب این تنشزدایی، بخشی از تجارت با جمهوری اسلامی و پروازها به ایران را از سر گرفت و به حدود ۲۰ هزار ایرانی دارای اقامت امارات که هنگام آغاز جنگ خارج از این کشور بودند، اجازه بازگشت داد. در پی این تحولات، صادرات نفت امارات نیز دوباره افزایش یافت.
یک مدیر اماراتی به فایننشال تایمز گفت رویکرد سرسختانه امارات به مرحله نخست جنگ تعلق داشت و امارات پس از آن عملگرایی نشان داد. او افزود: «ما به تصمیمها نمیچسبیم؛ تصمیمها را متناسب با شرایط تنظیم میکنیم.»
در بخشی از گزارش فایننشال تایمز آمده است که شیخ محمد بن زاید آل نهیان، رییس امارات متحده عربی، دو دهه درباره تهدید ناشی از زرادخانه عظیم پهپادی و موشکی جمهوری اسلامی هشدار داده و برای مقابله با آن آماده شده بود. با این حال، شدت حملات در جنگ ۳۹روزه امارات را غافلگیر کرد.
دیپلماتها و تحلیلگران به این روزنامه گفتند شیخ محمد در محافل خصوصی امیدوار بود جنگ، حکومت اسلامی و توان نظامی آن را به میزان چشمگیری تضعیف کند. با این همه، او و دیگر رهبران کشورهای حاشیه خلیج فارس میدانستند اگر ترامپ جنگ را در حالی پایان دهد که حکومت تضعیف شده، اما شکست نخورده است، مدیریت پیامدهای آن بر عهده آنان خواهد بود.
نگرانی اصلی این بود که کشورهای منطقه ناچار شوند با یک دشمن زخمی اما جنگطلبتر در همسایگی خود روبهرو شوند؛ دشمنی که توان وارد کردن آسیب گسترده به زیرساختها و اقتصاد کشورهای حاشیه خلیج فارس را حفظ کرده است.
گسترش همکاری دفاعی با اسرائیل و آمریکا
از این گزارش میتوان نتیجه گرفت که امارات با وجود تنشزدایی، همچنان عمیقا به جمهوری اسلامی بیاعتماد است و برای گسترش همکاریهای دفاعی با اسرائیل و آمریکا برنامهریزی میکند.
همزمان با انتشار گزارش فایننشال تایمز، ستاد فرماندهی مرکزی ارتش ایالات متحده، سنتکام، در بیانیهای از توافق با امارات متحده عربی برای ایجاد اولین گروه ویژه دوجانبه با تمرکز بر تسریع توسعه برنامههای کاربردی هوش مصنوعی نظامی خبر داد.
این کارگروه ویژه به نام «تالون سیناپس» قرار است هفته دوم مرداد بهطور رسمی راهاندازی شود. طبق اعلام سنتکام، حدود ۲۰ نیروی آمریکایی و اماراتی متخصص در زمینههای هوش مصنوعی و داده و امنیت سایبری در این کارگروه مشغول خواهند شد.
امارات پس از امضای پیمان ابراهیم با اسرائیل و عادیسازی روابط با این کشور، به نزدیکترین متحد منطقهای اسرائیل تبدیل شد. اسرائیل در آغاز جنگ سامانههای گنبد آهنین و پرتو آهنین را برای کمک به امارات فرستاد و پس از آن، حضور دیپلماتیک خود در ابوظبی و همکاریهای دوجانبه در حوزههای فناوری، زیرساخت و دفاع را گسترش داد. در ماههای پس از جنگ، اندازه سفارت اسرائیل در ابوظبی دو برابر شد و اکنون یکی از بزرگترین نمایندگیهای دیپلماتیک این کشور است. اسرائیل در پی گسترش همکاریهای دوجانبه در حوزههای گوناگون، از فناوری و هوش مصنوعی گرفته تا بنادر خشک، تاسیسات ذخیرهسازی و امور دفاعی است.
یک مقام اسرائیلی به فایننشال تایمز گفت شرکتهای دفاعی این کشور پیش از جنگ نیز در امارات حضور داشتند، اما فعالیت این شرکتها اکنون بسیار گستردهتر شده است. او افزود: «شرکتهای دفاعی اسرائیلی در امارات فعالاند و بهصورت دایمی در اینجا مستقر شدهاند.»
این رسانه همچنین نوشت ابوظبی همچنان معتقد است عادیسازی روابط با اسرائیل، که حاصل توافقهای موسوم به ابراهیم با میانجیگری ترامپ بود، در راستای منافع راهبردی امارات است.
بر اساس گزارش فایننشال تایمز، پدافند هوایی امارات بخش بزرگی از موشکها و پهپادهای ایران را رهگیری کرد. این پدافند با سامانههای آمریکایی، اسرائیلی، کره جنوبی و اوکراینی و پشتیبانی جنگندههای بریتانیایی و فرانسوی تقویت شده بود.
یک مقام اماراتی گفت جنگ، «نقش آمریکا را برای منطقه ضروریتر کرده است، نه کماهمیتتر». دولت ترامپ نیز در آغاز تابستان به پاس آنچه «نقش کلیدی امارات در پیشبرد منافع آمریکا» طی جنگ خواند، دسترسی این کشور به تجهیزات نظامی آمریکایی و تراشههای مورد نیاز برای برنامههای هوش مصنوعی را تسهیل کرد.
یک مقام غربی گفت از نگاه ابوظبی، آمریکا و اسرائیل در صدر فهرست کشورهایی قرار دارند که هنگام جنگ به کمک امارات آمدند. به گفته او، برخی اماراتیها جنگ را نتیجه اقدامات «یک رییسجمهوری دیوانه آمریکا و تلاش اسرائیل برای چندپاره کردن منطقه» میدانند، اما ابوظبی هنگام بحران به این توجه میکند که چه کشورهایی در کنارش ایستادهاند.
برنامهریزی برای افزایش تابآوری در حملات احتمالی آینده
این روزنامه همچنین نوشت با قرار گرفتن درگیری در وضعیتی خاکستری میان جنگ تمامعیار و صلح، «تابآوری» به یکی از مفاهیم اصلی در برنامهریزیهای امارات تبدیل شده است.
ابوظبی نهتنها میخواهد تجهیزات نظامی خود را تقویت کند، بلکه در پی کاهش آسیبپذیری زیرساختهای حیاتی است. مقامها انتقال خطوط لوله نفت و مراکز داده به زیر زمین را بررسی میکنند و مراکز داده قرار است زیربنای برنامههای امارات برای تبدیل شدن به یکی از قطبهای جهانی هوش مصنوعی باشند.
یک مقام اماراتی گفت از هر زیرساخت حیاتی یا با سامانههای پدافند هوایی محافظت خواهد شد، یا با ایجاد منابع و مسیرهای جایگزین، وابستگی آن به یک نقطه کاهش خواهد یافت. او تاکید کرد: «از هر آنچه برای ما حیاتی باشد، حفاظت خواهد شد.»
افزون بر اینها، امارات در پی مسیرهای جدیدی برای کاهش وابستگی خود به تنگه هرمز است و میکوشد با گسترش تاسیسات ذخیرهسازی، امنیت غذایی خود را تقویت کند.
گروه لجستیکی دیپی ورلد از برنامه ساخت دو پایانه جدید در فجیره، در ساحل شرقی امارات، خبر داده است تا وابستگی به مرکز اصلی خود در جبل علی را کاهش دهد. شرکت دولتی نفت ادنوک نیز ساخت خط لوله جدیدی را سرعت بخشیده است تا ظرفیت صادرات نفت به فجیره در سال آینده دو برابر شود.
با این حال، یک مشاور مستقر در دبی هشدار داد همه آسیبپذیریهای امارات برطرفشدنی نیستند. او به فایننشال تایمز گفت تاسیسات انرژی بهدلیل قرار داشتن در دریا همچنان در معرض حمله خواهند بود و حتی صادرات نفت از فجیره نیز این تاسیسات را از برد حملات احتمالی خارج نمیکند.
این مشاور گفت: «دبی و ابوظبی میتوانند هر کاری بخواهند انجام دهند؛ مشکل این است که همه این مسایل راهحل ندارند.»
مقامهای اماراتی اذعان دارند «گذار از جنگ به صلحی سرد» بسیار متزلزل است. به گفته یک مدیر اماراتی، دبی برای سازگار شدن با جهان پس از جنگ «از هیچ تلاشی فروگذار نخواهد کرد»، اما همه برنامههای اقتصادی و امنیتی این کشور تنها در صورتی معنا خواهند داشت که درگیری بهطور پایدار پایان یافته باشد.
عفو بینالملل سهشنبه ششم مرداد اعلام کرد مقامهای جمهوری اسلامی موجی از اعدامها و احکام اعدام را برای سرکوب مخالفان به راه انداختهاند.
این سازمان هشدار داد دستکم ۶۰ نفر، از جمله سه نفر که هنگام وقوع جرایم منتسبشده کمتر از ۱۸ سال داشتند، در معرض اجرای حکم اعدام قرار دارند و بسیاری دیگر نیز با اتهامهایی روبهرو هستند که مجازات آنها اعدام است.
به گفته عفو بینالملل، جمهوری اسلامی از ابتدای سال ۲۰۲۶ دستکم ۲۶ نفر را در ارتباط با اعتراضهای دیماه، خودسرانه اعدام کرده است. دستکم ۲۶ نفر دیگر نیز با اتهامهای دارای انگیزه سیاسی اعدام شدهاند. فعالان حقوق بشر و کارشناسان حقوقی محاکمههای این افراد را ناعادلانه و روند دادرسی را همراه با شکنجه و آزار توصیف کردهاند.
هبا مرایف، مدیر منطقهای خاورمیانه و شمال آفریقای این سازمان، گفت واکنش ناکافی جامعه بینالمللی مقامهای جمهوری اسلامی را جسورتر کرده است و از کشورهای عضو سازمان ملل خواست برای توقف اعدامها، ایجاد سازوکار مستقل عدالت و ارجاع وضعیت ایران به دیوان کیفری بینالمللی اقدام کنند.
عفو بینالملل این بیانیه را بر پایه گفتوگو با ۱۰ منبع آگاه و بررسی منابع رسمی، رسانهای و حقوق بشری تهیه کرده است.
چهار اعدام از یک پرونده؛ هشت محکوم دیگر در خطر
عفو بینالملل اعلام کرد جمهوری اسلامی پس از آغاز حملات آمریکا و اسرائیل در نهم اسفند ۱۴۰۴، صدور و اجرای احکام اعدام علیه بازداشتشدگان خیزش دیماه را تشدید کرده است.
امیرحسین صفری حسینآبادی و ابوالفضل سپاهیبادجانی ششم مرداد در ملاء عام اعدام شدند.
آنها در اعتراضهای ۱۸ دی ۱۴۰۴ در اصفهان بازداشت و پس از محاکمهای گروهی و بهشدت ناعادلانه، در ارتباط با کشته شدن چهار مامور پلیس و اتهامهایی از جمله نگهداری سلاح، تخریب اموال عمومی و آتشزدن ساختمانها، به اعدام محکوم شدند.
عرفان اسفندیاری و گلمحمد محمدی، دو متهم دیگر این پرونده، ۲۸ تیر اعدام شدند. علی دشتی، علیرضا رئیسی، ابوالفضل ابراهیمی، علیرضا سپاهی، امیرحسین ابراهیمی، امیرحسین ملکی، قائم حسینی و شروین باقریان نیز در همین پرونده به اعدام محکوم شدهاند و در معرض اجرای قریبالوقوع حکم قرار دارند.
عفو بینالملل اعلام کرد شروین باقریان ۲۱ روز تحت ناپدیدسازی قهری و شکنجه قرار داشت، اعتراف اجباریاش پیش از محاکمه پخش شد و از دسترسی به وکیل محروم بود.
همزمان، یک منبع آگاه به ایراناینترنشنال گفت قائم حسینی، امیرحسین ملکی و علی دشتی، در آستانه اجرای حکم اعدام قرار دارند و از خانوادههای آنها خواسته شده برای آخرین دیدار به زندان بروند.
گروهی از کارشناسان حقوق بشر سازمان ملل نیز پنجم مرداد صدور حکم اعدام برای ۱۲ معترض پرونده میدان علیخانی اصفهان را محکوم کردند.
شش اعدام دیگر برای جرایم فاقد قتل عمد
عفو بینالملل اعلام کرد مهدی خانکی، محمد امینی دهقانی، جواد زمانی، ابوالفضل سعیدی، اشکان ملکی و مهرداد محمدینیا، با وجود محکوم نشدن به قتل عمد، برخلاف معیارهای بینالمللی اعدام شدند.
میزان گزارش داد مهدی خانکی ۳۱ تیر در کرج، بر اساس «اعترافات» دوران بازداشت و اتهامهایی از جمله ارتباط با یک گروه مخالف، نگهداری سلاح و همکاری عملیاتی با اسرائیل و آمریکا اعدام شد.
جمهوری اسلامی ۲۴ تیر محمد امینی دهقانی را اعدام کرد. او در ارتباط با اعتراضهای ۱۹ دی اصفهان، با استناد به «اعترافات» دوران بازداشت و اتهامهایی از جمله «محاربه»، «افساد فیالارض»، مسدود کردن جادهها و آسیب زدن به اموال عمومی به اعدام محکوم شده بود.
جواد زمانی و ابوالفضل سعیدی ۲۶ خرداد پس از محکوم شدن به اتهامهای «محاربه» و «افساد فیالارض» بهطور خودسرانه اعدام شدند.
این اتهامها در ارتباط با اعتراضهای شاهرود و مواردی چون اخلال در نظم عمومی، اجتماع و تبانی علیه امنیت ملی و آتشافروزی مطرح شده بود. قوه قضاییه اعترافات اجباری آنها را روز اجرای حکم پخش کرد.
اشکان ملکی و مهرداد محمدینیا، دو شهروند کرد، ۱۱ خرداد در استان البرز، بدون اطلاع خانوادهها و وکلایشان، مخفیانه اعدام شدند.
شعبه ۱۵ دادگاه انقلاب تهران آنها را به اتهام «محاربه» و در ارتباط با آتش زدن یک مسجد و حوزه علمیه به اعدام محکوم کرده بود.
به گزارش میزان، خبرگزاری قوه قضاییه جمهوری اسلامی، «اعترافات» دوران بازداشت آنها که پیش از محاکمه از تلویزیون حکومتی پخش شد، در صدور حکم مورد استناد قرار گرفت.
آرمان معرفتی، متهم دیگر این پرونده، در زندان قزلحصار در معرض اجرای قریبالوقوع حکم اعدام قرار دارد.
محاکمههای ناعادلانه و اعترافات اجباری
عفو بینالملل اعلام کرد معترضان اعدامشده یا محکوم به اعدام با اتهامهای مبهمی چون «محاربه» و «افساد فیالارض» و گاه بهدلیل اقدامهایی مانند آتش زدن ساختمانها، تخریب اموال یا مسدود کردن جادهها محکوم شدهاند؛ اتهامهایی که به گفته این سازمان، معیارهای بینالمللی برای اعمال مجازات اعدام را برآورده نمیکنند.
این سازمان افزود مقامهای جمهوری اسلامی در سال ۲۰۲۶ با استفاده از اتهامهایی مانند «جاسوسی» و «همکاری با دولتهای متخاصم» و همچنین «قانون جدید جاسوسی»، دامنه صدور احکام اعدام را گسترش دادهاند.
عفو بینالملل هشدار داد این قانون میتواند حتی ارتباط با رسانههای مستقل، سازمانهای حقوق بشری و دیگر نهادهایی را که جمهوری اسلامی «متخاصم» میخواند، در صورت تفسیر مقامها بهعنوان «فعالیت اطلاعاتی»، با مجازات اعدام روبهرو کند.
این سازمان همچنین اعلام کرد معترضان در دادگاههای غیرعلنی، همراه با شکنجه، ناپدیدسازی قهری، محرومیت از وکیل و استفاده از اعترافات اجباری به اعدام محکوم شدهاند و دیوان عالی کشور نیز این احکام را بدون بررسی موثر تایید کرده است.
افزایش احکام اعدام و درخواست اقدام بینالمللی
عفو بینالملل اعلام کرد پس از برقراری دوباره اینترنت در پنجم خرداد، صدور دستکم ۱۵ حکم اعدام برای بازداشتشدگان اعتراضهای دیماه گزارش شده که ۱۳ مورد آنها در دیوان عالی کشور تایید شده است.
این سازمان افزود شمار واقعی احکام احتمالا بسیار بیشتر است و تنها در یک زندان در استان اصفهان، بیش از ۷۰ معترض به اعدام محکوم شدهاند.
به گفته عفو بینالملل، این روند همزمان با توصیف اعتراضها بهعنوان «توطئه آمریکایی-اسرائیلی» یا «کودتا» و تهدید علنی مقامها به تسریع مجازات معترضان ادامه دارد.
این سازمان هشدار داد با توجه به بازداشت هزاران نفر و سکوت خانوادهها از ترس اقدامات تلافیجویانه، شمار افراد در معرض اعدام ممکن است بسیار بیشتر باشد.
محکومان دیگری که در معرض خطر اعداماند
بنیامین نقدی، ورزشکار رشتههای رزمی، پس از بازداشت در اعتراضهای شیراز و بیش از ۵۰ روز ناپدیدسازی قهری، به اتهام «افساد فیالارض» به اعدام محکوم شد. اعتراف اجباری او پیش از محاکمه از تلویزیون حکومتی پخش شده بود.
پیمان گنجی نیز بهدلیل نقش منتسبشده به او در آتش زدن یک مسجد و ساخت کوکتل مولوتف، به اتهام «محاربه» به اعدام محکوم شده است. او این اتهامها را رد کرده و اعترافات گرفتهشده زیر شکنجه را در دادگاه پس گرفته است.
عفو بینالملل تاکید کرد هیچیک از این دو نفر به مشارکت در کشته شدن نیروهای امنیتی متهم نشدهاند.
عرفان امیری، منصور جعفری و متین محمدی نیز که هنگام وقوع جرایم منتسبشده کمتر از ۱۸ سال داشتند، در معرض اعدام قرار دارند؛ اقدامی که حقوق بینالملل مطلقا ممنوع کرده است.
عفو بینالملل خواستار توقف فوری همه اعدامهای برنامهریزیشده و برقراری تعلیق رسمی اجرای احکام اعدام با هدف لغو کامل این مجازات شد.
اعدامها برای هیچکس عدالت به ارمغان نمیآورند
مای ساتو، گزارشگر ویژه سازمان ملل متحد در امور ایران، پس از اعدام سپاهیبادجانی و صفری حسینآبادی در ملا عام، به گزارش ایراناینترنشنال درباره فضای امنیتی محل اعدام اشاره کرد.
او در شبکه اجتماعی ایکس نوشت شهروندانی شب را در نزدیکی محل اعدام گذراندند تا «هیچکس مرگ را در تنهایی تجربه نکند». به گفته ساتو، برای بسیاری از ایرانیان، اعدام به «تنها امر ثابت» در زندگی تبدیل شده؛ چیزی که حکومت آن را عادی و روزمره کرده است.
ساتو اعدام در ملا عام را رفتاری «ظالمانه، غیرانسانی و تحقیرآمیز» خواند و گفت این اعدامها نه برای متهمان محروم از دادرسی عادلانه، نه برای چهار نیروی امنیتی که مرگشان در دادگاهی علنی و مستقل بررسی نشده و نه برای جامعه، عدالت به همراه نمیآورد.
به گفته او، هدف از این اعدامها ایجاد رعب و تحکیم اقتدار حکومت از طریق نمایش مرگ است؛ نمایشی که مردم، از جمله کودکان، را در معرض آسیبهای روانی قرار میدهد.
ساتو اعلام کرد تاکنون چهار نفر از ۱۲ جوان این پرونده بهطور خودسرانه اعدام شدهاند و هشت نفر دیگر در انتظار اجرای حکماند.
او همچنین با اشاره به آخرین ملاقات باقریان جبلی و سه نفر دیگر با خانوادههایشان، درباره خطر اعدام قریبالوقوع آنها هشدار داد و خواستار توقف فوری همه اعدامها و تعلیق سراسری اجرای این مجازات تا زمان لغو کامل آن شد.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، قرار است سهشنبه ششم مرداد پس از برگزاری مراسمی در ساختمان کنگره، در آیین یادبود گراهام در کلیسای جامع ملی واشینگتن سخنرانی کند.
گراهام از سرسختترین حامیان اوکراین و اسرائیل در کنگره آمریکا محسوب میشد. او تنها یک روز پیش از درگذشتش با زلنسکی در کییف دیدار کرده بود؛ سفری که دهمین حضورش در اوکراین از زمان آغاز تهاجم روسیه در اسفند ۱۴۰۱ به شمار میرفت.
همزمان، سنای آمریکا خود را برای رایگیری درباره بسته جدید تحریمها علیه روسیه آماده میکند؛ طرحی که گراهام در روزهای پایانی عمرش نقش مهمی در پیشبرد آن داشت.
گراهام ۲۱ تیر در سن ۷۱سالگی درگذشت. او در سالهای اخیر بارها پشتیبانی خود را از تغییر حکومت در ایران اعلام کرده بود.
تلاش زلنسکی برای تقویت سپر دفاعی اوکراین
رویترز ششم مرداد گزارش داد سفر همزمان نتانیاهو و زلنسکی به واشینگتن در شرایطی انجام میشود که جنگ ایران و مناقشه اوکراین هر دو وارد مرحلهای حساس شدهاند، اما هنوز چشمانداز روشنی برای پایان قریبالوقوع هیچیک وجود ندارد.
به گزارش رویترز، روابط ترامپ و زلنسکی که در ماههای نخست دومین دوره ریاستجمهوری ترامپ با تنش همراه بود، بهدنبال موفقیتهای نظامی اوکراین در ماههای اخیر، از جمله تشدید حملات به زیرساختهای نفتی روسیه، گرمتر شده است.
یک منبع آگاه به این رسانه گفت انتظار میرود زلنسکی دیداری کوتاه و خصوصی با ترامپ در کاخ سفید داشته باشد؛ نشستی که احتمالا بدون حضور خبرنگاران برگزار خواهد شد.
همچنین قرار است زلنسکی پس از دیدار با ترامپ، برای نشستی با هر ۱۰۰ سناتور آمریکایی راهی کنگره شود.
زلنسکی هنگام ورود به واشینگتن اعلام کرد تقویت سامانههای دفاع در برابر موشکهای بالستیک و گسترش همکاریهای راهبردی با آمریکا، «اولویت شماره یک» او در مذاکراتش با ترامپ خواهد بود.
یک منبع اوکراینی نیز تامین موشکهای رهگیر سامانه پاتریوت را مهمترین مطالبه کییف دانست.
او افزود: «هر روز هدف حملات قرار میگیریم. به موافقت ترامپ و تیمش نیاز داریم تا بتوانیم موشکهای پاتریوت را خریداری کنیم. این مهمترین اولویت برای نجات جان انسانهاست.»
به گزارش رویترز، زلنسکی قصد دارد بر ضرورت تقویت فوری پدافند هوایی اوکراین و نهایی شدن توافق مشترک پهپادی با آمریکا تاکید کند.
انتظار میرود دو طرف درباره وعده ترامپ در نشست ناتو برای اعطای مجوز تولید موشکهای رهگیر پاتریوت در اوکراین نیز گفتوگو کنند.
زلنسکی هفته گذشته با استیو ویتکاف و جرد کوشنر، فرستادگان آمریکا، درباره چشمانداز ازسرگیری مذاکرات صلح با روسیه رایزنی کرده و گفته بود مقامهای اوکراینی و آمریکایی ممکن است در روزهای آینده در ایالات متحده دیدار کنند.
زلنسکی در شرایطی با ترامپ دیدار خواهد کرد که در روزهای اخیر، تنشها میان تهران و کییف بالا گرفته است.
ارتش اوکراین سوم مرداد با انجام حملاتی دوربرد در دریای خزر، شناورهایی را که برای انتقال محمولههای نظامی مرتبط با جمهوری اسلامی استفاده میشدند، هدف قرار داد.
از آن زمان، مقامهای جمهوری اسلامی با تشدید لفاظیهای تهدیدآمیز خود علیه اوکراین، از پاسخ به اقدام کییف سخن گفتهاند.
نتانیاهو در پی جلب حمایت ترامپ برای انتخابات
نتانیاهو در حالی راهی واشینگتن شده که مذاکرات تهران و واشینگتن برای پایان جنگ و حلوفصل اختلاف دیرینه راه به جایی نبرده و همزمان، بخشی از حامیان ترامپ نیز مخالفت خود را با گسترش حضور نظامی آمریکا در خاورمیانه ابراز کردهاند.
ترامپ پیشتر حملات هوایی آمریکا علیه مواضع حکومت ایران را متوقف کرد تا فرصت دیگری برای پیشبرد دیپلماسی فراهم آید.
رویترز نوشت روابط ترامپ و نتانیاهو طی ماههای گذشته دستخوش فراز و فرود شده است. در مقاطعی، ترامپ تلاش کرده بود نتانیاهو را از حمله به اهدافی در لبنان با هدف تضعیف حزبالله، گروه نیابتی جمهوری اسلامی، بازدارد.
بر اساس این گزارش، تماس تلفنی پرتنش دو طرف در خردادماه که در آن ترامپ نخستوزیر اسرائیل را «دیوانه» خواند، اختلافهای رهبران اسرائیل و آمریکا را آشکار کرد.
به گفته منابع آگاه، نتانیاهو امیدوار است پیش از انتخابات آبانماه، حمایت ترامپ را برای کارزار انتخاباتی خود به دست آورد.
به نوشته رویترز، دیدار با ترامپ میتواند بار دیگر نزدیکی سنتی روابط دو رهبر را به نمایش بگذارد؛ موضوعی که ممکن است در شرایطی که نتانیاهو با افت محبوبیت در نظرسنجیها روبهرو شده، به سود او در عرصه داخلی تمام شود.
نتانیاهو پیش از ترک اسرائیل در پیامی ویدیویی گفت: «در این شرایط پیچیده باید هم با قاطعیت فراوان و هم با خرد فراوان عمل کنیم. درباره همه موضوعات در دستور کار، بهویژه ایران، گفتوگو خواهیم کرد.»
یک مقام کاخ سفید اعلام کرد ترامپ در دیدار با نتانیاهو درباره جنگ ایران، تنشهای میان اسرائیل و لبنان و نیز گسترش «پیمان ابراهیم» گفتوگو خواهد کرد؛ موضوعی که پس از سفر هفته گذشته رییسجمهوری لبنان به واشینگتن، از محورهای مهم رایزنیهای دو طرف به شمار میرود.
یسرائیل کاتز، وزیر دفاع اسرائیل، پیشتر با تمجید از عملکرد نتانیاهو گفته بود او توانست ترامپ را برای همراهی با اسرائیل در حمله به جمهوری اسلامی متقاعد کند.
سایت هرانا، ارگان خبری مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران، سهشنبه ششم مرداد گزارش داد زندانیان معترض ادامه توقف اعتصاب را به عملی شدن این وعده و پایبندی مسئولان به تعهدات اعلامشده منوط کردهاند.
اعتصاب غذای این زندانیان از ۲۲ تیر، در پی انتقال شش زندانی محکوم به اعدام در پروندههای مرتبط با جرائم مواد مخدر به سلولهای انفرادی آغاز شد.
حدود هزار و ۵۰۰ زندانی معترض در این مدت با خودداری از دریافت جیره غذایی و برگزاری تحصن، خواستار توقف اجرای احکام اعدام شدند. شماری از آنان نیز در اقدامی اعتراضی لبهای خود را دوختند.
اعتراض زندانیان قزلحصار در دو هفته گذشته با حمایت خانوادههای محکومان به اعدام، شماری از تشکلهای مدنی و صنفی و کاربران شبکههای اجتماعی همراه شد.
همزمان با ادامه این اعتراضها، حسین ذوالفقاری، نماینده مسعود پزشکیان و دبیرکل ستاد مبارزه با مواد مخدر، ۳۱ تیر در دیدار با رییس قوه قضاییه درباره اصلاح قانون مبارزه با مواد مخدر و خلاهای قانونی آن گفتوگو کرد.
همچنین محمد سرگزی، رییس کمیسیون قضایی و حقوقی مجلس، ۲۵ تیر از بررسی اصلاح این قانون با هدف محدود کردن مجازات اعدام خبر داد و گفت این مجازات در کنترل جرائم مواد مخدر و ایجاد بازدارندگی کارآمد نبوده است.
زندانیان واحد دو زندان قزلحصار مهر ۱۴۰۴ نیز در اعتراض به اجرای احکام اعدام، به مدت یک هفته اعتصاب غذا کردند.
آنها پس از وعده مسئولان قوه قضاییه و سازمان زندانها برای توقف ششماهه اجرای احکام اعدام، بررسی پروندهها و رسیدگی به دیگر خواستههایشان، به اعتصاب پایان دادند.
به نوشته هرانا، زندانیان واحد دو قزلحصار اکنون گفتهاند ازسرگیری اجرای احکام اعدام به معنای نادیده گرفتن همان تعهدات پیشین است.
زندان قزلحصار کرج یکی از مخوفترین زندانها و مهمترین مراکز اجرای احکام اعدام در ایران به شمار میرود و شمار زیادی از این احکام، بهویژه در پروندههای مرتبط با مواد مخدر، در آن به اجرا درمیآید.
بخش قابل توجهی از معترضان واحد دو را محکومان به اعدام در این پروندهها تشکیل میدهند و آنان خواستار توقف اجرای احکام تا زمان بازنگری در قانون مبارزه با مواد مخدر هستند.
روند اعدامها در ایران در سالهای اخیر بهشدت افزایش یافته است و طبق گزارش سازمان حقوق بشر ایران از ابتدای سال جاری میلادی تاکنون بیش از ۴۲۰ نفر اعدام شدهاند.
بر اساس آمار هرانا، شمار اعدامها از بیش از ۳۵۱ مورد در سال ۱۴۰۰ به دستکم دو هزار و ۴۸۸ مورد در سال ۱۴۰۴ رسیده است.
او در جمع گروهی از خبرنگاران در سفارت یمن در ریاض، پایتخت عربستان سعودی، گفت: «حوثیها میخواهند الگوی ایران را کپی کنند و این اقدام دو تنگه اصلی، یعنی دروازههای ورود به خلیج فارس و دریای سرخ را مسدود خواهد کرد.»
حوثیها از سال ۲۰۱۴ کنترل صنعا را در دست دارند. با این حال، سازمان ملل متحد، آمریکا و اتحادیه اروپا، حکومت این گروه مورد حمایت جمهوری اسلامی را به رسمیت نمیشناسند.
ایالات متحده و اسرائیل، حوثیها را در فهرست گروههای تروریستی قرار دادهاند.
تشدید تنش میان حوثیها و عربستان سعودی
دریای سرخ به جبهه تازهای در جنگ مرتبط با جمهوری اسلامی تبدیل شده است.
حوثیها با شلیک موشک و پهپاد به عربستان سعودی و اعلام محاصره کشتیرانی این کشور، رویکردی تشدیدکننده در پیش گرفتهاند.
این گروه ۲۹ تیر اعلام کرد اجازه نخواهد داد کشتیها در بنادر عربستان سعودی دست به بارگیری بزنند یا تخلیه بار کنند؛ اقدامی که میتواند صادرات نفت این کشور را تحت تاثیر قرار دهد و عرضه هفت درصد دیگر از نفت جهان را مختل کند.
عربستان سعودی که میزبان نیروهای آمریکایی است، تاکنون از واشینگتن درخواست کمک نظامی نکرده اما در پاسخ به حوثیها، مواضعی را که تاسیسات نظامی این گروه خوانده است، هدف حملات هوایی قرار داده و اعلام کرده است از کشتیرانی تجاری محافظت خواهد کرد.
ریاض حوثیها را متهم کرده است که «در خدمت اهداف و برنامههای خارجی» قرار دارند.
این تشدید تنش همچنین خطر ازسرگیری جنگ در یمن را افزایش داده است.
جنگ یمن پس از آن آغاز شد که حوثیها در سال ۲۰۱۴، صنعا، پایتخت این کشور، را تصرف کردند و عربستان سعودی در راس یک ائتلاف عربی وارد درگیری شد.
این جنگ صدها هزار کشته بر جای گذاشت.
در سال ۲۰۲۲ آتشبسی برقرار شد، اما تبادل آتش اخیر در مرزها آن را تضعیف کرده است.
مقامهای سعودی، دیپلماتهای غربی و مقامهای یمنی اکنون احتمال بازگشت جنگ تمامعیار را بیش از هر زمان دیگری از زمان برقراری آن آتشبس میدانند.
آمادگی دولت یمن برای تشدید درگیری
الزوبه گفت دولت یمن که از حمایت گسترده عربستان سعودی برخوردار است، برای تشدید درگیری آماده است.
به گفته او، تبادل آتش در امتداد خط مقدم، از شمال غرب یمن و سواحل دریای سرخ تا مرز عربستان سعودی ادامه دارد، اما هیچ یک از دو طرف هنوز عملیات تهاجمی گستردهای را آغاز نکردهاند.
او گفت: «ما معتقدیم این درگیری اکنون باید پایان یابد؛ چه از راههای مسالمتآمیز و چه از راهی دیگر.»
بهنوشته این روزنامه ممکن است نتانیاهو در پی دستیابی به تفاهمهایی درباره نیازهای امنیتی اسرائیل باشد و همزمان عادیسازی روابط با عربستان سعودی و توافقهای مورد حمایت آمریکا در غزه و لبنان را پیش ببرد.
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، و دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، سهشنبه ششم مرداد برای هشتمین بار از زمان آغاز دور دوم ریاستجمهوری ترامپ در حالی که هر دو با اوضاعی بهشدت دشوار روبهرو هستند، در کاخ سفید دیدار خواهند کرد.
در یک سال و نیم گذشته، بهندرت پیش میآمد که فاصله دیدار نتانیاهو و ترامپ از ۱۰ هفته بیشتر شود، اما اکنون این نخستین دیدار آنها در پنج ماه گذشته است. این موضوع نشاندهنده تغییر چشمگیر در روابط آنها از زمان آخرین ملاقاتشان است. نتانیاهو تنها پس از هفتهها تلاش موفق شد دعوت به دفتر بیضیشکل کاخ سفید را به دست آورد و این سفر را با برنامه خود برای شرکت در مراسم خاکسپاری لیندسی گراهام، سناتور فقید جمهوریخواه، همراه کند.
آخرین دیدار این دو در ۲۲ بهمن ۱۴۰۴ انجام شد؛ حدود دو هفته پیش از آنکه کارزار مشترکی را علیه جمهوری اسلامی آغاز کنند. اهداف اعلامشده این کارزار، نابودی برنامههای هستهای و موشکهای بالستیک جمهوری اسلامی و شبکه نیروهای نیابتی آن و حتی ایجاد شرایط برای تغییر حکومت بود.
این کارزار در فروردین ماه پس از آنکه بسته شدن تنگه هرمز از سوی جمهوری اسلامی، اقتصاد جهانی را تحت فشار شدید قرار داد، به دستور ترامپ متوقف شد.
بهنوشته تایمز اسرائیل در این کارزار نظامی هیچ پیروزی قاطعی در هیچیک از اهداف اصلی به دست نیامد و در عین حال هزینههای سیاسی و اقتصادی جنگ برای ترامپ بهشدت آشکار شد.
برای نتانیاهو، که بسیاری از آمریکاییها او را عامل کشاندن ترامپ به این کارزار میدانند، توقف جنگ زودهنگام بود. اکنون، طبق گزارشهایی که این هفته در رسانههای عبریزبان منتشر شده، نخستوزیر قصد دارد اطلاعات تازهای درباره تلاشهای حکومت ایران برای احیای تواناییهای نظامی و هستهای خود در دوران رهبری مجتبی خامنهای، رهبر جدید جمهوری اسلامی، در اختیار ترامپ قرار دهد و ظاهرا خواستار ازسرگیری جنگ شود.
تایمز اسرائیل در ادامه گزارش خود افزوده که متقاعد کردن ترامپ به کنار گذاشتن روند دیپلماتیکی که با دشواری در جریان است و حرکت به سوی یک کارزار نظامی بزرگ دیگر، کار آسانی نخواهد بود.
به نظر میرسد نفوذ نتانیاهو در ماههای اخیر کاهش یافته است؛ ترامپ چندین تصمیم راهبردی اتخاذ کرده که برخلاف خواستههای اسرائیل بودهاند. نخستین مورد، تصمیم او برای پایان ناگهانی کارزار جنگ ایران و امضای یک یادداشت تفاهم بود؛ توافقی که اسرائیل نگران است بتواند زمینه احیای اقتصادی و نظامی حکومت ایران را فراهم کند و در عین حال آزادی عمل اسرائیل علیه مهمترین نیروی نیابتی تهران، حزبالله لبنان، را محدود سازد.
اخیرا نیز ترامپ آمادگی خود را برای فروش جنگندههای اف-۳۵ به ترکیه نشان داده است؛ کشوری که رییسجمهوری آن به یکی از برجستهترین مخالفان بینالمللی اسرائیل تبدیل شده است. واشینگتن همچنین تایید کرده که توافق هستهای غیرنظامی با عربستان سعودی را امضا کرده است، بیآنکه در ابتدا عادیسازی روابط با اسرائیل را بهعنوان شرط آن مطرح کند؛ هرچند ترامپ بعدا گفت این توافق تا زمانی که ریاض به پیمان ابراهیم نپیوندد، پیش نخواهد رفت.
تایمز اسرائیل در ادامه افزوده هر دو رهبر اکنون به انتخابات پیش رو چشم دوختهاند: انتخابات کنست در اواخر اکتبر برگزار میشود و تنها چند روز پس از آن، انتخابات میاندورهای آمریکا. در چنین شرایطی، به نظر میرسد منافع فوری آنها درباره ایران بهطور مستقیم در تضاد با یکدیگر قرار گرفته است.
نتانیاهو خواهان رویارویی تهاجمیتری است که بتواند باقیمانده تهدید هستهای و موشکهای بالستیک جمهوری اسلامی را از میان بردارد؛ دستاوردی که بتواند آن را در آستانه رفتن اسرائیلیها به پای صندوقهای رأی به آنها عرضه کند. ترامپ در مقابل خواهان توافقی است که بحران را حل کند و قیمتها را برای رأیدهندگان آمریکایی پایین بیاورد.
بهنوشته تایمز اسرائیل از آنجا که بعید است نتانیاهو بتواند نظر ترامپ را تغییر دهد، واقعبینانهترین هدف او شاید نه وادار کردن رییسجمهوری آمریکا به دادن تعهدات فوری، بلکه دستیابی به تفاهمهایی با او درباره منافع امنیتی اسرائیل، خطوط قرمز این کشور و شرایطی باشد که اسرائیل در آن ناچار خواهد بود علیه تهدیدها حتی بهطور مستقل اقدام کند.
تایمز اسرائیل نوشته است که حتی اگر جنگ آنگونه که هیچیک از دو رهبر امید داشتند پیش نرفته باشد، همچنان فرصتهای واقعی جدیدی ایجاد کرده است. اگر دو رهبر تصمیم بگیرند از این فرصتها استفاده کنند، دیدار روز سهشنبه میتواند زمینه پیشرفت یک همگرایی منطقهای گستردهتر بر محور عادیسازی روابط را فراهم کند. همچنین ممکن است هماهنگی دوجانبه درباره غزه و لبنان پیشرفت کند.
اظهارات نتانیاهو پیش از پرواز نیز نشان میداد که او با چنین راهبردی هماهنگ است. او گفت که با ترامپ «درباره همه مسائل موجود در دستور کار و در رأس آنها ایران» گفتوگو خواهد کرد.
او افزود: «البته هدف ما حفظ امنیت خود و در عین حال گسترش دایره صلح پیرامونمان است.»
جنگی ناتمام و افکار عمومی ناراضی
در صدر دستور کار دیدار نتانیاهو و ترامپ، موضوعی قرار دارد که اورشلیم آن را جنگی ناتمام میبیند و واشینگتن آن را مذاکراتی ناتمام با حکومت ایران تلقی میکند.
در حالی که نتانیاهو معتقد است برای تضعیف بیشتر تواناییهای باقیمانده جمهوری اسلامی و همچنین اطمینانبخشی به افکار عمومی نسبتا ناراضی اسرائیل، حمله دیگری، چه بهتنهایی و چه بهصورت مشترک، ضروری است، بعید به نظر میرسد ترامپ با چنین اقدامی همراه شود.
نتانیاهو تلاش کرده نتایج جنگ را دستاوردی تاریخی معرفی کند، اما متقاعد کردن اسرائیلیهایی که هفتهها زیر آتش موشکهای بالستیک جمهوری اسلامی در پناهگاهها و سپس شاهد پایان ناگهانی جنگ، بدون شکست دشمن و با باقی ماندن جاهطلبیهای هستهای آن بودند، دشوار بوده است.
نتانیاهو میگوید اسرائیل توانسته «تهدید موجودیتی» ناشی از برنامه هستهای ایران را کاهش دهد، اما خود او نیز تاکید کرده که کار هنوز تمام نشده است.
تام نایدز، سفیر آمریکا در اسرائیل از سال ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۳ در دولت جو بایدن، گفت: «در اسرائیل نگرانی بسیار زیادی وجود دارد از اینکه تعهداتی که به یک اسرائیلی عادی گفته شده بود، محقق نشدهاند.»
نایدز افزود، اگرچه نگرانیهای امنیتی باقیمانده نتانیاهو و افکار عمومی اسرائیل درباره جمهوری اسلامی مشروع است، متقاعد کردن ترامپ برای بازگشت به جنگ دشوار خواهد بود.
ترامپ شامگاه جمعه، برای نخستین بار طی دو هفته، از صدور دستور حمله به مواضع جمهوری اسلامی خودداری کرد؛ اقدامی که بنا بر گزارشها پس از آن صورت گرفت که ارشدترین مشاوران نظامی و سیاسی او توصیه کردند از تشدید بیشتر جنگ خودداری کند. آنها نگرانیهایی درباره گسترش درگیری، کاهش ذخایر دفاعی، دور کردن متحدان عرب خلیج فارس و تاثیر جنگ بر عرضه انرژی و اقتصاد جهانی مطرح کرده بودند.
مایک والتز، سفیر آمریکا در سازمان ملل، یکشنبه گفت واشینگتن فعلا امیدوار است فرصت بیشتری به دیپلماسی بدهد.
بهنوشته تایمز اسرائیل، برای نتانیاهو بسیار دشوار خواهد بود که مانع چنین روندی شود. بنابراین او ناچار خواهد بود امکان اقدام مستقل اسرائیل را مطرح کند؛ اما در این زمینه نیز محدودیتهایی دارد.
در حالی که تنها حدود سه ماه تا انتخابات اسرائیل باقی مانده است، کسب حمایت نظامی یا دیپلماتیک آمریکا برای کارزاری که به احتمال زیاد بسته ماندن تنگه هرمز را در پی خواهد داشت، فوقالعاده دشوار خواهد بود. اگر تلاش کنونی قطر و پاکستان برای بازگرداندن طرفها به مذاکرات نتیجه دهد، حمله اسرائیل که این پیشرفتها را از بین ببرد و باعث جهش دوباره قیمت انرژی در آمریکا شود، پیش از انتخابات میاندورهای نوامبر برای ترامپ کابوس خواهد بود.
ترامپ به غیرقابل پیشبینی بودن شهرت دارد و تحولات ممکن است همچنان او را به سوی تشدید زودتر درگیری سوق دهد. اما امید واقعبینانهتر نتانیاهو شاید دستیابی به شرایط مورد توافق برای یک کارزار مشترک پس از نوامبر، یا چراغ سبز آمریکا برای اقدام احتمالی اسرائیل در صورت شکست مذاکرات یا نقض توافق از سوی جمهوری اسلامی باشد.
غزه و لبنان
حماس در غزه و حزبالله در لبنان از موضوعات اصلی دیدارهای پیشین نتانیاهو با ترامپ بودهاند و گاه به منابع مهم تنش میان آنها تبدیل شدهاند. اما در حال حاضر، به نظر میرسد دو دولت درباره هر دو جبهه نسبتا همسو هستند و همین امر عبور از این موانع را آسانتر میکند.
بهنوشته تایمز اسرائیل توافقهای اخیر لبنان و غزه که با میانجیگری آمریکا حاصل شدهاند، در صورت اجرای مطابق برنامه، منافع مهم امنیتی و دیپلماتیک اسرائیل را تامین میکنند و اسرائیل با ظاهر شدن در نقش عامل برهمزننده هر یک از این تلاشها، چیز چندانی به دست نمیآورد و در مقابل ممکن است زیان زیادی متحمل شود. مساله اصلی در عوض، دستیابی به تفاهم درباره اقداماتی است که اسرائیل در صورت پایبند نبودن طرفهای دیگر به این چارچوبها یا شکست در اجرای آنها، اجازه انجامشان را خواهد داشت.
شش دور مذاکرات مستقیم اسرائیل و لبنان در واشینگتن به تدوین چارچوبی با حمایت آمریکا منجر شد که خروج تدریجی اسرائیل از منطقه امنیتی خود در جنوب لبنان را در کنار استقرار نیروهای لبنانی و خلع سلاح راستیآزماییشده حزبالله پیشبینی میکند.
طرح صلح ۲۰ مادهای ترامپ برای غزه نیز خواستار خروج تدریجی ارتش اسرائیل، غیرنظامیسازی کامل نوار غزه و خلع سلاح حماس است.
نتانیاهو، شاید در آستانه دیدار سهشنبه، طی روزهای اخیر آمادگی سیاسی خود برای اجرای هر دو طرح را نشان داده است. نیروهای ارتش اسرائیل هفته گذشته از یک منطقه آزمایشی در لبنان عقبنشینی کردند تا ارتش لبنان بتواند در آنجا مستقر شود، در حالی که کابینه امنیتی اسرائیل یکشنبه به شکلی کاملا علنی ترتیبات حقوقی ورود «نیروی بینالمللی تثبیت» در نظر گرفتهشده برای غزه را تصویب کرد.
جنبههای بالقوه امیدوارکننده
تایمز اسرائیل در ادامه این گزارش تحلیلی افزوده با وجود محدودیتهای سیاسی و نظامی، نتانیاهو با چند فرصت بالقوه نیز وارد واشینگتن میشود.
یکی از آنها همگرایی منطقهای در حال شکلگیری علیه ایران است که از زمان جنگ، بیسروصدا عمیقتر شده است. بحرین و کویت طی روزهای اخیر حملات تلافیجویانه بیسابقهای علیه ایران انجام دادهاند، در حالی که کشورهای عربی بیش از پیش خود را با نگرانیهای راهبردی اسرائیل همسو یافتهاند.
تماس تلفنی اخیر حمد بن عیسی آل خلیفه، پادشاه بحرین، با اسحاق هرتزوگ، رییسجمهوری اسرائیل که به ابتکار منامه انجام شد و بحرین آن را بهشدت در معرض توجه عمومی قرار داد، نشاندهنده عزم این کشور برای گسترش بیشتر روابط است و نشان میدهد نگرانیهای منطقهای درباره ایران، بحرین را به سوی همکاری عمیقتر اطلاعاتی و امنیتی با اورشلیم سوق میدهد.
عربستان سعودی نیز پس از امضای توافق هستهای غیرنظامی میان واشینگتن و ریاض و سپس مشروط کردن آن از سوی ترامپ به بهرسمیت شناختن اسرائیل، بار دیگر در مرکز توجه قرار گرفته است؛ موضوعی که انتظار میرود در دیدار نتانیاهو و ترامپ جایگاه برجستهای داشته باشد.
برای اسرائیل، پرسش این است که آیا بسته اصلاحشده آمریکا و عربستان میتواند بار دیگر همکاری هستهای غیرنظامی را، همانگونه که در دوران جو بایدن مطرح شده بود، به عادیسازی روابط عربستان و اسرائیل پیوند بزند یا خیر.
این هدف مدتهاست هم در اورشلیم و هم در واشینگتن بهعنوان مهمترین دستاورد بالقوه پیمان ابراهیم و پایهای برای شکلگیری منطقهای دگرگونشده تلقی میشود که در آن اسرائیل بهطور کامل از سوی کشورهای عرب طرفدار غرب پذیرفته شده باشد.
اگرچه عربستان سعودی اخیراا اشتیاق کمتری نسبت به این ایده نشان داده است، اکنون تقریبا در تمام درگیریهای منطقهای در همان سوی اسرائیل قرار گرفته است؛ با منافع مشترک در مقابله با ایران، نیروی نیابتی آن حزبالله در لبنان و حوثیها در یمن.
ریاض در گذشته از نیروهای سیاسی طرفدار اهل سنت در لبنان حمایت کرده است تا در این کشور نفوذ به دست آورد و نفوذ جمهوری اسلامی را محدود کند.
پیشرفت معنادار به سوی عادیسازی روابط عربستان و اسرائیل میتواند همان پیروزی سیاسیای را در اختیار نتانیاهو قرار دهد که بهشدت خواهان دستیابی به آن در این سفر است. دیدار سهشنبه فرصتی برای تغییر وضعیت کنونی و نمایش هماهنگی با ترامپ بر سر ابتکارهای منطقهای بالقوه تحولآفرین فراهم میکند.
تایمز اسرائیل در پایان این گزارش تحلیلی نوشته است از آنجا که احتمالا نتانیاهو پیش از اکتبر تنها یک فرصت دیگر برای چنین کاری خواهد داشت، زمانی که در ماه سپتامبر برای شرکت در مجمع عمومی سازمان ملل به نیویورک سفر میکند، تصمیمهایی که این هفته گرفته میشوند ممکن است تعیین کنند اسرائیلیها در روز انتخابات، رابطه کشورشان با مهمترین متحد خود را چگونه ارزیابی کنند.
