گروههای حقوق بشری و خانوادههای بازداشتشدگان هشدار میدهند که شرایط زمان جنگ در زندانهای ایران میتواند فاجعهای دیگر مانند دوره جنگ ۱۲ روزه در خردادماه به زندان اوین تهران را رقم بزند.
در پی حملات هوایی آمریکا و اسرائیل به جمهوری اسلامی، شماری از خانوادههای زندانیان محبوس در زندان اوین در تماس با ایراناینترنشنال نسبت به وضعیت نزدیکان خود ابراز نگرانی کرده و خواستار توجه ویژه جامعه جهانی به شرایط زندانیان و اعمال فشار بر حکومت برای آزادی فوری آنان شدند.
سخنگوی کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل اعلام کرد در پی حملات اخیر و پاسخهای متقابل، دستکم ۷۸۷ نفر در ایران کشته شدهاند و نگرانی جدی درباره تلفات غیرنظامیان، سرکوب داخلی، قطع اینترنت و وضعیت زندانیان سیاسی وجود دارد.
دنیل استنتون، مدیر ارشد پیشین سازمان اطلاعات و امنیت کانادا، هشدار میدهد جمهوری اسلامی در روزهای پایانی ممکن است به اقدامات پیشبینیناپذیر و خطرناک دست بزند؛ اقدامی که نهتنها امنیت ایرانیان و کاناداییها، بلکه شهروندان آمریکایی در خاک کانادا را نیز میتواند تهدید کند.
کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل در نشست شورای حقوق بشر این سازمان در ژنو سوئیس، خواستار توقف فوری اجرای حکم اعدام در ایران شد و هشدار داد که پس از اعتراضهای اخیر، شمار بیشتری از ایرانیان با خطر اعدام روبهرو هستند.
کمیته حمایت از روزنامهنگاران از مقامهای جمهوری اسلامی خواست که فوراً شینوسوکه کاواشیما، رییس دفتر شبکه تلویزیونی دولتی ژاپن، اناچکی، در تهران و روزنامهنگاران دیگری را که به دلیل کارشان بازداشت شدهاند، آزاد کنند.
مای ساتو، گزارشگر ویژه سازمان ملل متحد در امور ایران، شماری از وکلا، و گروههای حقوق بشری به مناسبت روز وکیل در ایران، از اقدامات جمهوری اسلامی علیه وکلای دادگستری، از جمله بازداشت دستکم ۱۶ نفر از آنان انتقاد کردند.
سازمان بینالمللی مهاجرت اعلام کرد نزدیک به هشت هزار نفر در سال ۲۰۲۵ میلادی در مسیرهای پرخطر مهاجرتی جان باخته یا ناپدید شدهاند؛ اما آمار واقعی احتمالا بسیار بالاتر از این است، زیرا کاهش بودجهها، ثبت دقیق تلفات و دسترسیهای بشردوستانه را محدود کرده است.
صداوسیما اعترافاتی اجباری از هشت نوجوان معترض بازداشتشده را روی آنتن برد؛ گفتوگویی که با مقصر جلوه دادن خانواده و مدرسه بهعنوان عامل حضور این افراد در اعتراضات، سهم حکومت در سرکوب خونین و مخالفت گسترده با جمهوری اسلامی را نادیده گرفت.
محمدحسین حسینی، فوتبالیست ۲۶ ساله اهل مشهد، پس از بازداشت در اعتراضات دیماه، بارها میان زندان وکیلآباد و نهادهای امنیتی جابهجا شده و تحت شکنجه قرار گرفته است. این معترض با اتهامهای سنگین و بدون دسترسی به وکیل مستقل، در خطر صدور حکم اعدام قرار دارد.
سازمان حقوق بشری هرانا با انتشار گزارشی جامع از رویدادهای ۵۰ روز گذشته، اعتراضها را «نقطه عطفی در تحولات اجتماعی ایران» توصیف کرد و نوشت که ۶۸۲ رویداد اعتراضی در ۳۱ استان و دستکم ۲۰۳ شهر، حدود ۲۶هزار مجروح غیرنظامی، بازداشت بیش از ۵۳هزار نفر انجامید.
کارشناسان حقوق بشر سازمان ملل متحد در بیانیهای که روز جمعه ۱ اسفند در ژنو منتشر شد، از مقامهای جمهوری اسلامی خواستند درباره سرنوشت هزاران بازداشتشده، ناپدیدشده یا مفقود پس از اعتراضات سراسری دی ماه شفافسازی کنند.
کریگ و لیندسی فورمن، زوج بریتانیایی زندانی در ایران، اعلام کردهاند از ۱۳ اسفند در اعتراض به ادامه بازداشت خود اعتصاب غذا میکنند. آنها میگویند ۱۴ ماه است بدون صدور حکم قطعی در بازداشت هستند و روند رسیدگی به پروندهشان حتی ناقض چندین اصل قانون اساسی جمهوری اسلامی بوده است.
همزمان با انتشار هویت بیش از ۲۳۰ تن از کودکان کشتهشده در اعتراضات دیماه، روند رسیدگی به پرونده هزاران معترض بازداشتشده از جمله دانشآموزان سرعت گرفته است. ایراناینترنشنال در گفتوگو با حامد فرمند، فعال حقوق کودک، ابعاد مختلف سرکوب کودکان و پیامدهای آن را بررسی کرده است.
قوه قضاییه جمهوری اسلامی از صدور بیش از ۱۰ هزار قرار جلب به دادرسی و حدود ۹ هزار کیفرخواست برای معترضان بازداشتشده در اعتراضات دیماه خبر داد. آماری که نشان میدهد هزاران پرونده اکنون در آستانه صدور حکم است، بیآنکه جزییاتی از اتهامات و وضعیت بازداشتشدگان اعلام شود.
خانواده لیندزی و کریگ فورمن، زوج بریتانیایی زندانی در ایران، اعلام کردند این دو نفر به اتهام جاسوسی به ۱۰ سال زندان محکوم شدهاند. این حکم در شعبه ۱۵ دادگاه انقلاب تهران صادر شده است. این زوج در ابتدای سال ۲۰۲۵ در حین سفر به ایران با موتورسیکلت، دستگیر شدند.
شورای هماهنگی تشکلهای صنفی فرهنگیان ایران با صدور فراخوانی، چهارشنبه ۲۹ بهمن را روز عزای عمومی و تعطیلی مدارس اعلام کرد. اقدامی که به معنای اعتصاب فرهنگیان در این روز و دعوت از خانوادهها برای نفرستادن دانشآموزان به مدرسه است.
بر اساس اطلاعات رسیده به ایراناینترنشنال، نیروهای امنیتی با یورش به روستای چنار در شهرستان اسدآباد همدان و همزمان با محاصره روستا، صدها نفر از اهالی را بازداشت کردند.
در ادامه روند صدور احکام اعدام برای معترضان بازداشتشده در اعتراضات دیماه، اطلاعات رسیده به ایراناینترنشنال نشان میدهد دادگاه انقلاب تهران برای محمدامین بیگلری، جوان ۱۹ سالهای که پنجشنبه ۱۸ دیماه در خیابان دماوند تهران بازداشت شده بود، حکم اعدام صادر کرده است.
خبرگزاری میزان، وابسته به قوه قضاییه جمهوری اسلامی، از برگزاری نخستین جلسه رسیدگی به پرونده احسان حسینیپور حصارلو، متین محمدی و عرفان امیری، سه معترض بازداشتشده، با اتهامهایی مانند «تحریق مسجد سیدالشهدا در پاکدشت و مشارکت در قتل» خبر داد.
سرکوب خونین اعتراضات دیماه با قتلعام دستکم ۳۶ هزار و ۵۰۰ معترض و موج بازداشت، احضار و ناپدیدسازی، شناسایی آمران و عاملان این خشونت را به یکی از محورهای اصلی دادخواهی در ایران بدل کرده است. دراینباره با رها بحرینی، حقوقدان و پژوهشگر عفو بینالملل در امور ایران گفتگو کردهایم.
گزارشگر ویژه سازمان ملل در امور حقوق بشر ایران اعلام کرد مکاتبات رسمی او و دیگر کارشناسان با جمهوری اسلامی نشان میدهد الگوی محاکمههای ناعادلانه، اعترافات اجباری و شرایط غیرانسانی بازداشت پس از خیزش دیماه ۱۴۰۴ نهتنها متوقف نشده، بلکه در مقیاسی وسیعتر در حال تکرار است.