روزنامه وال‌استریت ژورنال در یادداشتی با تاکید بر کارآمد بودن کارزار فشار اقتصادی و محاصره دریایی، موثر و مفید بودن یک حمله نظامی گسترده دیگر به جمهوری اسلامی را قطعی ندانسته و ادامه رویکرد کنونی را کم‌هزینه‌تر خوانده است.
به‌گفته مایکل اوهانلون، نویسنده این یادداشت و مدیر پژوهش‌های برنامه سیاست خارجی موسسه بروکینگز، صرف‌نظر از درستی یا نادرستی تصمیم دونالد ترامپ برای آغاز جنگ با جمهوری اسلامی، راهبرد کنونی آمریکا، یعنی محاصره تنگه هرمز همراه با اسکورت کشتی‌های کشورهای دوست، کم‌هزینه‌ترین گزینه در میان انتخاب‌های نامطلوب موجود است.
به‌نوشته او این راهبرد ضمن مهار افزایش شدید قیمت جهانی نفت، فشار اقتصادی بر جمهوری اسلامی را تشدید کرده است. زمان به سود آمریکاست و واشینگتن نباید جز در صورت تشدید تنش از سوی تهران، جنگ هوایی را از سر بگیرد.
حملات هوایی آمریکا و اسرائیل، از توقف برنامه هسته‌ای ایران در سال گذشته و کشته‌شدن علی خامنه‌ای و شماری از مقام‌های ارشد نظامی و سیاسی تا نابودی بخش عمده نیروی دریایی ایران، دستاوردهای مهمی داشته‌اند. بااین‌حال، بیش از ۳۰ هزار سورتی پرواز رزمی و حمله به حدود ۱۳ هزار هدف نتوانسته‌اند توان نظامی جمهوری اسلامی را کاملا از میان ببرند.
نویسنده افزوده است اگرچه احتمالا یک‌سوم تا دوسوم توان موشکی ایران نابود شده، اما بخشی از آن اکنون بازسازی شده و تولید پهپاد همچنان ادامه دارد. متحدان منطقه‌ای آمریکا نیز آسیب‌پذیر مانده‌اند. ساختار چندلایه حکومت امکان جایگزینی فرماندهان کشته‌شده را فراهم کرده و نیروهای امنیتی همچنان توان سرکوب گسترده اعتراضات را دارند. حمله به زیرساخت‌های انرژی و برق نیز بیش از حکومت، مردم را متضرر خواهد کرد.
اوهانلون سپس سه دلیل برای ادامه راهبرد کنونی و پرهیز از تشدید جنگ مطرح کرده است:
نخست، کاهش تدریجی ذخایر نفت ایران در نفتکشها، محدودیت مسیرهای زمینی تامین کالا و کاهش سایر منابع درآمدی، فشار اقتصادی بر حکومت را افزایش می‌دهد. برخلاف طالبان، رهبران جمهوری اسلامی به ثروت، تجمل و قدرت وابسته‌اند و فشار مالی می‌تواند بر محاسبات آنان تاثیر بگذارد؛ هرچند ادامه جنگ برای اقتصاد جهانی پرهزینه است.
دوم، ازسرگیری بمباران گسترده احتمالا دستاورد تعیین‌کننده‌ای نخواهد داشت؛ زیرا اهداف قابل‌دسترسی پیش‌تر به‌شدت بمباران شده‌اند و تجربه نشان می‌دهد کارزارهای هوایی به‌ندرت به پیروزی قطعی منجر می‌شوند.
سوم، تشدید حملات می‌تواند واکنش تلافی‌جویانه جمهوری اسلامی را در منطقه و فراتر از آن افزایش دهد، ذخایر موشک‌های رهگیر آمریکا را کاهش دهد و موجب جهش قیمت سوخت و افزایش تلفات، حتی در خاک آمریکا، شود.
نویسنده در پایان نتیجه گرفته است که واشینگتن، فارغ از فشارهای سیاسی داخلی و انتخابات میان‌دوره‌ای، باید صبوری کند و هم‌زمان امکان انعطاف در مذاکرات احتمالی با تهران را بررسی کند؛ مذاکراتی که شاید تا سال‌های ۲۰۲۸ یا ۲۰۲۹ به تعویق بیفتند. به باور او، وسوسه پیروزی سریع و قاطع نباید جایگزین احتیاط و فرسایش تدریجی توان حکومت ایران شود.
علیرضا دبیر، رییس فدراسیون کشتی در گفتگویی در حاشیه مسابقات جهانی کشتی در آستانه قزاقستان، از غلامحسین محسنی‌اژه‌ای، رییس قوه قضاییه جمهوری اسلامی، به طور ویژه تشکر کرد.
او گفته است: «من باید از آقای اژه‌ای تشکر کنم، شما نمی‌دانید چه اتفاقاتی افتاده است، من می‌دانم چطور هوای این بچه‌ها را داشت، که این بچه‌ها از نظر روحی… محبت کرد، پدری کرد برای موردهایی که ما داشتیم.»
اما علیرضا دبیر بابت کدام خدمت محسنی‌اژه‌ای به ورزشکاران تشکر می‌کند؟ از اعدام‌های تکراری کشتی‌گیران و ورزشکاران ایرانی به‌دست قوه قضاییه جمهوری اسلامی و با ریاست غلامحسین محسنی‌اژه‌ای و یا بازداشت‌های گسترده ورزشکاران رشته‌های مختلف و صدور احکام طولانی زندان برای آنها؟
چه کسی فراموش کرده در دوره ریاست غلامحسین محسنی‌اژه‌ای بر قوه قضاییه، ورزشکاران معترضی مانند مجیدرضا رهنورد، محمدمهدی کرمی، کیان (محمد) حسینی، صالح میرهاشمی، صالح محمدی، ساسان آزادوار جونقانی، غلامرضا خانی شکرآب، سیاوش جمشیدی خیرآبادی و علی‌سینا مصطفوی اعدام شده‌اند.
مجیدرضا رهنورد، کشتی‌گیر ۲۳ ساله مشهدی ۲۱ آذر ۱۴۰۱ و تنها ۲۳ روز پس از بازداشت در جریان خیزش سراسری زن، زندگی، آزادی، اعدام شد. او در جریان دادگاه، بدون طی شدن مراحل قانونی و درحالی که از داشتن وکیل انتخابی محروم بود، به کشتن دو بسیجی و زخمی کردن ۴ بسیجی دیگر در روز ۲۶ آبان، متهم شد؛ مجیدرضا که ۲۸ آبان بازداشت شده بود، در یکی از سریعترین دادگاه‌های تاریخ، ۲۳ روز بعد اعدام شد.
محمدمهدی کرمی، قهرمان کاراته، ۱۷ دی ۱۴۰۱ در کرج اعدام شد. این جوان ۲۱ ساله در جریان مراسم چهلم حدیث نجفی و پارسا رضادوست، از کشته‌شدگان جنبش مهسا، به اتهام کشتن یک نیروی بسیجی به نام روح‌الله عجمیان بازداشت شد.
او تحت فشارهای شدید و شکنجه‌های جسمی و روحی قرار گرفت تا علیه خود اعتراف کند. محمدمهدی کرمی سحرگاه ۱۷ دی ۱۴۰۱ به همراه کیان حسینی اعدام شد.
کیان (محمد) حسینی، مربی رزمی، ۱۷ دی ۱۴۰۱ در کرج اعدام شد. او متهم ردیف دوم پرونده روح‌الله عجمیان بود.
وكيل این ورزشکار پیش‌تر گفته بود که کیان حسینی برای اعتراف اجباری انواع شکنجه را تحمل کرد؛ از ضرب‌وشتم با چشم و دست‌وپای بسته تا لگد به سر و بیهوشی، و البته شوکر. ورزشکار تنهایی که به کودکان فقیر هنرهای رزمی را به رایگان آموزش می‌داد.
سرگذشت کیان یکی از تلخ‌ترین قتل‌های حکومتی و دردناک‌ترین سرنوشت‌ها در جمهوری اسلامی است؛ او پدر و مادر خود را سالها قبل از دست داده بود و کسی را نداشت تا پیگیر پرونده‌اش باشد. کیان با وجود حمایت‌های بین‌المللی و پذیرش کفالت سیاسی توسط نمایندگان اروپایی، سحرگاه ۱۷ دی ۱۴۰۱ اعدام شد و در آرامستان بهشت‌علی اشتهارد آرام گرفت.
صالح میرهاشمی بلطاقی، مربی و قهرمان کاراته، ۲۹ اردیبهشت ۱۴۰۲ و در ۳۷ سالگی و یک روز پس از قهرمانی پرسپولیس در لیگ برتر در اصفهان اعدام شد. صالح متهم ردیف اول پرونده «خانه اصفهان» مربوط به اعتراضات زن، زندگی، آزادی در ۲۵ آبان ۱۴۰۱ بود.
به ادعای قوه قضاییه، این مربی و قهرمان کشوری کاراته، دو بسیجی و یک سرهنگ یگان ویژه در این حادثه و به دست معترضان کشته شدند.
دادگاه به استناد اعترافاتی که اجباری از صالح گرفته شده بود، در نهایت او را به اتهام محاربه از طریق کشیدن سلاح، تشکیل گروه مجرمانه و همکاری با گروه‌های مخالف به اعدام و ۱۰ سال حبس محکوم کرد.
این ورزشکار در سحرگاه ۲۹ اردیبهشت ۱۴۰۲ همراه با دو هم‌پرونده‌ای خود، مجید کاظمی و سعید یعقوبی، اعدام شد.
صالح محمدی، کشتی‌گیر، ۲۸ اسفند ۱۴۰۴، شب سال نو، به همراه سعید داوودی، مهدی قاسمی، دو معترض دیگر در میدان نبوت قم، در ملاعام، اعدام شد. این آزادکار ۱۹ ساله به اتهام مشارکت در قتل دو مامور امنیتی در جریان اعتراضات ۱۸ دی ۱۴۰۴، در قم و یک روز پیش از نوروز به دار آویخته شد.
صالح شهریور ۱۴۰۳ با دوبنده تیم ملی کشتی آزاد ایران مدال برنز جام بین‌المللی سایتی‌یف را در کراسنویارسک روسیه به دست آورده بود.
نهادهای حقوق بشری گزارش داده‌اند که صالح محمدی در مرحله بازجویی و تحقیقات مقدماتی وادار به اعتراف علیه خود شد. او در دادگاه گفته بود که اعترافاتش تحت فشار و شکنجه بوده. است، اما دادگاه این ادعا را نپذیرفت و اعترافات او را به عنوان یکی از مستندات اصلی پرونده مورد استناد قرار داد.
اتهامات متعدد به او در حالی مطرح شد که به گفته نزدیکان صالح محمدی، او هنگام وقوع حادثه در خانه عمویش بوده است، اما دادگاه از احضار شاهدان خودداری کرده است. همچنین، به گواه ملی‌پوشان، مربیان و هم‌باشگاهی‌های او، صالح هرگز چاقو نداشته است.
ساسان آزادوار جونقانی، کاراته‌کا، ۱۰ اردیبهشت ۱۴۰۵ در اصفهان اعدام شد. اتهام‌های این ورزشکار ۲۱ ساله، «همکاری موثر با دشمن، تخریب خودروی نیروی انتظامی، تحریک مردم به جنگ و کشتار با یکدیگر به قصد برهم زدن امنیت کشور و تشویق دیگران به اغتشاشات و آشوب در کشور» عنوان شد.
غلامرضا خانی شکرآب، ورزشکار پیشین ام‌ام‌ای، مربی و داور بین‌المللی، ۵ خرداد ۱۴۰۴ در تهران اعدام شد. خانی شکرآب دوم مهر ۱۴۰۴ بازداشت و به اتهام «همکاری با اسرائیل و مشخصا سازمان اطلاعاتی موساد» محاکمه و به اعدام محکوم شده بود.
خانی شکرآب، متولد ۱۳۷۱، پیش از بازداشت در ترکیه زندگی می‌کرد و حدود یک سال پیش در جریان سفری به عراق، توسط عوامل جمهوری اسلامی ربوده و به ایران منتقل شد.
سیاوش جمشیدی خیرآبادی، تکواندوکار، ۱۱ مهر ۱۴۰۵ اعدام شد. خبرگزاری میزان، وابسته به قوه قضاییه، نوشت جمشیدی به اتهام «محاربه از طریق کشیدن سلاح گرم و شلیک با آن» به سوی نیروهای امنیتی و همچنین «اجتماع و تبانی علیه امنیت کشور» به اعدام محکوم شده بود. اما در اطلاعات منتشرشده مدرکی مبنی بر مشارکت او در قتل ارائه نشده است.
سیاوش جمشیدی مخفیانه اعدام شد؛ تا پیش از اعلام اجرای حکم، هیچ اطلاعاتی درباره نحوه رسیدگی قضایی به پرونده سیاوش جمشیدی منتشر نشده بود. این ورزشکار پیش‌تر در اینستاگرام ویدیوهایی از تمرینات تکواندو خود منتشر کرده بود.
علی‌سینا مصطفوی، کوهنوردی و هیمالیانورد، ۲۲ مهر ۱۴۰۵ در کرمان اعدام شد. قوه قضاییه جمهوری اسلامی، این ورزشکار ۳۸ ساله اهل بم را عضو «گارد جاویدان» خوانده و گفته در تلاش برای تصرف فرودگاه کرمان و بازگشت شاهزاده رضا پهلوی بوده است.
قوه قضاییه جمهوری اسلامی مصطفوی را به دست داشتن در دو مورد تیراندازی در کرمان در فروردین و اردیبهشت ۱۴۰۵ متهم کرده بود. این نهاد همچنین اعلام کرد او در اعتراضات دی‌ماه ۱۴۰۴ حضور داشته و تصاویر و ویدیوهایی را برای شبکه‌های فارسی‌زبان خارج از کشور ارسال کرده است. اما بر اساس گزارش‌ها، علی‌سینا زیر شکنجه وادار به اعتراف اجباری علیه خودش شده بود.
جاوید‌نام مصطفوی صعودهای متعددی در ایران داشت. او همچنین قله‌های آیلند پیک و کالا پاتار را در هیمالیا فتح کرده بود. علی‌سینا نوازنده تار و از شاگردان کیوان ساکت در نوازندگی این ساز بود.
اما غیر از این ورزشکاران که در دوره ریاست غلامحسین محسنی‌اژه‌ای بر قوه قضاییه اعدام شده‌اند، نوید افکاری، هم در دوره‌ای که اژه‌ای، معاون اول قوه قضاییه بود، اعدام شد.
نوید افکاری، کشتی‌گیر ایرانی، ۲۲ شهریور ۱۳۹۹ اعدام شد. او از معترضان اعتراضات مرداد سال ۱۳۹۷ بود که با وجود درخواست و واکنش نهادهای بین‌المللی، حقوق‌بشری و همچنین چهره‌های سرشناس بین‌المللی در ۲۲ شهریور ۱۳۹۹ توسط حکومت ایران اعدام شد.
دادگاه نوید افکاری که پس از اعتراضات مرداد سال ۹۷ در شیراز بازداشت شده را به قتل حسین ترکمان، کارمند حراست آبفای شیراز، متهم کرد. این درحالی است که به گفته وکیل نوید، تنها مستندات دادگاه درباره اتهام قتل، اعترافات نوید افکاری است. او اعلام کرده بود این اعترافات تحت شکنجه گرفته شده است.
مقام‌های زندان برای اجرای حکم آنقدر عجله داشتند که حق نوید افکاری برای آخرین دیدار با خانواده را از آنها سلب کردند.
از سوی دیگر، تعداد زیادی از ورزشکاران معترض بازداشت شده در جریان خیزش سراسری زن، زندگی، آزادی تا انقلاب ملی ایرانیان در دی ۱۴۰۴، در زندان‌های جمهوری اسلامی در بند هستند؛ از جمله امیررضا نصرآزادانی، بازیکن پیشین تیم‌های فوتبال سپاهان و تراکتور، که از هشتم آبان ۱۴۰۱ در پرونده موسوم به «خانه اصفهان» بازداشت شد و با خطر اعدام روبه‌رو بود، هنوز در زندان است. او به ۲۶ سال حبس محکوم شد و همچنان بدون مرخصی در زندان است.
خبرگزاری رویترز به نقل از یک مقام ارشد جمهوری اسلامی گزارش داد تهران ایده‌های مطرح‌شده از سوی قطر برای پایان دادن به درگیری با آمریکا را «غیرقابل قبول» می‌داند و همچنان بر مواضع خود در پرونده هسته‌ای پافشاری می‌کند.
این مقام که نام او فاش نشده است، چهارشنبه ششم آبان به رویترز گفت دوحه هیچ پیشنهاد جدیدی به تهران ارائه نداده و تنها ایده‌هایی را مطرح کرده است که از نظر جمهوری اسلامی پذیرفتنی نیستند.
او افزود: «سیاست تهران در خودداری از هرگونه انعطاف در موضوع هسته‌ای همچنان پابرجاست.»
این مقام توضیحی درباره جزییات ایده‌های دوحه یا دلایل مخالفت حکومت ایران با آنها نداد، اما تاکید او بر تغییرناپذیر بودن مواضع هسته‌ای تهران، این احتمال را تقویت می‌کند که برنامه اتمی جمهوری اسلامی از محورهای اصلی اختلاف بر سر پیشنهادهای قطر باشد.
مقام‌های جمهوری اسلامی در هفته‌های اخیر بارها اعلام کرده‌اند در شرایط کنونی تمایلی به مذاکره درباره پرونده هسته‌ای ندارند و اولویت آنها پایان دادن به جنگ با آمریکا است.
این در حالی است که برنامه هسته‌ای جمهوری اسلامی همچنان یکی از مهم‌ترین موضوعات اختلاف میان تهران و قدرت‌های غربی به شمار می‌رود.
شورای امنیت سازمان ملل متحد پنجم آبان در نشستی به بررسی پرونده هسته‌ای حکومت ایران پرداخت.
رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بین‌المللی انرژی اتمی، در این نشست هشدار داد تا زمانی که بازرسان آژانس به تاسیسات هسته‌ای و ذخایر اورانیوم ایران دسترسی نداشته باشند، دستیابی به یک راه‌حل دیپلماتیک پایدار امکان‌پذیر نخواهد بود.
روایت رویترز از پیشنهاد جدید قطر
اظهارات مقام ارشد جمهوری اسلامی در حالی منتشر شد که رویترز ساعاتی پیش‌تر به نقل از یک منبع آگاه از مذاکرات گزارش داده بود میانجی‌گران قطری سوم آبان پیش‌نویس توافق تازه‌ای را برای پایان دادن به جنگ به تهران ارائه کرده‌اند.
بر اساس این گزارش، انتظار می‌رود جمهوری اسلامی تا پایان هفته جاری پاسخ خود را به پیش‌نویس دوحه اعلام کند.
این منبع افزود طرح جدید قطر برای رفع نگرانی‌های تهران و واشینگتن، یک جدول زمانی هفت‌روزه تعیین کرده است که طبق آن، طرف‌ها باید روزانه اقدام‌هایی مشخص برای اعتمادسازی انجام دهند.
به گفته او، در صورت نهایی شدن توافق، اجرای این طرح ممکن است از اوایل هفته آینده آغاز شود و چند کشور نیز به‌عنوان ضامن اجرای آن ایفای نقش کنند.
ابراهیم سلطان الهاشمی، مدیر ارتباطات وزارت خارجه قطر، پنجم آبان در نشستی خبری تاکید کرد موفقیت تلاش‌های میانجی‌گرانه مستلزم آن است که جمهوری اسلامی حسن نیت خود را نشان دهد، به تهدید کشورهای عربی حاشیه خلیج فارس پایان دهد و تنگه هرمز را بازگشایی کند.
دونالد ترامپ، رییس‌جمهوری آمریکا، دوم آبان اعلام کرد برای جلوگیری دائمی از دستیابی جمهوری اسلامی به سلاح هسته‌ای، هر دو گزینه حمله نظامی مجدد و توافق با تهران را در نظر دارد.
گمانه‌زنی‌ها درباره آغاز دور تازه حملات
روایت‌های ضدونقیض درباره پیشنهاد قطر در شرایطی مطرح می‌شوند که گمانه‌زنی‌ها درباره چشم‌انداز مناقشه کنونی و ازسرگیری جنگ تمام‌عیار میان جمهوری اسلامی و آمریکا شدت گرفته است.
وال‌استریت ژورنال پنجم آبان گزارش داد واشینگتن به چند کشور عربی خلیج فارس اطلاع داده است که خود را برای یک عملیات نظامی کوتاه‌مدت اما شدید پس از انتخابات میان‌دوره‌ای کنگره آماده کنند.
به نوشته این روزنامه، آمریکا و اسرائیل خود را برای موج تازه‌ای از حملات آماده می‌کنند که هدف آن وادار کردن جمهوری اسلامی به بازگشت به میز مذاکره است.
در سوی دیگر، مقام‌های جمهوری اسلامی نسبت به پیامدهای ازسرگیری جنگ هشدار داده‌اند.
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، ششم آبان در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت هرگونه «ماجراجویی نظامی» در منطقه خلیج فارس با «تحریک» اسرائیل، تاثیری «ویرانگر» بر بازارهای بین‌المللی خواهد داشت.
دو مقام امنیتی حکومت ایران اول آبان به رویترز گفتند جمهوری اسلامی برنامه‌های دقیقی برای هدف قرار دادن کابل‌های ارتباطی زیردریایی در خلیج فارس تهیه کرده است که در صورت حمله دوباره آمریکا و اسرائیل به اجرا گذاشته خواهند شد.
بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، ششم آبان پس از اعلام نتایج اولیه انتخابات سراسری این کشور اعلام کرد اسرائیل در کنار ترامپ «فرصتی تاریخی و تکرارنشدنی دارد تا تهدید ایران را یک بار برای همیشه از میان بردارد».
هم‌زمان با تشدید تنش‌ها در خاورمیانه و چشم‌انداز مبهم روابط تهران با کشورهای عربی منطقه، علی الزیدی، نخست‌وزیر عراق، قرار است برای دیدار با احمد الشرع، رییس‌جمهوری سوریه، به دمشق سفر کند.
رسانه‌های عراقی گزارش دادند این سفر چهارشنبه ششم آبان با همراهی هیاتی بلندپایه از مقام‌های دولت عراق انجام می‌شود و تقویت روابط دوجانبه، امنیت مرزی و همکاری‌های اقتصادی از محورهای اصلی آن خواهد بود.
پایگاه خبری کردستان۲۴ گزارش داد دو طرف درباره تشدید کنترل بر مرز مشترک، جلوگیری از نفوذ غیرقانونی و حفظ ثبات در مناطق مرزی گفت‌وگو خواهند کرد.
رسانه شفق‌نیوز نیز به نقل از یک منبع آگاه نوشت احیای خط لوله نفت کرکوک-بانیاس و گسترش گردشگری مذهبی از دیگر موضوعات مورد بحث خواهد بود.
الشرع از برقراری امنیت کامل در مرزهای دو کشور خبر داد
الشرع پنجم آبان در گفت‌وگو با شبکه تلویزیونی دجله عراق اعلام کرد مرزهای مشترک دو کشور «کاملا امن هستند» و بغداد و دمشق در زمینه مسائل امنیتی هماهنگی نزدیکی دارند.
او با استقبال از سفر الزیدی تاکید کرد روابط سوریه و عراق بر ملاحظات فرقه‌ای یا قومی استوار نیست، بلکه بر تاریخ مشترک و پیوندهای عمیق اقتصادی تکیه دارد.
الشرع افزود بازدید از محل دفن زینب، خواهر امام سوم شیعیان، در نزدیکی دمشق با رعایت تدابیر امنیتی امکان‌پذیر است و افرادی که قصد داشتند از این موضوع برای دامن زدن به اختلافات فرقه‌ای سوءاستفاده کنند، بازداشت شده‌اند.
روابط بغداد و دمشق پس از سرنگونی حکومت بشار اسد در آذر ۱۴۰۳ به سوی عادی‌سازی پیش رفته است. الزیدی و الشرع پیش‌تر در حاشیه نشست مجمع عمومی سازمان ملل متحد در نیویورک دیدار کرده بودند.
سفر نخست‌وزیر عراق به دمشق در ادامه سفرهای منطقه‌ای اخیر او انجام می‌شود. الزیدی ۲۲ مهر به عربستان سعودی و چهارم آبان به اردن سفر کرده بود.
روابط بغداد و دمشق در سایه کاهش نفوذ تهران
تلاش برای گسترش روابط عراق و سوریه در شرایطی صورت می‌گیرد که مناسبات جمهوری اسلامی با هر دو کشور با چالش‌هایی روبه‌رو شده است.
حکومت ایران از حامیان اصلی بشار اسد به شمار می‌رفت و با اعزام نیروهای سپاه پاسداران به‌طور مستقیم در جنگ داخلی مرگبار سوریه دخالت داشت.
الشرع پس از سرنگونی اسد اعلام کرد مخالفان سوری با براندازی حکومت او، پروژه جمهوری اسلامی در منطقه را ۴۰ سال به عقب راندند.
سقوط اسد ضربه‌ای بزرگ به نفوذ منطقه‌ای تهران وارد آورد و مسیر اصلی انتقال تسلیحات جمهوری اسلامی به حزب‌الله لبنان از خاک سوریه را مختل کرد.
مقام‌های جدید سوریه بارها از کشف محموله‌های تسلیحاتی در مسیرهای مرزی خبر داده‌اند. آنها ۲۵ تیر اعلام کردند تلاش برای قاچاق سلاح‌های پیشرفته و موشک از مرز عراق را خنثی کرده‌اند. به گزارش خبرگزاری دولتی سانا، این محموله برای حزب‌الله در نظر گرفته شده بود.
پیش‌تر در شهریور ۱۴۰۴، روزنامه الشرق الاوسط گزارش داد حکومت ایران از یک مقام بلندپایه عراقی خواسته بود برای انتقال محموله‌های مالی کلان به حزب‌الله از مسیر سوریه، تسهیلاتی در یکی از گذرگاه‌های مرزی فراهم کند، اما این درخواست رد شد.
افزایش اختلافات تهران و بغداد بر سر تحریم‌ها و مناسبات مرزی
مناسبات عراق با جمهوری اسلامی تحت تاثیر فشارهای واشینگتن و نگرانی‌های امنیتی قرار گرفته است.
الزیدی که پس از مخالفت کاخ سفید با نخست‌وزیری نوری المالکی، متحد دیرینه جمهوری اسلامی، به قدرت رسید، در هفته‌های اخیر در اجرای بخشی از تحریم‌های تهران با دولت دونالد ترامپ همراهی کرده است.
دولت عراق در پی تحریم‌های آمریکا، پرواز شرکت‌های هواپیمایی ایرانی را متوقف کرد، اما ۱۰ مهر پس از دریافت معافیت از واشینگتن، به شرکت‌های هواپیمایی ایران، به‌استثنای ماهان‌ایر، اجازه داد روزانه ۴۰ پرواز به مقصد و از مبدا فرودگاه نجف انجام دهند.
مناقشه بر سر گذرگاه‌های زمینی نیز به اختلاف‌ها میان تهران و بغداد دامن زده است. دولت عراق ۲۹ مهر گذرگاه مرزی چذابه را به روی مسافران و حمل‌ونقل کالا بست.
عبدالامیر طعیبان، مشاور نخست‌وزیر عراق، پیش‌تر با دفاع از این تصمیم اعلام کرد حکومت ایران «عامدانه امنیت عراق را تضعیف کرده است».
به گفته او، افراد مرتبط با جمهوری اسلامی بدون مجوز وارد خاک عراق می‌شوند و در مناطق مرزی «هرج‌ومرج» ایجاد می‌کنند.
در هفته‌های اخیر، افزایش فعالیت گروه‌های نیابتی جمهوری اسلامی در عراق به نگرانی‌ها درباره گسترش دامنه درگیری‌های منطقه‌ای به این کشور دامن زده است.
روزنامه العربی الجدید ششم مهر به نقل از سه مقام عراقی گزارش داد حمله شهریورماه به خط لوله نفتی شرق‌ـ‌غرب عربستان سعودی به دست گروهی مرتبط با سپاه پاسداران و حوثی‌های یمن انجام گرفت که اعضای آن به‌صورت غیرقانونی از ایران وارد عراق شده بودند.
اگر روزگاری بابک زنجانی با دکل‌های گمشده نفت و شمش‌های فرضی طلا در ترکیه تیتر یک رسانه‌ها بود، حالا در عصر پساآزادی ظاهرا تصمیم گرفته کت‌وشلوار تاجر نفتی را با تی‌شرت مشکی ایلان ماسک تاخت بزند. پروژه جدید: دات‌وان.
بسته‌ای شگفت‌انگیز شامل پرتاب ماهواره لئو در ۱۶ آذر به‌صورت «لایو»، پرواز دادن ۲۰۰ فروند پهپاد استراتوسفری تا پایان سال، ارائه اینترنت پرسرعت روی گوشی بدون نیاز به سیم‌کارت، و دست‌آخر چاشنی همیشگی پروژه‌های مشکوک این سالها: استخراج یک توکن اختصاصی به نام «DOTO».
اینکه چطور فردی با سابقه مشخص زنجانی ناگهان به مرزهای دانش هوافضا و مخابرات استراتوسفری پرتاب شده، بماند.
بیایید این شعبده‌بازی فنی را بدون اصطلاحات پیچیده دانشگاهی، اما با خط‌کش واقعیت روی میز بگذاریم تا ببینیم پشت این ادعای «ایلان ماسک وطنی»، چقدر دانش خوابیده و چقدر توهم فروشی.
یک فروند کیوب‌ست منظومه نمی‌شود، آقای زنجانی!
نخستین بند ادعا، پرتاب ماهواره در مدار پایین زمین (LEO) در روز ۱۶ آذر است.
در ادبیات فضایی، مدار لئو یعنی ماهواره با سرعتی نزدیک به ۲۸ هزار کیلومتر در ساعت دور زمین می‌چرخد.
معنای ساده‌اش این است: ماهواره شما در هر شبانه‌روز تنها چند دقیقه از آسمان ایران رد می‌شود و بقیه روز را در حال تماشای قطب جنوب یا اقیانوس آرام است.
برای اینکه اینترنت پایدار داشته باشید، به «منظومه» نیاز دارید؛ یعنی صدها و هزاران ماهواره که دست‌به‌دست هم بدهند.
درست مثل کاری که استارلینک با بیش از شش هزار ماهواره انجام داده است. یک عدد ماهواره نهایتا می‌تواند مثل یک پیام‌رسان ضعیف عمل کند، نه تامین‌کننده اینترنت.
از طرفی، خبرگزاری فارس، وابسته به سپاه پاسداران، ۱۴ مهر اعلام کرد پروژه این ماهواره ۳۵ درصد پیشرفت داشته است.
در دنیای واقعی مهندسی فضایی، پر کردن فاصله ۳۵ درصد تا پرتاب واقعی نیازمند ماه‌ها تست‌های طاقت‌فرسای لرزش صوتی، شوک حرارتی و خلأ است.
مگر اینکه دوستان ماهواره را آماده از سوپرمارکت‌های هوافضای روسیه خریده باشند و فقط برچسب «دات‌وان» رویش چسبانده باشند.
۲۰۰ پهپاد در استراتوسفر، جایی که گوگل هم در آن غرق شد
قسمت خنده‌دارتر ماجرا، وعده استقرار ۲۰۰ پهپاد ارتفاع بالا (HAPS) در لایه استراتوسفر (ارتفاع بالای ۲۰ کیلومتری) تا پایان همین سال است؛ یعنی ظرف کمتر از پنج ماه.
جهت اطلاع میلیاردر سابق، غول‌هایی مثل گوگل با پروژه بالن‌های «Loon» و فیس‌بوک با پهپاد غول‌پیکر خورشیدی «Aquila» صدها میلیون دلار سوزاندند و در نهایت با اعتراف به بن‌بست فنی، پروژه را بایگانی کردند.
ایرباس سال‌هاست روی پهپاد شکننده «زفیر» کار می‌کند و هنوز پروازهایش با چند باد تند به سقوط ختم می‌شود.
حالا چطور شرکتی در ایران بدون داشتن هیچ زیرساخت شناخته‌شده‌ای در ساخت پرنده‌های سبک‌وزن خورشیدی، می‌خواهد ۲۰۰ فروند از آنها را تولید، پرتاب و در آسمان نگهداری کند؛ آن هم در زمستان ایران.
در این فصل هم تابش خورشید برای شارژ باتری‌های غول‌پیکر در شب کوتاه است، و هم تندبادهای مرگبار «جت‌استریم» بالای آسمان کشور منتظرند تا بال‌های چندده‌متری این پهپادهای ظریف را مثل کاغذ خرد کنند.
شاهکار مهندسی، «اینترنت بدون سیم‌کارت»!
اما گل سرسبد سوتی‌های فنی این سناریو، ارائه اینترنت مستقیم به تلفن‌های همراه «بدون سیم‌کارت» است.
احتمالا اتاق فکر دات‌وان تصور کرده سیم‌کارت فقط یک قطعه پلاستیکی مزاحم است که برای خریدنش باید در صف ایستاد.
در تمام استانداردهای مخابرات سلولار (از 3G تا 5G)، سیم‌کارت یا همان چیپ احراز هویت، کلید اختصاصی رمزنگاری شبکه است.
گوشی موبایل شما بدون سیم‌کارت صرفا یک نمایشگر هوشمند است که به‌صورت قانونی و فیزیکی فقط اجازه دارد با شماره‌های اضطراری مثل ۱۱۰ یا ۱۱۵ تماس بگیرد.
پروژه‌های غول‌پیکر دنیا مثل اتصال ماهواره‌ای استارلینک یا تی-موبایل، دقیقا بر پایه سیم‌کارت فعال و فرکانس‌های دارای پروانه کار می‌کنند.
حتی اگر منظورشان پوشش وای‌فای باشد، فرستنده ضعیف گوشی شما چطور می‌خواهد از روی زمین سیگنال خود را به فاصله ۲۰ کیلومتری در آسمان شلیک کند؟ با قدرت دعا؟!
به این ملغمه، فیلترینگ و رگولاتوری ایران را هم اضافه کنید. اگر قرار است دکل‌ها هوایی باشند، اینترنت برگشتی آنها باید از کابل‌های شرکت ارتباطات زیرساخت عبور کند که خروجی‌اش همان اینترنت فیلترشده موجود است.
اگر هم بناست به ایستگاه‌های خارج از مرز وصل شود، حاکمیت حتی ۲۴ ساعت هم به چنین پرنده‌هایی اجازه حضور در حریم هوایی امنیتی کشور را نخواهد داد.
تیر آخر: ماینینگ توکن روی هوا!
وقتی همه این توهمات فنی را کنار هم می‌گذارید، ناگهان پرده آخر نمایش رونمایی می‌شود: «ماینینگ توکن DOTO بر بستر بلاکچین اختصاصی»
اینجا دقیقا نقطه‌ای است که ماجرا از یک بلوف فناوری ساده به یک زنگ خطر جدی تغییر جهت می‌دهد.
بلاکچین اختصاصی یعنی شبکه‌ای که مدیرانش خودِ دات‌وان هستند؛ جایی که اصولا نیازی به ماینینگ ندارد و دکمه ضرب توکن دست خودشان است.
چسباندن نام استخراج ارز دیجیتال و سودآوری نجومی به یک ماکت غیرعملیاتی ماهواره و پهپاد، نسخه به‌روزشده همان بازی‌های پانزی است؛ باد کردن ارزش یک دارایی خیالی با هیاهوی ساخت زیرساخت ملی و کشاندن سرمایه‌های خرد مردم به پروژه‌ای که حتی روی کاغذ هم دوام نمی‌آورد.
داستان همان داستان است، فقط دکور صحنه عوض شده است. دیروز نفت روی آب و شمش‌های طلای نامرئی در ترکیه، امروز پهپادهای شبح‌گون در استراتوسفر و اینترنت بدون سیم‌کارت.
بابک زنجانی که زمانی ادعا می‌کرد خزانه‌دار تحریم‌هاست، حالا ردای فضانوردی پوشیده تا با چند اسلاید پاورپوینت و یک ارز دیجیتال بی‌ریشه، استارلینک ایرانی بفروشد.
اما تفاوت اینجاست: شاید بشود نفتکشها را با رانت جابه‌جا کرد، ولی قوانین ترمودینامیک و امواج الکترومغناطیسی با لابی و بیانیه تغییر نمی‌کنند.
هرچند نتایج اولیه انتخابات اسرائیل نشان می‌دهد هیچ‌یک از دو اردوگاه اصلی به حدنصاب تشکیل دولت نرسیده‌اند، رهبران هر دو جریان نتایج انتخابات را نشانه موفقیت خود می‌دانند و بنیامین نتانیاهو از «فرصتی تاریخی» برای رفع تهدید جمهوری اسلامی «یک بار برای همیشه» سخن گفته است.
بر اساس نتایج اولیه منتشرشده از سوی کمیته مرکزی انتخابات اسرائیل، تا ساعت ۱۴:۳۰ چهارشنبه ششم آبان به وقت محلی و با شمارش ۸۵.۶ درصد آرا، ائتلاف حامی نتانیاهو ۵۳ کرسی و اردوگاه مخالف او ۴۸ کرسی به دست آورده‌اند.
به این ترتیب، هیچ‌یک از دو اردوگاه به اکثریت ۶۱ کرسی در کنست ۱۲۰ نفره اسرائیل دست نیافته‌اند.
حزب لیکود به رهبری نتانیاهو با ۲۶ کرسی در صدر قرار گرفته و حزب یاشار به رهبری گادی آیزنکوت با ۲۱ کرسی در جایگاه دوم ایستاده است.
دو جریان سیاسی عرب نیز در مجموع ۱۹ کرسی کسب کرده‌اند. فهرست مشترک احزاب عرب با ۱۲ کرسی به سومین نیروی بزرگ کنست تبدیل شده و حزب رعام هفت کرسی به دست آورده است.
بر اساس اعلام کمیته مرکزی انتخابات، میزان مشارکت رای‌دهندگان به ۷۷.۷ درصد رسیده که بالاترین رقم در بیش از دو دهه گذشته و حدود هفت واحد درصد بیشتر از انتخابات سال ۲۰۲۲ است.
نتانیاهو: جمهوری اسلامی ضعیف‌تر از هر زمان دیگری است
نتانیاهو بامداد ششم آبان در ستاد انتخاباتی حزب لیکود در اورشلیم، بار دیگر به دستاوردهای دولت خود در رویارویی با جمهوری اسلامی اشاره کرد و گفت: «ایران ضعیف‌تر از هر زمان دیگری است و اسرائیل قدرتمندتر از همیشه.»
او افزود: «اسرائیل در کنار دوستمان، رییس‌جمهور ترامپ، فرصتی تاریخی و تکرارنشدنی دارد تا تهدید ایران را یک بار برای همیشه از میان بردارد.»
نخست‌وزیر اسرائیل با اشاره به پیشتازی حزب خود، لیکود را بزرگ‌ترین حزب کشور خواند و از رسانه‌هایی انتقاد کرد که عملکرد ضعیفی را برای این حزب در انتخابات پیش‌بینی کرده بودند.
او ادامه داد: «بلوک راست‌گرا در میان افکار عمومی صهیونیست‌ها، جامعه یهودیان و همه کسانی که از کشور حمایت می‌کنند، اکثریتی روشن و قاطع دارد.»
نتانیاهو با تاکید بر ضرورت تشکیل «دولتی راست‌گرا، ملی و قدرتمند»، همکاری احتمالی برخی جریان‌های سیاسی با احزاب عرب را «شرم‌آور» توصیف کرد.
او هشدار داد: «غیرقابل تصور است که امنیت اسرائیل را به خطر بیندازیم و دولتی تشکیل دهیم که به احزاب عرب ضدصهیونیست متکی باشد.»
با وجود این مواضع و ابراز رضایت از عملکرد لیکود، نتانیاهو از اعلام صریح پیروزی در انتخابات خودداری کرد.
مخالفان: رای‌دهندگان به ادامه نخست‌وزیری نتانیاهو «نه» گفتند
در سوی دیگر رقابت، گادی آیزنکوت، رهبر حزب یاشار و مهم‌ترین رقیب انتخاباتی نتانیاهو، نتیجه انتخابات را نشانه مخالفت رای‌دهندگان با ادامه زمامداری نخست‌وزیر کنونی دانست و از او خواست از عرصه سیاست کناره‌گیری کند.
آیزنکوت با هشدار درباره بهره‌برداری سیاسی از مسائل امنیتی گفت: «نتانیاهو نخست‌وزیری موقت است که نه پشتوانه لازم را دارد و نه از اعتماد مردم برخوردار است.»
او همچنین از نهادهای امنیتی خواست در برابر هرگونه تلاش برای ترجیح دادن منافع سیاسی بر امنیت اسرائیل «قاطعانه ایستادگی کنند».
نفتالی بنت، رهبر حزب «با هم»، نیز در نخستین حضور عمومی خود پس از انتخابات، از «شکست» نتانیاهو ابراز خرسندی کرد.
بنت که همراه یائیر لاپید، نفر دوم حزب «با هم»، در جمع هوادارانش در تل‌آویو سخن می‌گفت، تاکید کرد: «مردم اسرائیل به پا خاستند و حرف خود را زدند: نتانیاهو شکست خورده و دولت هفتم اکتبر در حال رفتن است.»
حزب «با هم» که در اردوگاه مخالفان نتانیاهو قرار دارد، بر اساس نتایج اولیه، ۱۲ کرسی کسب کرده است.
نقش تعیین‌کننده احزاب عرب در معادلات تشکیل دولت
انتظار می‌رود شمارش آرا تا پنج‌شنبه یا جمعه، هفتم یا هشتم آبان، به پایان برسد. با این حال، ترکیب چندپاره کنست ممکن است تشکیل دولت آینده را به مذاکراتی پیچیده و طولانی میان احزاب سیاسی گره بزند.
در نظام پارلمانی اسرائیل، احزاب کوچک‌تر می‌توانند نقشی تعیین‌کننده در شکل‌گیری ائتلاف حاکم داشته باشند؛ روندی که در دوره‌های گذشته گاه هفته‌ها یا حتی ماه‌ها به طول انجامیده است.
خبرگزاری رویترز با اشاره به نتایج اولیه نوشت احزاب عرب که خارج از دو اردوگاه اصلی قرار دارند، ممکن است به عاملی تعیین‌کننده در موازنه قدرت تبدیل شوند.
با این حال، آیزنکوت که پیش‌تر فرمانده ارتش اسرائیل بوده، عملا احتمال تشکیل دولت با مشارکت این احزاب را رد کرده است؛ موضعی که می‌تواند مسیر او را برای دستیابی به اکثریت پارلمانی و تشکیل دولت دشوارتر کند.
ترامپ: حمایت من ورق انتخابات اسرائیل را برگرداند
رییس‌جمهوری آمریکا ششم آبان حمایت انتخاباتی خود از نتانیاهو را عامل بهبود موقعیت او در رقابت‌های کنست دانست.
ترامپ در شبکه اجتماعی تروث سوشال نوشت: «وقتی رییس‌جمهور ترامپ حمایت خود را از بی‌بی نتانیاهو اعلام کرد، ورق کاملا برگشت. اکنون به‌جای شکست قاطع یک نخست‌وزیر بزرگ، به نظر می‌رسد رقابت پس از یک بازگشت غیرمنتظره به بن‌بستی بزرگ رسیده یا حتی به پیروزی نتانیاهو انجامیده است.»
او افزود: «تمام این اتفاقات پس از اعلام حمایت رییس‌جمهور ترامپ رخ داد؛ کسی که تنها خواهان خیر و صلاح خاورمیانه، اسرائیل و ایالات متحده آمریکا است.»
ترامپ پیش‌تر در ۲۶ مهر و سوم آبان حمایت کامل خود را از نتانیاهو اعلام کرده بود.
او در دومین پیام حمایتی خود با تاکید بر ضرورت مقابله با تهدیدهای جمهوری اسلامی گفته بود دیگر نباید شعار «مرگ بر آمریکا» و «مرگ بر اسرائیل» در جهان شنیده شود.
ترامپ همچنین خطاب به رای‌دهندگان اسرائیلی تاکید کرده بود: «برای نخست‌وزیری به بی‌بی نتانیاهو رای بدهید؛ باید کاری را که شروع کرده‌ایم، تمام کنیم.»
