رییس پلیس مبارزه با «تروریسم» بریتانیا درباره سطح تهدید گفت: بریتانیا مدتی است با یک تهدید تدریجی «تروریستی» مواجه بوده است.
او افزود: «ما شاهد افزایش تهدید علیه افراد و نهادهای یهودی و اسرائیلی در بریتانیا هستیم.»
رییس پلیس مبارزه با «تروریسم» بریتانیا گفت: «در حال فعالیت در برابر یک وضعیت جهانی غیرقابل پیشبینی هستیم که پیامدهای آن به داخل کشور نیز کشیده شده، از جمله تهدیدهای فیزیکی از سوی بازیگران وابسته به دولتها.»
والاستریت ژورنال چهارشنبه ۹ اردیبهشت گزارش داد این طرح با عنوان «ساختار آزادی دریانوردی» با هدف بازگرداندن آزادی کشتیرانی و کاهش اختلال در این آبراه حیاتی طراحی شده است.
به نوشته این روزنامه، وزارت امور خارجه آمریکا سهشنبه هفتم اردیبهشت یک دستورالعمل درونسازمانی به سفارتخانههای این کشور، از جمله در کشورهای اروپایی، فرستاد که از دیپلماتها میخواهد کشورها را برای پیوستن به این ابتکار ترغیب کنند.
در گزارش والاستریت ژورنال به ابتکارها و نشستهای کشورهای اروپایی برای تدوین یک راهبرد با هدف آزادی کشتیرانی در آبهای جنوبی ایران پس از پایان جنگ اشاره شده است.
در بخشی از دستورالعمل ابلاغشده به سفارتخانههای آمریکا آمده است: «این طرح مکمل دیگر تلاشهای دریایی امنیتی، از جمله ابتکار برنامهریزی دریایی به رهبری بریتانیا و فرانسه خواهد بود.»
بریتانیا و فرانسه در هفتههای گذشته نشستی با حضور بیش از ۵۰ کشور در این زمینه برگزار کردند. با وجود این، هرچند مقامهای آمریکایی، بهویژه شخص ترامپ، اروپاییها را به کندی و بروکراسی در مواجهه با این بحران متهم میکنند.
همزمان، دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده، چهارشنبه ۹ اردیبهشت تاکید کرد «محاصره دریایی» ایران موثر بوده است. او این اقدام را «کاملا بینقص» خواند و گفت که محاصره تا وقتی تهران شرطهای هستهای آمریکا را بپذیرد ادامه خواهد یافت.
از آغاز محاصره دریایی بندرهای جنوب ایران بهدست آمریکا در بعدازظهر ۲۳ فروردین، آمریکا اصرار دارد که کنترل آبهای منطقه در اختیار اوست، مقامهای جمهوری اسلامی نیز مدعیاند که همچنان عبور و مرور کشتیها در تنگه هرمز را تحت کنترل دارند و تنها به کشتیهایی اجازه عبور میدهند که مشخصات آنها در اختیار نهادهای ایرانی قرار گرفته باشد. این جدال از ابتدای محاصره تا امروز پا برجاست.
در آخرین طرح پیشنهادی برای توافق که مقامهای جمهوری اسلامی از طریق پاکستان در اختیار آمریکا قرار دادند، تهران پیشنهاد کرده بود که آمریکا بهطور قطعی به جنگ پایان دهد و تضمین کند که بار دیگر دست به حمله نخواهد زد و همزمان به محاصر دریایی ایران پایان دهد، در مقابل جمهوری اسلامی تنگه هرمز را باز کند.
روزنامه نیویورکتایمز و خبرگزاری رویترز، دوشنبه ۷ اردیبهشت نوشتند که ترامپ پس از پایان جلسهای با مشاورانش در اتاق وضعیت کاخ سفید به آنها گفته است از این پیشنهاد جمهوری اسلامی برای بازگشایی تنگه هرمز و پایان جنگ رضایت ندارد و این طرح را کنار گذاشته است.
خبرگزاری رویترز پنجشنبه ۱۰ اردیبهشت در گزارشی نوشت با توجه به اینکه برخی کشتیها سیستمهای ردیابی خود را خاموش کردهاند و نیروهای آمریکایی نفتکشهای مرتبط با جمهوری اسلامی را بازمیگردانند، اندازهگیری میزان نفت خامی که ایران به مشتریان، بهویژه مشتری اصلی خود چین تحویل میدهد، غیرممکن شده است.
گروه تحلیل دادههای انرژی ورتکسا پنجشنبه درباره محاصره صادرات نفت ایران از سوی آمریکا اعلام کرد این کشور بین ۲۴ فروردین تا پنج اردیبهشت تنها حدود چهار میلیون بشکه نفت خام از دریای عمان صادر کرده است.
ورتکسا در ایمیلی به رویترز نوشت: «در این مرحله، ما برآورد میکنیم که حدود چهار میلیون بشکه نفت خام ایران با موفقیت از دریای عمان خارج شده است. در حال حاضر نمیتوانیم تایید کنیم که آیا هیچیک از این کشتیها بعدا توقیف شدهاند یا خیر.»
بر اساس دادههای این شرکت، صادرات قابل ردیابی نفت ایران بیش از ۸۰ درصد نسبت به ماه مارس کاهش یافته است. در مارس، ایران ۲۳.۴ میلیون بشکه صادرات داشت.
ورتکسا این آمار را بر پایه رهگیری محمولههای نفتی اعلام کرده است.
همچنین گزارشها حاکی است آمریکا نفتکشها یا کشتیهای کانتینری تحریمشده را حتی در نقاطی دورتر از دریای عمان در آبهای آسیا نیز مجبور به بازگشت میکند؛ اقدامی که میتواند در کاهش صادرات نقش داشته باشد.
افزایش فشارهای آمریکا بر صادرات نفت ایران در شرایطی رخ داده که جمهوری اسلامی بخش مهمی از درآمد ارزی خود را از فروش نفت تامین میکند.
مسعود پزشکیان، رییس دولت در جمهوری اسلامی، پنجشنبه در واکنش به ادامه محاصره دریایی ایران در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «تداوم این رویکرد ظالمانه غیر قابل تحمل است.»
او افزود: «جهان شاهد رواداری و صلحطلبی ایران بوده است. آنچه با عنوان محاصره دریایی در حال انجام است امتداد عملیات نظامی علیه ملتی است که تنها هزینه ایستادگی و استقلال خود را میپردازد.»
کاهش عرضه نفت ایران کمبودها را در بازار جهانی نفت افزایش میدهد، زیرا جنگ علیه جمهوری اسلامی موجب بسته شدن عملی تنگه هرمز و محدود شدن صادرات نفت از عربستان سعودی، امارات متحده عربی، کویت و عراق شده است.
در حالی که قیمتهای نفت در جهان افزایش یافته، آمریکا تلاش کرده از آن جلوگیری کند. ماه گذشته، آمریکا بهطور غیرمنتظره یک معافیت موقت از تحریمهای صادرات انرژی به تهران اعطا کرد تا به کاهش قیمتها کمک کند.
قیمت نفت خام برنت، که شاخص بازار نفت محسوب میشود، از زمان آغاز جنگ ایران در نهم اسفند، حدود ۵۰ دلار در هر بشکه افزایش یافته و قیمت بنزین، گازوئیل و سوخت جت را بالا برده است.
فاتح بیرول، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی، چهارشنبه گفت جهان بهدلیل اختلال ناشی از جنگ علیه جمهوری اسلامی با «بزرگترین بحران انرژی تاریخ» روبهرو است.
بیرول گفت بازارهای نفت و گاز با چالشهای جدی روبهرو هستند و افزایش بهای نفت به بیش از ۱۲۰ دلار، فشار زیادی بر بسیاری از کشورها وارد آورده است.
تحلیلگران شرکت کپلر نیز اعلام کردند که از زمان آغاز محاصره، هیچ نفتکش حامل نفت خام ایران را که از دریای عمان خارج شده باشد مشاهده نکردهاند.
همچنین مقامات آمریکایی اعلام کردند که این محاصره، تهران را از درآمد بسیار مورد نیاز حاصل از صادرات نفت خام محروم میکند.
برد کوپر، فرمانده ستاد فرماندهی مرکزی آمریکا، سنتکام، چهارشنبه با اشاره به محاصره دریایی جمهوری اسلامی گفت در حال حاضر ۴۱ نفتکش حامل حدود ۶۹ میلیون بشکه نفت در وضعیتی قرار دارند که امکان فروش آنها برای جمهوری اسلامی وجود ندارد.
پیشتر محسن پاکنژاد، وزیر نفت جمهوری اسلامی، گفته است: «اقدام آمریکا درباره محاصره دریایی برخلاف قوانین بینالمللی است و به نتیجه نخواهد رسید.»
او افزود: «در تامین و توزیع سوخت نگرانی وجود ندارد و در شرایط جنگی بسیاری از کشورها به مدیریت مصرف سوخت روی آوردند.»
ارزش پول ملی ایران، ریال، چهارشنبه در برابر دلار آمریکا به پایینترین سطح تاریخی خود سقوط کرد و نشاندهنده دشواریهای مالی پیشروی اقتصاد ایران بود که به نفت وابسته است.
با وجود این فشارها، شرکت اطلاعات دریایی تانکر ترکرز اعلام کرد که ایران همچنان در پایانه اصلی صادراتی خود در جزیره خارک نفت خام بارگیری میکند.
این شرکت افزود تصاویر ماهوارهای نشان میدهد دستکم ۱۰ نفتکش در نزدیکی بندر چابهار، در جنوب شرقی ایران در دریای عمان متوقف شدهاند.
پیشتر برخی گزارشها حاکی بود که حکومت ایران در پی افزایش فشارهای ناشی از محاصره دریایی آمریکا، اقداماتی اضطراری برای ذخیرهسازی مازاد نفت خود آغاز کرده است.
ایران در ماه فوریه حدود ۳.۲۴ میلیون بشکه در روز نفت خام تولید کرده است که حدود نیمی از آن برای پالایش داخلی مصرف میشود.
با این حال، یوهانس راوبال، تحلیلگر کپلر، به رویترز گفت که این کشور ممکن است ظرف یک یا دو هفته مجبور به کاهش تولید شود، زیرا ظرفیت ذخیرهسازی محدود است.
کپلر اعلام کرد ذخیرهسازی زمینی حدود ۶۰ درصد پر شده و ذخایر به بیش از ۵۰ میلیون بشکه رسیده است. ظرفیت کل این ذخایر ۸۶ میلیون بشکه است.
شرکت مشاوره افجیای نکستانت ایسیای در تاریخ ۱۵ آوریل برآورد کرد که محدودیت ظرفیت میتواند ایران را وادار کند تا از اواسط ژوئن تولید خود را کاهش دهد.
محاصره دریایی بندرهای جنوب ایران از سوی آمریکا از بعدازظهر ۲۳ فروردین آغاز شد و از آن زمان، به گزارش منابع رسمی، بهطور مستمر ادامه داشته است.
این منابع که در جریان گفتوگوهای جاری میان روسای قوه مجریه و مقننه قرار دارند، به ایراناینترنشنال گفتند پزشکیان و قالیباف معتقدند وزیر امور خارجه در هفتههای گذشته، به جای ایفای نقش خود بهعنوان یکی از وزیران که باید مجری سیاستهای دولت باشد، بیشتر در جایگاه دستیار احمد وحیدی، فرمانده سپاه پاسداران، ظاهر شده است.
به گفته این منابع، عراقچی در دو هفته گذشته بدون اطلاع پزشکیان، در هماهنگی کامل با وحیدی و بر اساس دستورالعملهای او عمل کرده است.
این روند، نارضایتی شدید پزشکیان را در پی داشته و او به نزدیکان خود گفته است در صورت ادامه این وضعیت، عراقچی را از سمت خود برکنار خواهد کرد.
پیشتر نیز خبرهایی از بروز اختلاف میان مقامهای جمهوری اسلامی منتشر شده بود. هشتم فروردین گزارشهایی از بروز اختلافهای جدی میان پزشکیان و احمد وحیدی، فرمانده سپاه پاسداران که گفته میشود اکنون فرد شماره یک این نهاد است، منتشر شده بود.
منابع آگاه در گفتوگو ایراناینترنشنال «نحوه مدیریت جنگ و پیامدهای مخرب آن بر معیشت مردم و اقتصاد کشور» را ریشه این اختلافها خواندند.
سه روز بعد، گزارشهایی درباره نارضایتی پزشکیان از قرار گرفتن در یک «بنبست کامل سیاسی» و اینکه حتی اختیار انتصاب مقامهای کشتهشده دولت در جریان جنگ نیز از او سلب شده است، منتشر شد.
بر اساس این گزارش، گفته میشود وحیدی بهصراحت اعلام کرده است که به دلیل شرایط بحرانی جنگ، تمامی پستهای کلیدی و حساس مدیریتی باید تا اطلاع ثانوی بهطور مستقیم از سوی سپاه پاسداران انتخاب و اداره شوند.
در یکی از آخرین تحولات، ۲۶۱ نفر از نمایندگان مجلس در بیانیهای حمایت خود را از هیات مذاکرهکننده جمهوری اسلامی، بهویژه قالیباف اعلام کردند و گفتند که با وجود ترورهای «سنگین» و تهدیدها، تصمیمسازی و تصمیمگیری در سطوح مختلف مدیریتی کشور در حال انجام است.
این نمایندگان مجلس در بیانیه خود نوشتند: «جنگ نظامی در حال ورود به مرحلهای پیچیده شامل اقدامات سیاسی، اقتصادی، امنیتی و جنگ روانی و رسانهای است و در دوره جدید جنگ، دشمن به دنبال ایجاد شکاف در جبهه میدان، خیابان و دیپلماسی میان کارگزاران نظام و مردم است.»
سه روز پیش از انتشار این بیانیه، ایراناینترنشنال در گزارشی اختصاصی به نقل از منابع آگاه در ایران از استعفای قالیباف از ریاست هیات مذاکرهکننده جمهوری اسلامی در پی توبیخ به دلیل تلاش برای گنجاندن مساله انرژی هستهای در مذاکرات خبر داد.
در آن گزارش به این اشاره شده بود که عراقچی در آستانه آخرین سفر خود به پاکستان با هدف رساندن پیام جمهوری اسلامی به مقامهای پاکستانی، تلاش میکند با کنار رفتن قالیباف، مسئولیت هدایت مذاکرات را بر عهده بگیرد.
منابع مطلع از مذاکرات میان جمهوری اسلامی و آمریکا به ایراناینترنشنال گفتند که بروز اختلاف شدید در میان اعضای تیم مذاکرهکننده حکومت ایران سبب شد مذاکرات را ترک کنند. به گفته آنها این اختلافها در نهایت به صدور دستور بازگشت فوری هیات به تهران در عصر روز شنبه ۲۲ فروردین منجر شد.
منابع مطلع همچنین گفتند که در جریان مذاکرات روز جمعه، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، در برخی از مواضع خود، بهویژه درباره کاهش یا توقف حمایتهای مالی و تسلیحاتی از «جبهه مقاومت» و بهطور خاص حزبالله لبنان، نشانههایی از انعطاف نشان داده است.
به نقل از این منابع مطلع، این رویکرد با واکنش تند محمدباقر ذوالقدر، از فرماندهان سابق سپاه پاسداران و دبیر کنونی شورای عالی امنیت ملی، مواجه شد.
افزون بر این، منابع مطلع از مذاکرات جمهوری اسلامی و آمریکا پس از نخستین دور گفتوگوها در پاکستان به ایراناینترنشنال گفته بودند که اختلاف شدید میان اعضای تیم مذاکرهکننده حکومت ایران، در نهایت به ترک مذاکرات و صدور دستور بازگشت فوری هیات به تهران در عصر شنبه ۲۲ فروردین منجر شد.
به گفته این منابع، عراقچی در این دور از مذاکرات، بهویژه درباره کاهش یا توقف حمایتهای مالی و تسلیحاتی از «جبهه مقاومت»، بهویژه حزبالله لبنان، نشانههایی از انعطاف نشان داده بود؛ رویکردی که با واکنش تند ذوالقدر روبهرو شد.
