اکسیوس به نقل از دو منبع آگاه گزارش داد جرد کوشنر، داماد و فرستاده ویژه رییسجمهوری آمریکا، یکشنبه ۲۵ مرداد، برای نخستین بار از زمان امضای توافق پایان جنگ در غزه، رهبران حماس را در مصر ملاقات کرد تا آنها را برای اجرای تعهدشان به خلع سلاح تحت فشار بگذارد.
اکسیوس ساعاتی بعد از انجام این دیدار، به نقل از یکی از منابع خبر داد که انتظار میرود کوشنر دوشنبه ۲۶ مرداد برای دیدار با بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، به این کشور سفر کند. هدف از این دیدار گفتوگو درباره «برداشتن گامهای متقابل» برای پیشرفت طرح صلح ترامپ عنوان شده است.
حماس و اسرائیل مهرماه ۱۴۰۴ با پذیرش طرح صلح ترامپ، برای اجرای مرحله نخست آتشبس در نوار غزه به توافق رسیدند.
با این حال، مخالفت حماس با خلع سلاح، تداوم حضور نظامی اسرائیل در غزه و ادامه حملات اسرائیل در باریکه غزه، اجرای مرحله دوم آتشبس را با ابهام روبهرو کرده است.
گمانهزنیها از این حکایت دارد که کاخ سفید و هیات صلح ترامپ، حماس و اسرائیل را برای ورود به مرحله بعدی طرح اجرایی ۱۵ بندی تحت فشار قرار دادهاند.
به نوشته اکسیوس در دیدار روز یکشنبه، نیکولای ملادنوف، نماینده عالی هیات صلح، و تونی بلر، نخستوزیر پیشین بریتانیا که اکنون یکی از اعضای هیات صلح است، کوشنر را همراهی میکردند.
این رسانه آمریکایی دیگر حاضران در جلسه یکشنبه را شامل خلیل الحیه، از رهبران سیاسی حماس؛ حسن رشاد، رییس دستگاه اطلاعاتی مصر؛ علی الثوادی، دیپلمات قطری؛ و یک مقام ارشد ترکیه اعلام کرد.
یکی از منابع اکسیوس هدف نشست، را تبدیل تعهدات حماس برای غیرنظامیسازی غزه به «گامهایی عملی و قابل راستیآزمایی» توصیف کرد.
به گفته این منبع، گامهای لازم برای حفظ آتشبس در غزه شامل واگذاری اختیار اداره این باریکه به دولت تکنوکرات فلسطینی و اطمینان از نداشتن هرگونه نقش حماس در اداره آینده غزه است.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده، ۹ مرداد اعلام کرد مذاکرات میانجیها با رهبران حماس در قاهره سرانجام به توافقی برای خلع سلاح تدریجی حماس انجامید. با این حال، یکی از مقامهای حماس این توافق را «صرفا یک پیشنویس» توصیف کرد و مقامهای آمریکایی نیز گفتند اسرائیل نسبت به اینکه این گروه شبهنظامی تحت حمایت جمهوری اسلامی سلاحهای خود را تحویل دهد، تردید جدی دارد.
پس از اظهار نظر ترامپ، غازی حمد، از مقامهای ارشد حماس اجرای توافق مورد نظر واشینگتن را مشروط به این دانست که اسرائیل ابتدا به تعهدات خود در چارچوب توافق آتشبس عمل کند.
او از بهکار بردن عبارت «خلع سلاح» خودداری کرد و توافق مورد بحث را «چارچوبی جامع» خواند که اجرای آن به پایبندی اسرائیل به مرحله نخست توافق شرمالشیخ وابسته است. حمد افزود بر اساس توافق سال گذشته، اسرائیل باید حملات خود به غزه را متوقف کند، نیروهایش را به مواضع مهر ۱۴۰۴ بازگرداند و ورود کالاها و کمکهای بشردوستانه به نوار غزه را افزایش دهد.
به گفته او، تنها پس از اجرای این تعهدات، حماس با سپردن سلاحهای خود به «کمیته ملی اداره غزه» موافقت خواهد کرد. این کمیته، نهادی تکنوکرات که برای مدیریت امور غیرنظامی غزه تشکیل شده است.
در ادامه این اظهار نظرها، نتانیاهو ۱۸ مرداد در جلسه کابینه اسرائیل بار دیگر مخالفت خود را با اجرای طرح دونالد ترامپ در قبال غزه اعلام کرد. او گفت: «اسرائیل سند ۱۵بندی را نمیپذیرد. ارتش تا زمانی که حماس خلع سلاح نشده باشد، عقبنشینی نخواهد کرد؛ منظور سلاحهای سنگین، سلاحهای سبک و همه انواع سلاحهاست.»
به نوشته اکسیوس در حال حاضر هیات صلح خواستار آغاز خلع سلاح حماس، برچیدن زیرساختهای نظامی آن، استقرار نیروی بینالمللی و فراهم شدن امکان بازسازی امن غزه است و در مقابل، از اسرائیل میخواهد از این باریکه عقبنشینی و کمکرسانی بشردوستانه را تسریع کند.
طرح صلح ۲۰ مادهای ترامپ چارچوب کلی پایان جنگ، خلع سلاح حماس، تشکیل دولت موقت فلسطینی، استقرار نیروی بینالمللی، بازسازی غزه و عقبنشینی اسرائیل را تعیین کرده است. هیات صلح برای اجرای مرحله دوم این طرح، نقشه راهی ۱۵بندی تدوین کرد که چگونگی و ترتیب اجرای تعهدات دو طرف، از جمله خلع سلاح مرحلهای حماس و عقبنشینی متناسب اسرائیل، را مشخص میکند.
به گزارش خبرگزاری ملی لبنان، جنگندههای اسرائیلی شنبه ۲۴ مرداد خانهای را در روستای انصار هدف قرار دادند که در پی آن هفت نفر کشته شدند.
دو نفر دیگر نیز در حملهای به روستای دیرالزهرانی جان باختند.
این حملات از مرگبارترین حملات هفتههای اخیر اسرائیل به حزبالله لبنان به شمار میروند؛ حملاتی که پس از موافقت دولت لبنان با چارچوب صلح پیشنهادی آمریکا برای پایان درگیری با اسرائیل ادامه یافتهاند.
ارتش اسرائیل اعلام کرد در جریان حملات شبانه، زیرساختهای حزبالله را در منطقهای که آن را «منطقه امنیتی» در جنوب لبنان میخواند، هدف قرار داده است.
به گفته ارتش اسرائیل، این حملات در واکنش به اقداماتی علیه نیروهای اسرائیلی انجام شدند.
سه کودک در میان قربانیان
مقامهای لبنانی حملات را محکوم و آنچه را اسرائیل درباره هدف قرار دادن زیرساختهای نظامی مطرح کرده است، رد کردند.
نواف سلام، نخستوزیر لبنان، در رسانه اجتماعی ایکس نوشت: «قربانیان حمله اسرائیل به روستای انصار زیرساخت نظامی نیستند و زنان و کودکانی که در این حمله کشته شدند، اهداف نظامی نبودند.»
بر اساس چارچوب صلح میان لبنان و اسرائیل که با میانجیگری آمریکا تدوین شده است، نیروهای اسرائیلی تا زمان خلع سلاح حزبالله و استقرار ارتش لبنان در مناطق جنوبی، در بخشهایی از جنوب لبنان باقی خواهند ماند.
حزبالله، گروه مورد حمایت جمهوری اسلامی، این شروط را رد کرده و پذیرش آنها را تسلیم شدن دانسته است.
نعیم قاسم، دبیرکل حزبالله، ۲۳ مرداد در یک سخنرانی گفت: «چارچوب توافق، فرمانی اسرائیلی است که با جوهر اسرائیلی نوشته شده و مقامهای لبنانی آن را امضا کردهاند.»
اختلاف بر سر خروج نیروهای اسرائیلی
ارتش اسرائیل در جریان جنگ با حزبالله در اوایل سال جاری، بخشهایی از جنوب لبنان را تصرف کرد. جنگ پس از آن آغاز شد که حزبالله دو روز پس از آغاز حملات آمریکا و اسرائیل به جمهوری اسلامی، به سوی اسرائیل آتش گشود.
اسرائیل گفته است حضور نظامی خود را در جنوب لبنان برای محافظت از مناطق شمالی این کشور در برابر حملات احتمالی ادامه خواهد داد.
یسرائیل کاتز، وزیر دفاع اسرائیل، ۲۲ مرداد در بازدید از جنوب لبنان گفت نیروهای اسرائیلی تا زمان خلع سلاح حزبالله، از مناطق تحت کنترل خود عقبنشینی نخواهند کرد.
یک مقام وزارت خارجه آمریکا در واکنش به این موضع گفت حضور دائمی ارتش اسرائیل در جنوب لبنان با تعهدات مندرج در توافق میان اسرائیل و دولت لبنان سازگار نیست.
بر اساس این توافق، خروج نیروهای اسرائیلی باید همزمان با خلع سلاح تاییدشده حزبالله و واگذاری کنترل مناطق جنوبی به ارتش لبنان انجام شود.
حزبالله گفته است پیش از خروج اسرائیل، درباره تحویل سلاحهای خود مذاکره نخواهد کرد. این وضعیت اجرای چارچوب صلح را با بنبست روبهرو کرده است.
از زمان آغاز دور تازه درگیریها میان اسرائیل و حزبالله، تاکنون دستکم چهار هزار و ۳۰۰ نفر در لبنان کشته شدهاند.
بر اساس این گزارش که جمعه ۲۳ مرداد منتشر شد، سفر اردیبهشتماه ترامپ به چین و همراهی ماسک با او، نتیجه حدود یک سال تلاش برای آشتی دادن این دو بود.
والاستریت ژورنال نوشت ماسک در مسیر پکن دیداری صمیمانه با ترامپ داشت و برنامههایش برای راهاندازی کارخانههای جدید در آمریکا را با او در میان گذاشت.
تماسهای خصوصی، میانجیگری دوستان مشترک، دعوت ماسک به اقامتگاه مارالاگو و حضور او در مهمانی کاخ سفید، همگی در کاهش اختلافات و نزدیک شدن دوباره دو طرف نقش داشتند.
به گزارش والاستریت ژورنال، یک رویداد تلخ و پیشبینینشده روند آشتی آنها را سرعت بخشید: ترور چارلی کرک، فعال محافظهکاری که پیش از کشته شدنش برای بهبود رابطه ترامپ و ماسک کوشیده بود. این دو در مراسم یادبود او در سپتامبر ۲۰۲۵ دیدار کوتاهی داشتند.
به گفته دستیاران رییسجمهوری آمریکا، ترامپ در گفتوگوهای خصوصی اعلام کرده است رابطهاش با ماسک دیگر هرگز مانند گذشته صمیمانه نخواهد شد.
با این حال، ارتباط آنها از سر گرفته شده است و تقریبا ماهی یکبار درباره هوش مصنوعی، چین و تحولات جهان گفتوگو میکنند.
والاستریت ژورنال افزود بهبود این رابطه برای هر دو طرف سودمند است، زیرا اگر دموکراتها کنترل کنگره را به دست گیرند، احتمالا تحقیقات گستردهای را درباره ترامپ و خانوادهاش آغاز خواهند کرد.
ماسک نیز بهدلیل قراردادهای کلان شرکتهایش با دولت، ممکن است زیر ذرهبین کنگره قرار گیرد.
نمایندگان ماسک به درخواست والاستریت ژورنال برای اظهارنظر پاسخ ندادند. کاخ سفید نیز اعلام کرد ترامپ «بزرگترین ائتلاف تاریخ سیاست آمریکا را تشکیل داده است؛ ائتلافی از میهنپرستانی چون ایلان ماسک که برای حفظ دستاوردهای تاریخی این دولت کاملا مصمم هستند».
انتخابات میاندورهای آمریکا قرار است سوم نوامبر (۱۲ آبان) برگزار شود. در این انتخابات همه ۴۳۵ کرسی مجلس نمایندگان و ۳۵ کرسی از مجموع ۱۰۰ کرسی مجلس سنا به رای گذاشته میشوند.
فراز و فرود رابطه ترامپ و ماسک
ترامپ و ماسک در جریان رقابتهای انتخابات ریاستجمهوری ۲۰۲۴ بهسرعت به یکدیگر نزدیک شدند. پس از بازگشت ترامپ به کاخ سفید، ماسک برای نظارت بر طرح کوچکسازی دولت فدرال به کاخ سفید رفت.
اما شیوه کار نامتعارف او، کاهش برخی خدمات و برنامههای عمومی مورد استفاده میلیونها آمریکایی و درگیری با اعضای کابینه، انتقادهای گستردهای را برانگیخت.
رابطه آنها در ژوئن سال گذشته بهطور علنی دچار فروپاشی شد. ماسک گفت نام ترامپ در پروندههای جفری اپستین آمده است و ترامپ نیز تهدید کرد قراردادهای دولتی شرکتهای او را لغو خواهد کرد.
ماسک در پاسخ، لایحه مالیاتی و بودجهای دولت را «افتضاحی نفرتانگیز» خواند و گفت ترامپ بدون کمک او در انتخابات شکست میخورد. او برای پیروزی ترامپ در انتخابات ۲۰۲۴ نزدیک به ۳۰۰ میلیون دلار هزینه کرده بود.
یک روز پس از این مشاجره، جیدی ونس، معاون رییسجمهوری، و سوزی وایلز، رییس دفتر کاخ سفید، برای کاهش تنشها با ماسک تماس گرفتند. ماسک پس از آن با ترامپ گفتوگو کرد و در پیامی در شبکههای اجتماعی نوشت از برخی سخنان خود پشیمان است.
ونس در ماههای بعد ارتباطش را با ماسک و نزدیکان او حفظ کرد و نقش مهمی در آشتی دو طرف داشت.
ماسک حتی طرح خود را برای تاسیس یک حزب جدید کنار گذاشت تا رابطه خود را با ونس که از او بهعنوان نامزد احتمالی انتخابات ریاستجمهوری ۲۰۲۸ یاد میشود، حفظ کند.
نیاز دولت آمریکا به اسپیسایکس نیز مانع قطع کامل روابط شد. بررسی قراردادهای این شرکت با پنتاگون و ناسا نشان داد بیشتر آنها برای برنامههای دفاعی و فضایی آمریکا ضروری هستند.
همچنین تهدید ماسک به توقف پشتیبانی از ماموریتهای ایستگاه فضایی بینالمللی نگرانی شدیدی در ناسا به وجود آورده بود.
انتصاب سرجیو گور، دستیار ترامپ، بهعنوان سفیر آمریکا در هند نیز به کاهش تنشها کمک کرد. گور در کاخ سفید با ماسک دچار اختلاف شده بود.
ترامپ همچنین در نوامبر سال گذشته میلادی جرد آیزاکمن، میلیاردر و فضانورد نزدیک به ماسک، را بار دیگر برای ریاست ناسا معرفی کرد.
ترامپ همزمان با اوج گرفتن اختلافاتش با ماسک، نامزدی آیزاکمن را پس گرفته بود؛ از این رو، معرفی دوباره او نشانهای مهم از بهبود روابط رییسجمهوری آمریکا با بنیانگذار اسپیسایکس تلقی شد.
ماسک اکنون قصد دارد دستکم ۱۰۰ میلیون دلار برای کمک به جمهوریخواهان در انتخابات میاندورهای هزینه کند، هرچند به گفته برخی منابع، این بار در مقایسه با انتخابات ۲۰۲۴ حضور علنی کمرنگتری خواهد داشت.
آنیتا آناند، وزیر امور خارجه کانادا، جمعه ۲۳ مرداد گفت این تصمیم در چارچوب «قانون اقدامات ویژه اقتصادی» علیه حکومت ایران اتخاذ شده است.
علی عبداللهی، رییس ستاد کل نیروهای مسلح، ابراهیم ذوالفقاری، سخنگوی قرارگاه مرکزی «خاتمالانبیا»، ابراهیم عزیزی، رییس کمیسیون امنیت ملی مجلس، شهرام ایرانی، فرمانده نیروی دریایی ارتش جمهوری اسلامی و حمید حسینی، رییس هیاتمدیره اتحادیه صادرکنندگان فرآوردههای نفت، گاز و پتروشیمی، پنج فردی هستند که از سوی کانادا تحریم شدهاند.
بر اساس بیانیه دولت کانادا، این افراد با «فعالیتهای نظامی، حقوقی و رسانهای خود»، یک آبراه حیاتی را مورد تهدید قرار داده و برخلاف قوانین بینالمللی، حق کشتیرانی در تنگه هرمز و آبهای پیرامون آن را مختل کردهاند.
تحریمهای جدید کانادا علیه جمهوری اسلامی در شرایطی اعمال میشوند که سپاه پاسداران همچنان به حملات خود علیه کشتیهای تجاری در تنگه هرمز ادامه میدهد و مذاکرات بر سر بازگشایی این گذرگاه تاکنون به توافقی منجر نشده است.
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، پیشتر از طرح آمریکا برای تشدید فشار اقتصادی بر تهران خبر داد و گفت: «قصد داریم در هفته آینده اقداماتی را به اجرا بگذاریم که در تاریخ انزوای اقتصادی یک کشور بیسابقه بوده است.»
پیش از آغاز جنگ اخیر در ۹ اسفند ۱۴۰۴، بهطور متوسط روزانه حدود ۲۰ میلیون بشکه نفت از خلیج فارس از طریق تنگه هرمز صادر میشد؛ رقمی که حدود ۲۰ درصد عرضه جهانی نفت را تشکیل میداد.
تاکید کانادا بر لزوم مقابله با «نفوذ مخرب» تهران
دولت کانادا در ادامه بیانیه خود اعلام کرد جمهوری اسلامی با فعالیتهای بیثباتکننده در خاورمیانه و دیگر نقاط جهان، همچنان صلح و امنیت بینالمللی را تضعیف میکند.
بر پایه این بیانیه، حملات مسلحانه به کشورهای همسایه و اقدامات مخرب برای اخلال در کشتیرانی در تنگه هرمز و آبهای پیرامون آن، از جمله این فعالیتهاست.
کانادا هشدار داد تا اوت ۲۰۲۶، بیش از ۱۵۰۰ کشتی بهدلیل نگرانی از وقوع درگیری نظامی در خلیج فارس متوقف ماندهاند و طبق آمار سازمان بینالمللی دریانوردی، حدود شش هزار دریانورد نیز همچنان در کشتیهای خود گرفتارند.
وزیر امور خارجه کانادا در همین رابطه گفت آزادی کشتیرانی در تنگه هرمز برای تجارت جهانی و امنیت انرژی امری ضروری محسوب میشود.
آناند افزود: «تحریمهای امروز افرادی را هدف قرار میدهند که اقداماتشان این اصول را تضعیف میکند و امنیت اقتصادی و انرژی جهان را به خطر میاندازد.»
دولت کانادا تاکید کرد بسته تحریمی جدید با تلاشهای متحدان این کشور برای مقابله با «نفوذ مخرب حکومت ایران در خاورمیانه و دیگر مناطق» همسو است.
اتاوا همچنین اعلام کرد «هرگاه شرایط اجازه دهد»، آماده حمایت از تلاشها برای تثبیت اوضاع در تنگه هرمز خواهد بود.
پیشتر در ۲۱ مرداد، کانادا و ۳۲ کشور دیگر با انتشار بیانیهای مشترک، نقض حقوق بشر در ایران را مورد انتقاد قرار دادند و از جمهوری اسلامی خواستند استفاده از مجازات اعدام را برای «خاموش کردن صدای مخالفان و ایجاد رعب و وحشت در جامعه» متوقف کند.
افراد تحریمشده با چه محدودیتهایی مواجه میشوند؟
کانادا تاکنون در مجموع ۲۳۲ فرد و ۲۶۰ نهاد مرتبط با دستگاههای امنیتی، اطلاعاتی و اقتصادی جمهوری اسلامی را بر اساس «قانون اقدامات ویژه اقتصادی» و «قانون عدالت برای قربانیان مقامهای خارجی فاسد» تحریم کرده است.
بخش عمده این تحریمها از سال ۲۰۲۲ به این سو اعمال شدهاند.
بر پایه قوانین کانادا، هرگونه معامله با افراد تحریمشده ممنوع است و داراییهای احتمالی آنان در این کشور مسدود میشود. ساکنان کانادا و شهروندان کانادایی خارج از این کشور نیز اجازه ندارند اموالی را در اختیار این افراد قرار دهند.
افراد تحریمشده همچنین اجازه ورود به کانادا را نخواهند داشت.
دولت کانادا خرداد ۱۴۰۳ سپاه پاسداران انقلاب اسلامی را بهصورت رسمی در فهرست گروههای تروریستی قرار داد.
