انتقاد شهروندان از تشدید آلودگی هوا: نفس کشیدن در ایران به چالشی روزمره تبدیل شده است
آلودگی هوا در شهر تبریز
پیامهای رسیده به ایراناینترنشنال درباره تداوم آلودگی شدید هوا در دهها شهر ایران، تصویری روشن از عمق درماندگی عمومی و احساس «بیپناهی» در برابر بحران ترسیم میکند؛ وضعیتی که بسیاری از شهروندان آن را نه یک رخداد طبیعی، بلکه پیامد ساختاری سیاستگذاریهای جمهوری اسلامی میدانند.
با تعطیلیهای سریالی مدارس، دانشگاهها و ادارات، شکایتها و هشدارهای مردمی درباره تاثیر مستقیم آلودگی هوا بر سلامت، اقتصاد، روان و زندگی روزانه رو به افزایش است.
از این رو، ایراناینترنشنال از مخاطبان خود خواست از تاثیر آلودگی هوا بر زندگی روزانه خود بگویند.
سرفه و سوزش چشم مشکل فراگیر ایرانیان شده
یکی از مخاطبان ایراناینترنشنال در پاسخ گفت: «همه خانواده در حال سرفه کردن هستند. بیماری پشت بیماری میآید... اینجا هوا نیست، حقوق کفاف نمیدهد و فقر امان مردم را بریده است.»
مخاطبی دیگر خود را جانباز شیمیایی و ساکن کرج معرفی کرد و افزود بهندرت از خانه خارج میشود، اما روزی برای انجام کار اداری بهمدت سه ساعت بیرون بود، یک شبانهروز کامل بهخاطر وضعیت هوا، دچار خوابآلودگی شد.
آمیتیس رمضانی، رییس انجمن متخصصان عفونی کشور، یکشنبه دوم آذر در مصاحبه با روزنامه شرق گفت آلودگی هوا میتواند عامل بروز بیماریهای تنفسی همچون برونشیت مزمن و آسم شود.
مخاطبی از تهران در پیام خود نوشت: «الان چند روز است خودم، همسر و کودکانم خیلی سرگیجه و نفستنگی داریم... آلودگی دارد جان تکتکمان را میگیرد.»
پیام دیگری نیز از مشکل چشمی ناشی از آلودگی هوا خبر داد: «چشمهایم خیلی میسوزد؛ طوری است که نمیتوانم بازش کنم.»
پیامهای دریافتی نشان میدهد آلودگی هوا نهتنها سلامت جسمی که روان و رفتار اجتماعی مردم را نیز تحت تاثیر قرار داده است.
یکی از شهروندان نوشت: «خلقوخوی مردم بهشدت عصبی، درهم و گرفته و رفتارها غیرنرمال شده. همین باعث کمکاری، درگیری و ناقص بودن تمام کارها شده است.»
مخاطب دیگری نوشت: «حالمان بد است. همه داریم از افسردگی میمیریم.»
وضعیت قرمز در شماری از شهرهای ایران
کیفیت هوای شماری از شهرهای ایران مانند اصفهان، قزوین و تهران دوم آذر در وضعیت قرمز و خطرناک برای همه افراد جامعه قرار گرفت.
اداره کل حفاظت محیطزیست آذربایجان غربی دوم آذر اعلام کرد هوای پنج شهر ارومیه، مهاباد، شاهیندژ، خوی و پیرانشهر برای چهارمین روز متوالی آلوده است.
مدارس و دانشگاههای اهواز، کارون، باوی، حمیدیه، هویزه، دشت آزادگان و شوشتر در استان خوزستان نیز بهدلیل آلودگی شدید هوا غیرحضوری شدند.
در استان آذربایجان شرقی بهدلیل آلودگی هوا، مدارس، دانشگاهها و ادارات شهرهای تبریز، اسکو، آذرشهر، عجبشیر، بناب و شبستر تعطیل هستند.
در استان مرکزی مدارس همه مقاطع در شهرهای اراک، ساوه، شازند و چند روستای اطراف بهصورت غیرحضوری برگزار شدند.
در استان البرز هم مهدهای کودک و مراکز پیشدبستانی تعطیل بودند.
پیشتر حسن عباسنژاد، دبیر کارگروه کاهش آلودگی هوای استان تهران، اعلام کرده بود با وجود وضعیت قرمز آلودگی و توصیه کارشناسان به تعطیلی پایتخت در تاریخ دوم آذر، تصمیم نهایی در پی مخالفت شدید وزارت آموزش و پرورش با تعطیلی مدارس اتخاذ نشد.
با این حال، خبرگزاری فارس گزارش داد مدارس ابتدایی استان تهران به استثنای فیروزکوه، چهارم و پنجم آذر تعطیل خواهند بود.
در برخی دیگر از استانها هم از همین حالا تصمیماتی برای تعطیلی در روزهای آینده گرفته شده است.
آموزش و پرورش خراسان رضوی اعلام کرد مدارس کل این استان سهشنبه چهارم آذر بهدلیل تداوم آلودگی هوا و کنترل انتقال بیماریهای تنفسی تعطیل خواهند بود.
همچنین بنا بر اعلام اداره کل مدیریت بحران استانداری اصفهان، همه مقاطع و دانشگاههای اصفهان و چند شهرستان چهارم و پنجم آذر بهصورت غیرحضوری و مهدکودکها و مراکز ورزشی تعطیل خواهند بود.
یکی از مخاطبان ایراناینترنشنال درباره تاثیر آلودگی هوا بر زندگی روزمره نوشت: «تعطیلی ادارات، مدارس، دانشگاهها و ارگانها، انجام ندادن امور اداری مردم و ایجاد هزینههای سنگین برای ما، دمار از روزگار مردم درآورده.»
او اضافه کرد: «اگر در ایران با جمهوری اسلامی یک روز عادی را تجربه کنیم، برای ما غیرعادی است.»
نفس کشیدن سخت شده است
پیامها نشان میدهد آلودگی شدید نهتنها تهران و کلانشهرها، بلکه شهرهای کوچک و حتی روستاها را نیز درگیر کرده است.
یک مخاطب از استان زنجان نوشت: «صبح زود، قبل از اینکه خیابانهای شهر کوچک ما از خودرو پر شود، وقتی از منزل خارج میشوی، بوی بسیار آزاردهندهای بر گلوی انسان فشار میآورد.»
از گیلان نیز روایت یکی از شهروندان چنین بود: «امروز شهرستان تالش به حدی آلوده بود که اصلا دید نداشتیم.»
بسیاری از مخاطبان در پیامهای خود بر یک نکته مشترک تاکید کردند: سختی تنفس.
عباراتی مانند «دیگر نفس کشیدن سخت شده»، «واقعا نفس کشیدن مشکل است» و «آلودگی خطرناک و غیرقابل تحمل شده» بارها در پیامها آمده است.
شهروندی از تهران گفت: «شدت آلودگی به قدری بالاست که بدون ماسک نمیشود از منزل خارج شد. حتی کوههای شمال تهران قابل دیدن نیستند. بهمحض خروج، متوجه نشستن آلایندهها روی سینه و گلویمان میشویم و مدام سرفه میکنیم. شرایط واقعا اسفبار است.»
یک مخاطب نیز در پیام خود نوشت: «آلودگی تهران به حدی شدید است که هر وقت از خانه بیرون میروم و برمیگردم، سردرد و سوزش چشم و گلو دارم و حتی حالت تهوع پیدا میکنم. لعنت به هرچه دیکتاتور و مسئول ناکارآمد است.»
رسانههای ایران گزارش دادند شاخص آلودگی هوای تهران از مرز هشدار گذشته، شهر در دود ناپدید شده و سایت کنترل کیفیت هوا دیگر میزان آلودگی را نشان نمیدهد.
در سالهای گذشته نیز همزمان با افزایش آلودگی هوا در تهران، مقامهای جمهوری اسلامی برخی فعالیتها، بهویژه فعالیت مراکز آموزشی، را تعطیل اعلام کرده بودند.
یک مخاطب نوشت: «من امروز در خیابان ولیعصر تهران بودم. خودم و دوستانم احساس میکردیم مزه دهانمان تلخ شده است.»
همچنین در میان پیامها، نگرانیها درباره سلامت کودکان و نوجوانان پررنگ است.
یک مادر برای ایراناینترنشنال نوشت: «دخترم بهخاطر آلودگی نفستنگی گرفته. ۱۷ سالش است و دکتر برای تنفسش به او اسپری داده.»
نگرانیها از گسترش بیماریها
افزایش بیماریهای تنفسی، آلرژی، خستگی مفرط و مشکلات جسمی در پیامهای شهروندان بهطور مکرر دیده میشود.
یک مخاطب نوشت: «آسم نداشتم، آلرژی نداشتم، اما الان همه بیماریهای تنفسی را دارم.»
مخاطب دیگری گفت: «دچار خستگی مفرط بهخاطر سطح اکسیژن پایین هستم.»
مریم حدادزاده شوشتری، عضو هیات علمی دانشگاه علوم پزشکی جندیشاپور اهواز، اخیرا هشدار داد شیوع آسم در خوزستان دو برابر بیشتر از میانگین کشوری است.
به گفته او، در شرایط آلودگی هوا، همه گروهها و حتی کودکان در خطر ابتلا به بیماری انسداد مزمن ریوی هستند.
شهروندی در همین زمینه برای ایراناینترنشنال نوشت: «هرکسی را میبینی، میگوید مریض است یا آشنایش سرطان دارد. این معنی امنیت در جمهوری اسلامی است.»
برخی پیامها بهطور مستقیم سیاستهای جمهوری اسلامی را عامل اصلی بحران دانستهاند.
در پیامی آمده است: «آلودگی هوا در بیشتر موارد زندگی ملت ایران را فلج کرده؛ آنهم با انواع بیماریها. عامل ۹۰ درصد از بیماریهایی که گسترش پیدا کرده، سیاستهای جمهوری اسلامی است. مانند خشک شدن رودخانهها و دریاچهها، از بین رفتن آبهای زیرزمینی، آتشسوزیها و نابودی جنگلها.»
یک مخاطب نیز وضعیت را چنین توصیف کرد: «اینجا اصلا مفهومی به نام زندگی وجود ندارد. اینجا تنها بردگی و مردگی است.»
برج میلاد در دود و آلودگی گم شده است
احساس خشم، ناامیدی و سقوط کیفیت زندگی
فراتر از مسائل سلامتی، بخش قابل توجهی از پیامها حامل احساس عمیق خشم، ناامیدی و فرسودگی است.
عباراتی چون «ما به مرگ دستهجمعی محکوم شدهایم» و «مرد و زن و بچه بهخاطر آلودگی هوا بیمار میشوند و میمیرند» در پیامهای مخاطبان، میزان فشار روانی و بیپناهی مردم را نشان میدهد.
در پیام مخاطبی آمده است: «نه هوا داریم، نه آب داریم، نه خاک داریم، نه زندگی داریم، نه آزادی.»
شهروندان میگویند زندگی روزانه برای بسیاری از مردم به مرحلهای رسیده که بهمحض خروج از خانه با سردرد، سوزش چشم، تنگی نفس، خستگی مفرط و تلخی دهان مواجه میشوند.
بر اساس پیامهای رسیده از سراسر ایران، آلودگی هوا از یک «مساله محیط زیستی» فراتر رفته و به یک بحران عمیق اجتماعی، اقتصادی و روانی تبدیل شده است.
اکنون مردم در شرایطی زندگی میکنند که برای ابتداییترین نیاز انسانی یعنی «نفس کشیدن» باید مبارزه کنند؛ وضعیتی که بسیاری آن را نشانهای از شکست ساختاری مدیریت در جمهوری اسلامی میدانند.
با شروع سیاست افزایش قیمت بنزین در دولت مسعود پزشکیان، اولین محموله بنزین سوپر وارداتی، با قیمت ۶۵ هزار و ۸۰۰ تومان به ازای هر لیتر، یکشنبه دوم آذر در بورس انرژی فروخته شد.
خبرگزاری دولتی ایرنا گزارش داد که حجم این محموله ۳۰۰ هزار لیتر بوده و مدیرعامل بورس انرژی نیز گفت این بنزین طی ۷ تا ۱۰ روز آینده در جایگاههای سوخت عرضه میشود.
تاریخ تحویل اولین محموله بورس انرژی به شرکت توزیعکننده هشتم آذر تعیین شده است.
ایرنا نوشت که در حال حاضر در تابلوی عرضههای پیشِرو برای معاملات چهارم آذر، خبری از عرضه بنزین سوپر نیست و احتمالا بخش بعدی سفارشات خرید و فروش، به هفته آینده موکول خواهد شد.
ابهام در قیمت نهایی بنزین سوپر
این خبرگزاری افزود: «با توجه به اینکه قیمت پایه بنزین سوپر وارداتی، قیمت نهایی این سوخت در زمان عرضه در جایگاههای سوخت در کشور نیست و میبایست هزینههای مرتبط از جمله حمل و نقل و خدمات جایگاهداران نیز به آن اضافه شود، هر باک ۵۰ لیتری خودروهای لوکس حداقل ۳ میلیون و ۳۰۰ تا ۳ میلیون و ۵۰۰ هزار تومان برای متقاضیان تمام شود.»
پیشتر و همزمان با ششمین سالگرد اعتراضات آبان ۱۳۹۸ که در واکنش به افزایش قیمت بنزین شکل گرفت، حکومت با عرضه بنزین سوپر با قیمت هر لیتر ۶۶ تا ۷۵ هزار تومان، عملا نخستین گام را برای موج تازه گرانکردن بنزین برداشت.
پیشتر فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت، قیمت تمامشده بنزین را برای دولت لیتری ۷۰ هزار تومان اعلام کرد و گفت دولت هنوز برای نرخ سوم بنزین و زمان عرضه آن در جایگاهها به جمعبندی نرسیده است.
تاکید پزشکیان بر افزایش قیمت بنزین
اول آبان و همزمان با بالا گرفتن گمانهزنیها درباره احتمال افزایش قریبالوقوع قیمت بنزین در ایران، پزشکیان، رییس دولت جمهوری اسلامی، اعلام کرد در اصل افزایش قیمت بنزین، هیچ تردیدی وجود ندارد.
وبسایت «خانه اقتصاد» ۱۹ مهر با انتشار تصاویری از مصوبه هیات وزیران درباره نحوه «اصلاح قیمت» بنزین گزارش داد دولت جمهوری اسلامی چارچوب جدیدی برای افزایش قیمت بنزین و سیاستهای مرتبط با مصرف سوخت تعیین کرده است.
دولت پزشکیان ساعاتی بعد این خبر را تکذیب کرد.
با این حال، برخی رسانهها در ایران ۲۷ مهر نوشتند دولت چند سناریو برای بازنگری در نظام قیمتی بنزین آماده کرده و احتمال افزایش قیمت تا پنج هزار تومان برای هر لیتر در دست بررسی قرار دارد.
افزایش قیمت بنزین در ایران در آبان ۱۳۹۸ موجی از اعتراضات گسترده و سراسری را به دنبال داشت.
این اعتراضها با سرکوب خونین نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی روبهرو شد. بنابر گزارشها دستکم هزار و ۵۰۰ نفر در این تجمعات کشته و هزاران تن دیگر بازداشت شدند.
حامد مظاهریان، رییس دانشکدگان هنرهای زیبا، در نامهای به ریاست دانشگاه تهران از برگزاری رویداد «هفته دیزاین تهران» در این دانشگاه عذرخواهی کرد. این رویداد پیشتر به دلیل حضور زنان بدون حجاب اجباری، متوقف شده بود.
مظاهریان یکشنبه دو آذر اعلام کرد آنچه در فضای مجازی از هفته دیزاین تهران منتشر شد «صرفا بخش کوچکی از رفتار معدودی از بازدیدکنندگان غیردانشگاهی بود که هیچ سنخیتی با کلیت رویداد و تلاش انتظامات برای صیانت از شان دانشگاه نداشت».
او گفت در همان ساعات اولیه «تذکرات لازم داده و تدابیر پیشگیرانه اتخاذ شد».
این رویداد فرهنگی که در دانشکده هنرهای زیبا در حال برگزاری بود با وجود استقبال گسترده بازدید کنندگان به دلیل اعتراض بسیج دانشجویی این دانشگاه توقیف شد.
خبرگزاری فارس، وابسته به سپاه پاسداران، ۲۵ آبان اعلام کرد در پی انتشار «ویدیوی مبتذل» و پس از انتشار بیانیه بسیج دانشجویی، این برنامه متوقف شد.
بسیج دانشجویی پردیس هنرهای زیبا در بیانیهای نوشته بود: «کیفیت نازل کپیکاریهای پر زرق و برق، دانشگاه را بیشتر به محلی برای سرگرمیهای ناهنجار تبدیل کرده است.»
خبرگزاری فارس اعلام کرد در این مراسم موسیقی با محتوای سیاسی روی تصاویر مراسم با حضور افرادی بدون حجاب اجباری وجود داشت.
مظاهریان با اشاره به توقف برنامه دو روز پیش از موعد، اعلام کرد برای «حفظ مصلحت دانشگاه و سلامت فرهنگی محیط» رویداد زودتر پایان داده شد.
او همچنین ضمن تاکید بر مسئولیت دانشگاه در «صیانت از ارزشها»، از «جامعه مومن» کشور بابت «صحنههای ناخواستهای که موجب ناراحتی برخی شده» عذرخواهی کرد.
هفته دیزاین تهران که از روز ۲۰ آبان آغاز شده بود، جایی است که طراحان آثار متفاوت و خلاقانه خود را در نقاط مختلف شهر در معرض دید مردم گذاشتهاند.
پیشتر تصاویر حضور زنان بدون حجاب اجباری در این برنامه، مورد توجه کاربران شبکههای اجتماعی قرار گرفته بود.
ویدیوهایی که از این برنامه در رسانههای اجتماعی منتشر شده بود، نشاندهنده استقبال جوانان از این برنامه بود.
برخی کاربران طرفدار حکومت از برگزاری این هفته انتقاد کرده و به مسئولان دانشگاه و وزیر علوم تاخته بودند.
روزنامه کیهان که زیر نظر نماینده علی خامنهای منتشر میشود، نیز در تیتر اول خود به شدت از این رویداد در دانشگاه تهران و بهویژه بیاعتنایی به حجاب اجباری انتقاد کرده بود.
در ادامه تلاشهای جمهوری اسلامی برای افزایش فشار بر مخالفان حجاب اجباری، دادستان تهران ۲۸ آبان خواستار «تشدید نظارت بر پوشش شهروندان» شد و گفت ۲۸ دستگاه اجرایی در حوزه «حجاب و عفاف» وظایف قانونی مشخص دارند.
زهرا بهروزآذر، معاون پزشکیان در امور زنان، اول آذر در مصاحبهای حجاب اجباری را یک «مساله فرهنگی» خواند، اما راجع به فعالیت جدید افرادی که در خیابان به دختران تذکر میدهند، ابراز بیاطلاعی کرد.
او گفت دولت راجع به اینکه بخواهد «تذکر فیزیکی» داده شود برنامهای نداشته و طرحی هم داده نشده است.
روحالله مومننسب، دبیر ستاد امر به معروف و نهی از منکر استان تهران هم ۲۵ مهر از سازماندهی بیش از ۸۰ هزار نیروی موسوم به «آمر به معروف» برای کنترل پوشش زنان خبر داده بود.
جمعی از زندانیان زندان قزلحصار با انتشار گزارشی از وجود یک باند سازمانیافته توزیع مواد مخدر و کالاهای غیرقانونی در زندانهای جمهوری اسلامی خبر دادند و نوشتند که این گروه منافع مالی فراوانی بهدست آورده و با حمایت از هم در مناصب مهم باقی ماندهاند.
این زندانیان در گزارش خود که نسخهای از آن به دست ایران اینترنشنال رسیده، نوشتهاند: «اکنون هویت پدرخوانده و اعضای شبکه وابسته به او آشکار شده، دیگر راهی برای انکار و اظهار بیاطلاعی باقی نمانده است.»
آنان به مقامات قضایی و سازمان زندانها هشدار دادهاند «با اقدام فوری و شفاف» مانع تداوم فعالیت این شبکه شوند و از جان زندانیان محافظت کنند.
این شبکه چیست؟
بر اساس این گزارش، اسماعیل فرجنژاد، معاون سلامت زندان قزلحصار ریاست این شبکه را برعهده دارد. پیشتر زندانیان از نقش او در سرکوبها در زندان خبر داده بودند.
در این گزارش آمده است سابقه فعالیتهای سازمانیافته فرجنژاد به دوران حضور او در زندان رجاییشهر بازمیگردد؛ «زمانی که فردی با نام کرمانی ریاست حفاظت زندان را برعهده داشت».
به نوشته این زندانیان، در آن دوره، «فرجنژاد با همکاری افرادی چون شهبازی، بای، کنگرانی و اسکندری متهم به ایجاد شبکهای برای توزیع مواد و کالاهای غیرقانونی بوده است.»
این گزارش میافزاید با برکناری کرمانی و افشای بخشی از تخلفات، فرجنژاد با تنزل سمت به زندان قزلحصار منتقل شد. اما در این مرحله نیز، بهگفته زندانیان، پشتگرمی او به فردی بانفوذ به نام "آقای بای" بود که بعدا به ریاست سازمان مخفی (شنود) در ساختار سازمان زندانها رسید، و این حمایت مانع از حذف او از ساختار مدیریتی شد.
بر اساس روایت این زندانیان، این گروه طی سالهای بعد با راهاندازی چرخه توزیع مواد مخدر و انتصابهای درونسازمانی «هم منافع مالی هنگفت بهدست آورده و هم با تکیه بر یکدیگر در مناصب مهم ماندگار شدهاند».
قزلحصار کرج یکی از مخوفترین زندانهای ایران است که بسیاری از احکام اعدام زندانیان با اتهامات مختلف در آن اجرا میشود.
وبسایت هرانا ۱۷ مهرماه در گزارشی به مناسبت روز جهانی مبارزه با مجازات اعدام خبر داد که از ۱۹ مهر ۱۴۰۳ تا ۱۶ مهر ۱۴۰۴ دستکم هزار و ۵۳۷ نفر در ایران اعدام شدهاند.
در این گزارش آمده که زندان قزلحصار کرج با ۱۸۳ اعدام، بیشترین آمار اجرای احکام اعدام در یک سال گذشته را داشته است.
بر اساس مشاهدات مستقیم نویسندگان این گزارش، فرجنژاد نقش مستقیمی در سرکوب اعتصاب اخیر زندانیان قزلحصار داشته است.
اعتصاب گسترده زندانیان واحد ۲ زندان قزلحصار ۲۳ مهر و با انتقال چندین زندانی محکومبهاعدام به سلولهای مخصوص پیش از اجرای حکم آغاز شد.
در گزارش آمده که در نخستین ساعات اعتصاب، فرجنژاد رویکردی دوگانه در پیش گرفت و ابتدا بهطور پنهانی از طریق چند زندانی نزدیک به خود پیام همدردی و همراهی مخابره کرد.
نویسندگان گزارش افزودند او دو روز بعد، هنگامی که اعتصاب گستردهتر شد، در حضور معاون دادستان وارد واحد ۲ شد و این بار با لحنی تهدیدآمیز، زندانیان را خطاب قرار داد.
بر اساس این گزارش، معاون سلامت زندان، زندانیان معترض را «لجباز و زباننفهم» توصیف کرد و هشدار داد: «اگر اعتصاب تمام نشود، قبلا ده تا ده تا برای اجرای حکم میبردیم، از این بهبعد سیتا سیتا خواهیم برد.»
زندانیان نوشتند برخلاف انتظار او، معترضان نهتنها عقبنشینی نکردند، بلکه با اقدام به دوختن لبها اعتراض خود را تشدید کردند.
پیش از این در هفتم مرداد، کارزار «سهشنبههای نه به اعدام» در بیانیه هفتاد و نهمین هفته خود نوشت در چهارم مرداد بیش از ۱۰۰ مامور گارد زندان و نیروهای امنیتی با دستور مستقیم اللهکرم عزیزی، رییس زندان قزلحصار و حسن قبادی و فرجنژاد، دو معاون او به سالن زندانیان سیاسی در واحد چهار این زندان یورش بردند.
خبرگزاری فارس، وابسته به سپاه پاسداران، از آغاز مصرف مازوت در نیروگاههای ایران خبر داد و افزود نیروگاههای مفتح، سلیمی و شازند، رکودداران مصرف این سوخت آلاینده هستند.
فارس یکشنبه دوم آذر گزارش داد مصرف مازوت در روز ۲۳ آبان به بیش از ۲۱ میلیون لیتر در روز رسید. طول نفتکشهایی که چنین حجمی از مازوت را جابهجا میکنند به ۱۴ کیلومتر میرسد.
سال گذشته بهدلیل کمبود گاز، رکورد مصرف مازوت در ایران شکسته شد.
به گفته فارس، نیروگاه همدان، نکا مازندران و اراک، بیشترین مصرف مازوت در کشور را دارند.
عباس علیآبادی، وزیر نیرو، حدود ۱۰ روز پیش گفته بود در کل کشور ۱۴ نیروگاه مازوتسوز وجود دارد که اگر «هوا خیلی سرد شود و گاز کم بیاید» دولت برای تامین برق، مازوتسوزی خواهد کرد.
او بدون اشاره به تاثیر این سوخت بر آلودگی هوا و سلامتی شهروندان، گفت: «ما علاقهمند به سوزاندن مازوت نیستیم زیرا هم نیروگاهها آسیب میبینند و هم مازوت کالای گرانی است. دلمان میخواهد آن را به کالا تبدیل کنیم، اما در صورت کمبود گاز، مجبور به سوزاندن مازوت میشویم.»
مقامهای دولت مسعود پزشکیان بارها وعده توقف مازوتسوزی در نیروگاههای ایران و جایگزینی آن با سوخت پاک را مطرح کردهاند.
فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت، آبان ۱۴۰۳ در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت میتوان برای مدت محدودی، «خاموشی منظم» را جایگزین «تولید سم» برای عموم شهروندان کرد.
این سخنان اندکی پس از خاموشیهای تابستان همان سال و همزمان با آغاز قطعی گاز برای شهروندان مطرح شد.
در آن مقطع زمانی، خبرگزاریهای رسمی جمهوری اسلامی اعلام کردند به دستور پزشکیان، مازوتسوزی در سه نیروگاه اراک، کرج و اصفهان متوقف میشود.
با وجود وعده توقف مازوتسوزی، این موضوع ادامه یافت. در برخی مناطق، شدت آلودگی هوا به حدی بود که اهالی آن مناطق دست به اعتراضات خیابانی زدند. در اراک، اعتراضات تا اواخر سال ۱۴۰۳ ادامه داشت.
با گذشت سه ماه از انتشار خبر دستور توقف مازوت سوزی، بهمن ۱۴۰۳، سمیه رفیعی، سخنگوی کمیسیون کشاورزی مجلس شورای اسلامی، اعلام کرد تمامی نیروگاههای حرارتی کشور به مازوتسوزی روی آوردهاند.
پایگاه خبری تجارتنیوز مرداد امسال گزارش داد برخلاف وعدههای پیشین مقامهای جمهوری اسلامی، مازوتسوزی به گزینه «رسمی و مورد اتکا» برای حکومت در مدیریت بحران انرژی تبدیل شده و این روند حتی سال گذشته نیز در جریان بوده است.
چند روز پس از گزارشهای مختلف از سوی رسانهها و مقامات ارشد وزارت بهداشت ایران، این وزارتخانه در بیانیهای رسمی هشدار داد که در هفتههای اخیر روند ابتلا به عفونتهای تنفسی و آنفلوانزا در اغلب استانهای کشور افزایشی بوده و پیشبینی میشود این روند در روزهای آینده نیز ادامه یابد.
در بیانیه وزارت بهداشت ایران که یکشنبه دوم آذر منتشر شد، آمده است: «درصد موارد مثبت آنفلوانزا از هفته دوم آبانماه تاکنون رشد چشمگیری داشته و اگرچه همه گروههای سنی درگیرند، اما کودکان و نوجوانان بیشترین سهم ابتلا را به خود اختصاص دادهاند.»
این بیانیه افزود تب بالا شایعترین علامت مراجعه کودکان به مراکز درمانی عنوان شده و در موارد معدودی که تب بهموقع کنترل نمیشود، احتمال بروز تشنج وجود دارد.
مدیریت بیماریهای واگیردار وزارت بهداشت هم یکشنبه گفت شیوع آنفلوانزا از مرز هشدار رد شده است.
اول آذر، علیرضا رئیسی، معاون وزیر بهداشت، اعلام کرد افزایش ابتلا به آنفلوانزا در استانهای کشور مشهود است و به عنوان نمونه، حدود ۳۰ تا ۴۰ درصد افرادی که در استان قم به دلیل مشکلات تنفسی به مراکز درمانی مراجعه کردند، مبتلا ذه آنفلوانزا تشخیص داده شدند.
با وجود شیوع آنفولانزا در ایران هنوز آمار رسمی درباره مرگومیر احتمالی بر اثر این بیماری منتشر نشده است.
وزارت بهداشت از مردم خواسته با رعایت اصول بهداشتی، از سرعت انتقال بیماری در جامعه بکاهند.
«همدستی آنفلوانزا و آلودگی هوا»
همزمان روزنامه شرق چاپ تهران در گزارشی با عنوان «در محاصره دود و ویروس»، از «همدستی ویروس آنفلوانزا و آلودگی هوا» در سراسر ایران خبر داد و نوشت که این بحران موجب تعطیلیها در ۳۶ شهر شده است.
آمیتیس رمضانی، استاد دانشگاه در بیماریهای عفونی و رییس انجمن متخصصین عفونی کشور به شرق گفت که ابتلا به ویروس آنفلوانزا در اواخر آذرماه به اوج خود میرسد.
او افزود: «امسال هم سیکل ابتلا در جریان است و از نظر زمانی در حال حاضر در بدترین زمان ممکن هستیم که ریسک ابتلا در بالاترین حد خود قرار دارد.»
این پزشک هشدار داد که وضعیت آلودگی هوا در شهرهای ایران خود میتواند عامل بروز بیماریهای تنفسی دیگری همچون برونشیت مزمن و آسم شود.
بهزاد اشجعی، کارشناس آلودگی هوا نیز به «همپوشانی دوباره یک ویروس و آلودگی هوا در کشور» اشاره کرد و گفت: «ما دقیقا در دوران کرونا همین تجربه را داشتیم؛ همپوشانی ویروس کرونا و آلودگی هوا که سبب میشد شرایط برای سلامتی مردم بدتر شود.»
پیشتر یک مقام وزارت بهداشت، شیوع دوباره ویروس کرونا در ایران را نیز تایید کرد.
قباد مرادی، رییس مرکز مدیریت بیماریهای واگیر وزارت بهداشت، ۲۸ آبان گفت سهم ویروس کرونا در عفونتهای تنفسی فعلی حدود دو درصد است.
او با این حال هشدار داد اگرچه سهم کرونا پایین است، رصد مداوم آن و سایر علل ادامه دارد.
عملکرد جمهوری اسلامی در مقابله با شیوع کرونا در سالهای گذشته بارها مورد انتقاد مردم و کارشناسان و فعالان قرار گرفت.
تاخیر در ورود و توزیع واکسن کرونا در ایران به دلیل اظهارات علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، در منع کردن واردات واکسنهای بریتانیایی و آمریکایی کرونا اتفاق افتاد.
او ۱۹ دی ۱۳۹۹ در یک سخنرانی ویدیویی گفت: «اگر آمریکا و کارخانه فایزر میتوانند واکسن درست کنند، خودشان مصرف کنند که این همه کشته نداشته باشند.»
این سخنان در حالی بیان شد که آمریکا و کشورهای اروپا برنامه واکسیناسیون را برای همه شهروندان خود آغاز کرده بودند.