مقامهای آمریکایی اعلام کردند یک شهروند افغانستانی که تحت برنامه «عملیات استقبال از متحدان» دولت بایدن وارد آمریکا شده بود، در سومین پرونده مرتبط با تروریسم طی یک هفته، در ویرجینیا بازداشت شده است. وزارت امنیت داخلی میگوید او از حامیان شاخه خراسان داعش بوده است.
به گزارش فاکسنیوز، وزارت امنیت داخلی آمریکا روز چهارشنبه ۱۲ آذر اعلام کرد که ماموران اداره مهاجرت و گمرک (آیس) «جانشاه صفی»، تبعه افغانستان و فردی منتسب به حامیان داعش–خراسان را در شهر وینزبوروِ ویرجینیا بازداشت کردهاند.
طبق اعلام این وزارتخانه، صفی در ۸ سپتامبر ۲۰۲۵ و از طریق برنامه «عملیات استقبال از متحدان» — طرح دولت بایدن برای اسکان افغانستانیهای مرتبط با آمریکا پس از سقوط کابل — وارد شهر فیلادلفیا در ایالات متحده شده بود.
کریستی نوم، وزیر امنیت داخلی در دولت ترامپ، در بیانیهای با «قهرمان» توصیف کردن ماموران اداره مهاجرت از بازداشت این فرد خبر داد و اعلام کرد که او از داعش–خراسان حمایت و پیشتیبانی میکرد. نوم در این بیانیه با تاکید بر اینکه «دولت بایدن این تروریست را در قالب برنامه فاجعهبار عملیات استقبال از متحدان وارد ایالات متحده کرد» گفت: «این تروریست تنها چند مایل با پایتخت کشورمان فاصله داشت؛ جایی که قهرمانان گارد ملی ما، سارا بکتروم و اندرو وُلف، چند روز پیش توسط یک تروریست افغانِ دیگر که بدون بررسی وارد آمریکا شده بود، هدف تیراندازی قرار گرفتند.»
وزارت امنیت داخلی اعلام کرده است که صفی پس از ورود به آمریکا برای دریافت اقامت موقت (تیپیاس) درخواست داده بود، اما با لغو این برنامه برای افغانستانیها از سوی دولت ترامپ، پرونده او مختومه شد.
این بازداشت، سومین مورد مرتبط در کمتر از یک هفته میان افغانستانیهایی است که بین سالهای ۲۰۲۱ تا ۲۰۲۵ تحت دولت بایدن وارد آمریکا شدهاند.
نخستین پرونده زمانی جنجالی شد که «رحمانالله لکنوال» در ۲۶ نوامبر، دو عضو گارد ملی آمریکا را در نزدیکی کاخ سفید هدف حمله قرار داد؛ حملهای که منجر به کشته شدن یکی از سربازان شد. وزارت امنیت داخلی میگوید لکنوال نیز تحت همان برنامه اسکان وارد آمریکا شده بود.
یک روز پیش از آن، «محمد داوود الکوزی» در تگزاس توسط پلیس محلی و تیم مشترک ضدتروریسم افبیآی بازداشت شد. مقامها میگویند او در تیکتاک ویدئویی منتشر کرده بود که نشان میداد مشغول ساخت بمب است و قصد هدف قراردادن منطقه فورتوُرث را دارد.
او ادامه داد: «بایدن نزدیک به ۱۹۰ هزار تبعه افغانستانی بررسینشده را وارد کشور کرد و تنها زمانی به هویت و نیت آنها پیبردند که آنها در خاک آمریکا بودند.»
دولت ترامپ پس از بازگشت به کاخ سفید در ژانویه، روند اسکان افغانستانیها را بهطور کامل متوقف کرد و آن را «تهدیدی جدی علیه امنیت ملی» توصیف کرد.
وزیر امور خارجه آمریکا، سهشنبه ۱۱ آذر در گفتوگو با فاکس نیوز، گفت: «حکومت مادورو یک حکومت مشروع نیست. آنچه هست، یک سازمان ترانزیت است.» او اضافه کرد:«این حکومت پایگاه نفوذ جمهوری اسلامی است.»
روبیو تاکید کرد: « این موضوع به اندازه کافی گفته نمیشود.»
وزیر امور خارجه آمریکا گفت: «جمهوری اسلامی، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی و حتی حزبالله در آمریکای جنوبی حضور دارند و یکی از پایگاههای اصلی آنها ونزوئلا است.»
روبیو تصریح کرد: «جایی که آنها [جمهوری اسلامی] در نیمکره ما پرچمشان را با همکاری کامل و آشکار حکومت آن کاشتهاند، خاک ونزوئلاست.»
این اشارههای مستقیم وزیر امور خارجه ایالات متحده در حالی بیان میشود، که با بالا گرفتن تنش آمریکا و ونزوئلا، محافل سیاسی و رسانهها، منتظر حمله قریبالوقوع آمریکا به ونزوئلا هستند. بهتازگی پاپ لئو از دونالد ترامپ خواسته است برای کنار زدن نیکولاس مادورو، راه نظامی را انتخاب نکند. درخواستی که به نظر نمیرسد ترامپ با آن چندان موافق باشد.
همزمان با همه این رخدادها، مجله «لانگوار» در گزارشی درباره افشای طرح ترور سفیر اسرائیل از سوی جمهوری اسلامی که در آبانماه منتشر شد، از دخیل بودن مجتبی حسینینژاد، نماینده حوزه علمیه المصطفی در ونزوئلا، در این توطئه خبر داد. این مجله نوشت: این مرکز مذهبی یک «پوشش تروریستی» است.
عمق روابط تهران و کاراکاس، گاهی از لابهلای اخبار مشخص میشود. با اینحال، تمام آنچه رخ میدهد در دسترس عموم نیست، اما گزارش اخیر مجله «لانگوار» نشان میدهد
سرمایهگذاریها و اقدامات مشترک، حتی در حوزهای نظیر تاسیس یک مرکز مذهبی، نوک کوه یخ هستند؛ پوششهایی برای فعالیتهای دیگر که با رویکرد ایدئولوژیک هر دو حکومت تهران و کاراکس در دشمنی با آمریکا و اسرائیل همسوست.
اتحادی که با سخنان روبیو، به نظر میرسد مقامات ایالات متحده به خوبی از آن آگاه هستند.
شمشهای طلا، از کاراکاس تا تهران
هر دو حکومت درگیر تحریمهای شدید خارجی هستند. جمهوری اسلامی توانسته است تا حدی به فناوریهای ابتدایی در حوزههای مختلف، نظیر صنعت نفت و گاز دست یابد.
سال ۱۳۹۹، زمانی که صنایع نفتی ونزوئلا، به شدت فرسوده شده بود، هواپیماهای زیادی از تهران به ونزوئلا پرواز میکردند. آنها با خود متخصص برای تعمیرات این صنایع به ونزوئلا میفرستاند و در زمان بازگشت، با شمشهای طلا بازمیگشتند.
جمهوری اسلامی که بهدلیل تحریمهای آمریکا، در معامله با دلار به مشکل برخورده است، تمایل دارد معاملات خود را با طلا انجام دهد.
معاملات طلایی، مختص به ونزوئلا نیست، جمهوری اسلامی در معاملات پهپادی خود با روسیه، دیگر دوست ایدئولوژیک خود نیز، از طلا استفاده میکند.
آذر سال ۱۴۰۱ نیز، شرکت بیمه کشتیرانی لویدز در هشداری محرمانه برای مشتریانش، خبر داد که نیروی قدس سپاه پاسداران و حزبالله از ونزوئلا به ایران بهطور غیرقانونی طلا میفرستند تا با دور زدن تحریمها، فعالیتهای تروریستی شبهنظامیان مورد حمایت تهران در لبنان را تامین مالی کنند.
براساس این گزارش، جمهوری اسلامی در قبال محصولات نفتی که به ونزوئلا میدهد، از طریق سپاه و حزبالله شمش طلا میگیرد که پس از رسیدن به ایران، به ترکیه ترانزیت و به پول تبدیل میشود و پول حاصل از این معامله سیاه به حزبالله لبنان میرسد.
همچنین، مهر سال ۱۴۰۳، ایرج رهبر، رییس کانون انبوه سازان تهران، فاش کرد شرکتهای ایرانی حدود ۱۰ هزار واحد مسکن در ونزوئلا ساختند. در اخبار دیگر روشن شد، بهای این خدمات از سوی ونزوئلا با طلا پرداخت شده است.
منابع دیگر تعداد آن را ۲۴ هزار واحد اعلام کردند. این واحدها در نزدیکی شهر والنسیا و شهرک هوگو چاوز واقع شده است.
بانک، فروشگاه، خودرو و کشتیها، از تهران به کاراکاس
از ۲۰ سال پیش، جمهوری اسلامی در زمینه ساخت کشتی با ونزوئلا، توافقاتی داشته است. حدود یک ماه پیش از جنگ ۱۲روزه، عبدالرضا عابد، فرمانده قرارگاه خاتمالانبیا سپاه پاسداران گفت این قرارگاه، دو کشتی برای ونزوئلا ساخته و به آنها تحویل داده است.
سال ۱۳۸۶، نیز جمهوری اسلامی شرکت مشترک خودروسازی « ونیراتو» را در ونزوئلا تاسیس کرد. ۶۴ درصد سهام این شرکت متعلق به ونزوئلا بود. سایپا زیر نام این شرکت در ونزوئلا پراید را به نام «توریپال» و ایران خودرو سمند را با نام «سنتارو» میساختند. استقبال چندانی از این خط تولیدها نشد و خیلی زود کارخانهها متروکه شدند. با اینحال در سفر سال ۱۴۰۲ ابراهیم رئیسی به ونزوئلا، گفته شد خطوط تولید احیا شدند.
ارتش جمهوری اسلامی، در ونزوئلا فروشگاه زنجیرهای «مگاسیس» نیز راه اندازی کرد. این فروشگاه در واقع شعبهای از فروشگاههای اتکا در ایران بود. مدیرعامل آن نیز عیسی رضایی، عضو سابق هیات مدیره بنیاد تعاون وزارت دفاع، سازمان اتکا و سرمایهگذاری غدیر بود.
براساس تفاهمنامهای که در دوران ریاست جمهوری محمد خاتمی منعقد شد، بانک توسعه صادرات ایران و بانک دلتسروی ونزوئلا، یک بانک مشترک به نام «بانک ایران و ونزوئلا» در سال ۱۳۸۶ تاسیس کردند. این بانک هنوز هم به فعالیت ادامه میدهد.
همکاری پهپادی
گزارشهای متعدد نشان میدهد جمهوری اسلامی در ونزوئلا خط تولید پهپاد راه اندازی کرده است. آذر ۱۴۰۱ انستیتو واشینگتن در مقالهای نوشت جمهوری اسلامی و ونزوئلا از ابتدای دهه ۲۰۰۰ میلادی همکاری خود را در زمینه هواپیماهای بدون سرنشین آغاز کردند و این همکاری تا آنجا پیش رفت که در سال ۲۰۱۲، جمهوری اسلامی برای ونزوئلا خط تولید پهپاد تاسیس کرد.
اگرچه این فعالیتها به طور مخفی انجام میشوند اما برخی قطعات پهپادها به طور رسمی توسط گمرک صادر میشوند. بررسی اسناد گمرک جمهوری اسلامی نشان میدهد در ۱۰ سال اخیر، ونزوئلا اولین مقصد صادرات قطعات پهپاد جمهوری اسلامی در جهان است.
اگرچه سرنگونی احتمالی دولت مادرو در ونزوئلا، تبعات سیاسی و امنیتی سنگینی برای جمهوری اسلامی در پی خواهد داشت، اما تکلیف این سرمایهگذاریهای اقتصادی هم روشن نیست.
پیش از این سرمایهگذاریهای جمهوری اسلامی در سوریه نیز، با سقوط بشار اسد به باد رفت.
رویترز چهارشنبه ۱۲ آذر در گزارشی نوشت آیزاکمن قرار است در این جلسه هشدار دهد که عقبماندن از چین در رقابت ماهنوردی «میتواند توازن قدرت را روی زمین تغییر دهد».
آیزاکمن، تاجر حوزه تجارت الکترونیک و فضانورد خصوصی است که دو بار با ماموریتهای کاملا خصوصی اسپیسایکس به مدار زمین رفته است.
او در متن سخنرانی از پیش آمادهشده که رویترز به آن دست یافته، نوشته است: «آخرین بار که در برابر شما نشستم، درباره سوابق خود و چالشهای پیشرو صحبت کردم. این بار با پیامی فوری آمدهام.»
آیزاکمن نخستین بار در دسامبر ۲۰۲۴ از سوی ترامپ نامزد ریاست ناسا شد، اما این نامزدی در ماه مه پس از بالا گرفتن اختلاف میان ترامپ و ایلان ماسک پس گرفته شد.
پس از آن، شان دافی، رییس وزارت حملونقل آمریکا، در ژوئیه به عنوان رییس موقت ناسا منصوب شد.
ترامپ در آبان امسال تنها دو هفته پس از آن که دافی اعلام کرد برای قراردادهای فرودگر ماه ناسا، شرکتهای دیگری را هم وارد رقابت با اسپیسایکس میکند، دوباره آیزاکمن را نامزد کرد؛ اقدامی که به جدال علنی میان دافی و ماسک درباره رهبری ناسا منجر شد.
سناتورها ممکن است از آیزاکمن درباره «پروژه آتنا» سوال کنند؛ سند ۶۲ صفحهای که طرح پیشنهادی او برای آینده ناسا است و در آن بر سرمایهگذاری در «پیشرانش هستهای-الکتریکی»، ایجاد برنامه اکتشاف مریخ و افزایش کارآمدی این سازمان تاکید شده است.
در نخستین جلسه استماع در آوریل گذشته، سناتورها درباره رابطه او با ماسک پرسیدند؛ رابطهای که ماسک از زمان انتخاب ترامپ از آن حمایت کرده و در تلاش بوده تمرکز برنامه فضایی آمریکا را بیش از گذشته بر مریخ بگذارد.
تد کروز، رییس کمیته بازرگانی سنا که بر ناسا نظارت دارد، از آیزاکمن خواست اطمینان دهد که بازگرداندن فضانوردان به ماه در چارچوب برنامه آرتمیس، شامل همکاری چندین شرکت خصوصی و استفاده از فرودگر اصلی اسپیسایکس، در اولویت او قرار خواهد داشت.
آیزاکمن گفت آمریکا ناچار نیست میان ماه و مریخ یکی را انتخاب کند و ناسا میتواند هر دو متموریت را همزمان پیش ببرد.
اگر آیزاکمن ۴۲ساله تایید شود، مسئول اداره حدود ۱۴ هزار کارمند و بودجه تقریبی ۲۵ میلیارد دلاری ناسا خواهد بود؛ بودجهای که دولت ترامپ پیشنهاد کرده برای سال ۲۰۲۶ تا ۲۵ درصد کاهش یابد.
نزدیک به چهار هزار نفر از کارکنان ناسا نیز ابتدای سال جاری با طرح خروج داوطلبانه دولت، این سازمان را ترک کردند و تعداد کارکنان از ۱۸ هزار نفر به حدود ۱۴ هزار نفر کاهش یافت.
بر اساس «یادداشت سیاستگذاری» اداره خدمات شهروندی و مهاجرت، زیرمجموعه وزارت امنیت داخلی آمریکا، که سهشنبه ۱۱ آذر منتشر شد، رسیدگی به تمامی درخواستهای پناهندگی در این کشور به حالت تعلیق درآمده است.
این تصمیم شامل تمامی متقاضیان میشود و ارتباطی به تابعیت آنان ندارد.
مقامهای مهاجرتی ایالات متحده اعلام کردهاند هدف از این اقدام، انجام بازبینی جامع در فرایند بررسی پروندههای پناهندگی است.
همچنین بررسی درخواستهای مهاجرتی اتباع «کشورهای پرخطر» مطابق فهرست «اعلامیه شماره ۱۰۹۴۹ ریاستجمهوری» صرفنظر از «تاریخ ورود» آنها، بهطور موقت متوقف خواهد شد.
این فرمان که در خردادماه از سوی دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده، صادر شد، سفر شهروندان ایران و ۱۱ کشور دیگر به آمریکا را ممنوع اعلام کرد و برای اتباع هفت کشور دیگر نیز محدودیتهایی در نظر گرفت.
اقلیتهای قومی و مذهبی در ایران، دارندگان گرینکارت، افراد دارای تابعیت دوگانه، ورزشکاران و مربیان شرکتکننده در رقابتهای بینالمللی، و دارندگان ویزای مهاجرتی از طریق خانواده درجه یک، از این قانون مستثنی شده بودند.
در ادامه یادداشت سیاستگذاری اداره خدمات شهروندی و مهاجرت آمریکا آمده است افرادی که در پرونده مهاجرتی خود یکی از ۱۹ «کشور پرخطر» را بهعنوان «کشور محل تولد یا تابعیت» ذکر کردهاند، مشمول مقررات تازه خواهند بود.
بدین ترتیب، بررسی پرونده مهاجرتی افراد دوتابعیتی نیز که یکی از تابعیتهایشان مربوط به این کشورهاست، به حالت تعلیق درخواهد آمد.
پیشتر و در ششم آذر، اداره خدمات شهروندی و مهاجرت آمریکا از تصمیم خود بهمنظور بازبینی گرینکارتهای صادر شده برای ایرانیان و اتباع ۱۸ کشور دیگر خبر داد.
شبکه سیبیاس همان زمان به نقل از دو مقام وزارت امنیت داخلی ایالات متحده نوشت نام کشورهای افغانستان، کوبا، هائیتی، سومالی، لیبی، سودان، یمن و ونزوئلا نیز در این فهرست به چشم میخورد.
بر اساس دستور جدید اداره خدمات شهروندی و مهاجرت ایالات متحده، فرایند بازبینی مجدد تنها محدود به پروندههای در حال بررسی نخواهد بود، بلکه شامل مواردی نیز میشود که پیشتر برای اتباع این ۱۹ کشور به تایید رسیده است.
طبق این فرمان، افرادی که از ۲۰ ژانویه ۲۰۲۱ وارد ایالات متحده شدهاند، باید در انتظار بررسی دوباره وضعیت مهاجرتی خود باشند.
مقامهای آمریکایی گفتهاند هدف از این اقدام، اطمینان از رعایت کامل ملاحظات امنیتی در فرایند اعطای وضعیت پناهندگی و سایر مزایای مهاجرتی است. این بازبینی ممکن است با انجام مصاحبههای جدید و ارزیابیهای امنیتی تکمیلی همراه باشد.
در دستور جدید، واژه «مزایا» صرفا به پروندههای رسمی مهاجرتی اشاره دارد و شامل فرایندهای اولیه بررسی پناهجویان نمیشود؛ از جمله مصاحبههای مرتبط با ترس از آزار یا شکنجه، ارزیابی امکان انتقال به کشور ثالث امن، روندهای مربوط به اخراج، و سایر بررسیهای مقدماتی که در قالب توافقنامههای همکاری پناهندگی انجام میگیرد.
در پی حمله مرگبار اخیر به نیروهای گارد ملی در واشینگتن، دولت ترامپ سیاستهای سختگیرانه مهاجرتی خود را تشدید کرد.
رحمانالله لکنوال، شهروند افغانستان، به دست داشتن در این تیراندازی متهم شده است.
ترامپ هفتم آذر مهاجرت را «بزرگترین عامل تخریب آمریکا» خواند و گفت در دولت او «مهاجرت از تمامی کشورهای جهان سوم» بهطور دائم متوقف خواهد شد.
ترامپ در نشست کابینه در کاخ سفید و با اشاره به ورود کوکایین به آمریکا از کلمبیا گفت: «هر کسی که این کار را انجام میدهد و مواد را به کشور ما میفروشد، میتواند هدف حمله قرار گیرد.»
این سخنان تنشهای روبهافزایش در کارائیب و آمریکای لاتین را تشدید کرد.
پاسخ تند پترو: «جگوار را بیدار نکنید»
اظهارات ترامپ با واکنش سریع گوستاوو پترو، رییسجمهوری کلمبیا، مواجه شد. او در پستی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت که کلمبیا «هر ۴۰ دقیقه یک آزمایشگاه تولید مواد مخدر را نابود میکند؛ بدون استفاده از موشک.»
پترو، که خود از سوی دولت ترامپ تحریم شده، در ادامه نوشت: «در عملیات ضد مواد مخدر کلمبیا شرکت کنید، اما حاکمیت ما را تهدید نکنید. حمله به حاکمیت ما یعنی اعلان جنگ. ما جگوار (یوزپلنگ آمریکای جنوبی) را بیدار نخواهیم کرد مگر اینکه مجبور شویم.»
حملات موشکی آمریکا به قایقهای مظنون در کارائیب
هشدار تازه ترامپ در حالی مطرح میشود که ارتش آمریکا طی ماههای اخیر دستکم دهها حمله موشکی علیه قایقهای مظنون به قاچاق مواد مخدر در دریای کارائیب و اقیانوس آرام انجام داده است. این رشته عملیات به مرگ دهها نفر انجامیده و انتقادهای حقوقی و بینالمللی را برانگیخته است.
واشینگتن میگوید این قایقها بخشی از شبکه گسترده قاچاق هستند که از ونزوئلا، کلمبیا و دیگر کشورهای منطقه به سمت آمریکا حرکت میکنند.
تنش با ونزوئلا و تهدید به مداخله نظامی
تنشها میان واشینگتن و نیکلاس مادورو، رییسجمهوری ونزوئلا، در هفتههای اخیر شدت گرفته است. دولت ترامپ مادورو را متهم میکند که نقش اصلی در «تغذیه بازار مواد مخدر آمریکا» دارد؛ مادورو این اتهام را قاطعانه رد کرده است.
ترامپ در اظهارات جدید خود تاکید کرد: «بحث فقط بر سر هدف قرار دادن ونزوئلا نیست. هر کشوری که مواد مخدر به کشور ما میفرستد، میتواند مورد حمله زمینی قرار گیرد.»
این موضعگیری نگرانی درباره احتمال گسترش عملیات آمریکا از دریا به خاک کشورهای آمریکای لاتین را افزایش داده است.
ترامپ همچنین مدعی شد: «میشنوم که کلمبیا کوکایین تولید میکند، کارخانههای ساخت کوکایین دارد، و بعد آن را به ما میفروشد.»
این ادعاها در حالی مطرح میشود که کلمبیا از متحدان دیرینه آمریکا در جنگ علیه مواد مخدر بوده، اما اختلافات سیاسی میان ترامپ و پترو در سالهای اخیر روابط دو کشور را تیره کرده است.
