یادداشت و تحلیل

پالایشگاه‌های مستقل چین برای جبران کاهش عرضه نفت ایران در پی محاصره آمریکا، به نفت خام عراق روی آورده‌اند. این تغییر، پرسشی را مطرح کرده است: آیا تهران بار دیگر نفت خود را با عنوان نفت عراقی به خریداران می‌رساند؟

چهل‌وپنجمین سالگرد ترور انور سادات، فرصتی برای بازخوانی تغییر سیاست منطقه‌ای ایران است؛ از روابط نزدیک با رهبران عرب در دوره پهلوی تا نام‌گذاری خیابانی به نام قاتل سادات در تهران و اتکای جمهوری اسلامی به گروه‌های مسلح غیردولتی برای گسترش نفوذ.

آخرین بار که حلقه اصلی امنیت ملی دونالد ترامپ در کمپ‌دیوید درباره ایران گرد هم آمد، تنها چند روز بعد جنگ آغاز شد؛ حالا، هفت ماه پس از آغاز جنگ آمریکا و جمهوری اسلامی، تقریبا همان چهره‌ها بار دیگر پشت درهای بسته کمپ‌دیوید نشسته‌اند.

داده‌های تازه ردیابی نفتکش‌ها نشان می‌دهد صادرات محموله‌های جدید نفت ایران عملا متوقف شده است، در حالی که صادرات نفت خام کشورهای عربی منطقه در هفته پایانی ماه سپتامبر از سطح پیش از جنگ فراتر رفت.

دستور روبیو برای «بیرون انداختن» هیات جمهوری اسلامی از آمریکا، فقط یک تحقیر دیپلماتیک نبود؛ این اقدام در لحظه‌ای انجام شد که واشینگتن خود را در موقعیتی برتر می‌بیند، اهرم تهران در تنگه هرمز تضعیف شده، جریان نفت با اختلال کمتری ادامه دارد و میانجی‌گری قطر نیز به بن‌بست خورده است.

اول اکتبر، روز جهانی سالمندان، فرصتی است برای اینکه سالمندی را نه فقط به‌عنوان یک مرحله از زندگی، بلکه به‌عنوان تجربه‌ای انسانی و اجتماعی ببینیم؛ تجربه‌ای که کیفیت آن به شرایطی بستگی دارد که جامعه برای زندگی در سال‌های سالمندی فراهم می‌کند.

مجتبی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، ایران را کشوری در اوج قدرت توصیف کرد که از جنگ‌ها و فشارهای پیاپی، قدرتمندتر بیرون آمده است. شاخص‌های اقتصادی، اجتماعی، نظامی و تحولات منطقه‌ای، بخش‌های مهمی از این روایت را به چالش می‌کشند.

محمدرضا جلایی‌پور در گفت‌وگویی، سلول انفرادی را «تجربه‌ای لذت‌بخش و فرصتی بی‌نظیر برای خلوت، بالندگی و مراقبه» دانست. این نگاه برای هر فردی که بازداشت شده و انفرادی را تجربه کرده، شوک‌آور است و برای مخاطبی که روایت زندانیان سیاسی و غیرسیاسی را خوانده، عجیب و پرسش‌برانگیز.

رد پیشنهاد هفت‌روزه جمهوری اسلامی از سوی دونالد ترامپ، تنها «نه» به یک آتش‌بس نیست، بلکه نشانه تغییر محاسبات واشینگتن درباره مهم‌ترین اهرم فشار تهران است.

صنعت نفت فقط مجموعه‌ای از چاه‌ها، لوله‌ها و پالایشگاه‌ها نیست. آنچه این مجموعه را به یک صنعت تبدیل می‌کند، زنجیره‌ای یکپارچه از دانش مخزن، برنامه‌ریزی تولید، مهندسی، ایمنی، تامین مالی، فروش و پاسخ‌گویی است.

اول مهر امسال در میان تصاویر بازگشایی مدارس، مادرانی دیده شدند که بدون حجاب اجباری دخترانشان را به مدرسه رساندند؛ مادران بی‌روسری و دختران مقنعه‌پوش.

گروه‌های سیاسی‌ که روزی جنبش «زن، زندگی، آزادی» را نارسا می‌خواندند، امروز با ارائه تفسیری همسو با ایده‌های سیاسی خود، آن را تجسم خواسته خود می‌دانند. این وارونگی رویکرد تصادفی نیست. ریشه‌اش را باید در خود جنبش جست.

مقام‌های جمهوری اسلامی درباره نفت چنان سخن می‌گویند که گویی تنها مساله، فروش امروز یا فردای چند میلیون بشکه کالای ذخیره‌شده است.

چهار سال از خیزش «زن، زندگی، آزادی» می‌گذرد. در این مدت، ایران شاهد تحولاتی پرشتاب و تکان‌دهنده بوده است؛ از جمله وقوع دو جنگ، اعتراضات دی‌ماه و کشتار بی‌سابقه مردم. در میانه این تحولات، دانشگاه اکنون کجا ایستاده است و چه چشم‌اندازی می‌توان برای آینده آن متصور بود؟

در شهریور ۱۴۰۱، مرگ مهسا امینی، دختر ۲۲ساله، در بازداشت «گشت ارشاد» حکومت ایران آتشی برافروخت که همچنان شعله‌ور است.

در هفته‌ها و ماه‌های اخیر، بحث‌های بسیاری درباره شرایط وخیم اقتصادی در ایران، تورم و گرانی افسارگسیخته و فشار شدید معیشتی بر مردم مطرح شده است.

رسانه‌ها در ایران گزارش داده‌اند از هر هفت دانش‌آموز ایرانی، تقریبا یک نفر در مدرسه غیردولتی درس می‌خواند؛ یعنی حدود دو و نیم میلیون دانش‌آموز و نزدیک به ۱۵ درصد جمعیت دانش‌آموزی کشور.

در تاریخ انسان کمتر گذرگاه آبی جهان به اهمیت تنگه هرمز وجود دارد. تنگه هرمز با گذر از هزاران سال تاریخ از دوران ایران باستان تا امروز، بر سرنوشت بشر در سراسر جهان تاثیر گذاشته است.