فرانسه نفتکش وابسته به ناوگان سایه روسیه را در اقیانوس اطلس وادار به تغییر مسیر کرد
امانوئل مکرون، رییسجمهوری فرانسه، اعلام کرد نیروی دریایی این کشور یک نفتکش تحریمی مرتبط با روسیه را در آبهای بینالمللی متوقف و بازرسی کرده است.
امانوئل مکرون، رییسجمهوری فرانسه، اعلام کرد نیروی دریایی این کشور یک نفتکش تحریمی مرتبط با روسیه را در آبهای بینالمللی متوقف و بازرسی کرده است.
مکرون دوشنبه ۱۱ خرداد در شبکه اجتماعی ایکس نوشت نیروهای فرانسوی صبح یکشنبه ۱۰ خرداد با ورود به نفتکش «تاگو» که از روسیه به حرکت درآمده بود، عملیات بازرسی این شناور را در اقیانوس اطلس انجام دادند.
به گفته رییسجمهوری فرانسه، این عملیات با حمایت چند کشور شریک از جمله بریتانیا و با رعایت کامل قوانین بینالمللی دریانوردی صورت گرفته است.
مکرون تاکید کرد فعالیت کشتیهایی که با دور زدن تحریمهای بینالمللی به تامین مالی جنگ روسیه علیه اوکراین کمک میکنند، غیرقابل قبول است.
او هشدار داد این شناورها با نادیده گرفتن مقررات پایهای ناوبری دریایی، علاوه بر نقض قوانین، «تهدیدی برای محیط زیست و امنیت همگان» به شمار میروند.
مکرون خاطرنشان کرد عزم و اراده فرانسه برای اجرای تحریمهای بینالمللی علیه نفتکشهای مرتبط با روسیه «ثابت و کامل» است.
در سوی دیگر، خبرگزاری دولتی تاس روسیه گزارش داد مسکو از پاریس خواسته است در خصوص «توقیف» این نفتکش توضیح دهد.
در پی جنگ اوکراین، روابط بسیاری از کشورهای اروپایی با مسکو به تیرگی گراییده و اتحادیه اروپا با هدف افزایش فشارها بر کرملین و محدود کردن منابع مالی مورد استفاده در کارزار نظامی روسیه، بستههای تحریمی متعددی علیه این کشور به اجرا گذاشته است.
روسیه اسفندماه ۱۴۰۰ عملیات نظامی خود را علیه اوکراین کلید زد و از آن زمان، درگیریهای مرگبار میان دو کشور ادامه داشته است.
تردد با پرچم جعلی
به گزارش خبرگزاری رویترز، «اداره دریایی اقیانوس اطلس» ۱۱ خرداد با انتشار بیانیهای اعلام کرد عملیات نیروهای فرانسوی علیه نفتکش مرتبط با روسیه در فاصله حدود ۷۴۰ کیلومتری غرب سواحل بریتانی فرانسه انجام گرفت.
در این بیانیه آمده است: «این عملیات بهمنظور بررسی ملیت شناوری انجام شد که مظنون به برافراشتن پرچم جعلی بود. پس از حضور تیم بازرسی در کشتی و بررسی اسناد، ظن موجود درباره غیرقانونی بودن پرچم تایید شد. بر همین اساس، مطابق با قوانین بینالمللی و به درخواست دادستان، مسیر این شناور تغییر داده شد.»
اداره دریایی اقیانوس اطلس به نام این کشتی اشاره نکرد، اما گفت این شناور از بندر مورمانسک روسیه به حرکت درآمده بود.
اداره دریایی اقیانوس اطلس نهادی فرانسوی است که مسئولیت نظارت بر امنیت، اجرای قوانین کشتیرانی و هماهنگی عملیات امداد و نجات را در حوزه دریایی این کشور بر عهده دارد.
نیروی دریایی فرانسه پیشتر در دوم بهمن سال گذشته نیز یک نفتکش وابسته به ناوگان سایه روسیه را در دریای مدیترانه متوقف و وادار به تغییر مسیر کرده بود.
به گزارش رویترز، فرانسه و بریتانیا متعهد شدهاند که مانع فعالیت کشتیهای مرتبط با ناوگان سایه روسیه شوند.
کییر استارمر، نخستوزیر بریتانیا، در ماه مارس اعلام کرد به نیروهای نظامی این کشور اجازه داده است کشتیهای وابسته به ناوگان سایه روسیه را بازرسی و توقیف کنند.
با این حال، دادههای کشتیرانی نشان میدهد دهها کشتی تحریمشده همچنان از آبهای بریتانیا عبور میکنند.
کشورهایی از جمله روسیه، ایران و ونزوئلا برای دور زدن تحریمهای نفتی از ناوگان سایه استفاده میکنند.این شبکه با بهرهگیری از روشهایی مانند تغییر پرچم، خاموش کردن سامانههای رهگیری، انتقال محموله از کشتی به کشتی و ساختارهای مالکیتی غیرشفاف، نفت تحریمی را جابهجا میکنند.
بهمنماه ۱۴۰۴، روزنامه گاردین به نقل از کارشناسان حوزه محیط زیست گزارش داد نفتکشهای فرسوده ناوگان سایه جمهوری اسلامی تهدیدی جدی برای محیط زیست هستند و میتوان آنها را «بمب ساعتی» توصیف کرد.
در این گزارش آمده است که استفاده فزاینده حزبالله از پهپادهای کوچک و ارزانقیمت مجهز به فناوری دید در شب، نگرانیهای جدیدی را در میان فرماندهان نظامی اسرائیل ایجاد کرده و ارتش این کشور را وادار به بازنگری در بخشی از تاکتیکهای عملیاتی خود کرده است.
کامرون چل، کارشناس فناوریهای دفاعی و مدیرعامل شرکت دراگانفلای، به فاکسنیوز گفت حزبالله در ماههای اخیر استفاده از پهپادهای بسیار کوچک موسوم به «دسته یک» و «دسته دو» را گسترش داده است؛ پهپادهایی که علاوه بر ماموریتهای شناسایی، میتوانند برای حملات تاکتیکی نیز مورد استفاده قرار گیرند.
به گفته او، مهمترین تحول در این زمینه تجهیز این پهپادها به حسگرهای حرارتی است که به اپراتورها اجازه میدهد در تاریکی شب و از طریق شناسایی ردپای گرمایی، نیروهای ارتش اسرائیل را ردیابی کنند.
چل این توانایی را «تغییردهنده قواعد بازی» توصیف کرد و هشدار داد که حزبالله در حال توسعه شکل جدیدی از جنگ نامتقارن است که بیش از گذشته بر پهپادهای کوچک، ارزان و دشوار برای رهگیری متکی خواهد بود.
این گزارش در حالی منتشر شده که حملات اخیر موشکی و پهپادی حزبالله موجب برگزاری نشست اضطراری امنیتی به ریاست بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، شده است. رسانههای اسرائیلی گزارش دادهاند که ارتش این کشور از حجم حملات و همچنین تغییر الگوی عملیاتی حزبالله غافلگیر شده است.
بر اساس گزارش شبکه ۱۳ اسرائیل، حمله اخیر حزبالله پس از گسترش عملیات زمینی اسرائیل در مناطق شمالی و فراتر از رودخانه لیتانی انجام شد و همزمان با شلیک موشکها، موجهایی از حملات پهپادی نیز علیه اهداف مختلف به اجرا درآمد.
فاکسنیوز همچنین به گزارشهایی اشاره کرده که از «هرجومرج کامل» در برخی مناطق شمال اسرائیل در جریان این حملات خبر دادهاند.
در همین حال، کارشناسان میگویند ارتش اسرائیل برای مقابله با این تهدیدات ناچار شده از راهکارهای موقتی و غیرمتعارف نیز استفاده کند. برخی گزارشها حاکی است که نیروهای اسرائیلی برای مقابله با پهپادهای مهاجم به استفاده از تورهای ماهیگیری و حتی تورهای فوتبال روی آوردهاند تا بتوانند پهپادها را پیش از اصابت به هدف متوقف کنند.
به گفته چل، این وضعیت نشان میدهد که ارتش اسرائیل باید مجموعهای از سامانههای دفاعی جدید از جمله ابزارهای جنگ الکترونیک، سامانههای اخلالگر، تجهیزات پرتاب تور و دیگر روشهای مقابله با پهپادهای کوچک را به سرعت توسعه دهد.
او همچنین تاکید کرد که توانایی جدید حزبالله میتواند نحوه اجرای عملیاتهای شبانه ارتش اسرائیل را تغییر دهد، زیرا نیروهای اسرائیلی اکنون باید احتمال شناسایی شدن از طریق دوربینهای حرارتی و حمله در تاریکی را نیز در محاسبات خود لحاظ کنند.
فاکسنیوز در ادامه گزارش خود به اظهارات نعیم قاسم، دبیرکل حزبالله، اشاره کرد که اخیراً از توان پهپادی این گروه به عنوان یکی از مؤثرترین ابزارها علیه نیروهای اسرائیلی در جنوب لبنان یاد کرده بود.
بنیامین نتانیاهو نیز پیشتر هشدار داده بود که پهپادهای حزبالله به دلیل اندازه کوچک و دشواری رهگیری، به یکی از مهمترین تهدیدهای امنیتی علیه اسرائیل تبدیل شدهاند.
این گزارش همچنین به موضوع تامین تجهیزات مورد استفاده حزبالله پرداخته است. چل تاکید کرد که فناوری مورد استفاده این گروه پیچیده یا نوظهور نیست و بسیاری از این تجهیزات سالهاست در بازار جهانی وجود دارند، اما وجود یک شبکه تامین فعال باعث شده حزبالله بتواند به شکل مستمر به این فناوریها دسترسی داشته باشد.
او گفت مشخص نیست این تجهیزات دقیقاً از چه مسیری به دست حزبالله میرسد، اما احتمال میرود بخشی از آنها از طریق ایران، چین، روسیه، افغانستان یا بازارهای غیررسمی تسلیحاتی تامین شود.
به نوشته فاکسنیوز، گسترش استفاده از پهپادهای کوچک مجهز به حسگرهای حرارتی نشان میدهد که حزبالله در حال تطبیق تاکتیکهای خود با شرایط جدید میدان نبرد است؛ روندی که به اعتقاد کارشناسان میتواند چالشهای امنیتی تازهای برای اسرائیل در ماههای آینده ایجاد کند.
ستاد کل نیروهای مسلح اوکراین یکشنبه ۱۰ خرداد در بیانیهای اعلام کرد که پهپادهای این کشور پالایشگاه نفت ساراتوف در جنوب غربی روسیه را هدف قرار دادهاند و این حمله باعث وقوع «آتشسوزی گسترده» شده است.
کییف این حملات را بخشی از کارزار فزاینده اوکراین برای هدف قرار دادن زیرساختهایی خواند که به گفته این کشور «هزینه جنگ مسکو» را تامین وهم «سوخت ماشین جنگی روسیه» را فراهم میکنند.
روساتم، شرکت دولتی انرژی هستهای روسیه، شنبه ۹ خرداد اعلام کرد که یک پهپاد اوکراینی به نیروگاه هستهای زاپوریژیا، بزرگترین نیروگاه هستهای اروپا که اکنون تحت کنترل روسیه است، اصابت کرده اما به تجهیزات کلیدی آسیبی نرسانده است.
الکسی لیخاچف، رییس روساتم، این حادثه را «عمدی» خواند و گفت این حمله سبب ایجاد یک حفره در دیوار یکی از سالنهای توربین شده است.
در بیانیه روساتم آمده بود: «امروز بعدازظهر، یک پهپاد رزمی انتحاری اوکراینی به ساختمان سالن توربین واحد نیروگاهی شماره ۶ اصابت کرد و در پی آن منفجر شد.»
نیروگاه هستهای زاپوریژیا در مارس ۲۰۲۲ به تصرف روسیه درآمد و همچنان در نزدیکی خط مقدم در منطقه زاپوریژیای اوکراین، در جنوب شرق این کشور، قرار دارد.
آژانس بینالمللی انرژی اتمی اعلام کرد نیروگاه زاپوریژیا این نهاد را از اصابت یک پهپاد به ساختمان توربین مطلع کرده است. رافائل گروسی، مدیرکل آژانس، با ابراز نگرانی جدی درباره این گزارش گفت: «حمله به سایتهای هستهای مثل بازی کردن با آتش است.» آژانس نیز اعلام کرد تیم این نهاد درخواست کرده است برای بررسی مستقیم ساختمان توربین آسیبدیده به محل دسترسی پیدا کند.
نیروگاه زاپوریژیا از زمان تصرف به دست روسیه بارها در معرض حمله و آتشبار قرار گرفته و نگرانیها درباره احتمال بروز حادثه هستهای را افزایش داده است. مسکو و کییف در موارد مختلف یکدیگر را به هدف قرار دادن عمدی این نیروگاه متهم کردهاند.
هدف گرفتن زیرساختهای سوخت روسیه
در حملات اوکراین به خاک روسیه در شامگاه شنبه و بامداد یکشنبه، چند هدف مرتبط با زیرساختهای انرژی و نفتی روسیه هدف قرار گرفت؛ از جمله پالایشگاه نفت ساراتوف در جنوب غربی روسیه، یک انبار سوخت در ماتویف کورگان در منطقه روستوف، ایستگاه پمپاژ لازاروو در منطقه کیروف که در انتقال نفت روسیه از سیبری به بلاروس نقش دارد، و همچنین تأسیسات نفتی در تاگانروگِ منطقه روستوف و آرماویر در منطقه کراسنودار.
مقامهای منطقه روستوف روسیه از آتشسوزی در یک انبار سوخت خبر دادند. یوری اسلیوسار، فرماندار محلی، یکشنبه در تلگرام نوشت بقایای یک پهپاد سرنگونشده باعث آتشسوزی در یک انبار سوخت در جنوب غربی روسیه، در منطقهای هممرز با بخشهای اشغالی شرق اوکراین، شد. او گفت ساکنان خانههای اطراف تخلیه شدهاند.
طبق اعلام ارتش اوکراین، نیروهای این کشور همچنین ایستگاه پمپاژ لازاروو در منطقه کیروف روسیه، در شمال شرق مسکو، را هدف قرار دادهاند؛ منطقهای که بیش از ۷۴۵ مایل از سرزمینهای تحت کنترل اوکراین فاصله دارد. این ایستگاه در انتقال نفت روسیه از سیبری به بلاروس نقش دارد. الکساندر سوکولوف، فرماندار محلی، تایید کرد پهپادها به تاسیساتی در منطقه کیروف اصابت کردهاند، اما جزئیات بیشتری ارائه نکرد.
ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین، با اشاره به حمله در کراسنودار در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «ما بهدرستی جنگ را به همانجایی بازمیگردانیم که از آنجا آغاز شد.»
این تحولات در حالی رخ میدهد که جنگ روسیه علیه اوکراین وارد پنجمین سال خود شده و کییف میکوشد با انتقال فشار جنگ به عمق خاک روسیه، هزینههای نظامی و اقتصادی مسکو را افزایش دهد.
روسیه اسفندماه ۱۴۰۰ عملیات نظامی خود را علیه اوکراین کلید زد و از آن زمان، درگیریهای مرگبار میان دو کشور ادامه داشته است.
والاستریت ژورنال در گزارشی که شنبه ۹ خرداد منتشر شد، نوشت نیروی دریایی آمریکا در جریان یک رزمایش مشترک با فیلیپین در ماه آوریل (اوایل اردیبهشت)، از خودروی «سامانه یکپارچه دفاع هوایی تفنگداران دریایی» یا «مدیس» برای سرنگون کردن پهپادها استفاده کرد. این سامانه با استفاده از خودروهای تاکتیکی جدید، توپها و مهمات ویژه، میتواند هزینه مقابله با تهدیدهای پهپادی را به شکل چشمگیری کاهش دهد.
بر اساس این گزارش، این سامانه در شرایطی طراحی شده که ارتش آمریکا و متحدانش با یکی از چالشهای اصلی جنگهای مدرن روبهرو هستند: چگونه میتوان پهپادهای ارزانقیمت را بدون استفاده از موشکهایی سرنگون کرد که تولید آنها گاه بیش از ۱۰ برابر خود پهپادها هزینه دارد.
والاستریت ژورنال در این گزارش جزئیاتی از نحوه هدف گرفتن یک پهپادِ بالثابت را ارائه داد و نوشت: روهی از تفنگداران دریایی آمریکا روی خطالرأسی مشرف به دریای جنوبی چین، یک پهپاد بالثابت را که به سوی آنها پرواز میکرد، هدف گرفتند. توپهای نصبشده روی خودروها شلیک کردند و پس از چند تلاش، پهپاد هدف قرار گرفت و به سمت دریا سقوط کرد.
سامانه مدیس از دو خودروی تاکتیکی سبک مشترک تشکیل شده است که جانشینی برای خودروهای هاموی، به شمار میروند. روی یکی از این خودروها راداری پیشرفته نصب شده که برای آسانتر کردن شناسایی و هدفگیری اهداف پرنده، از جمله پهپادها، طراحی شده است. خودروی دوم حامل موشکهای استینگر است. این سامانه همچنین به قابلیتهای جنگ الکترونیک، از جمله اخلالگری، مجهز است.
این گزارش میافزاید که هر دو خودروی مدیس یک توپ و یک مسلسل کوچکتر دارند که همراه با انواع جدید مهمات، نقش مهمی در مقابله با پهپادها پیدا کردهاند.
هدف اصلی مدیس این است که فرماندهان میدانی، بسته به نوع تهدید، بتوانند میان شلیک توپ، استفاده از موشک یا بهکارگیری قابلیتهای جنگ الکترونیک، مانند اخلال در ارتباط پهپاد، گزینه مناسبتری را انتخاب کنند.
ارتش آمریکا پس از جنگ با جمهوری اسلامی سرمایهگذاری بر پروژههایی را افزایش داد که هدف آنها کاهش هزینههای مقابله با پهپادهای شاهد است. روزنامه نیویورکتایمز نیمه اردیبهشت جزئیاتی از طرح پنتاگون برای کاهش هزینه مقابله با پرتابههای ارزانقیمت جمهوری اسلامی ارائه داد و نوشت استفاده از راکتهای هدایتشونده لیزری که هزینه هر فروند از آن حدود ۴۰ هزار دلار است جایگزین موشکهای پاتریوت میشود که هر فروند آن حدود چهار میلیون دلار ارزش دارد.
در طرح مورد اشاره نیویورکتایمز، سامانهای به نام «سامانه پیشرفته سلاح دقیق کُشنده» معرفی شد که قابلیت هدایت لیزری را به سلاحی اضافه میکند که نخستین بار در جنگ کره استفاده شد. این سامانه به ارتش آمریکا امکان میدهد به شیوهای مقرونبهصرفهتر از گذشته با پهپادهای تهاجمی شاهد و موشکهای بالستیک میانبرد که ارزشی بهمراتب کمتر از موشکهای پاتریوت دارند، مقابله کند.
کاهش قابل توجه هزینههای دفاعی در برابر جمهوری اسلامی
به نوشته والاستریت ژورنال اهمیت این ابتکار در خاورمیانه نیز برجسته است. آمریکا و کشورهای حوزه خلیج فارس برای سرنگون کردن پهپادهای ایرانی، از هلیکوپترها و هواپیماهای مسلح استفاده کردهاند، اما همزمان به موشکهای هوابههوای گرانتر و دشوارتر برای تولید، مانند AIM-120، نیز متکی بودهاند. طبق گزارشی از مرکز مطالعات راهبردی و بینالمللی مستقر در واشینگتن، هر موشک AIM-120 حدود یک میلیون دلار قیمت دارد.
نوآ کُنی، گروهبان ارشد تفنگداران دریایی ایالات متحده که در رزمایش مشترک با فیلیپین حاضر بود، گفت نیروها معمولا از توپ و مهمات ۳۰ میلیمتری برای اهداف بزرگتر استفاده کردند و برای اهداف کوچکتر از نرخ آتش بالاتر مسلسل کوچکتر بهره گرفتند.
هرچند گلولههای ۳۰ میلیمتری اغلب دقتی کمتر از موشکها دارند، مزیت اصلی آنها کاهش هزینه است. به گفته استیون سایرز، تکنسین سابق مهمات در آژانس پشتیبانی لجستیکی و تدارکات ناتو، حتی اگر برای سرنگون کردن یک پهپاد به پنج گلوله نیاز باشد، هزینه کل مقابله با هر پهپاد حدود ۱۱ هزار و ۲۵۰ دلار خواهد بود.
این رقم در مقایسه با سایر سامانههای ضدپهپادی بسیار پایینتر است. به گفته سایرز، موشکهای استینگر در سامانه مدیس میتوانند هر یک ۴۳۰ هزار دلار هزینه داشته باشند. قیمت رهگیر پهپادی کایوت نیز که ظاهری میان موشک و پهپاد دارد و در جنگ خاورمیانه از آن استفاده شد، بین ۱۰۰ هزار تا ۱۲۵ هزار دلار است.
والاستریت ژورنال نوشت این تفاوت هزینه زمانی اهمیت بیشتری پیدا میکند که قیمت خود پهپادهای هدف در نظر گرفته شود. به گفته سایرز، پهپادهای کلاس شاهد جمهوری اسلامی که علیه آمریکا و متحدانش در خاورمیانه پرتاب شدهاند و روسیه نیز از آنها در جنگ اوکراین استفاده کرده است، حدود ۳۰ هزار دلارند. ارزش پهپادهای کوچکتر کوادکوپتر نیز بین ۱۵۰۰ تا ۵۰۰۰ دلار تخمین زده میشود.
سایرز گفت گفت گلولههای ۳۰ میلیمتری میتوانند در برابر پهپادهای شاهد ایران یک پشتوانه قابل اعتماد باشند؛ بهویژه در صورتی که روشهای دیگر، از جمله اخلالگری الکترونیک، در مرحله نخست نتوانند پهپاد را از کار بیندازند.
تولید مهمات ارزان نیز بدون چالش نیست
این رسانه نوشت که تولید این مهمات ارزانتر همچنان با چالشهایی روبهرو است. تولیدکنندگان جنگافزار در آمریکا باید بتوانند مقدار کافی از این گلولهها را تامین کنند، زیرا برآوردها نشان میدهد به صدها هزار گلوله دیگر نیاز خواهد بود.
شرکت نورثروپ گرومن، مستقر در ویرجینیا، که قراردادی بیش از ۲۰۰ میلیون دلاری از ارتش آمریکا برای تولید گلولههای مجهز به فیوز مجاورتی دریافت کرده، اعلام کرد همزمان با افزایش تقاضا برای این مهمات، سرمایهگذاری در تاسیسات و بخش تحقیقات خود را افزایش داده است.
به نوشته والاستریت ژورنال، تجربه رزمایش فیلیپین نشان میدهد ارتش آمریکا در پی ایجاد ترکیبی از گزینههای دفاعی است؛ ترکیبی که از اخلال الکترونیک تا توپهای ۳۰ میلیمتری و موشکهای گرانتر را در بر میگیرد و هدف آن، کاهش هزینه مقابله با پهپادهای ارزانقیمت در میدانهای نبرد آینده است.
به گزارش خبرگزاری رویترز، در جریان نشست دفاعی-امنیتی «گفتوگوی شانگریلا» در سنگاپور، پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا، از متحدان و شرکای منطقهای واشینگتن خواست سهم بیشتری در تامین امنیت منطقه بر عهده بگیرند.
با این حال، او با پرسشها و نگرانیهایی درباره احتمال کاهش توجه آمریکا به آسیا در سایه بحران خاورمیانه و مناقشه ایران مواجه شد.
هگست در پاسخ به این نگرانیها تاکید کرد: «ما میتوانیم دو کار را بهطور همزمان انجام دهیم.»
شینجیرو کویزومی، وزیر دفاع ژاپن، نیز در این نشست، پایبندی آمریکا به تعهداتش در قبال امنیت منطقه را «تزلزلناپذیر» خواند و در عین حال، اذعان کرد برخی کشورها ممکن است همچنان میزان عزم و اراده ایالات متحده را دستکم بگیرند.
«گفتوگوی شانگریلا» که بزرگترین نشست دفاعی سالانه آسیا به شمار میرود، سال جاری از ۸ تا ۱۰ خردادماه به میزبانی سنگاپور برگزار شد.
در این نشست غیررسمی، طیف گستردهای از مقامها شامل وزیران دفاع، فرماندهان نظامی، روسای دستگاههای اطلاعاتی و دیپلماتها در کنار تحلیلگران و فعالان صنایع تسلیحاتی گرد هم میآیند تا چالشهای امنیتی را مورد بررسی قرار دهند.
ایجاد شبکه امنیتی جدید میان کشورهای همسو در منطقه
مقامهای ارشد دفاعی کشورهای منطقه آسیا-اقیانوسیه در حاشیه نشست سالانه امنیتی سنگاپور بر ضرورت تقویت توانمندیهای دفاعی مستقل و گسترش همکاریهای امنیتی میان کشورهای همسو تاکید کردند؛ رویکردی که بهدنبال ایجاد شبکهای گستردهتر برای بازدارندگی در برابر تهدیدهای مشترک است.
گیلبرتو تئودورو، وزیر دفاع فیلیپین، در گفتوگو با رویترز اعلام کرد تمامی وزیران دفاع حاضر در این نشست بر لزوم ارتقای سریع و موثر ظرفیتهای دفاعی ملی توافق دارند.
او این روند را «تقویتکننده» نقش سنتی آمریکا در تامین امنیت منطقه دانست و خبر داد مانیل در حال افزایش همکاریهای دفاعی با ژاپن، استرالیا، کانادا و نیوزیلند است.
تئودورو با اشاره به اهمیت مشارکت بازیگران بیشتر در سازوکارهای بازدارندگی افزود: «هرچه کشورهای بیشتری در برابر تهدیدهای مشترک مشارکت کنند، تعهد ایالات متحده نیز مستحکمتر خواهد شد.»
در این میان، توکیو در تلاش است جایگاه خود را به عنوان محور هماهنگی همکاریهای دفاعی منطقهای تقویت کند.
وزیر دفاع ژاپن در نشست شانگریلا اعلام کرد این کشور قصد دارد به «نقطه اتصال» همکاریهای منطقهای، فراتر از موضوع چین، تبدیل شود.
کویزومی افزود: «ژاپن در زمینه همکاریهای تجهیزات دفاعی حتی پیشدستانهتر عمل خواهد کرد. هدف ما این است که اطمینان حاصل کنیم هر کشور از توانمندیهای مورد نیاز خود برخوردار است و این امکانات در زمان لازم، در دسترس خواهند بود.»
این اظهارات در حالی مطرح میشود که ژاپن در ماه آوریل بزرگترین اصلاحات مقررات صادرات تجهیزات دفاعی خود در چند دهه گذشته را اجرایی کرد.
این اقدام توکیو محدودیتهای پیشین بر فروش تسلیحات به خارج از کشور را کاهش داده و امکان صادرات ناوهای جنگی، موشکها و سایر تجهیزات نظامی را فراهم آورده است.
گسترش حضور نظامی کانادا و نیوزیلند در منطقه هند-اقیانوسیه
رویترز در ادامه نوشت کشورهای منطقه هند-اقیانوسیه در واکنش به تحولات امنیتی جهانی، بهدنبال گسترش همکاریهای دفاعی و ایجاد ائتلافهای جدید هستند.
چان چون سینگ، وزیر دفاع سنگاپور، تاکید کرد در شرایط کنونی باید «مشارکتهای انعطافپذیر» میان کشورهای همفکر شکل گیرد و ائتلافهایی از کشورهای «توانمند و مایل» به همکاری ایجاد شود تا امکان «آزمودن ایدهها و یافتن مسیرها در حوزههای ناشناخته و جدید» فراهم آید.
در همین راستا، جنی کارینیان، رییس ستاد ارتش کانادا، از افزایش حضور نظامی کشورش در منطقه خبر داد.
او اعلام کرد کانادا همکاریهای خود با ژاپن و فیلیپین را در زمینه امنیت سایبری و رزمایشهای دریایی گسترش داده است و همزمان از برنامههای آموزش زبان انگلیسی به نظامیان اندونزیایی حمایت میکند.
رییس ستاد ارتش کانادا افزود: «در منطقه هند-اقیانوسیه، کارهای زیادی برای انجام دادن وجود دارد. به همین دلیل است که احتمالا شاهد افزایش همکاریها در همه زمینهها هستیم.»
نیوزیلند نیز در حال بررسی تقویت توانمندیهای دفاعی خود است. کریس پنک، وزیر دفاع این کشور، اعلام کرد ولینگتون بهطور جدی گزینه خرید شناورهای نظامی از ژاپن و بریتانیا را برای جایگزینی ناوچههای قدیمی کلاس ANZAC بررسی میکند.
پنک همچنین در حاشیه نشست شانگریلا با همتایان خود از سنگاپور، مالزی، استرالیا و بریتانیا دیدار و درباره توسعه همکاریها در چارچوب «توافق دفاعی پنج قدرت» گفتوگو کرد.
او با اشاره به قدمت ۵۴ ساله این پیمان، بر ظرفیت آن برای ارتقا و اجرای همکاریها در سطحی گستردهتر تاکید کرد.
این پیمان، چارچوب همکاری نظامی میان بریتانیا، استرالیا، نیوزیلند، مالزی و سنگاپور است که از سال ۱۹۷۱ برای تقویت هماهنگی دفاعی و مشورت امنیتی میان اعضا برقرار است.
رویترز در پایان نوشت با وجود افزایش همکاریهای منطقهای، مقامهای آسیایی بر این باورند که تعهد ایالات متحده به منطقه هند-اقیانوسیه همچنان پابرجاست و نه درگیریهای خاورمیانه و نه رویکرد «اول آمریکا» در دولت دونالد ترامپ، از میزان توجه واشینگتن به این منطقه نکاسته است.
«اول آمریکا» شعار و گفتمانی است که ترامپ در دوران پیشین حضور خود در کاخ سفید آن را ترویج کرد. هدف این گفتمان تمرکز بر مسائل داخلی آمریکا و عدم مداخله مستقیم در مناقشههای بینالمللی عنوان شده است.
افیخای ادرعی، سخنگوی عربزبان ارتش اسرائیل، صبح یکشنبه ۱۰ خرداد در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «میان وعدههای شعارگونه و واقعیت میدان، خبر قطعی این است: سربازان ما با ایستادن بر قلعه شقیف، فصل تازهای از عزت را مینویسند.»
او افزود: «کنترل قلعه شقیف تنها یک دستاورد نظامی نیست، بلکه درهم شکستن دوباره نماد غرور حزبالله است. حزبالله ما را به سستی متهم میکرد، اما قلعههایش در برابر ضربات ما فرو ریخت.»
قلعه شقیف نام عربی این دژ تاریخی در جنوب لبنان است و بوفور، نام فرانسوی برجایمانده از دوران جنگهای صلیبی، در منابع غربی و اسرائیلی کاربرد بیشتری دارد.
در واکنش به این رویداد، فرانسه خواهان برگزاری جلسه اضطراری شورای امنیت سازمان ملل شد.
واکنش نتانیاهو و کاتز
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، ۱۰ خرداد در بیانیهای تصرف قلعه بوفور در جنوب لبنان را نشاندهنده «تغییری چشمگیر» در سیاست اسرائیل دانست.
او اضافه کرد: «ما سد ترس را شکستهایم و در تمام جبههها ابتکار عمل را در دست داریم.»
نخستوزیر اسرائیل تاکید کرد دامنه عملیات زمینی ارتش این کشور در لبنان گسترش خواهد یافت.
یسرائیل کاتز، وزیر دفاع اسرائیل، نیز با انتشار پیامی در ایکس، تصویری از برافراشته شدن پرچم این کشور بر فراز قلعه بوفور منتشر کرد و خبر داد نیروهای اسرائیلی در این منطقه باقی خواهند ماند.
نیروهای اسرائیلی سال ۱۹۸۲ هم این قلعه را تصرف کرده بودند و تا سال ۲۰۰۰ کنترل آن را در دست داشتند.
گسترش عملیات اسرائیل در شمال رود لیتانی
ارتش اسرائیل ۱۰ خرداد در بیانیهای اعلام کرد عملیات اخیر چند روز پیش در ارتفاعات شقیف و منطقه وادی السلوقی آغاز شده است.
بر اساس این بیانیه، هدف عملیات نابودی زیرساختهای حزبالله، از بین بردن نیروهای این گروه، رفع تهدیدها علیه شمال اسرائیل و گسترش خط دفاعی پیشرو است.
ارتش اسرائیل همچنین اعلام کرد نیروهای این کشور از رودخانه لیتانی عبور کردهاند، حملات خود را به مناطق شمال این رودخانه گسترش دادهاند و دامنه عملیات به مناطق بیشتری در جنوب لبنان کشیده شده است.
به گفته ارتش، شقیف و وادی السلوقی محل استقرار زیرساختهای مهم حزبالله هستند که با کمک جمهوری اسلامی ایجاد شدهاند و نیروهای حزبالله از این مناطق، صدها راکت به سوی اسرائیل و نیروهایش در جنوب لبنان شلیک کردهاند.
در این بیانیه همچنین آمده است که پیش از ورود نیروهای زمینی اسرائیل، نیروی هوایی این کشور با پشتیبانی توپخانه و تانکها زیرساختهای حزبالله را هدف قرار داد.
ارتش اسرائیل تاکید کرد نیروهای این کشور در نزدیکی شهر نبطیه در حال انجام عملیات هستند و در صورت لزوم، آمادگی گسترش دامنه این عملیات را دارند.
سخنگوی عربزبان ارتش اسرائیل صبح ۱۰ خرداد در پستی دیگر در ایکس، از ساکنان جنوب لبنان، بهویژه مناطق جنوب رودخانه زهرانی، خواست خانههای خود را فورا تخلیه کنند و به شمال این رودخانه منتقل شوند.
ادرعی با اشاره به «نقض توافق آتشبس از سوی حزبالله» گفت ارتش اسرائیل با قدرت علیه این گروه نیابتی جمهوری اسلامی اقدام خواهد کرد و هشدار داد حضور در نزدیکی نیروها، تاسیسات یا تجهیزات نظامی حزبالله میتواند جان افراد را به خطر بیندازد.
کشته شدن یک سرباز اسرائیلی در حمله پهپادی حزبالله
تایمز اسرائیل به نقل از ارتش اسرائیل گزارش داد یک سرباز این کشور شنبه ۹ خرداد در حمله پهپادی حزبالله در جنوب لبنان کشته شد.
ارتش اسرائیل هویت این سرباز را مایکل تیوکین، ۲۱ ساله، با درجه گروهبان یکم، از یگان شناسایی تیپ گیواتی و اهل اشکلون اعلام کرد.
بر اساس این گزارش، حمله حدود ساعت ۱۰:۳۰ شامگاه شنبه رخ داد؛ زمانی که یک پهپاد هدایتشونده از راه دور حزبالله به موضعی اصابت کرد که نیروهای تیپ گیواتی در آن مشغول عملیات بودند.
در پی این حمله، تیوکین جان خود را از دست داد و چهار سرباز دیگر دچار جراحات سطحی شدند. این نظامیان برای درمان به بیمارستان منتقل شدند.
