با گذشت یک ماه از قطع سراسری اینترنت در ایران، گزارشها از تداوم محدودیتهای شدید ارتباطی و دسترسی گزینشی به اینترنت حکایت دارد؛ وضعیتی که نگرانیها درباره نقض حقوق شهروندان را افزایش داده است.
نتبلاکس، نهاد مستقل پایش وضعیت اینترنت در جهان، شنبه هشتم فروردین در شبکه اجتماعی ایکس نوشت یک ماه پیش با تصمیم مقامهای جمهوری اسلامی، ایران «در خاموشی دیجیتال فرو رفت».
در ادامه این پیام آمده است: «پس از چهار هفته کامل، یعنی ۶۷۲ ساعت، قطع اینترنت همچنان ادامه دارد و حق مردم ایران برای برقراری ارتباط و دسترسی به اطلاعات را نقض میکند.»
نتبلاکس هفتم فروردین نیز گزارش داد مردم ایران در بیش از نیمی از سال جاری میلادی به اینترنت دسترسی نداشتهاند.
این طولانیترین دوره قطع اینترنت در تاریخ ایران محسوب میشود و رکورد پیشین جمهوری اسلامی در محدودسازی ارتباطات مردمی را که در جریان اعتراضات سراسری ۱۴۰۴ ثبت شده بود، پشت سر گذاشته است.
جمهوری اسلامی در روزهای اخیر کوشیده است افزون بر قطع اینترنت، با ایجاد پارازیت گسترده بر شبکههای ماهوارهای و رادیویی، مانع از ارتباط مردم ایران با جهان خارج شود و بدین ترتیب، روایت رسمی خود از جنگ کنونی را غالب کند.
دسترسی تاجران به اینترنت تنها در محل اتاق بازرگانی
خبرگزاری ایسنا هشتم فروردین گزارش داد اتاق بازرگانی، صنایع، معادن و کشاورزی تهران «امکان دسترسی کسبوکارها به خدمات اینترنت بینالمللی» را فراهم آورده است.
بر اساس این گزارش، اعضای اتاق بازرگانی تنها در محل این نهاد و پس از «ثبت درخواست» میتوانند از «این خدمت ویژه» استفاده کنند.
پیشتر در جریان انقلاب ملی ایرانیان نیز جمهوری اسلامی تنها روزانه ۲۰ دقیقه و صرفا با حضور ناظر، به تاجران اجازه استفاده از اینترنت داده بود.
این در حالی است که در روزهای اخیر، بسیاری از ایرانیان به فعالیت کاربران حامی حکومت، موسوم به «سیمکارت سفیدها»، اشاره کرده و حضور گسترده آنها در فضای مجازی در شرایط کنونی را مورد انتقاد قرار دادهاند.
فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت جمهوری اسلامی، ۱۹ اسفند ۱۴۰۴ به وجود «اینترنت طبقاتی» در کشور اذعان کرد و گفت: «برای افرادی که میتوانند صدای ما را بیشتر برسانند، امکاناتی فراهم شده است.»
در آذر سال گذشته نیز افشای بهرهمندی برخی خبرنگاران، هنرمندان، فعالان سیاسی و چهرههای نزدیک به حکومت از «سیمکارت سفید» و «اینترنت طبقاتی»، بهدلیل وجود رانت و اعطای امتیازات ویژه، موجی از خشم و اعتراض را در میان افکار عمومی برانگیخته بود.
شیرین عبادی: جمهوری اسلامی عمدا مردم را در تاریکی دیجیتال نگه میدارد
شیرین عبادی، حقوقدان و برنده جایزه نوبل صلح، هفتم فروردین هشدار داد قطع اینترنت در شرایط جنگی، علاوه بر محدود کردن دسترسی به اخبار، میتواند جان انسانها را نیز به خطر بیندازد.
عبادی گفت: «وقتی مردم به هشدارهای امنیتی، خبرهای فوری، تماس با خانواده، مسیرهای امن، وضعیت درمان و امدادرسانی نیاز دارند، جمهوری اسلامی عمدا آنان را در تاریکی نگه میدارد.»
او با انتقاد از سیاستهای جمهوری اسلامی ادامه داد: «حکومتی که نتوانسته برای مردم پناهگاه، آژیر هشدار و امنیت فراهم کند، حالا همان مردم را از ابتداییترین ابزار بقا هم محروم کرده است.»
پیشتر در ۲۲ اسفند، ارتش اسرائیل با اشاره به قطع اینترنت در ایران اعلام کرد جمهوری اسلامی عمدا مانع از آن میشود که هشدارهای مربوط به حملات اسرائیل به مردم ایران برسد و بدین ترتیب، از شهروندان بهعنوان «سپر انسانی» استفاده میکند.
