رویترز گزارش داد که ایالات متحده معافیت ۳۰ روزهای از تحریمها صادر کرده است که به کشورها اجازه میدهد نفت و فرآوردههای نفتی روسیه را که هماکنون در دریا سرگردان هستند خریداری کنند.
این اقدام در شرایطی انجام شده که جنگ میان آمریکا و جمهوری اسلامی باعث اختلال شدید در بازار جهانی انرژی شده است.
بر اساس این گزارش، اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، اعلام کرد هدف از صدور این مجوز کمک به تثبیت بازارهای انرژی جهانی است؛ بازارهایی که پس از حملات آمریکا و اسرائیل به ایران و واکنش تهران با نوسان شدید قیمتها روبهرو شدهاند. پس از اعلام این تصمیم، قیمت نفت در معاملات صبح جمعه در بازارهای آسیایی اندکی کاهش یافت.
به نوشته رویترز، تنشهای منطقهای ناشی از جنگ با حکومت ایران موجب اختلال در کشتیرانی در تنگه هرمز شده است؛ مسیری حیاتی که بخش بزرگی از نفت و گاز خاورمیانه از آن عبور میکند. اختلال در این مسیر باعث افزایش قابل توجه قیمت انرژی در بازارهای جهانی شده است.
در همین چارچوب، واشینگتن پیشتر اعلام کرده بود که ۱۷۲ میلیون بشکه نفت از ذخایر راهبردی آمریکا آزاد خواهد کرد تا فشار بر بازار کاهش یابد. این اقدام بخشی از برنامه گستردهتر آژانس بینالمللی انرژی است که شامل آزادسازی ۴۰۰ میلیون بشکه نفت از ذخایر راهبردی کشورهای عضو برای مقابله با بحران عرضه است. آژانس بینالمللی انرژی اعلام کرده است که جنگ خاورمیانه بزرگترین اختلال در عرضه نفت در تاریخ را ایجاد کرده است.
بر اساس متن مجوز منتشرشده در وبسایت وزارت خزانهداری آمریکا، این معافیت اجازه میدهد نفت خام و فرآوردههای نفتی روسیه که تا ۱۲ مارس روی کشتیها بارگیری شدهاند، تا نیمهشب ۱۱ آوریل به وقت واشینگتن تحویل داده شده و فروخته شوند.
رویترز مینویسد این تصمیم نشاندهنده نگرانی کاخ سفید از افزایش قیمت نفت در آستانه انتخابات میاندورهای نوامبر است؛ انتخاباتی که دونالد ترامپ و حزب جمهوریخواه امیدوارند در آن کنترل کنگره را حفظ کنند.
بسنت در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس تاکید کرد که این اقدام «محدود و کوتاهمدت» است و سود مالی قابل توجهی برای دولت روسیه ایجاد نخواهد کرد. او گفت افزایش موقت قیمت نفت ناشی از جنگ یک اختلال کوتاهمدت است که در بلندمدت به سود اقتصاد آمریکا خواهد بود.
طبق گزارش رسانههای آمریکایی، تا روز پنجشنبه حدود ۱۲۴ میلیون بشکه نفت روسیه در ۳۰ نقطه مختلف جهان روی کشتیها ذخیره شده بود. به گفته منابع خبری، مجوز جدید آمریکا میتواند معادل پنج تا شش روز از کمبود عرضه نفت ناشی از اختلال در تنگه هرمز را جبران کند.
با این حال، این اقدام ممکن است تلاشهای غرب برای محدود کردن درآمدهای روسیه در جنگ اوکراین را پیچیدهتر کند. اورزولا فون در لاین، رییس کمیسیون اروپا پس از گفتوگو با رهبران گروه هفت درباره پیامدهای جنگ ایران بر بازار انرژی، اعلام کرد اکنون زمان کاهش تحریمها علیه روسیه نیست.
در تحولی دیگر، کریل دمیتریف، فرستاده روسی اعلام کرد که در نشستی در فلوریدا با هیاتی آمریکایی شامل استیو ویتکاف و جرد کوشنر درباره بحران انرژی کنونی گفتوگو کرده است.
رویترز همچنین گزارش داد که وزارت خزانهداری آمریکا پیشتر در ۵ مارس معافیت مشابهی برای هند صادر کرده بود تا دهلینو بتواند نفت روسیهای را که در دریا متوقف شده خریداری کند.
در کنار این اقدامات، ترامپ به شرکت مالی توسعه بینالمللی آمریکا دستور داده است بیمه ریسک سیاسی و تضمینهای مالی برای تجارت دریایی در خلیج فارس فراهم کند. او همچنین گفته است که نیروی دریایی آمریکا ممکن است کشتیها را در منطقه اسکورت کند.
کاخ سفید همچنین اعلام کرده است که دولت در حال بررسی تعلیق موقت قانونی موسوم به قانون جونز است؛ قانونی که حملونقل کالا میان بنادر آمریکا را به کشتیهای آمریکایی محدود میکند. تعلیق این قانون میتواند به کشتیهای خارجی اجازه دهد سوخت را میان بنادر آمریکا جابهجا کنند و در نتیجه هزینهها کاهش یافته و انتقال انرژی سریعتر انجام شود.
در همین حال، استیون میلر، معاون رییس دفتر کاخ سفید، اعلام کرد رییسجمهوری آمریکا در حال انجام «هر اقدامی که بتواند برای کاهش قیمتها» است و در روزهای آینده اقدامات بیشتری اعلام خواهد شد.
ترامپ پیشتر گفته بود که افزایش قیمت نفت ناشی از جنگ میتواند برای ایالات متحده درآمد قابل توجهی ایجاد کند؛ اظهاراتی که با انتقاد برخی قانونگذاران مواجه شد و آنان او را متهم کردند که بیش از حد بر منافع اقتصادی تمرکز دارد.
به گفته این مقامها که به شرط ناشناس ماندن با این رسانه گفتوگو کردند، یک کشتی نیروی دریایی آمریکا تلاش کرد با استفاده از توپ دریایی ۵ اینچی مارک-۴۵ به سمت شناور ایرانی شلیک کند. این توپ یک سامانه توپخانهای کاملاً خودکار است که بر روی عرشه جلویی ناوشکنها و رزمناوهای نیروی دریایی آمریکا نصب میشود و از اوایل دهه ۱۹۷۰ به عنوان توپ استاندارد ناوگان دریایی این کشور استفاده میشود. با این حال مقامهای آمریکایی گفتهاند شلیکهای انجام شده چندین بار به هدف اصابت نکرده است.
در ادامه این حادثه، یک بالگرد مجهز به موشکهای هلفایر به پرواز درآمد و با شلیک دو موشک هلفایر شناور ایرانی را هدف قرار داد. هنوز مشخص نیست چه نوع بالگردی در این حمله استفاده شده است، اما بالگردهای سیهاوک نیروی دریایی آمریکا و بالگردهای تهاجمی وایپر متعلق به تفنگداران دریایی هر دو توانایی حمل این موشکها را دارند. بالگردهای MH-60R سیهاوک علاوه بر حمل موشک هلفایر در ماموریتهای چندمنظوره از جمله عملیات ضدزیردریایی و عملیات ضدشناورهای سطحی نیز به کار گرفته میشوند.
طبق این گزارش، وضعیت شناور ایرانی و سرنوشت خدمه آن هنوز مشخص نیست.
ناو هواپیمابر یواساس آبراهام لینکلن در حال حاضر در دریای عرب مستقر است و از عملیات نظامی آمریکا علیه حکومت ایران پشتیبانی میکند. ناوشکنهای یواساس اسپرونس و یواساس مایکل مورفی نیز همراه با این ناو هواپیمابر در منطقه حضور دارند. علاوه بر این دو کشتی، تا هفته گذشته دستکم شش ناوشکن دیگر مجهز به موشک هدایتشونده نیز در دریای عرب فعالیت داشتهاند.
سیبیاس نیوز برای دریافت توضیح درباره این حادثه با فرماندهی مرکزی آمریکا (سنتکام) تماس گرفت، اما یک مقام دفاعی در پاسخ گفت: «در این مورد چیزی برای ارائه نداریم.»
ناو هواپیمابر آبراهام لینکلن یکی از دو ناو هواپیمابر آمریکایی مستقر در خاورمیانه است. گروه رزمی این ناو در اواخر ژانویه وارد منطقه شد؛ بخشی از استقرار گسترده نیروهای آمریکایی که دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، آن را یک «آرمادا» توصیف کرده بود.
این نخستین حادثه تنشآمیز میان نیروهای دو کشور در منطقه نیست. در اوایل فوریه نیز یک پهپاد ایرانی شاهد-۱۳۹ به گفته مقامهای سنتکام به شکل «تهاجمی» به ناو هواپیمابر نزدیک شد و مانورهایی در جهت آن انجام داد. در آن حادثه یک جنگنده آمریکایی پهپاد را سرنگون کرد؛ رخدادی که چند هفته پیش از آغاز جنگ میان آمریکا و حکومت ایران به افزایش تنشها انجامید.
بر اساس اعلام فرماندهی مرکزی آمریکا، از زمان آغاز جنگ ایالات متحده با حکومت ایران، نیروهای آمریکایی بیش از ۹۰ شناور ایرانی را منهدم یا به آنها آسیب وارد کردهاند.
نیروی دریایی آمریکا بهمحض امکان، نفتکشها را در تنگه هرمز اسکورت خواهد کرد
در همین حال، اسکات بسنت، وزیر خزانهداری ایالات متحده، اعلام کرده است که واشینگتن در حال بررسی طرحی برای اسکورت نفتکشها در تنگه هرمز است. به گزارش اسکاینیوز، بسنت در گفتوگویی که بامداد جمعه منتشر شد گفت در پی حملات پیدرپی جمهوری اسلامی به کشتیهای تجاری و زیرساختهای انرژی در خلیج فارس، نیروی دریایی آمریکا به محض آنکه از نظر نظامی امکانپذیر باشد، نفتکشها را هنگام عبور از تنگه هرمز اسکورت خواهد کرد.
او گفت: «باور من این است که به محض آنکه از نظر نظامی امکانپذیر باشد، نیروی دریایی آمریکا، شاید همراه با یک ائتلاف بینالمللی، کشتیها را در عبور از این مسیر اسکورت خواهد کرد.»
بسنت همچنین افزود که در حال حاضر نیز برخی نفتکشها همچنان از تنگه هرمز عبور میکنند، از جمله نفتکشهای ایرانی و به گفته او احتمالاً برخی نفتکشها با پرچم چین، و این موضوع نشان میدهد که تنگه به طور کامل مینگذاری نشده است.
اسکاینیوز گزارش داده است که در جریان این مصاحبه، گفتوگو برای مدتی متوقف شد زیرا یکی از دستیاران بسنت به او اطلاع داد که رییسجمهوری آمریکا او را به اتاق وضعیت کاخ سفید فراخوانده است. بسنت پس از حدود دو ساعت به مصاحبه بازگشت و در پاسخ به پرسشی درباره اینکه آیا موضوع اسکورت نفتکشها در آن جلسه مطرح شده است یا نه، آن را رد نکرد و گفت: «این حرف شماست، نه من.»
به گفته مقامات آمریکایی، این موسسات با سوءاستفاده از فعالیتهای به ظاهر بشردوستانه، منابع مالی قابل توجهی را برای حمایت از عملیات تروریستی حماس فراهم کردهاند.
بر اساس بیانیه وزارت خزانهداری، حماس همچنان از روشهای فریبکارانه برای پنهان کردن فعالیتهای درآمدزای خود در پشت سازمانهای غیرنظامی استفاده میکند و از طریق شبکهای از موسسات خیریه صوری، منابع مالی مورد نیاز برای ادامه عملیات نظامی و تروریستی خود را تامین میکند. این منابع در نهایت برای تقویت شاخه نظامی حماس، «گردانهای عزالدین القسام»، مورد استفاده قرار میگیرد.
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، در این باره گفت: «حماس همچنان با سوءاستفاده از موسسات خیریه صوری برای حمایت از عملیات تروریستی، شاخه نظامی خود را تامین مالی میکند.» او افزود که وزارت خزانهداری اجازه نخواهد داد این گروه از بخش خیریه برای اهداف خشونتآمیز خود استفاده کند و واشینگتن به هدف قرار دادن شبکههای تامین مالی حماس در هر کجا که فعالیت کنند ادامه خواهد داد.
این اقدام در ادامه مجموعهای از اقدامات قبلی آمریکا علیه شبکه جهانی موسسات خیریه مرتبط با حماس انجام شده است. وزارت خزانهداری پیش از این نیز در ژانویه ۲۰۲۶ و ژوئن ۲۰۲۵ اقداماتی مشابه برای تحریم نهادهای مرتبط با این شبکه انجام داده بود. به گفته این وزارتخانه، تکیه مداوم حماس بر چنین سازمانهایی نشاندهنده استفاده این گروه از احساسات و همدلی اهداکنندگان برای تامین مالی فعالیتهای خود است.
تحریمهای جدید بر اساس اختیارات مقابله با تروریسم و در چارچوب «فرمان اجرایی ۱۳۲۲۴» اعمال شده است. دولت آمریکا پیشتر نیز حماس را بر اساس این فرمان به دلیل ارتکاب یا ایجاد خطر جدی برای اقدامات تروریستی که امنیت ملی و شهروندان آمریکا را تهدید میکند، در فهرست تحریمها قرار داده بود. این گروه همچنین بر اساس قوانین ایالات متحده بهعنوان یک «سازمان تروریستی خارجی» شناخته میشود.
در بیانیه وزارت خزانهداری آمده است که شبکه مالی حماس بهطور گسترده از سازمانهای غیرانتفاعی در خارج از غزه برای جمعآوری کمکهای مالی استفاده میکند و سپس این منابع را به موسسات خیریه محلی در غزه منتقل میکند؛ موسساتی که تحت کنترل حماس قرار دارند.
بر اساس این گزارش، سه سازمان غیرانتفاعی مستقر در ترکیه شامل «غازی دستک درنهگی» (Ghazi Destek Dernegi)، «حیات یولو» (Hayat Yolu) و «انجمن کمک و همبستگی دستان سفید فلسطین» (Palestinian White Hands Assistance and Solidarity Association) در این شبکه نقش داشتهاند و حمایت مادی قابل توجهی از حماس ارائه دادهاند. به گفته وزارت خزانهداری، این موسسات به حماس کمک کردهاند منابع مالی خارجی را برای حمایت از شاخه نظامی این گروه تامین کند.
به عنوان نمونه، اسناد داخلی به دست آمده از حماس نشان میدهد که «غازی دستک درنهگی» در همکاری با برخی نهادهای دیگر، از جمله «جمعیت وعد غزه»، در ارائه حمایت مادی به اعضای حماس نقش داشته و در پروژههای ساختمانیای مشارکت کرده که مستقیماً به نفع این گروه بوده است. همچنین اسناد جداگانهای نشان میدهد «انجمن دستان سفید فلسطین» در ساختار امنیتی شاخه نظامی حماس ادغام شده است.
وزارت خزانهداری آمریکا همچنین اعلام کرد «کمیته ملی برای مردم فلسطین» (KNRP) که در اندونزی مستقر است، در تأمین مالی پروژههایی در غزه مشارکت داشته که حماس از آنها بهره برده است. بر اساس اسناد داخلی شاخه نظامی حماس، این سازمان در هماهنگی با حماس اقلامی را تامین و توزیع کرده که منحصراً برای نیروهای رزمی این گروه در نظر گرفته شده بودند.
علاوه بر این، مقامهای آمریکایی گفتهاند سازمان «حیات یولو» مستقر در ترکیه به عنوان یک پایگاه عملیاتی و همچنین مرکز بانکی و مالی برای اخوانالمسلمین شناسایی شده است.
در نتیجه این اقدام، چهار سازمان «غازی دستک درنهگی»، «حیات یولو»، «انجمن دستان سفید فلسطین» و «کمیته ملی برای مردم فلسطین» به دلیل ارائه کمک مالی، فنی یا لجستیکی به حماس یا حمایت از فعالیتهای این گروه، بر اساس فرمان اجرایی ۱۳۲۲۴ در فهرست تحریمهای آمریکا قرار گرفتهاند.
نخستوزیر اسرائیل در نخستین کنفرانس خبری خود از زمان آغاز جنگ با حکومت ایران اعلام کرد که اسرائیل در حال «از بین بردن همه تهدیدها از سوی ایران» است و عملیات نظامی جاری با هدف نابودی برنامههای هستهای و موشکی جمهوری اسلامی و تضعیف شبکه نیروهای نیابتی آن ادامه خواهد یافت. او گفت همکاری نزدیک و «بیسابقه» میان اسرائیل و ایالات متحده به دستاوردهایی منجر شده که به گفته او میتواند موازنه قدرت در خاورمیانه را تغییر دهد.
نتانیاهو در این نشست تاکید کرد که عملیات نظامی اسرائیل علیه [حکومت] ایران و متحدانش در منطقه ادامه دارد و اسرائیل به گفته او مصمم است «کار را کامل کند» و امنیت شهروندان خود، بهویژه ساکنان شمال اسرائیل را تضمین کند. او افزود که حزبالله لبنان بهای سنگینی برای حملات خود خواهد پرداخت و این گروه «قدرت بازوی اسرائیل را بیش از پیش احساس خواهد کرد.»
جمهوری اسلامی؛ تهدید اصلی برای اسرائیل
نخستوزیر اسرائیل در بخش دیگری از سخنان خود گفت که از دههها پیش [حکومت] ایران را بزرگترین تهدید برای موجودیت اسرائیل دانسته است. او یادآور شد که در سال ۱۹۹۳ در مقالهای هشدار داده بود که خطر اصلی برای اسرائیل نه در کشورهای عربی، بلکه در ایران قرار دارد. به گفته او، جمهوری اسلامی طی بیش از سه دهه گذشته تلاش کرده است با هدف قرار دادن ایالات متحده و کشورهای غربی و پیش از همه اسرائیل، برنامهای برای نابودی این کشور دنبال کند.
نتانیاهو گفت جمهوری اسلامی این هدف را در سه محور دنبال کرده است: نخست ایجاد آنچه او «محور شر» نامید که شامل گروههایی مانند حزبالله، حماس، حوثیها و همچنین حکومت بشار اسد بوده است؛ دوم توسعه شبکهای متشکل از دهها هزار موشک بالستیک؛ و سوم تلاش برای دستیابی به سلاح هستهای با هدف نابودی اسرائیل.
ضربه به برنامه موشکی و هستهای حکومت ایران
نتانیاهو در این نشست خبری اعلام کرد که عملیات نظامی اسرائیل، که آن را «طلوع شیران» نامید، برای نخستین بار امکان وارد کردن ضربات گسترده به زیرساختهای موشکی و هستهای ایران را فراهم کرده است. به گفته او، در این عملیات انبارهای بزرگ موشک و کارخانههای تولید موشک هدف قرار گرفتهاند.
او همچنین گفت اسرائیل ضربات سنگینی به پروژه هستهای ایران وارد کرده و شماری از دانشمندان ارشد هستهای ایران که به گفته او مسئول توسعه سلاحهای اتمی بودهاند کشته شدهاند. نتانیاهو تاکید کرد که اگر اسرائیل و آمریکا به سرعت وارد عمل نمیشدند، [حکومت] ایران میتوانست در مدت چند ماه زیرساختهای نظامی خود را در عمق زمین و زیر کوهها مستقر کند و آنها را از دسترس حملات نظامی خارج کند.
به گفته او، هدف اصلی عملیات مشترک آمریکا و اسرائیل جلوگیری از توسعه سلاح هستهای و موشکهای بالستیک توسط ایران است؛ برنامههایی که به گفته او نه تنها اسرائیل بلکه ایالات متحده و «تمام جهان» را تهدید میکنند.
ایران «دیگر همان کشور سابق نیست»
نتانیاهو همچنین گفت که [حکومت] ایران پس از نزدیک به دو هفته حملات مشترک آمریکا و اسرائیل «دیگر همان کشور سابق نیست» و به نیروهای نخبه نظامی آن ضربات سنگینی وارد شده است. او افزود که تقریبا هر روز با دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، درباره تحولات جنگ گفتوگو کرده و دو طرف «بهطور صریح» درباره ادامه عملیات تبادل نظر کردهاند.
او گفت دستاوردهای این عملیات جایگاه اسرائیل را به عنوان کشوری «قویتر از هر زمان دیگر» تثبیت کرده و میتواند آینده امنیتی این کشور را تضمین کند.
هدف قرار دادن سپاه و نیروهای بسیج
نخستوزیر اسرائیل در ادامه سخنانش گفت حملات اسرائیل تنها به زیرساختهای نظامی محدود نبوده و مراکز قدرت حکومت ایران نیز هدف قرار گرفتهاند. او گفت اسرائیل در حال هدف قرار دادن زیرساختهای هستهای، سامانههای موشکی و پرتابگرها، مراکز فرماندهی و آنچه او «مراکز سرکوب رژیم» نامید است.
نتانیاهو افزود که نیروهای سپاه پاسداران و بسیج نیز در حملات اسرائیل هدف قرار گرفتهاند، از جمله در خیابانها و ایستهای بازرسی در شهرهای ایران.
پیام نتانیاهو به مردم ایران
نتانیاهو در بخشی از سخنان خود خطاب به مردم ایران گفت که هدف عملیات اسرائیل تنها نابودی تواناییهای نظامی جمهوری اسلامی نیست، بلکه ایجاد شرایطی است که به گفته او به مردم ایران امکان دهد «رژیم استبدادی و بیرحم» حاکم بر کشورشان را کنار بزنند.
او گفت: «لحظهای که بتوانید مسیر تازهای از آزادی را آغاز کنید، هر روز نزدیکتر میشود.» نتانیاهو افزود که اسرائیل در کنار مردم ایران ایستاده است، اما در نهایت تغییر در ایران «در دستان خود مردم» این کشور خواهد بود.
هشدار به رهبران جمهوری اسلامی
نخستوزیر اسرائیل همچنین گفت که پس از عملیات پیشین اسرائیل و آمریکا، او و رییسجمهوری آمریکا به رهبر جمهوری اسلامی هشدار داده بودند که اگر [حکومت] ایران تلاش کند برنامههای موشکی و هستهای خود را بازسازی کند، با حملات شدیدتری مواجه خواهد شد.
نتانیاهو گفت علی خامنهای و شماری از مقامهای ارشد جمهوری اسلامی در جریان عملیات اخیر کشته شدهاند و مدعی شد مجتبی خامنهای، که او از او به عنوان «دیکتاتور جدید» نام برد، حتی نمیتواند در انظار عمومی ظاهر شود.
تهدید رهبران گروههای مسلح
در پاسخ به پرسشی درباره احتمال هدف قرار دادن رهبران گروههای مسلح منطقه، از جمله مجتبی خامنهای و نعیم قاسم دبیرکل حزبالله، نتانیاهو گفت: «من برای هیچیک از رهبران سازمانهای تروریستی بیمه عمر صادر نمیکنم.» او در عین حال از ارائه جزئیات بیشتر درباره برنامههای نظامی اسرائیل خودداری کرد.
نتانیاهو در پایان گفت تحولات جاری نشان میدهد که «این دیگر همان ایران، همان خاورمیانه و حتی همان اسرائیل سابق نیست» و تاکید کرد که اسرائیل ابتکار عمل را در دست گرفته و عملیات خود را با قدرت ادامه خواهد داد.
این رسانه پنجشنبه ۲۱ اسفند نوشت از زمان آغاز مناقشه کنونی، سه حمله از این دست در ایالات متحده و اروپا رخ داده است.
حمله به سفارت آمریکا در نروژ
۱۷ اسفند، انفجاری در سفارت آمریکا در اسلو، پایتخت نروژ، رخ داد و خسارت محدودی بر جای گذاشت. در پی این رویداد، سه برادر نروژی عراقیتبار به ظن «بمبگذاری تروریستی» بازداشت شدند.
پلیس نروژ اعلام کرد احتمال میرود این افراد طبق «دستور یک نهاد حکومتی» دست به این اقدام زده باشند و این فرضیه اکنون در دست بررسی قرار دارد.
سفیر جمهوری اسلامی در اسلو هرگونه نقش تهران در این حمله را تکذیب کرده است.
به گزارش خبرگزاری فرانسه، پس از این حادثه، ویدیویی از علی خامنهای، دیکتاتور کشتهشده تهران، در صفحه مربوط به سفارت آمریکا در اسلو در نقشه گوگل بارگذاری شد.
حمله به یک کنیسه در بلژیک
بامداد ۱۸ اسفند، وقوع یک انفجار به کنیسهای در شهر لیژ در شرق بلژیک خسارت وارد کرد. در این حادثه کسی آسیب ندید.
مقامهای بلژیک ۲۱ اسفند اعلام کردند در حال بررسی ویدیویی هستند که در آن مسئولیت این حمله پذیرفته شده است.
به گفته مقامها، این ویدیو از سوی یک «جامعه آنلاین وابسته به شبهنظامیان شیعه» به اشتراک گذاشته شد.
مقامهای بلژیکی همچنین ۲۰ اسفند از بازداشت یک زن ۵۲ ساله ایرانی و پسر ۲۶ سالهاش به اتهام برنامهریزی برای انجام «اقدام تروریستی» در شهر سنتترویدن خبر دادند.
قتل ۲ نفر در تگزاس
۱۰ اسفند، شهروندی آمریکایی با اصالت سنگالی در شهر آستین، مرکز ایالت تگزاس، دو نفر را به قتل رساند.
طبق اعلام گروه اطلاعاتی SITE، عامل حمله پیشتر در شبکههای اجتماعی «مواضعی در حمایت از رژیم ایران» ابراز کرده بود.
جمهوری اسلامی و شبکههای تبهکاری در اروپا
خبرگزاری فرانسه در ادامه نوشت چندین نهاد اطلاعاتی اروپایی جمهوری اسلامی را متهم کردهاند که برای اجرای عملیاتهای فرامرزی خود، «شبکهای از ماموران و مجرمان» را به کار میگیرد.
سازمان امنیت داخلی نروژ پیشتر در ارزیابی سالانه خود، از حکومت ایران بهعنوان یکی از تهدیدات اصلی برای نروژ یاد کرد.
این نهاد هشدار داد تهران میتواند برای انجام اقدامات خرابکارانه خود به «عوامل نیابتی»، از جمله «شبکههای تبهکاری»، متکی باشد.
سازمان اطلاعاتی اتریش نیز سال ۲۰۲۴ گزارش داد «شبکههای تبهکاری بهطور فزایندهای جایگزین نهادهای اطلاعاتی ایران در اجرای حملات خشونتآمیز در خارج از کشور شدهاند» و باید چنین فرض کرد که «این راهبرد جدید شدت بیشتری خواهد یافت».
گزارشهای متعدد دیگری نیز در خصوص استفاده جمهوری اسلامی از بازیگران نیابتی، از جمله گروههای جنایتکار سازمانیافته، برای هدف قرار دادن مخالفان حکومت در خارج از ایران منتشر شده است.
احتمال همکاری حماس و حزبالله
توماس رنار، رییس مرکز بینالمللی مبارزه با تروریسم، در مصاحبه با خبرگزاری فرانسه گفت برقراری ارتباط با شبکههای تبهکاری سادهترین گزینه برای جمهوری اسلامی است.
بر اساس این گزارش، حکومت ایران همچنین میتواند حلقههای مرتبط با حماس و حزبالله در اروپا را فعال کند.
او افزود: «سناریویی که احتمال وقوع آن کمتر است اما میتواند بسیار جدی باشد، فعالسازی ماموران ایرانی نفوذی در اروپا است»، هرچند استفاده از این گزینه و آشکار کردن هویت این افراد «معمولا آخرین گزینه» به شمار میآید.
جمهوری اسلامی همچنین ممکن است افرادی را به انجام حمله در اروپا ترغیب کند؛ روشی که گروه داعش از آن در گذشته بهره برده است.
متیو لویت، پژوهشگر آمریکایی، در همین رابطه گفت جمهوری اسلامی تنها چند ماه پس از انقلاب ۵۷، طراحی و اجرای عملیاتهایی در خارج از کشور را آغاز کرد. این اقدامات مخالفان، روزنامهنگاران، مقامهای خارجی و افراد دیگر را هدف قرار میداد.
او اضافه کرد حکومت ایران «تروریسم را ادامه سیاست خارجی خود میداند؛ ابزاری نامتقارن برای ضربه زدن به دشمنانش در خارج از مرزها، با وجود برتری نظامی آنها».
