گزارشها از منطقه ویژه اقتصادی ماهشهر حاکی از آن است که نشت گسترده گاز کلر در مجتمعهای پتروشیمی اروند و رجال شماری از کارگران را مصدوم کرده است. در این ارتباط، آمار متناقضی در مورد مصدومیت سه تا بیش از ۵۰ نفر منتشر شده است.
به گزارش خبرگزاری ایلنا و شماری از تشکلهای کارگری، حدود هفت صبح سهشنبه ۱۳ آبان، نشت محدود گاز کلر در یکی از خطوط فرایندی شرکت پتروشیمی اروند گزارش شد.
در همین ارتباط، مجتمع اروند در اطلاعیهای که در سایت این شرکت منتشر شد، از «نشتی جزئی» سختن گفت که به دلیل جهت باد، گاز کلر به شرکت مجاور منتقل شد.
در همین حال، به نوشته ایلنا، محسن ادیبی، سخنگوی شرایط اضطراری منطقه ویژه اقتصادی پتروشیمی، گفت که در پی این حادثه، تعدادی از کارکنان دچار «مصدومیت سطحی» شدند که بلافاصله جهت بررسی و درمان به مرکز درمانی منطقه ویژه اقتصادی پتروشیمی منتقل شدند و ۳ کارگر نیز به بیمارستان نفت اعزام شدند.
او به رغم اعلام این موضوع که «شرایط تحت کنترل قرار دارد» افزود که نشت گاز کلر به دلیل همجواری با شرکت پتروشیمی رجال، به بخشی از این مجتمع سرایت کرد.
ادیبی بدون توضیح جزییات در مورد پیامدهای این حادثه در این مجتمع نیز گفت که «شرایط در پتروشیمی رجال نیز تحت کنترل قرار دارد و خللی در تولید آن ایجاد نشده است.»
این سخنان در شرایطی ابراز شد که بر پایه اطلاعیه رسمی پتروشیمی رجال، حادثه نشت گاز حدود شش صبح روی داد و در پی «بروز عوارض تنفسی گسترده میان کارکنان»، ۵۴ نفر دچار مسمومیت و جراحات شدند که برخی از آنان به بیمارستان نفت منتقل شدند.
کانال تلگرامی «پژواک کار ایران» در این مورد نوشت که مقامات منطقه ویژه و مدیران دو شرکت، همگی بر «پایداری شرایط ایمنی» و «ادامه تولید» تاکید کردهاند؛ نکتهای که بهروشنی نشان میدهد که «نگرانی مدیران نه سلامت کارگران، بلکه استمرار چرخه سود است و جان انسانها، بیارزشتر از زمان توقف یک خط صنعتی شمرده میشود.»
اتحادیه آزاد کارگران ایران هم با اشاره به اینکه منابع رسمی اعلام کردند نشت گاز کلر «محدود» بوده و بهسرعت تحت کنترل قرار گرفته است، این پرسش را مطرح کرد که «اگر نشت گاز واقعاً محدود بوده، چگونه توانسته است به مجتمع همجوار نیز سرایت کند؟»
آتشسوزی در شرکت پالایش نفت پارسیان ایوانکی
در خبری دیگر، مدیرکل مدیریت بحران سمنان از ادامه عملیات اطفای حریق در شرکت پالایش نفت پارسیان در شهرک صنعتی جنتآباد ایوانکی خبر داد و گفت در این حادثه سه نفر مصدوم و یک نفر مفقود شدهاند.
به گزارش ایلنا، کمال طاهریان اعلام کرد سه کارگر در این آتشسوزی آسیب دیدند که یکی به بیمارستان منتقل شد و دو نفر دیگر بهصورت سرپایی درمان شدند. او افزود جستوجو برای یافتن کارگر مفقود ادامه دارد.
طاهریان گفت نیروهای کمکی از استان تهران، بهویژه پایگاه ثامن پاکدشت، به منطقه اعزام شدهاند تا در کنار تیمهای آتشنشانی سمنان، عملیات مهار آتش را ادامه دهند.
به گفته او، نیروهای آتشنشانی، هلالاحمر، اورژانس و پلیس در محل حاضرند و تلاش میکنند از گسترش حریق به واحدهای دیگر جلوگیری کنند.
مدیرکل مدیریت بحران سمنان افزود علت حادثه هنوز مشخص نیست و بررسی کارشناسی پس از مهار کامل آتش انجام میشود. بر اساس گزارشها، آتشسوزی در منبع قیر پالایشگاه رخ داده و پس از مهار اولیه، دوباره شعلهور شده است.
بر اثر حوادث پرشمار ضمن کار در ایران، سالانه تعداد زیادی کشته و یا مصدوم میشوند.
خبرگزاری ایسنا ۳۰ شهریور سال جاری در گزارشی نوشت که سالیانه ۱۴۰۰ نفر در اثر حوادث ناشی از کار جان میسپارند و افزود که حوادث کار پس از حوادث رانندگی «رتبه دوم حوادث» را به خود اختصاص دادهاند.
در این ارتباط، گزارشها حاکی از آن است که حوادث در بخش ساختمان بیش از سایر بخشها روی میدهند.
این آمار در شرایطی است که علیرضا رییسی، معاون وزیر بهداشت، در اردیبهشت سال جاری اعلام کرده بود که سالانه ۱۰ هزار کارگر براثر حوادث ناشی از کار کشته میشوند.
فعالان و تشکلهای مستقل کارگری و صنفی در ایران بارها گفتهاند که در آمارهای رسمی مرتبط با حوادث ضمن کار، کارگران غیر مشمول قانون کار که در این حوادث کشته و یا مصدوم میشوند، در نظر گرفته نمیشوند.
این فعالان و تشکلها بارها اشاره کردهاند که حوادث ضمن کار به دلیل نبود استانداردهای ایمنی، به ویژه از سوی کارفرمایان، بیتوجهی دستگاههای دولتی از جمله وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی به رعایت اصول ایمنی کار، و آموزش ندیدن کارگران روی میدهند.
به اعتقاد شماری از فعالان کارگری، ایجاد تشکلهای مستقل میتواند نقش مهمی در آموزش کارگران و نیز رعایت اصول ایمنی کار از سوی کارفرمایان داشته باشد.
خبرگزاری هرانا، ارگان خبری مجموعه فعالان حقوق بشر در گزارشی نوشت در ایران، این پنج زندانی سحرگاه سهشنبه ۱۳ آبانماه به چوبه دار آویخته شدند.
هویت یکی از اعدامشدگان، زنی به نام کبری رضایی اعلام شده است که پیشتر به اتهام جرائم مواد مخدر در دادگاه انقلاب به اعدام محکوم شده بود.
از دیگر اعدامشدگان، دو نفر به اتهام قتل و دو نفر دیگر به دلیل جرائم مرتبط با مواد مخدر در دادگاههای کیفری و انقلاب حکم اعدام دریافت کرده بودند.
تا لحظه تنظیم این گزارش، مقامات زندان و نهادهای مسئول هیچگونه اطلاعرسانی رسمی در خصوص این اعدامها نداشتهاند.
طبق آمار منتشر شده از سوی مجموعه فعالان حقوق بشر در ایران، از تاریخ ۱۰ اکتبر ۲۰۲۴ تا هشت اکتبر ۲۰۲۵، تنها ۵.۸۶ درصد از اعدامهای صورتگرفته در زندانهای ایران از سوی نهادهای رسمی و رسانههای داخلی اعلام شده است و ۹۴.۱۴ درصد دیگر از اعدامها به صورت مخفیانه و بدون اطلاعرسانی عمومی انجام شدهاند.
در بسیاری از موارد، زندانیان حتی از حق ملاقات آخر با خانوادههای خود محروم شدهاند.
سازمان حقوق بشری ههنگاو ۱۱ آبان گزارش داد که طی ماه گذشته میلادی (اکتبر ۲۰۲۵) دستکم حکم اعدام ۲۴۱ زندانی در زندانهای جمهوری اسلامی به اجرا در آمده و این آمار نسبت به مدت مشابه سال گذشته، حدود پنجاه درصد افزایش داشته است.
ههنگاو در گزارش خود نوشت که در ماه اکتبر سال گذشته حکم اعدام ۱۶۱ زندانی اجرا شده بود و آمار امسال دستکم ۸۰ مورد معادل ۴۹.۵ درصد افزایش داشته است.
همچنین این آمار بیشترین آمار اعدامیان طی یک ماه در دو دهه اخیر در ایران است.
این سازمان حقوق بشری افزود که از ۲۴۱ زندانی که در زندانهای ایران اعدام شدند، توانسته هویت کامل ۲۳۵ زندانی را احراز کند و هویت ۶ زندانی دیگر در دست بررسی است.
تاجزاده که برای شرکت در مراسم درگذشت برادرش به مرخصی کوتاه آمده بود، سهشنبه ۱۳ آبان بدون هیچ توضیح رسمی و یا اخطار قبلی از سوی مامورین بازداشت و دوباره به زندان بازگردانده شد.
او که تاکنون ۱۰ سال را در زندان گذرانده، بدون در نظر گرفتن پرونده جدید، باید تا میانه سال ۱۴۰۶ در زندان بماند.
تاجزاده ۲۸ مرداد در متنی از زندان به وضعیت بحرانی ایران اشاره کرد و نوشته بود: «تورم افسارگسیخته، گرانی کمرشکن، رکود نفسگیر و بیکاری روبهرشد تداوم وضع را حتی برای حامیان نظام نیز تحملناپذیر کرده است.»
او با اشاره به غلط از آب در آمدن پیشبینی علی خامنهای درباره اینکه «نه جنگ میشود، نه مذاکره میکنیم»، به وضعیت بحرانی ایران اشاره کرد و نوشته بود: «کارنامه حاکمیت در تحقق توسعه همهجانبه، عادلانه و پایدار میهن و تامین رفاه مردم در مجموع منفی و در ۸ سال گذشته فاجعهبار بوده است.»
تاجزاده در بخشی از نوشته خود تاکید کرده بود که «تورم افسارگسیخته، گرانی کمرشکن، رکود نفسگیر و بیکاری روبهرشد تداوم وضع را حتی برای حامیان نظام نیز تحملناپذیر کرده است.»
او با یادآوری «وعده بنیانگذار نظام» که «آب و برق مجانی بود» نوشته شود: «اینک بسیاری حتی با پرداخت هزینه نیز قادر به تامین آب و برق مورد نیاز خود نیستند.»
تاجزاده اول مرداد نیز در بیانیهای رهبر جمهوری اسلامی را مسئول وضعیت بحرانی ایران دانست و تاکید کرده بود که خامنهای یا باید به خواست ملت تن دهد و زمینه تغییرات بنیادین را فراهم کند یا از قدرت کنارهگیری کند.
او در آن بیانیه نوشته بود: «راهبردهای اشتباه و خطاهای محاسباتی رهبر، جمهوری اسلامی را در ضعیفترین و شکنندهترین وضعیت خود قرار داده است.»
این فعال سیاسی زندانی با اشاره به جنگ ۱۲ روزه اضافه کرد نفوذ عوامل موساد در ارکان لشکری و کشوری نظام در سالیان گذشته «بیش از انتظار و در حد غافلگیری» و «نشانگر دست بالای اسرائیل در نبرد اطلاعاتی و عملیاتی» بود.
شورای عالی انقلاب فرهنگی اعلام کرد مصوبه «سیاستها و اقدامات ملی فرهنگی، اجتماعی، رسانهای، علمی و فناوری ناظر به وضعیت کشور در شرایط ویژه»، از سوی مسعود پزشکیان ابلاغ شد.
بر اساس این گزارش، هدف از تاسیس شبکه عبریزبان، «کنش و واکنش مناسب به تبلیغات رسانهای اسرائیل و رسانههای وابسته به آن» اعلام شده است.
همچنین بر اساس ماده چهار این مصوبه، «اساتید و دانشمندان حوزههای مختلف مرتبط به سمت تامین نیازهای حوزه امنیتی و نظامی» هدایت خواهند شد.
تصویب شبکه عبریزبان چند ماه پس از جنگ دوازده روزه میان جمهوری اسلامی و اسرائیل صورت گرفته است.
تاسیس این شبکه در شرایطی است که بخش برونمرزی صداوسیمای جمهوری اسلامی در سالهای اخیر با بحران مواجه بوده است.
بهمن ۱۴۰۰ ایران اینترنشنال گزارش داد که صداوسیمای جمهوری اسلامی در ادامه تغییرات اخیر خود، در صدد بوده که بیشتر دفاتر خارج از کشور را ببندد و احتمالا فقط دو دفتر برونمرزی لندن و نیویورک را حفظ خواهد کرد.
با وجود این بحران، در همان سال، پیمان جبلی که معاون وقت برون مرزی صدا و سیما بود، گفت: «اولویت ما راهاندازی رسانهای تصویری و روسی است که در آینده خواهیم داشت.»
تلاش برای گسترش نفوذ
جمهوری اسلامی با تاسیس شبکهها به زبانهای خارجی در پی افزایش نفوذ خود در خارج از کشور است. صدا و سیما پیش از این شبکههایی به زبان انگلیسی، اسپانیایی و عربی راه اندازی کرده که بودجههای کلانی نیز به این بهانه به بودجه سالانه این نهاد زیرنظر علی خامنهای افزوده شده است.
تیرماه سال جاری، احمد نوروزی، معاون برونمرزی صدا وسیمای جمهوری اسلامی گفت: «مقامهای غربی تقریبا هیچکدام نمیپذیرند و اصلا نمیخواهند وارد گفتوگوهای چالشی با رسانههای ما شوند، چون میدانند نشستن و گفتوگو با رسانههای ایرانی یعنی پاسخگو بودن و بنابراین هیچوقت نمیپذیرند.»
او افزود: «با بعضی کشورها که ممکن است باور نکنید از طرف صداوسیما رایزنی و مکاتبه صورت گرفته و پیگیری میشود.»
بحران مخاطب
این در حالی است که بر اساس گزارشی در مهرماه سال گذشته، با وجود افزایش سه برابری بودجه سازمان صداوسیما در سال ۱۴۰۳، یک تحقیق افکارسنجی ایسپا نشان داد تنها ۱۲/۵ درصد شرکت کنندگان اخبار و ۱۱/۵ درصد شرکت کنندگان، فیلم و سریال را از صداوسیما تماشا میکنند.
در گزارش سال ۱۳۹۶ همین مرکز بیش از ۵۱ درصد مردم به صداوسیما اعتماد داشتند.
هرلی در مصاحبه با روزنامه نشنال گفت: «سرِ این هیولا در تهران است و بازوانش نیروهای نیابتی آن هستند که به بیثباتی و ترور دامن میزنند.»
هرلی سهشنبه ۱۳ آبان در جریان نخستین سفر رسمی خود به خاورمیانه در مقام جدیدش وارد امارات متحده عربی شد. برنامه سفر او همچنین شامل بازدید از اسرائیل، ترکیه و لبنان است.
هدف از این سفر به گفته او، تقویت روند طرح صلح دونالد ترامپ برای غزه و همکاری با کشورهای خاورمیانه برای افزایش فشار بر جمهوری اسلامی و قطع منابع مالی نیروهای نیابتی آن است.
او که مسئول نظارت وزارت خزانهداری بر تحریمهاست، به نشنال گفت اکنون و در سایه رهبری ترامپ، فرصت واقعی برای صلح و شکوفایی وجود دارد، اما در صورتیکه بتوان بر ریشه اصلی مشکل در منطقه یعنی جمهوری اسلامی، تمرکز کرد.
بدر البوسعیدی، وزیر خارجه عمان، دهم آبان اسرائیل را به جای ایران منبع اصلی بیثباتی منطقه دانست و از کشورهای حوزه خلیج فارس خواست به جای منزوی کردن تهران، با آن تعامل داشته باشند.
تاکید بر ضرورت اجرای تحریمها
با این حال، هرلی خواستار پایبندی کشورها به تحریمهای سازمان ملل علیه حکومت ایران شد تا به جمهوری اسلامی برای خلع سلاح هستهای و حرکت به سوی آیندهای صلحآمیز فشار وارد شود.
با فعالسازی مکانیسم ماشه از سوی بریتانیا، فرانسه و آلمان، از بامداد ششم مهر تمامی تحریمهای جامع سازمان ملل دوباره علیه حکومت ایران اعمال شد.
هرلی گفت: «کشورهای زیادی تحریمهای یکجانبه آمریکا را به رسمیت نمیشناسند، اما تحریمهای سازمان ملل را میپذیرند. بنابراین با اجرای مکانیسم بازگشت خودکار تحریمها، میتوانیم با هم فشارها علیه یاران را بهشدت افزایش دهیم.»
او افزود دولت ترامپ پس از بازگشت به قدرت، در اجرای سیاست «فشار حداکثری» بر ایران جدیتر شده است.
ترامپ که در دور نخست ریاستجمهوریاش از برجام خارج شد، پس از بازگشت به قدرت پنج دور مذاکرات با تهران را با میانجیگری عمان برگزار کرد.
چند روز پیش از برگزاری دور ششم مذاکرات، اسرائیل با حملهای غافلگیرانه تاسیسات هستهای و نظامی در ایران را هدف قرار داد. آمریکا نیز در جریان جنگ ۱۲ روزه، به سه سایت هستهای جمهوری اسلامی حمله کرد.
ترامپ بارها گفته است این حملات، برنامه هستهای ایران را نابود کرد، اما میزان واقعی خسارت هنوز مشخص نیست.
شاخص کلیدی فروش نفت
هرلی به نشنال گفت: «وقتی با کسانی روبهرو هستید که رفتار تهاجمی دارند، چه در تهران و چه در مسکو، راهبرد رییسجمهوری ترامپ این است که فشار حداکثری را تا زمان تغییر رفتار ادامه دهد.»
او گفت نقطه فشار مشترک برای ایران و روسیه «نفت» است و افزود تحریمها بر قیمت و صادرات نفت جمهوری اسلامی تاثیر گذاشته است.
این مقام آمریکایی در عینحال تاکید کرد: «اقدامات بیشتری لازم است...شاخص اصلی این است که ایران چه میزان نفت صادر میکند و آن را به چه قیمتی میفروشد، و ما شاهد کاهش این حجم بودهایم.»
رویترز هفته گذشته گزارش داد تخفیفهای ایران برای فروش نفت به چین به بالاترین حد در بیش از یک سال گذشته رسیده است.
بر اساس این گزارش، بهای نفت سبک ایران با تخفیف بیش از هشت دلار در هر بشکه عرضه شد، در حالی که این رقم در سپتامبر حدود شش دلار و در مارس حدود سه دلار بود.
نفت ایران که حدود ۱۴ درصد از واردات نفت خام چین را تشکیل میدهد، در سپتامبر به یک میلیون و ۲۰۰ هزار بشکه در روز کاهش یافت که کمترین میزان از ماه مه تاکنون است.
هرلی در همین زمینه گفت: «بهطور قطع میتوان مشکلاتی را که ایران در این زمینه دارد نتیجه تحریمها دانست... میبینیم که تحریمها اثرگذار و برای تهران هزینهساز بوده، اما باید کارهای بیشتری انجام دهیم.»
او تاکید کرد یکی دیگر از اولویتهای دولت ترامپ، قطع منابع مالی گروههای نیابتی جمهوری اسلامی مانند حماس، حزبالله، حوثیها و گروههای عراقی است.
هرلی گفت سفر ۱۲ آبان او به اسرائیل، بر چگونگی حفظ فشار حداکثری بر جمهوری اسلامی و «ترغیب تهران به اتخاذ رویکردی صلحآمیزتر در قبال منطقه» متمرکز بوده است.
این مقام آمریکایی همچنین اظهار امیدواری کرد عراق و لبنان «در بیرون راندن نفوذ خارجی جدیتر عمل کنند».
موسسه رابرت لنسینگ برای مطالعات تهدیدات جهانی و دموکراسیها در گزارش خود نوشت که ارسال تجهیزات نظامی روسیه به ایران نشانه شکلگیری ائتلاف دفاعی عمیق میان دو کشور است که فراتر از همکاری موقت ارزیابی میشود.
این موسسه تاکید کرد که این همکاری، سطح تازهای از خطر را برای سیاست آمریکا در خاورمیانه رقم میزند و راهبردهای بازدارندگی بلندمدت آمریکا مبتنی بر کنترل جریان تسلیحات و صادرات فناوری را تضعیف میکند.
بر اساس این گزارش، برای واشینگتن، این تحولات به معنای کاهش آزادی عمل در منطقه است و هرگونه اقدام نظامی یا اطلاعاتی اکنون با سامانه دفاعی منسجمتری روبهرو است که از تخصص فنی روسیه بهره میبرد.
پیشتر برخی وبسایتهای حوزه دفاعی گزارش کردند اسناد درز پیدا کرده از مجتمع صنایع دفاعی «کرت» روسیه، حاکی از طرح تهران برای خرید دهها فروند جنگنده سوخو-۳۵ از مسکو به ارزش شش میلیارد یورو است.
طبق این گزارشها، اسناد فاششده از شرکت «کنسرن رادیو-الکترونیک تکنولوژیز» روسیه، یکی از زیرمجموعههای اصلی شرکت دولتی «روستک»، برنامه جمهوری اسلامی را برای خرید یک ناوگان عظیم ۴۸ فروندی جنگنده چندمنظوره سوخو-۳۵ نشان میدهد.
پیش از این فداحسین مالکی، عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس شورای اسلامی، ۱۳ شهریور در گفتوگو با سایت دیدهبان ایران از تلاش جمهوری اسلامی برای خرید سامانههای پدافندی از چین و روسیه خبر داد و گفت که این موضوع از سوی ستاد کل نیروهای مسلح جمهوری اسلامی پیگیری میشود.
«ایجاد یک نظام امنیتی ضد غربی»
موسسه رابرت لنسینگ نوشت: «کرملین از ایران نهتنها بهعنوان شریک تجاری و سیاسی، بلکه بهعنوان مجرایی برای ایجاد یک نظام امنیتی ضدغربی بهره میبرد.»
این موسسه افزود: «تحویل تجهیزات از رده راهبردی، بهویژه سامانههای پدافند هوایی و اجزای هوانوردی رزمی، ممکن است به انتقال ظرفیتهای فناورانهای بینجامد که عملیات اطلاعاتی ایالات متحده را دشوارتر کرده و از کارایی بازدارندگی هوایی آن میکاهد.»
همچنین بر اساس گزارش این موسسه، ارسال تجهیزات روسیه، «مرزهای نظام تحریمها را به چالش میکشد و آسیبپذیری آن را در برابر اقدامات هماهنگ میان دولتهای منزوی آشکار میسازد.»
موسسه رابرت لنسینگ نوشت: «در گذر زمان، این روند میتواند شبکهای جدید و دشوار برای شناسایی از تبادلات فناورانه ایجاد کند که در برابر تدابیر دیپلماتیک یا اقتصادی سنتی مقاوم باشد. این محور در حال ظهور، حضور منطقهای مسکو را تقویت کرده و در عین حال برای ایران سپر سیاسیای فراهم میآورد که هرگونه تلاش ایالات متحده برای مهار نظامی را بهمراتب پرهزینهتر و پرریسکتر میکند.»
سوءظنها به روسیه در ایران
انتشار این گزارش در شرایطی است که در داخل ایران سوءظنها به روسیه حتی در میان مقامات افزایش یافته است.
پیشتر یک مقام ارشد جمهوری اسلامی، منصوب علی خامنهای، گفته بود که روسیه اطلاعات مربوط به پدافند هوایی ایران را در اختیار اسرائیل گذاشت تا در جنگ ۱۲ روزه از آن استفاده کند.
محمد صدر، عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام، گفت روسیه حاضر شده به ترکیه که عضو ناتو است پدافند موشکی اس-۴۰۰ بدهد، اما به ایران که با آن پیمان امنیتی دارد، هنوز چنین تجهیزاتی نداده است.
او همچنین با تاکید بر این که «روسیه گرایش خاصی به اسرائیل دارد»، افزود: «مدتهاست بحث خرید هواپیمای سوخو-۳۵ است، در حالی که روسیه مدلهای بالاتر این جنگنده را ساخته اما همین را هم به ما نمیدهد.»
پیشتر نیز روزنامه اصولگرای فرهیختگان در مطلبی نوشت عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، در سفر اخیر خود به مسکو و دیدار با ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری این کشور، «پیام گلایهآمیز» علی خامنهای را به طرف روس منتقل کرد، زیرا روسیه در جریان جنگ ۱۲ روزه، انتظارات جمهوری اسلامی را برآورده نکرد.
