قرارداد دو میلیارد دلاری اسپیسایکس در پروژه دفاعی «گنبد طلایی» ترامپ
روزنامه والاستریت ژورنال به نقل از منابع آگاه گزارش داد شرکت اسپیسایکس در چارچوب پروژه «گنبد طلایی» دولت دونالد ترامپ، قراردادی به ارزش دو میلیارد دلار برای ساخت و توسعه ماهوارههای ردیاب موشک و هواپیما، با پنتاگون منعقد خواهد کرد.
والاستریت ژورنال جمعه ۹ آبان نوشت بودجه مربوط به این پروژه در لایحه مالیات و هزینههای دولت ترامپ در ماه ژوئیه به تصویب رسید، اما تاکنون بهصورت عمومی نام پیمانکار مشخصی برای آن اعلام نشده است.
به گفته منابع آگاه، سامانه موسوم به «شاخص هدف متحرک هوایی» در مراحل نهایی خود میتواند تا ۶۰۰ ماهواره را در مدار مستقر کند.
بر اساس این گزارش، اسپیسایکس همچنین قرار است در دو شبکه ماهوارهای دیگر پنتاگون نیز نقشی کلیدی ایفا کند.
یکی از این شبکهها با نام «میلنت» برای ارتباطات محرمانه نظامی طراحی شده و دیگری شامل ماهوارههایی است که از توانایی ردیابی وسایل نقلیه زمینی برخوردار هستند.
افزایش حضور اسپیسایکس در پروژههای فضایی مرتبط با پنتاگون، نشانهای از گسترش نفوذ این شرکت در ساختار امنیت ملی ایالات متحده است.
پروژه «گنبد طلایی» مجموعهای پیچیده از ماهوارهها و فناوریهای پیشرفته است که برای انهدام موشکها پیش از برخورد به هدف طراحی شدهاند. پنتاگون تاکنون جزییات اندکی درباره نحوه عملکرد این سپر موشکی منتشر کرده است.
رییسجمهوری آمریکا ۳۰ اردیبهشت از طرح سامانه دفاع موشکی «گنبد طلایی» رونمایی کرد و گفت در این سیستم از «فناوریهای نسل آینده در زمین، دریا و فضا، از جمله حسگرها و رهگیرهای مستقر در فضا» استفاده خواهد شد.
نقش اسپیسایکس در پروژههای نظامی آمریکا
والاستریت ژورنال در ادامه گزارش خود نوشت مقامهای پنتاگون هنوز قراردادهای اصلی پروژه «گنبد طلایی» را منعقد نکردهاند و در حال تدوین جزییات بودجه و نحوه اجرای آن هستند.
سخنگوی پنتاگون در واکنش به پرسشها درباره نقش احتمالی اسپیسایکس در این پروژه، از توضیح بیشتر خودداری کرد و گفت: «در مورد جزییات فنی یا تصمیمگیریهای مقدماتی اظهارنظر نمیکنیم.»
اسپیسایکس طی سالهای اخیر شبکه گستردهای از خدمات ماهوارهای را برای نهادهای نظامی و اطلاعاتی آمریکا ایجاد کرده است. مقامهای رسمی ایالات متحده، از جمله مسئولان امنیتی، بارها از توان فنی این شرکت در توسعه فناوریهای دفاعی و استقرار سریع ماهوارهها تمجید کردهاند.
زمستان ۱۴۰۳، والاستریت ژورنال گزارش داد اسپیسایکس همراه با دو شرکت فناوری دفاعی «اندوریل» و «پالانتیر» پیشنهادهایی برای مشارکت در توسعه زیرساخت پروژه «گنبد طلایی» در بازه زمانی کوتاه ارائه کردهاند.
پیمانکاران سنتی حوزه دفاعی آمریکا مانند «لاکهید مارتین»، «نورثروپ گرومن» و «ال۳هریس» نیز فناوریهای خود را برای این سامانه پیشنهاد دادهاند
ترامپ هزینه اجرای این طرح را ۱۷۵ میلیارد دلار برآورد کرده، اما برخی تحلیلگران میگویند رقم واقعی ممکن است صدها میلیارد دلار بیشتر باشد.
به گفته برخی مقامهای دولتی و نظامی ایالات متحده، ترامپ خواستار آغاز به کار این سامانه تا پایان دوره ریاستجمهوری خود شده است.
جدول زمانی فشرده این طرح به اسپیسایکس برتری قابل توجهی میدهد، زیرا این شرکت قادر است ماهوارهها را با سرعتی بیش از رقبایش تولید و به مدار پرتاب کند.
ایلان ماسک، میلیارد جنجالی آمریکایی، بنیانگذار و مدیرعامل اسپیسایکس است. پس از بازگشت ترامپ به کاخ سفید، ماسک بهعنوان رییس اداره بهرهوری دولت آغاز به کار کرد.
ماسک سرانجام در خردادماه بهدلیل بروز برخی اختلافات از دولت ترامپ جدا شد. حضور او در این سمت با جنجالها و انتقادهای گوناگونی همراه بود و در عرصه سیاسی و اجتماعی آمریکا، به حاشیههای متعددی در خصوص عملکرد اداره بهرهوری و کاهش بودجه برخی نهادهای فدرال دامن زد.
تحرکات اخیر جمهوری اسلامی برای نقض تحریمها و احیای برنامه موشکهای بالستیک خود با استفاده از مواد وارداتی از چین، نگرانیهایی را در کنگره آمریکا برانگیخته است. چند عضو کنگره از دو حزب دموکرات و جمهوریخواه معتقدند که ایالات متحده باید در برابر این اقدامات واکنشی قاطع نشان دهد.
پایگاه خبری جوییش اینسایدر جمعه ۹ آبان نوشت در دیدار دونالد ترامپ و شی جینپینگ، روسای جمهوری آمریکا و چین در بوسان کره جنوبی، هیچ تصمیمی درباره نقض تحریمهای جمهوری اسلامی از سوی دولت چین و شرکتهای چینی، از جمله تامین برخی مواد برای تهران یا خرید بخش قابل توجهی از نفت صادراتی ایران، اتخاذ یا اعلام نشد.
ترامپ هشتم آبان در دیدار با شی با کاهش تعرفههای واشینگتن علیه پکن در ازای چند اقدام از سوی چین موافقت کرد. ترامپ همچنین اجرای مصوبهای را متوقف کرد که هدف آن محدود کردن دسترسی برخی شرکتهای چینی به فناوریهای آمریکایی بود.
بر اساس این مصوبه، قرار بود آن دسته از شرکتهای چینی که بخشی از سهامشان به نهادهای تحت تحریم واشینگتن تعلق دارد، از دریافت این فناوریها محروم شوند.
هفتم آبان، شبکه خبری سیانان گزارش داد با وجود بازگشت تحریمهای سازمان ملل که فروش سلاح و تجهیزات موشکی به ایران را ممنوع میکند، تهران با کمک پکن در حال بازسازی برنامه موشکی خود است.
بر اساس این گزارش، در مجموع دو هزار تن پراکلرات سدیم، ماده اصلی تولید سوخت جامد برای موشکهای میانبرد، پس از جنگ ۱۲ روزه از چین به بندرعباس ارسال شده است.
تا وقتی رهبری جدیدی در ایران روی کار نیاید، همین وضع ادامه دارد
ریک اسکات، سناتور جمهوریخواه از ایالت فلوریدا، در مصاحبه با جوییش اینسایدر گفت از گزارش سیانان «متعجب نشده» است، زیرا: «روسیه، ایران، چین و کره شمالی، همگی در تلاش هستند تا شیوه زندگی ما را نابود کنند.»
او پیشبینی کرد که آمریکا و اسرائیل در آینده مجبور خواهند شد دست به اقدامات نظامی تازهای علیه جمهوری اسلامی بزنند: «ما مجبور خواهیم بود توانایی ساخت سلاح هستهای ایشان را از بین ببریم. تا زمانی که رهبری جدیدی در ایران روی کار نیاید، همین وضع ادامه خواهد داشت.»
زمانی که از این سناتور پرسیده شد آیا راههایی برای فشار واشینگتن بر پکن جهت پایبندی به تحریمهای تهران وجود دارد، اسکات پاسخ داد آمریکا اهرمهایی دارد اما: «توافقات عملا بیاثر است چون چین آنها را اجرا نمیکند و درباره همه چیز دروغ میگوید.»
روزنامه والاستریت ژورنال ۱۴ مهر گزارش داد چین نقش مهمی در کمک به جمهوری اسلامی برای دور زدن تحریمها ایفا کرده است.
بر اساس این گزارش، مبادلات مالی میان تهران و پکن به تهاتر شباهت دارد: جمهوری اسلامی نفت خود را به چین ارسال میکند و در عوض، شرکتهای چینی تحت حمایت دولت این کشور، پروژههای عمرانی را برای زیرساختهای مورد نیاز ایران انجام میدهند.
مایک لاولر، عضو جمهوریخواه مجلس نمایندگان آمریکا که طراح چند لایحه برای تحریم نهادهای چینی بهدلیل همکاری با حکومت ایران بوده است، خواستار اجرای موثر تحریمهای فعلی و اعمال تحریمهای تازه شد.
او در همین رابطه گفت: «اگر گزارشها درباره تامین مواد از سوی چین برای بازسازی برنامه موشکهای بالستیک ایران درست باشد، این موضوع تحولی نگرانکننده است که امنیت آمریکا و جهان را به خطر میاندازد. از دولت میخواهم بیدرنگ تحریمهای موجود را اجرا و تحریمهای جدیدی علیه طرفهای دخیل اعمال کند.»
او هشدار داد: «تجربه نشان داده که سیاست مماشات تنها به جسورتر شدن ایران انجامیده است.»
۱۴ مهر، یک منبع آگاه به ایراناینترنشنال گفت سپاه پاسداران و ستاد کل نیروهای مسلح جمهوری اسلامی از طریق شبکههای تجاری خود در چین، از جمله دلالان نفتی، در حال مذاکره برای دریافت تسلیحات چینی همچون موشک، پهپاد و سامانههای پدافند هوایی هستند.
جان کورنین، سناتور جمهوریخواه ایالت تگزاس، تاکید کرد بازسازی برنامه موشکی جمهوری اسلامی با همکاری چین «ایدهای بسیار بد» خواهد بود.
مارک کلی، سناتور دموکرات ایالت آریزونا، گفت که از تلاش تهران برای احیای توان موشکی بالستیک خود «متعجب» نخواهد شد.
او افزود: «چین در بسیاری از زمینهها، از جمله روابطش با ایران، بازیگری نامطلوب است و از این موضوع هم شگفتزده نمیشوم.»
ریچارد بلومنتال، سناتور دموکرات ایالت کنتیکت نیز هشدار داد: «هیچ دلیلی وجود ندارد که فکر کنیم توانستهایم جاهطلبی ایران را برای تبدیل شدن به یک قدرت هستهای مهار یا خاموش کنیم. ما باید در برابر این تهدید هوشیار و قاطع باشیم.»
او اضافه کرد: «من هرگز باور نداشتم که عملیات "چکش نیمهشب" توان هستهای ایران را کاملا نابود کرده باشد زیرا آنها هنوز دانشمندان و تخصص لازم را برای بازسازی دارند و در جایی زیر آوار، هنوز تجهیزاتی باقی مانده است.»
رافائل گروسی، مدیرکل آژانس بینالمللی انرژی اتمی، هفتم آبان اعلام کرد این نهاد اخیرا تحرکاتی تازه در سایتهای هستهای ایران شناسایی کرده است.
شی جینپینگ، رییسجمهوری چین، در افتتاحیه اجلاس همکاری اقتصادی آسیا و اقیانوسیه (اَپک)، از تعهد کشورش به حمایت از تجارت آزاد جهانی سخن گفت. دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، این اجلاس را نادیده گرفت.
خبرگزاری آسوشیتدپرس جمعه ۹ آبان در گزارشی نوشت شی در افتتاحیه اجلاس اَپک که در شهر گیونگجو کره جنوبی برگزار شد، در مرکز توجه قرار گرفت.
ترامپ پس از دستیابی به توافقاتی با رییسجمهوری چین برای کاهش تنشهای تجاری در دیدار پنجشنبه با او، یک روز قبل از این اجلاس، کره جنوبی را ترک کرد.
دیدار ترامپ و شی بهویژه پس از اینکه ترامپ این نشست را موفقیتی بزرگ توصیف کرد، مورد توجه قرار گرفت.
ترامپ گفت که ایالات متحده تعرفهها را کاهش خواهد داد، در حالی که چین موافقت کرده است صادرات مواد معدنی نادر را آزاد کند و شروع به خرید سویا از آمریکا کند.
این توافقات بهعنوان یک تسکین برای اقتصاد جهانی که تحت تاثیر تنشهای تجاری میان دو اقتصاد بزرگ دنیا قرار گرفته، ارزیابی شد.
همزمان، تصمیم ترامپ برای نادیده گرفتن اجلاس اپک و ترک کره جنوبی، به موقعیت آمریکا در این نشست بینالمللی آسیب زده و باعث انتقاداتی از سوی دیگر کشورها شد.
شی در سخنان خود در اجلاس اپک گفت: «زمانهایی که بحرانها بیشتر میشوند، باید بیشتر همکاری کنیم.»
او در پاسخ به تلاشهای آمریکا برای جدا کردن زنجیره تامین خود از چین نیز تاکید کرد وضعیت بینالمللی «در حال تغییر سریع» است و باید ثبات زنجیره تامین حفظ شود.
رییسجمهوری چین همچنین امیدواری خود را برای گسترش همکاریها در صنایع سبز و انرژی پاک بیان کرد.
این سفر شی به کره جنوبی اولین سفر او به این کشور در ۱۱ سال گذشته است و او در این سفر دیدارهایی با سانائه تاکائیچی، نخستوزیر ژاپن و لی جائهمیونگ، رییسجمهوری کره جنوبی، خواهد داشت.
چالشهای پیش روی اَپک
اَپک که در سال ۱۹۸۹ تاسیس شد، بهطور سنتی از تجارت آزاد و سرمایهگذاری باز حمایت کرده است و هدف آن تسریع در ادغام اقتصادی منطقهای است.
اما این منطقه اکنون با چالشهایی همچون رقابت استراتژیک میان آمریکا و چین، آسیبپذیریهای زنجیره تامین، جمعیتهای سالخورده و تاثیر هوش مصنوعی بر مشاغل مواجه است.
از سوی دیگر، بهرغم اظهارات خوشبینانه ترامپ پس از دیدار با شی، هنوز امکان ایجاد تنشهای عمده میان آمریکا و چین وجود دارد، زیرا هر دو کشور بهدنبال دستیابی به جایگاههای غالب در تولید و توسعه فناوریهای نوظهور مانند هوش مصنوعی هستند.
تعطیلی دولت فدرال آمریکا که از بامداد اول اکتبر آغاز شد، به یک ماه رسید و سنای آمریکا در چهاردهمین رایگیری برای بازگشایی دولت به نتیجه نرسید تا دومین تعطیلی طولانی دولت در تاریخ آمریکا رقم بخورد. در صورت تداوم این وضعیت، رکورد ۳۵ روزه تعطیلی سال ۲۰۱۸ میلادی نیز شکسته خواهد شد.
این تعطیلی نتیجه اختلافات عمیق میان دو حزب جمهوریخواه و دموکرات بر سر بودجه سال مالی جدید است.
جمهوریخواهان، خواهان تصویب لایحهای موقت برای بازگشایی سریع دولت هستند، در حالی که دموکراتها میگویند بدون ضمانتهای مشخص در حوزه بیمههای درمانی، بازگشایی موقت تنها چند هفته زمان میخرد و دوباره کشور را به آستانه تعطیلی میکشاند.
در نتیجه، هیچکدام از طرحها نتوانسته در سنا حد نصاب ۶۰ رای را بهدست آورد و دولت همچنان بدون بودجه مانده است.
در حال حاضر بیش از ۷۵۰ هزار کارمند فدرال به مرخصی اجباری فرستاده شدهاند و صدها هزار نفر دیگر بدون دریافت حقوق مشغول کارند. این یعنی بیش از یکونیم میلیون خانواده آمریکایی حقوق ماه اکتبر را از دست دادهاند.
اداراتی که بهطور مستقیم از بودجه سالانه دولت تغذیه میشوند، مانند پارکهای ملی، موزههای فدرال و بخشهایی از سازمانهای آماری، فعالیت خود را متوقف کردهاند.
حتی برخی نهادهای امنیتی نیز از کمبود بودجه و نیروی انسانی خبر دادهاند.
بحران تازه: قطع کمکهای غذایی و مشکلات بیمه درمانی
وضعیت بحرانی بعدی از شنبه اول نوامبر آغاز میشود. با ادامه تعطیلی، دولت فدرال دیگر توان پرداخت مزایای ماه نوامبر برای برنامه کمک غذایی موسوم به «اسنپ» را ندارد. برنامهای که بیش از ۴۰ میلیون آمریکایی به آن متکی هستند. این یعنی خانوادههای کمدرآمد از اوایل هفته آینده با کمبود شدید در تامین مایحتاج روزمره روبهرو خواهند شد.
همزمان، ثبتنام سالانه بیمههای درمانی دولتی نیز آغاز میشود؛ در حالی که مراکز پاسخگویی و سامانههای دولتی با کمبود نیرو و اختلال روبهرو هستند.
اکنون میلیونها نفر که باید بیمه خود را تمدید کنند، ممکن است با تاخیر یا قطع خدمات مواجه شوند.
به زبان ساده، از دوشنبه آینده، بحران از سطح سیاسی به سفره و سلامت مردم میرسد.
دفتر بودجه کنگره آمریکا در گزارشی تازه هشدار داد که اگر تعطیلی ادامه پیدا کند، اقتصاد این کشور بین هفت تا چهارده میلیارد دلار خسارت خواهد دید.
این زیان ناشی از کاهش فعالیتهای دولتی، تعویق پرداختها، توقف پروژههای فدرال و کاهش هزینههای مصرفی خانوادههاست.
علاوه بر آن، انتشار دادههای رسمی اقتصادی و آمارهای اشتغال نیز بهدلیل کمبود بودجه متوقف شده و تصمیمگیری برای سیاستگذاران اقتصادی سختتر شده است.
به گفته کارشناسان، حتی اگر دولت بهزودی باز شود، بخشی از زیان واردشده «غیرقابل جبران» خواهد بود، چون تولید و درآمد ازدسترفته دیگر قابل بازیابی نیست.
بنبست در واشینگتن و چشمانداز پیشرو
جلسه پنجشنبه سنای آمریکا نیز بدون نتیجه پایان یافت. جمهوریخواهان میگویند راهحل ساده، تصویب لایحه موقت برای باز کردن دولت است. دموکراتها تاکید دارند بدون اصلاحات مشخص در حوزه بیمه و سلامت، هیچ طرحی را نمیپذیرند.
چاک شومر، رهبر دموکراتها در سنا، گفته است از هفته آینده فشار اجتماعی ناشی از قطع کمکهای غذایی و افزایش نگرانیهای مردم، سرانجام طرف مقابل را به عقبنشینی وادار خواهد کرد.
در مقابل، جمهوریخواهان معتقدند دموکراتها عمدا با افزودن شرطهای سیاسی به لایحه، روند بازگشایی را طولانی کردهاند.
در حال حاضر، هیچ نشانهای از توافق فوری دیده نمیشود و در صورت ادامه وضع موجود، این تعطیلی میتواند به طولانیترین تعطیلی دولت در تاریخ ایالات متحده تبدیل شود.
دونالد ترامپ خواستار حذف «قانون فیلیباستر» در مجلس سنای ایالات متحده شد تا از سد راه دموکراتها در جریان تعطیلی یک ماهه دولت، عبور کند.
رییسجمهوری ایالات متحده در رسانههای اجتماعی خطاب به جمهوریخواهان نوشت زمان آن فرا رسیده است که با «کارت ترامپ» خود را بازی کنند، «فیلیباستر» را کنار بگذارند و همین حالا از «شر آن خلاص» شوند.
طبق مقررات فعلی سنا توافق ۶۰ نفر از ۱۰۰ عضو برای تصویب اکثر قوانین لازم است. در حال حاضر، جمهوریخواهان اکثریت ۵۳ به ۴۷ در سنا و اکثریت ۲۱۹ به ۲۱۳ در مجلس نمایندگان را در اختیار دارند.
قانون فیلیباستر یا «اطاله بررسی»، به نمایندگان کنگره اجازه میدهد با سخنرانی طولانی، رأیگیری درباره یک لایحه یا قانون را به تعویق بیندازند یا از تصویب آن جلوگیری کنند.
به گزارش خبرگزاری رویترز، تا پایان روز پنجشنبه هشتم آبان، نشانهای از پایان تعطیلی دولت فدرال آمریکا دیده نشد. سناتورهای جمهوریخواه از دموکراتها خواستند از طرح موقتی برای تأمین بودجه تا ۳۰ آبان حمایت کنند، اما در مقابل، دموکراتها خواهان آغاز مذاکراتی برای تمدید اعتبارهای مالیاتی فدرال بودند که بهزودی منقضی میشوند.
این اعتبارها به مردم آمریکا کمک میکند تا از طریق قانون مراقبتهای بهداشتی مقرون به صرفه، پوشش بیمه درمانی خصوصی خریداری کنند.
تاکنون جمهوریخواهان و دموکراتهای کنگره نتوانستهاند بر سر قانون تأمین مالی خدمات دولتی به توافق برسند.
دموکراتها در مورد مخالفت با لایحه بودجه دولت ترامپ تاکید میکنند بدون بازگرداندن کاهشهای اخیر بودجه «مدیکید» (برنامه بیمه درمانی دولتی آمریکا) و تمدید یارانههای قانون مراقبت مقرونبهصرفه (اوباما کر) حاضر به مصالحه در مورد بودجه نخواهند شد. آنها تاکید کردهاند که تغییرات مورد نظر دولت در این دو مورد باعث افزایش قیمت بیمه و داروها خواهد شد.
در مقابل، جمهوریخواهان تاکید میکنند هرگونه مذاکره بر سر این مسائل باید پس از بازگشایی دولت انجام گیرد.
در این ارتباط، دفتر بودجه کنگره، که نهادی غیرحزبی است، چهارشنبه هفتم آبان اعلام کرد که این تعطیلی میتواند بین هفت تا ۱۴ میلیارد دلار برای اقتصاد ایالات متحده هزینه داشته باشد و به دلیل کاهش هزینههای دولت، تا ۲ درصد از تولید ناخالص داخلی را در سه ماهه چهارم کاهش دهد.
ترامپ در تازهترین پست خود در رسانههای اجتماعی نوشت: «خب، حالا ما در قدرت هستیم و اگر کاری را که باید انجام میدادیم، انجام میدادیم، فوراً به این تعطیلی مسخره که کشور را نابود میکند، پایان میداد.»
او اشارهای به انتقادهای دموکراتها در مورد پیامدهای قطع کمکهای غذایی، اسنپ، که مشمول حدود ۴۲ میلیون آمریکایی میشود و نیز افزایش هزینه بیمه و داروها در صورت تصویب طرحهای دولتش نکرد.
از زمان پایان بودجه دولت، حدود ۷۵۰ هزار کارمند فدرال به مرخصی اجباری فرستاده شدهاند.
دولت ترامپ اقداماتی را برای پرداخت حقوق سربازان، مأموران اجرای قانون فدرال و مأموران مهاجرت انجام داده است، اما سایر کارمندان فدرال بدون حقوق کار میکنند.
تصمیم دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده، مبنی بر از سرگیری فوری آزمایشهای هستهای با هدف هشدار به مسکو، واکنشهای گستردهای در واشینگتن برانگیخت. جمهوریخواهان آن را نشانه «اقتدار آمریکا» میدانند اما دموکراتها آن را «پرهزینه و خطرناک» توصیف میکنند.
بسیاری از جمهوریخواهان کنگره آمریکا از تصمیم ترامپ استقبال کردند و آن را پاسخی قاطع به ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، دانستند. در مقابل، تقریبا تمام اظهارنظرهای دموکراتهای مجلس نمایندگان و سنا به پرسشهایی درباره کارایی، ایمنی و بودجه هنگفت مورد نیاز آن متمرکز است.
نظر دموکراتها چیست؟
مارک کلی، سناتور دموکرات از ایالت آریزونا و عضو کمیته فرعی نیروهای مسلح سنا، پنجشنبه هشتم آبان به خبرنگاران گفت: «اگر بعد از چنین آزمایشی، چین هم تصمیم بگیرد که آزمایشهای خود را شروع کند، توانمندی نیروهای راهبردی آنها بهتر میشود. این آزمایشها برای ما آوردهای ندارد اما برای چین یک هدیه خواهد بود.»
الیزابت وارن، سناتور دموکراتِ ایالت ماساچوست، با اشاره به تمرکز فزاینده دولت بر کاهش هزینههای دولت فدرال در واکنش به این دستور اخیر ترامپ، همتایان جمهوریخواه خود را خطاب قرار داده و از آنها پرسیده چرا نسبت به هزینههای اجرای چنین دستوری بیتفاوتاند.
او با اشاره به اینکه وزارت دفاع آمریکا -که مدتی است به وزارت جنگ تغییر نام داده- همواره هزینه برنامههای هستهای را کمتر از واقعیت نشان داده و زمان اجرا را کوتاهتر اعلام کرده است، افزود: «بهمحض آنکه کنگره موافقت میکند، هزینهها بالا میرود و اجرای پروژه به تعویق میافتد. جمهوریخواهان هم باید مانند دموکراتها از نبود شفافیت وزارت دفاع خشمگین باشند.»
اکثریت جمهوریخواهان اما قاطعانه از این دستور دفاع میکنند و آن را ضرب شستی به ولادیمیر پوتینی میدانند که به نظر میرسد از یکسو در جریان گفتوگوهای مرتبط با جنگ اوکراین، آمریکا را به بازی گرفته است و از سوی دیگر بهطور مستمر در حال نمایش قدرت نظامی است.
سناتور جمهوریخواه، جیمز ریش که نماینده ایالت آیداهو در مجلس سناست، پوتین را «مردی دیوانه» میخواند که میخواهد رییسجمهوری ایالات متحده را «به چالش بکشد.» او این اقدام ترامپ را نهتنها نشانهای از «تشدید تنش» نمیداند بلکه معتقد است ترامپ با این کار نشان میدهد که آمریکا از تهدید نمیهراسد.
مایک جانسونِ جمهوریخواه از ایالت لوئیزیانا که ریاست مجلس نمایندگان را هم بر عهده دارد، مانند ریش معتقد است که تصمیم ترامپ حامل پیام اقتدار ایالات متحده است.
او میگوید: «فرمانده کل قوا میخواهد ما کاملا آماده باشیم. آمریکا آخرین ابرقدرت بزرگ زمین است. برای حفظ صلح باید قدرت نشان داد و این همان چیزی است که رییسجمهوری به آن باور دارد.»
لیندسی گراهام، متحد نزدیک ترامپ و سناتور جمهوریخواه از ایالت کارولینای جنوبی هم از بازی اقتدار ترامپ در برابر پوتین خرسند است، به پوتین هشدار میدهد که در ارزیابی ترامپ مرتکب اشتباه شده و تهدید آمریکا برایش پشیمانی به بار خواهد آورد.
به باور گراهام هدف ترامپ از صدور این دستور «کشاندن پوتین پای میز مذاکره است.»
با این وجود، برخی سناتورها اذعان کردند که دستور رییسجمهوری جزئیات مشخصی ندارد. یکی از آنها ران جانسون، سناتور جمهوریخواه ایالت ویسکانسین، است. او به خبرنگاران گفت: «هنوز باید دید که ترامپ دقیقا چه منظوری از آزمایش سلاحهای هستهای دارد.» سپس افزود که آمریکا باید نیروهای هستهای خود را «بهروز نگه دارد».
آمریکا، روسیه و زورآزمایی هستهای
دونالد ترامپ، چهارشنبه هفتم آبان، در جریان سفر به کره جنوبی به وزارت جنگ آمریکا دستور داد آزمایشهای تسلیحات هستهای را بهسرعت از سر بگیرد. این آزمایشها از سال ۱۹۹۲ متوقف شده بود.
همزمان با دستور برای ازسرگیری این آزمایشها، ایالات متحده در حال نوسازی برنامه موشکهای بالستیک قارهپیمای زمینپرتاب خود است، با این هدف که آنها را جایگزین موشکهای سالخورده مینِتمَن-۳ کُنَد.
روسیه در ماههای اخیر چندین مانور نظامی بزرگ برگزار کرده است. یکی از تازهترین موارد رزمایش مشترک این کشور با بلاروس، متحد استراتژیک روسیه در نزدیکی مرزهای ناتو بود.
این رزمایش با واکنش دبیرکل ناتو روبهرو شد و یک عملیات نظامی از سوی ائتلافی از کشورهای اروپایی را به دنبال داشت.
همزمان با این رزمایشها، روسیه فعالیتهای نظامی محدود اما معناداری نظیر نقض حریم هوایی لهستان انجام داده و پهپادهای خود را بر فراز برخی کشورهای نزدیک به اتحاد ناتو به پرواز درآورده است.
روسیه، چند هفته پیش از مانور مشترک با بلاروس، یک رزمایش سهروزه مشترک با چین در دریای ژاپن برگزار کرد که انواع مراحل تمرینهای دریایی را شامل میشد. هدف از این عملیات تقویت هماهنگی نیروی دریایی دو کشور و افزایش قابلیتهای مشترک و ارتقای اعتماد متقابل میان دو کشور اعلام شده بود.
نیمه دوم اسفند سال گذشته، همزمان با تشدید سیاست فشار حداکثری آمریکا در خصوص جمهوری اسلامی، یک رزمایش مشترک دریایی میان چین، روسیه و ایران انجام شد که از آبهای نزدیک به بندر چابهار آغاز شد و تا شمال اقیانوس هند ادامه یافت.
ایالات متحده و متحدان اروپاییاش این اقدامات روسیه و چین را نمایش قدرت و ارسال پیام از سوی شرق به غرب میدانند.
روسیه در واکنش به دستور اخیر ترامپ، تاکید کرد که هیچیک از این رزمایشها و دیگر تمرینهای نظامی شامل آزمایش هستهای نبودهاند و آمریکا را متهم کرد میان آزمایش موشکهای دارای پیشرانه هستهای که انرژی لازم برای حرکتش را از یک رآکتور کوچک هستهای میگیرد، با آزمایش انفجار هستهای تمایزی قائل نشده است.
به گزارش نشریه هیل، مسکو با اشاره به آزمایش نظامی هفته گذشتهاش ادعا کرد که یک موشک کروز جدید به نام «بورِوِستنیک» را آزمایش کرده که توان پیمودن بیش از ۱۴ هزار کیلومتر را دارد و سامانههای دفاعی قادر به رهگیری آن نیستند.
کرملین همچنین اعلام کرد که یک پهپاد زیرآبی جدید با پیشرانه هستهای به نام «پوسایدون» را آزمایش کرده که رآکتور آن «صد برابر کوچکتر از رآکتور زیردریاییها» است.
میخائیل اولیانوف، نماینده روسیه در سازمانهای بینالمللی در وین، نیز در شبکههای اجتماعی نوشت: «روسیه بهتازگی سامانههای حمل تسلیحات را آزمایش کرده است، نه دستگاههای انفجار هستهای.»
کارشناسان کنترل تسلیحات هشدار میدهند در صورتی که منظور ترامپ انجام آزمایش انفجار هستهای باشد، و کشورهای دیگر نیز به این مسیر روی آورند، جهان با وضعیتی بهمراتب خطرناکتر روبهرو خواهد شد.