یک نماینده مجلس: بازگشت کامل ظرفیت‌های آسیب‌دیده پارس جنوبی در جنگ دو، سه سال زمان می‌برد
علیرضا عباسی، نماینده کرج در مجلس شورای اسلامی، در گفتگو با خبرگزاری دانشجو با اشاره به کاهش حدود ۲۰ درصدی ظرفیت روزانه تولید گاز کشور گفت که بازگشت کامل ظرفیت‌های آسیب‌دیده پارس جنوبی در طول جنگ به مدار تولید ممکن است به دو تا سه سال زمان نیاز داشته باشد.
عباسی گفت: «کمبود گاز فقط به بخش خانگی محدود نمی‌شود و می‌تواند تامین سوخت نیروگاه‌ها، تولید برق، فعالیت صنایع و بخش کشاورزی را تحت تاثیر قرار دهد.»
نماینده کرج گفت: «افزایش قابل توجه تقاضای گرمایشی بخش خانگی در ماه‌های سرد می‌تواند فشار مضاعفی بر شبکه انتقال و توزیع گاز وارد کند و به ویژه در نقاط انتهایی شبکه، خطر افت فشار و حتی اختلال در تامین گاز را افزایش دهد.»
این منابع آگاه پنج‌شنبه ۱۶ مهر گفتند کریل دمیتریف، مشاور نزدیک ولادیمیر پوتین، رییس‌جمهوری روسیه، نیز در این مذاکرات حضور داشته است.
کوشنر که برای برقراری آتش‌بس میان روسیه و اوکراین تلاش می‌کند، همکاری‌های تجاری را عاملی کلیدی برای بازگرداندن صلح می‌داند.
توافق احتمالی بر سر نورد استریم می‌تواند زمینه سودآوری سرمایه‌گذاران آمریکایی از صادرات گاز به اروپا را پس از پایان جنگ فراهم آورد.
دمیتریف و کوشنر طی هفته‌های اخیر در مسکو و نیویورک دیدار کرده‌اند. هرچند مشخص نیست موضوع نورد استریم تا چه اندازه در این دیدارها مطرح شده، دو منبع به رویترز گفتند این طرح همچنان در دستور کار قرار دارد.
یک مقام کاخ سفید اعلام کرد هرگونه توافق باید حاصل مذاکره روسیه، شرکت تامین مالی توسعه بین‌المللی آمریکا و وزارت خزانه‌داری این کشور باشد و سود مالیات‌دهندگان و شرکت‌های آمریکایی را تامین کند.
با این حال، او تاکید کرد اخیرا هیچ مذاکره‌ای درباره نورد استریم انجام نشده است.
روسیه اسفند ۱۴۰۰ کارزار نظامی خود را علیه اوکراین کلید زد و از آن زمان، درگیری‌های مرگبار میان دو کشور ادامه داشته است.
ادامه این جنگ و همچنین تهدیدهای فزاینده مسکو علیه اروپا، روابط روسیه را با بسیاری از کشورهای اروپایی به‌شدت تیره کرده است.
موانع سیاسی و تحریمی بر سر راه توافق
رویترز در ادامه گزارش داد دمیتریف که خواهان ازسرگیری صادرات گاز روسیه به آلمان است، ماه گذشته با نمایندگان وزارتخانه‌های انرژی و خزانه‌داری آمریکا درباره همکاری‌های احتمالی دو کشور در حوزه انرژی گفت‌وگو کرد.
هنوز مشخص نیست واشینگتن تا چه اندازه به احیای صادرات گاز روسیه به آلمان، بزرگ‌ترین مصرف‌کننده انرژی اروپا، علاقه‌مند است.
یک مقام آمریکایی با اشاره به موانع موجود، دستیابی به توافق در میان‌مدت را بعید دانست.
خطوط لوله نورد استریم مشمول تحریم‌های ایالات متحده و اتحادیه اروپا هستند و ازسرگیری فعالیت آنها در شرایط کنونی غیرقانونی است.
دونالد ترامپ، رییس‌جمهوری آمریکا، می‌تواند تحریم‌های واشینگتن را لغو کند یا کاهش دهد، اما پیروزی احتمالی دموکرات‌ها در انتخابات میان‌دوره‌ای کنگره در ماه آینده، این روند را دشوارتر خواهد کرد.
آلمان و دیگر کشورهای اروپایی نیز که میلیاردها یورو برای تقویت توان دفاعی خود در برابر روسیه هزینه می‌کنند، به‌شدت مخالف بازگشایی این مسیر انتقال گاز هستند.
سخنگوی وزارت اقتصاد و انرژی آلمان تاکید کرد برلین منابع جایگزینی برای تامین انرژی یافته و تمایلی به صدور مجوز ازسرگیری فعالیت نورد استریم ندارد.
پیش از آغاز جنگ اوکراین، آلمان بیش از نیمی از گاز مورد نیاز خود را از روسیه تامین می‌کرد. فعالیت خطوط لوله نورد استریم پس از کاهش عرضه گاز از سوی مسکو متوقف شد و انفجارهای زیرآبی سپتامبر ۲۰۲۲ نیز آسیب جدی به آنها وارد کرد.
بی‌اعتمادی اروپا به اهداف روسیه
مذاکرات مسکو و واشینگتن در شرایطی انجام می‌شود که کشورهای اروپایی به‌شدت به اهداف و انگیزه‌های کرملین بی‌اعتماد هستند.
روسای پنج سازمان اطلاعاتی اروپایی پیش‌تر هشدار دادند روسیه تمایلی به پایان سریع جنگ اوکراین ندارد و از مذاکرات با آمریکا برای پیشبرد توافق‌های تجاری استفاده می‌کند.
روابط مسکو و برلین به پایین‌ترین سطح خود رسیده است. آلمان از بزرگ‌ترین حامیان نظامی اوکراین است و مقام‌های این کشور بارها روسیه را به اجرای حملات ترکیبی سازمان‌یافته متهم کرده‌اند.
برخی نمایندگان پارلمان آلمان هشدار داده‌اند توافق‌های اقتصادی با کرملین می‌تواند موقعیت روسیه را در ادامه جنگ تقویت کند.
میشائیل کلنر، نماینده پارلمان آلمان و از مسئولان پیشین سیاست‌گذاری انرژی این کشور، گفت: «این خطر وجود دارد که معامله‌ای کثیف صورت گیرد و اروپا بهای سنگینی برای آن بپردازد .... آمریکایی‌ها و روس‌ها سود حاصل از آن را میان خود تقسیم خواهند کرد.»
پیش‌تر در مردادماه، کشف یک پهپاد حامل مواد منفجره در فرودگاه لایپزیگ/هاله آلمان، تنش‌ها میان برلین و مسکو را تشدید کرد.
کارکنان این فرودگاه ۱۴ مرداد پهپادی مجهز به مواد منفجره و چاشنی انفجاری را در محوطه آن پیدا کردند. آلمان، روسیه را مسئول این اقدام دانست، اما کرملین هرگونه دخالت در آن را رد کرد.
اختلاف در آلمان بر سر نورد استریم
در حالی که دولت ائتلافی آلمان با احیای نورد استریم مخالف است، حزب راست‌گرای آلترناتیو برای آلمان (آاِف‌د) از بازگشایی آن حمایت می‌کند.
قرار است دمیتریف اوایل سال آینده میلادی با رهبران این حزب دیدار و درباره ازسرگیری فروش گاز روسیه گفت‌وگو کند.
واگذاری مالکیت شرکت اداره‌کننده نورد استریم به سرمایه‌گذاران آمریکایی همچنان با موانع حقوقی، سیاسی و اقتصادی همراه است.
شرکت دولتی گازپروم روسیه ۵۱ درصد سهام این مجموعه را در اختیار دارد. دو شرکت آلمانی در مجموع مالک ۳۱ درصد سهام هستند و باقی آن به شرکت‌هایی فرانسوی و هلندی تعلق دارد.
یک منبع آگاه گفت سهام‌داران آلمانی قصد فروش سهم خود را ندارند تا در صورت واگذاری سهام گازپروم، نفوذ آلمان در این پروژه حفظ شود.
بر اساس این گزارش، پنتاگون چند روز پیش این دستور را به فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا صادر کرده، اما تاریخ مشخصی برای آغاز حملات تعیین نکرده است. منابع اکسیوس می‌گویند عملیات ممکن است حتی پیش از انتخابات اسرائیل آغاز شود؛ انتخاباتی که یک هفته زودتر از انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا برگزار می‌شود.
به گفته این منابع، در صورت ازسرگیری عملیات، انتظار می‌رود اهداف مرتبط با انرژی، زیرساخت‌ها و تاسیسات هسته‌ای ایران به‌شدت بمباران شوند. این عملیات به احتمال زیاد با هماهنگی آمریکا و اسرائیل و با مشارکت ارتش اسرائیل انجام خواهد شد.
یک مقام پنتاگون در پاسخ به اکسیوس گفت وظیفه وزارت جنگ «تدوین گزینه‌های نظامی و ارائه آنها به رییس‌جمهوری» است. یک مقام کاخ سفید نیز تاکید کرد که همه گزینه‌ها در هر زمانی در اختیار ترامپ قرار دارند.
این مقام کاخ سفید با بیان اینکه آمریکا کنترل تنگه هرمز را در اختیار دارد و اقتصاد ایران در حال فروپاشی است، تاکید کرد واشینگتن در موقعیت بسیار قدرتمندی قرار دارد. او گفت ترامپ «همه برگ‌های برنده را در دست دارد» و هر اقدامی را که برای آمریکا بهتر بداند، انجام خواهد داد.
گزارش اکسیوس پس از آن منتشر شد که مجله آتلانتیک نیز چهارشنبه ۱۵ مهر ماه از بررسی احتمال حمله به ایران پیش از انتخابات میان‌دوره‌ای از سوی ترامپ خبر داده بود.
همزمان، رایزنی‌های مقام‌های آمریکایی و اسرائیلی درباره ایران افزایش یافته است. تیم امنیت ملی ترامپ جمعه دهم مهر در نشستی چندساعته در کمپ‌دیوید درباره جنگ و مسائل دیگر گفت‌وگو کرد. یک مقام اسرائیلی به اکسیوس گفت بخشی از این نشست به احتمال ازسرگیری عملیات رزمی گسترده در ایران اختصاص داشت. مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، پس از نشست گفته بود محور آن برنامه‌ریزی «بلندمدت» در سیاست خارجی بوده است.
ترامپ چهارشنبه ۱۵ مهر نیز با بنیامین نتانیاهو، نخست‌وزیر اسرائیل، تلفنی گفت‌وگو کرد. این دومین تماس آنها در چند روز گذشته بود، پس از هفته‌هایی که به‌ندرت با یکدیگر صحبت کرده بودند.
به گفته یک مقام اسرائیلی، این تماس پس از نشست نتانیاهو با تیم امنیت ملی‌اش درباره ایران انجام شد. با این حال، یک مقام آمریکایی موضوع گفت‌وگوی ترامپ و نتانیاهو را «گرامیداشت یاد و ادای احترام به قربانیان کشتار هفتم اکتبر» اعلام کرد. نتانیاهو دوشنبه نیز با روبیو گفت‌وگو کرده بود.
در مسیر دیپلماتیک، به نوشته اکسیوس، مذاکرات آمریکا و حکومت ایران پیشرفتی نداشته است. میانجی‌های قطری همچنان منتظر پاسخ تهران به پیشنهاد متقابل واشینگتن هستند؛ پیشنهادی که از [حکومت] ایران می‌خواهد در زمینه هسته‌ای امتیازهایی بدهد.
یک مقام دیگر اسرائیلی به اکسیوس گفت بحث درباره ازسرگیری عملیات گسترده در ایران بیشتر شده است. او افزود: «احتمال وقوع آن پیش از انتخابات زیاد نیست، اما آن را منتفی نمی‌دانیم. پس از انتخابات میان‌دوره‌ای، احتمال وقوع آن به‌طور چشمگیری افزایش می‌یابد.»
دو مقام اسرائیلی همچنین مدعی شدند حکومت ایران مستاصل و به‌شدت بدگمان است و ممکن است به پیش‌دستی در حمله روی آورد. به گفته آنها، [حکومت] ایران دو بار هدف حملات غافلگیرانه قرار گرفته و نمی‌خواهد برای سومین بار چنین تجربه‌ای داشته باشد.
اکسیوس در ارزیابی پیامدهای سیاسی ازسرگیری جنگ نوشت که آغاز عملیات در سه تا چهار هفته آینده می‌تواند بر انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا اثر بگذارد؛ از جمله به‌دلیل احتمال افزایش قیمت نفت.
این رسانه همچنین نوشت که حکومت ایران در صورت حمله، احتمالا با شلیک صدها موشک بالستیک به اسرائیل پاسخ خواهد داد و این وضعیت می‌تواند بر انتخابات اسرائیل نیز تاثیر بگذارد. به ارزیابی اکسیوس، تشدید درگیری‌ها، افزایش تنش یا برقراری وضعیت اضطراری ممکن است به سود نتانیاهو تمام شود و فرصت مخالفانش برای حمله سیاسی به او در روزهای پایانی کارزار انتخاباتی را محدود کند.
این مجله چهارشنبه ۱۵ مهر به نقل از مقام‌های دولت آمریکا نوشت این برنامه‌ریزی نشان‌دهنده تمایل شدید دونالد ترامپ به کاهش قیمت بنزین و نشان دادن پیشرفت در مناقشه با جمهوری اسلامی پیش از رای‌گیری است. انتخابات میان‌دوره‌ای آمریکا ۱۲ آبان برگزار می‌شود.
یک مقام آمریکایی به آتلانتیک گفت فرماندهی مرکزی ایالات متحده، سنتکام، که هماهنگی عملیات جنگی را بر عهده دارد، این طرح‌ها را تهیه می‌کند. دامنه حملات احتمالی، اهداف و تصمیم نهایی درباره اجرای آن همچنان محل بحث است.
یک فرد جمهوری‌خواه آگاه از رایزنی‌های دولت آمریکا که به دلیل حساسیت موضوع نخواست نامش فاش شود، به این مجله گفت چنین اقدامی می‌تواند این تصویر را ایجاد کند که ترامپ به پیروزی رسیده و قیمت بنزین نیز در مسیر کاهش قرار خواهد گرفت.
با این حال، به نوشته آتلانتیک، حتی حامیان این طرح‌ها اذعان دارند که حملات محدود، به‌تنهایی، حکومت ایران را به پای میز مذاکره نمی‌کشاند، عبور امن از تنگه هرمز را برقرار نمی‌کند و قیمت بنزین را پیش از انتخابات پایین نمی‌آورد.
این رسانه نوشت موافقان حمله معتقدند اقدام نظامی تازه پس از ماه‌ها آرامش شکننده می‌تواند فرصتی برای قدرت‌نمایی و اعلام نوعی پیروزی به ترامپ بدهد و موقعیت جمهوری‌خواهان را در آستانه انتخابات تقویت کند. عملیات محدود ممکن است پس از انتخابات با اقدام نظامی گسترده‌تری دنبال شود.
گزینه‌های حمله و اختلاف بر سر زمان اجرا
یک مقام کاخ سفید به آتلانتیک گفت ترامپ «همواره، همه گزینه‌ها» را در اختیار دارد. او افزود: «کار به یکی از دو شکل پیش خواهد رفت؛ راه آسان یا راه سخت.» این مقام به پرسش‌های مجله درباره زمان حملات احتمالی پاسخ نداد.
به گزارش آتلانتیک، پنتاگون در هفته‌های اخیر گزینه‌هایی برای ازسرگیری درگیری‌ها پس از انتخابات به ترامپ ارائه کرده بود؛ از حملات کوچک تا عملیات بسیار گسترده، از جمله ضربات بیشتر به صنعت انرژی ایران. سنتکام اکنون گزینه‌های حمله پیش از انتخابات را نیز تدوین می‌کند.
این مجله نوشت ترامپ نشانه‌هایی از تمایل خود به حمله دوباره به جمهوری اسلامی بروز داده است، اما مشاورانش معتقدند بهتر است این اقدام به پس از انتخابات موکول شود. استراتژیست‌های جمهوری‌خواه نیز تاکید کرده‌اند که این حزب از بازگشت جنگ به صدر خبرها استقبال نمی‌کند، به‌ویژه اگر به کشته شدن شمار بیشتری از آمریکایی‌ها منجر شود.
ترامپ پیش‌تر در مصاحبه با تایم که نهم مهر منتشر شد، احتمال ازسرگیری حملات هوایی پس از انتخابات میان‌دوره‌ای را مطرح کرده بود. او ۳۱ شهریور نیز در مجمع عمومی سازمان ملل، جمهوری اسلامی را در صورت نرسیدن به توافق، به «نابودی سریع» تهدید کرد.
در همین حال، آسوشیتدپرس دهم مهر از اعزام حدود ۹ هزار نیروی نظامی آمریکا با مجموعه‌ای از ناوهای جنگی به خاورمیانه خبر داد. به نقل از یک مقام آمریکایی، این جابه‌جایی ممکن است شمار ناوهای هواپیمابر آمریکا در منطقه را تا پایان اکتبر، اوایل آبان، به سه فروند برساند.
ارزیابی کاخ سفید از تهران و خطر تشدید بحران هرمز
دو مقام دولت آمریکا به آتلانتیک گفتند کاخ سفید معتقد است تهران از آغاز درگیری‌ها تاکنون، هیچ‌گاه به این اندازه ضعیف نبوده است. یک مشاور نزدیک ترامپ نیز گفت گاهی به نظر می‌رسد سپاه پاسداران زمام امور را در دست دارد و گاهی مقام‌های سیاسی که تا حدی میانه‌روتر هستند.
به گفته مقام‌های آمریکایی، تندروها در مجموع دست بالا را دارند و تمایل چندانی به توافق یا حتی نرم‌تر کردن مواضع خود نشان نداده‌اند. با این حال، برخی از اطرافیان ترامپ معتقدند زمان وادار شدن این گروه به امتیاز دادن نزدیک است. مقام‌های دولت در عین حال هشدار داده‌اند که [حکومت] ایران ممکن است چند ماه دیگر نیز برای ورود به مذاکرات جدی صبر کند.
این رایزنی‌ها در شرایطی ادامه دارد که رویترز ۱۵ مهر، به نقل از منابع امنیت دریایی، از ثبت بالاترین شمار هفتگی حملات به نفتکش‌ها در هرمز از آغاز جنگ خبر داد. بر اساس داده‌های سه منبع، از شش تا ۱۳ مهر دست‌کم ۱۲ حمله به کشتی‌های حامل نفت و گاز در محدوده تنگه رخ داده است.
آتلانتیک نوشت هر شکلی از حملات تازه، حدود ۵۰ هزار نظامی آمریکایی مستقر در منطقه و متحدان آمریکا در خلیج فارس را در معرض اقدام تلافی‌جویانه جمهوری اسلامی قرار می‌دهد و ذخایر مهمات آمریکا را بیشتر کاهش می‌دهد. این مجله با استناد به داده‌های اداره اطلاعات انرژی آمریکا افزود قیمت نفت خام معمولا پس از ازسرگیری حملات آمریکا افزایش یافته است.
به ارزیابی آتلانتیک، حمله پیش از انتخابات ممکن است با هدف افزایش فشار بر تهران برای امتیاز دادن انجام شود، اما می‌تواند نتیجه‌ای معکوس داشته باشد و درست هنگام رای‌گیری، جنگ و پیامدهای آن را به کانون توجه رای‌دهندگان بازگرداند.
