کارگران بندر رجایی ماههاست حقوق نگرفتهاند و با تعدیل نیرو روبهرو هستند
شماری از کارگران بندر رجایی بندرعباس پس از کاهش فعالیت و تعدیل نیرو، ماههاست حقوق دریافت نکردهاند و برخی نیز برای دریافت بیمه بیکاری با مشکل روبهرو هستند. کارگران شاغل هم با دستمزد پایین، قراردادهای کوتاهمدت و شرایط سخت کار در گرمای شدید روبهرو هستند.
خبرگزاری ایلنا در گزارشی از وضعیت کارگران بندر رجایی از کاهش فعالیت و تعدیل نیرو در شرکتهای پیمانکاری در ماههای اخیر خبر داد.
یاسر، یکی از کارکنان باسابقه یک شرکت ترخیصکاری، ۱۰ شهریور به ایلنا گفت چهار ماه است نه سر کار میرود و نه حقوق دریافت کرده است.
به گفته او، شرکت نه رسما اخراجش میکند تا حقوقش را بپردازد و نه نامه «عدم نیاز» میدهد تا بتواند برای دریافت بیمه بیکاری اقدام کند.
ایراناینترنشنال ۱۹ مرداد از صدور نامه «عدم نیاز» و پرداخت نشدن دستمزد در بخشهای مختلف و ۱۴ خرداد از تعدیل نیرو و مشکل پرداخت حقوق در شرکتهای وابسته به بنادر گزارش داده بود.
انفجار بندر و ادامه تعدیل نیرو
وضعیت کنونی کارگران بندر رجایی در حالی گزارش میشود که بر اساس آمار رسمی، انفجار ششم اردیبهشت ۱۴۰۴ در این بندر، ۵۷ کشته و بیش از هزار مجروح بر جای گذاشت.
همان زمان، یک شهروند ساکن استان هرمزگان که سابقه کار در بندر رجایی داشت، به کارزار «خط بحران» ایراناینترنشنال گفت شمار واقعی کشتهها و مفقودان بیش از ۳۰۰ نفر بوده و کارگران روزمزد، بلوچ و افغانستانی که نام بسیاری از آنان در آمارهای رسمی ثبت نشده نیز در میان قربانیان بودهاند.
کمیته بررسی علل این حادثه اعلام کرد قصور در رعایت اصول ایمنی و پدافند غیرعامل و «خلافاظهاری» در برخی موارد محرز شده است.
ایلنا در گزارش تازه خود نوشت آثار روانی این انفجار همچنان بر شماری از کارگران بندر باقی مانده است.
علی، یکی از کارکنان ترخیص که هنگام انفجار در ساختمان گمرک حضور داشت، گفت موج انفجار ساختمان را تکان داد و شیشههای سالن را خرد کرد.
رحیم، از کارگران باسابقه شرکت سینا، به ایلنا گفت با وجود ادامه جابهجایی کانتینرها، کارگران همچنان حدود ۷۰ درصد حقوق سال گذشته را دریافت میکنند و افزایش دستمزد امسال برای آنان اعمال نشده است.
او همچنین از ادامه تعدیل نیرو خبر داد و گفت نیروهای عملیاتی باسابقه نیز «به بهانه تعدیل» اخراج میشوند.
مرتضی، کارگری با ۱۵ سال سابقه، گفت در ماههای اخیر یکسوم نیروهای بندر اخراج شدهاند و کارگرانی که همچنان شاغل هستند، مانند او ماهانه حدود ۲۰ میلیون تومان حقوق دریافت میکنند.
در نظرسنجی اینستاگرامی ایراناینترنشنال که نتایج آن ۹ شهریور منتشر شد نیز ۹۲ درصد از ۲۵ هزار شرکتکننده گفتند طی ماههای گذشته خود یا افرادی در اطرافشان بیکار شدهاند.
کارگران بدون بیمه در مشاغل سخت بندر
ایلنا همچنین از حضور کارگران بلوچ و افغانستانی در مشاغل سخت بندر خبر داد و نوشت شماری از آنان در آمارهای رسمی، فهرستهای اداره کار و بیمه حضور ندارند و بسیاری نیز مدرک و کارت تردد رسمی ندارند.
نعمت، کارگر ۲۴ ساله افغانستانی، گفت روزانه ۱۴ ساعت در انبار گوگرد و دپوی خاک آهن، بدون ماسک و دستکش کار میکند و در صورت گرمازدگی، کارگران را به سایه کانتینر میبرند تا به هوش بیایند.
سعید، یکی از ترخیصکاران بندر، گفت رانندگان لیفتراک و ریچاستاکر با قراردادهای سفیدامضای یکماهه، سهماهه و در بهترین حالت ششماهه کار میکنند و در صورت اعتراض، نام آنان وارد «بلکلیست» حراست و پیمانکاران میشود؛ وضعیتی که به گفته او، مانع استخدام دوباره آنان در بندرهای رجایی و باهنر میشود.
ایلنا ۱۰ شهریور در گزارشی درباره کارگران بلوچ بدون شناسنامه نوشت شماری از آنان برای امرار معاش به باربری در بندرها و اسکلههای جنوب روی آوردهاند و از بیمه و حمایتهای قانونی محروماند.
جنگ، محاصره و فشار بر معیشت کارگران
ایراناینترنشنال ۹ شهریور گزارش داد پس از جنگ ۴۰ روزه، انتقال بخشی از مواد و کالاهایی که پیشتر از مسیر دریایی به بندر رجایی میرسیدند، به مسیرهای زمینی و ریلی وابسته شده است.
کارگران نیز از تاثیر جنگ و محاصره دریایی بر اشتغال و معیشت خود گفتند.
رحیم، از کارگران باسابقه شرکت سینا، به ایلنا گفت: «جنگ برای ما کارگرها دو سر باخت است.»
امینه، همسر یکی از کارگران اخراجشده شرکتهای پیمانکاری، گفت پس از چهار ماه بیکاری همسرش، برای تامین هزینه زندگی سه فرزندشان به نظافت خانهها روی آورده و پسر بزرگ خانواده که باید به کلاس نهم برود، قصد دارد ترک تحصیل کند و شاگرد مکانیک شود.
او گفت: «ترکشهایش مستقیم خورد وسط سفره ما …. خانوادههای کارگری هزینه تحریم و محاصره را میپردازند.»
هواپیمای حامل مسعود پزشکیان، رییس دولت جمهوری اسلامی، در مسیر بازگشت از قرقیزستان، به جای تهران در فرودگاه رشت به زمین نشست و چند ساعت در این فرودگاه توقف کرد. پرواز این هواپیما همزمان با حملات آمریکا به اهدافی در ایران بود.
خبرگزاری دولتی ایرنا چهارشنبه ۱۱ شهریور به نقل از استانداری گیلان تایید کرد هواپیمای حامل پزشکیان، عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی و احمد دنیامالی، وزیر ورزش و جوانان، برای چند ساعت در فرودگاه رشت توقف کرده است.
ایرنا درباره علت فرود هواپیما در رشت به جای تهران توضیحی نداد و تنها نوشت هادی حقشناس، استاندار گیلان، در جریان این توقف گزارشی درباره تامین کالاهای اساسی و ظرفیتهای استان در حوزه تجارت، حملونقل و ورود کالا به پزشکیان ارائه کرد.
خبرگزاری برنا شامگاه ۱۰ شهریور از فرود هواپیمای حامل پزشکیان در رشت خبر داد، اما این رسانه نیز درباره علت تغییر مسیر پرواز توضیحی نداد.
تغییر مسیر هواپیمای حامل پزشکیان در شرایطی انجام شد که در جنگهای ۱۲ روزه و ۴۰ روزه، شماری از فرماندهان ارشد نظامی و امنیتی و مقامهای جمهوری اسلامی در حملات اسرائیل و آمریکا کشته شدند.
پیش از این جنگها نیز ابراهیم رئیسی، رییس دولت پیشین جمهوری اسلامی، ۳۰ اردیبهشت ۱۴۰۳ بر اثر سقوط بالگرد حامل او در آذربایجان شرقی کشته شد. حسین امیرعبداللهیان، وزیر امور خارجه وقت، و شماری دیگر از مقامها و همراهان رئیسی نیز در این سانحه جان باختند.
پزشکیان برای شرکت در نشست سازمان همکاری شانگهای به بیشکک، پایتخت قرقیزستان، سفر کرده بود و در حاشیه این نشست با شماری از مقامهای کشورهای عضو دیدار و گفتوگو کرد.
همزمان با بازگشت او به ایران، ارتش آمریکا از شامگاه ۱۰ شهریور تا بامداد ۱۱ شهریور نقاطی را در دستکم ۱۴ شهر و منطقه در شش استان ایران هدف قرار داد. این حملات در استانهای خوزستان، کرمانشاه و هرمزگان تلفات بر جای گذاشت.
فرماندهی مرکزی آمریکا، سنتکام، اعلام کرد حملات از ساعت ۱۹:۳۰ به وقت تهران آغاز شد و مواضع پدافند هوایی، سامانههای راداری، تجهیزات و تاسیسات دریایی، قابلیتهای مینگذاری و مراکز ارتباطی سپاه پاسداران را هدف قرار داد.
سنتکام حدود ساعت دو بامداد چهارشنبه پایان این موج از حملات را اعلام و تاکید کرد این حملات در واکنش به تلاشهای اخیر سپاه پاسداران برای حمله به کشتیهای تجاری در تنگه هرمز و نیروهای آمریکایی مستقر در منطقه انجام شده است.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، نیز همزمان با حملات گفت ایالات متحده در حال انجام حملاتی «گسترده و قدرتمند» علیه اهدافی در نزدیکی تنگه هرمز است و هشدار داد در صورت اقدام تلافیجویانه ایران، آمریکا بار دیگر و در سطحی شدیدتر حمله خواهد کرد.
سپاه پاسداران و ارتش جمهوری اسلامی در واکنش، از هدف قرار دادن پایگاهها و مواضع نیروهای آمریکایی در اردن، امارات متحده عربی، بحرین، عراق و کویت خبر دادند.
دو مقام آمریکایی به خبرگزاری رویترز گفتند بر اساس ارزیابیهای اولیه، نیروهای آمریکا در حمله جمهوری اسلامی به تاسیسات این کشور در اردن، تلفاتی نداشتهاند.
مقامهای بحرین نیز از رهگیری و انهدام پهپادهای ایرانی خبر دادند.
دور تازه درگیریهای نظامی آمریکا و جمهوری اسلامی پس از حدود یک ماه کاهش نسبی درگیریها آغاز شده و در روزهای اخیر با حملات سپاه پاسداران به کشتیهای تجاری در تنگه هرمز تشدید شده است.
پرسش دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، درباره اینکه مردم ایران چه زمانی علیه جمهوری اسلامی قیام خواهند کرد، واکنش هزاران نفر از مخاطبان ایراناینترنشنال را در پی داشت.
بسیاری از شهروندان گفتند مانع اصلی برای اعتراض خیابانی، خواست و اراده مردم نیست، بلکه نگرانی از سرکوب دوباره، نبود حمایت جهانی و تردید در تصمیمات رییسجمهوری آمریکا و از سرگیری مذاکرات با جمهوری اسلامی است.
شهروندان، تضعیف دستگاه سرکوب را پیششرط خیزشی تازه دانسته و گروهی هم خواهان افزایش فشار بر جمهوری اسلامی و حمایت روشنتر جامعه جهانی از شاهزاده رضا پهلوی در دوره گذار شدند.
مردم بارها قیام کردهاند؛ چه زمانی یاری میشوند؟
شماری از شهروندان در پیامهای خود به ایراناینترنشنال گفتند که مردم ایران پیش از این بارها علیه جمهوری اسلامی اعتراض کرده و هر بار هم هزینه سنگینی پرداختهاند.
آنها همچنین به حضور معترضان در خیابانها در ۱۸ و ۱۹ دی اشاره کردند و پرسیدند مردمی که با دست خالی در برابر نیروهای حکومتی ایستادند، چه زمانی یاری خواهند شد؟
مخاطبی نوشت: «مردم ایران هزار برابر توان خود جنگیدند و قیام کردند. الان وقت این است که بقیه کشورها به آنها کمک کنند.»
شهروندی هم خطاب به ترامپ نوشت: «مردم ایران ۴۷ سال است که دارند میجنگند.»
مخاطب دیگری با اشاره به آتشبس و چندین دور از مذاکرات میان جمهوری اسلامی و آمریکا، گفت: «این حکومت نماینده مردم نیست. مذاکره با قاتلان مردم اشتباه است. کمک کنید تا مردم خودشان کار را تمام کنند.»
نگرانی از سرکوب دوباره و ضرورت کاهش توان نیروهای حکومتی از جمله محورهای دیگر پیامهای مخاطبان بوده است.
بنا بر گفته یکی از مخاطبان، ضعیف شدن نیروی سرکوب مهمترین عامل برای آغاز خیزشی تازه است.
یکی از شهروندان با اشاره به سخنان پیشین ترامپ، نوشت: «هر چقدر هم شجاع باشی، اگر بدانی بهوسیله تکتیراندازها کشته میشوی، احمقانه است که با دست خالی مبارزه کنی.»
یک مخاطب هم تاکید کرد مردم عادی را نمیتوان «گوشت دم توپ» کرد و افزود: «به نظر من قیام بدون برنامه اشتباه است.»
به گفته یکی از شهروندان، مردم وقتی دوباره قیام خواهند کرد که مطمئن باشند نیروی سرکوب به حد کافی ضعیف شده است.
شماری نیز از هدف قرار گرفتن ایستهای بازرسی و مختل شدن ساختارهای امنیتی جمهوری اسلامی به عنوان عوامل راهگشا برای قیام دوباره، یاد کردهاند.
مخاطبی نوشت: «آقای ترامپ، به محاصره دریایی ادامه دهید و محاصره زمینی را اضافه کنید. دست [بنیامین] نتانیاهو را برای نابودی سیستم سرکوب باز بگذارید و آنوقت مردم ایران برای سرنگونی جمهوری اسلامی آمادهاند.»
شرکت کنترل ترافیک شهر تهران از نصب ۱۷۰ دوربین ترافیکی جدید و برنامه نصب ۵۰۰ سامانه تا پایان سال خبر داد. گسترش شبکه دوربینهای پایتخت در حالی ادامه دارد که این تجهیزات در سالهای گذشته علاوه بر ثبت تخلفات، برای اعمال حجاب اجباری و شناسایی معترضان نیز به کار گرفته شدهاند.
اکبر اختیاری، مدیرعامل شرکت کنترل ترافیک شهر تهران، چهارشنبه ۱۱ شهریور در گفتوگو با ایسنا گفت در توسعه سامانههای کنترل سرعت، استفاده از دوربینهایی که سرعت متوسط خودروها را میان دو نقطه محاسبه میکنند در اولویت قرار گرفته است.
به گفته او، تقریبا همه دوربینهایی که اکنون در بزرگراههای تهران نصب میشوند قرار است این قابلیت را داشته باشند و دوربینهای ثبت تخلف نیز فعالاند.
گسترش شبکه دوربینهای تهران در سالهای اخیر تنها به سامانههای ثبت تخلفات رانندگی محدود نبوده است.
در جریان اعتراضات دیماه ۱۴۰۴، مخاطبان ایراناینترنشنال از شهرهای مختلف گزارش دادند ماموران حکومت برای شناسایی معترضان، شهروندان و صاحبان واحدهای صنفی را برای تحویل حافظه دوربینهای مداربسته تحت فشار قرار دادهاند.
یک شهروند اصفهانی ۲۷ دی ۱۴۰۴ گفت ماموران به مغازه او و شماری از کسبه همسایه مراجعه کردند و خواستار تحویل حافظه دوربینهای آنان شدند.
گزارشهای مشابهی نیز از تهران و شهرهای دیگر به ایراناینترنشنال رسیده بود.
اختیاری در ادامه این گفتوگو تاکید کرد دوربینهای ثبت تخلف تهران فعالاند و هنگام ورود خودروها به محدوده طرح ترافیک، پیام هشدار بهصورت لحظهای برای رانندگان ارسال میشود.
او افزود قطع برق یا اختلال زیرساختی ممکن است فعالیت تعداد محدودی از دوربینها را مختل کند، اما «قطعی گسترده» وجود ندارد.
شبکه نظارتی فراتر از خیابانها
محمدصالح جوکار، نماینده مجلس شورای اسلامی، ۳۰ آبان ۱۴۰۴ گفت پیشتر دوربینهای مداربسته برخی نهادهای جمهوری اسلامی هک شدهاند و احتمال داد دوربینهای شهری نیز با روش مشابهی مورد نفوذ قرار گرفته باشند.
او افزود «بسیاری از زیرساختهای ارتباطی و شهری ما مطمئن نیستند».
غلامرضا جلالی، رییس سازمان پدافند غیرعامل، آبان ۱۴۰۴ گفت در بررسی برخی دوربینهای مداربسته، کدی پیدا شده بود که تصاویر را هنگام اتصال به اینترنت به آیپی کشور سازنده ارسال میکرد.
به گفته او، این کد بازنویسی شد تا تصاویر به پلیس فتا ارسال شود.
حمید برادران، مدیرعامل وقت شرکت کنترل ترافیک شهرداری تهران، ۲۰ فروردین ۱۴۰۴ از برنامه نصب ۱۵ هزار دوربین نظارت تصویری جدید مجهز به فناوری هوش مصنوعی در پایتخت تا پایان همان سال خبر داد.
چهارم فروردین ۱۴۰۴ نیز تسنیم، خبرگزاری وابسته به سپاه پاسداران، در گزارشی نصب دوربین در کلاسهای درس را ضروری دانست. در آن زمان، اکثر مدارس در حیاط و راهروها به دوربینهای نظارتی مجهز بودند، اما نصب دوربین در کلاسها با مخالفتهایی در وزارت آموزش و پرورش روبهرو بود.
پیش از آن، مهدی امیدوار، سخنگو و عضو هیات رییسه اتاق اصناف ایران، مهر ۱۴۰۳ از ایجاد سامانه «سپتام» برای نظارت تصویری بر اماکن عمومی و واحدهای صنفی خبر داد.
بر اساس این طرح، دوربینهای واحدهای صنفی به سرورهای ابری متصل میشوند و پلیس اماکن به اطلاعات ضبطشده دسترسی پیدا میکند.
استفاده از دوربینهای شهری و ترافیکی برای اعمال حجاب اجباری نیز سابقه دارد.
محمدحسین حمیدی، رییس وقت پلیس راهنمایی و رانندگی تهران بزرگ، ۲۰ فروردین ۱۴۰۲ تایید کرد این دوربینها موارد «کشف حجاب» را نیز ثبت میکنند.
یک روز پیش از آن، احمدرضا رادان، فرمانده کل انتظامی جمهوری اسلامی، با اعلام تشدید برخورد با زنان مخالف حجاب اجباری گفته بود پلیس از «فناوری هوشمند» برای ثبت تخلفات استفاده خواهد کرد.
در جریان خیزش «زن، زندگی، آزادی» در سال ۱۴۰۱ هم نمونههایی از استفاده امنیتی از دوربینها برای شناسایی معترضان منتشر شد. آبان همان سال، مشرقنیوز به «اشراف کامل نیروهای امنیتی» بر معترضان از طریق دوربینهای شهری اشاره کرد.
یک ماه بعد نیز شورای هماهنگی تشکلهای صنفی فرهنگیان ایران خبر داد زهرا لری، مدیر مدرسه رضوانینژاد کرمان، پس از خودداری از تحویل اسامی دانشآموزان تحصنکننده و تصاویر دوربینهای مدرسه، احضار و از مدیریت عزل شد و مدتی بعد، به نوشته این کانال، در پی فشارهای امنیتی درگذشت.
در برخی پروندههای قضایی نیز گزارشهایی درباره حذف یا مفقود شدن تصاویر دوربینهای امنیتی منتشر شده است؛ از جمله پروندههایی که نیروهای پلیس یا ماموران امنیتی جمهوری اسلامی در آنها مورد ظن قرار گرفتهاند.
در پی برخورد مرگبار یک خودرو با تجمع شبانه حامیان حکومت در مشهد، روایتهای متناقض رسانهها و مقامهای جمهوری اسلامی درباره علت حادثه و وضعیت راننده، به ابهامها دامن زده است.
داوود شکیبایی، رییس پلیس ترافیک شهری راهور فراجا، چهارشنبه ۱۱ شهریور با اشاره به جزییات حادثه اعلام کرد یک دستگاه هیوندای جنسیس پس از تصادف با یک خودروی سوزوکی ویتارا، به افراد حاضر در محل برخورد کرد.
به گفته او، راننده جنسیس مردی ۳۵ ساله و دارای سابقه تشنج بود که هنگام رانندگی دچار حمله شد و کنترل خودرو را از دست داد.
شکیبایی گمانهزنیها را درباره عمدی یا امنیتی بودن حادثه رد کرد و افزود: «آنچه در این حادثه رخ داد، یک رفتار خارج از کنترل و ناگهانی بود که به علت تشنج به راننده دست داد.»
او همچنین از حامیان حکومت خواست از تجمع در حاشیه بزرگراهها و مسیرهای پرتردد خودداری کنند و مکانهایی را برگزینند که «از نظر ترافیکی و انتظامی امکان ایمنسازی کامل داشته باشد».
این حادثه حدود ساعت ۱۲ نیمهشب سهشنبه ۱۰ شهریور در خیابان اقبال لاهوری در بلوار وکیلآباد مشهد رخ داد و چهار کشته و ۱۱ زخمی بر جای گذاشت.
روایتهای متناقض از وضعیت راننده
اظهارات رییس پلیس ترافیک شهری راهور با روایت یک مقام پلیس راهور مشهد در تضاد است و شائبه تلاش حکومت برای پنهانکاری درباره ابعاد این رویداد را تقویت میکند.
محسن موسیآبادی، رییس پلیس راهور خراسان رضوی، پس از حادثه گفت: «راننده حالت عادی نداشت و پس از برخورد با بشکهها و علائم ترافیکی، با جمعیت تصادف کرد.»
او افزود راننده با «سرعت نسبتا بالا و غیرمطمئن» در تردد بود و ابتدا با «یک خودروی چانگان»، سپس با علائم ایمنسازی و در نهایت با شرکتکنندگان در تجمع شبانه حامیان حکومت برخورد کرد.
تابناک، رسانه حکومتی نزدیک به محسن رضایی، دبیر شورای عالی امنیت ملی، نیز در گزارش خود از «زیر گرفتن مردم» در مشهد خبر داد و «مستی» راننده را علت حادثه دانست.
با این حال، تابناک تاکید کرد این رویداد «جزو حوادث رانندگی بوده و امنیتی نبوده» است.
بنا بر اعلام اداره کل روابط عمومی استانداری خراسان رضوی، راننده خودروی جنسیس دستگیر شده است.
کشته شدن دو بسیجی در تیرماه
این نخستین بار نیست که در ماههای اخیر برای حامیان حکومت در مشهد حادثهای مرگبار رخ میدهد.
۲۰ تیر، روابط عمومی سپاه پاسداران خراسان رضوی اعلام کرد همزمان با برگزاری مراسم دفن علی خامنهای، دیکتاتور پیشین ایران، دو عضو بسیج به نامهای سجاد علوی و مهدی هنرمند، در تیراندازی در مشهد کشته شدند.
در آن زمان، امیرالله شمقدری، معاون امنیتی و انتظامی خراسان رضوی، گفت این تیراندازی «امنیتی» یا «تروریستی» نبود و در پی «یک درگیری شخصی» رخ داد.
تجمعات شبانه حامیان حکومت که پس از آغاز جنگ در ۹ اسفند ۱۴۰۴ شکل گرفت، بارها با اعتراض گسترده شهروندان همراه شده است.
بسیاری از شهروندان به سروصدا، ایجاد مزاحمت و ترافیک و همچنین رجزخوانی حامیان جمهوری اسلامی در این تجمعات اعتراض دارند.
همزمان، تصاویری از ارائه آموزشهای نظامی در این تجمعات و حضور زنان و کودکان در چنین برنامههایی منتشر شده است.
ارتش آمریکا از شامگاه سهشنبه تا بامداد چهارشنبه نقاطی را در دستکم ۱۴ شهر و منطقه در شش استان ایران هدف قرار داد. این حملات در استانهای خوزستان، کرمانشاه و هرمزگان تلفات بر جای گذاشت و مواضع و تاسیسات نظامی و دریایی نیز هدف قرار گرفتند.
حملات از شامگاه سهشنبه ۱۰ شهریور آغاز شد. فرماندهی مرکزی آمریکا، سنتکام، اعلام کرد نیروهای این کشور از ساعت ۱۹:۳۰ به وقت تهران حمله به اهداف سپاه پاسداران در ایران را آغاز کردند.
سنتکام گفت این حملات در پی تلاشهای اخیر سپاه پاسداران برای حمله به کشتیهای تجاری در تنگه هرمز و نیروهای آمریکایی مستقر در منطقه انجام شده است.
فرماندهی مرکزی آمریکا حدود ساعت دو بامداد چهارشنبه ۱۱ شهریور اعلام کرد این موج از حملات به پایان رسید. بر اساس این اعلام، نیروهای آمریکا مواضع پدافند هوایی، سامانههای راداری، تجهیزات و تاسیسات دریایی، قابلیتهای مینگذاری و مراکز ارتباطی سپاه پاسداران را هدف قرار دادند.
اکسیوس به نقل از مقامهای آمریکایی گزارش داد ارتش آمریکا در این موج از حملات دو نفتکش متعلق به دولت ایران را نیز هدف قرار داد. بر اساس این گزارش، پهپادهای آمریکایی با شلیک موشک موتورخانههای این دو نفتکش را که در نزدیکی سواحل ایران لنگر انداخته بودند، هدف قرار دادند.
یک مقام آمریکایی این حملات را بخشی از سیاست جدید «نفتکش در برابر نفتکش» دولت ترامپ برای مقابله با حملات ایران به نفتکشهای عبوری از تنگه هرمز توصیف کرد.
سنتکام همچنین اعلام کرد بیش از ۵۰ هزار نیروی نظامی ایالات متحده در خاورمیانه مستقر هستند و برای ادامه عملیات به دستور رییسجمهوری آمریکا آمادهاند.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، همزمان با ادامه حملات در شبکه اجتماعی تروثسوشال نوشت ایالات متحده در حال انجام حملاتی «گسترده و قدرتمند» علیه اهدافی در نزدیکی تنگه هرمز است.
ترامپ گفت این حملات در واکنش به تلاش ایران برای مینگذاری در تنگه هرمز و شلیک هشت موشک به یک پایگاه نظامی آمریکا در اردن انجام میشود و آن را «موجه» خواند.
او هشدار داد در صورت اقدام تلافیجویانه ایران، آمریکا بار دیگر و «در سطحی بسیار سختتر و بالاتر» حمله خواهد کرد.
ترامپ افزود این نیز بزرگترین حمله نخواهد بود و «بزرگترین حمله» همچنان در انتظار است؛ حملهای که به گفته او، پس از پایان آن «بخش بسیار کمی از جمهوری اسلامی ایران باقی خواهد ماند».
حملات آمریکا به دستکم شش استان ایران
در استان هرمزگان، نقاطی در بندرعباس، بندرلنگه، جاسک، سیریک و قشم هدف قرار گرفتند. گزارشها همچنین از شنیده شدن صدای انفجار در جزیره لاوان خبر دادند.
عبدالکریم پولادیفر، جانشین فرمانده سپاه شهرستان دیر، نیز اعلام کرد «سه نیروی بسیجی» این شهرستان به نامهای مهدی بحرانی، حسین صالحنژاد و حسن مومنی، در حمله آمریکا به جزیره لاوان کشته و شماری دیگر از نیروهای این شهرستان زخمی شدند.
در منطقه کوهستک سیریک، گزارشها از حمله آمریکا به یک برج مخابراتی و کشته و زخمی شدن شماری از افراد حاضر در یک مراسم عروسی در نزدیکی محل حمله حکایت داشت.
کانال «وحید آنلاین» اعلام کرد پیامهای دریافتی نشان میدهند یک برج مخابراتی در این منطقه هدف قرار گرفته و این حمله در میان حاضران در مراسم عروسی تلفات بر جا گذاشته است.
اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی، نیز در شبکه اجتماعی ایکس نوشت یک منزل مسکونی در کوهستک در حالی هدف قرار گرفت که مردم در آن مشغول برگزاری جشن عروسی بودند.
در گزارشهای اولیه، شمار کشتهشدگان این حمله پنج نفر اعلام شد، اما استانداری هرمزگان ساعاتی بعد این آمار را به چهار نفر کاهش داد و اعلام کرد ۶۸ نفر نیز زخمی شدهاند.
استانداری هرمزگان اسامی کشتهشدگان را امیرعلی کریمی، محمد ملاحی، کلثوم ملاحی نژندنیا و زرخاتون طاهری، اعلام کرد.
تیم هاوکینز، سخنگوی سنتکام، در واکنش به گزارش تلفات در مراسم عروسی در کوهستک به اکسیوس گفت ارتش آمریکا از این گزارشها مطلع است و افزود: «ارتش آمریکا برخلاف سپاه پاسداران هرگز غیرنظامیان را هدف قرار نمیدهد.»
در استان سیستان و بلوچستان، نقاطی در چابهار و کنارک هدف حملات آمریکا قرار گرفتند.
در استان کرمان، یک «پرتابه» به محدوده خارج از باند فرودگاه جیرفت اصابت کرد. مقامهای استانی اعلام کردند این حمله تلفات جانی نداشت و به باند و ساختمانهای فرودگاه آسیبی وارد نشد.
در استان کرمانشاه، روابط عمومی سپاه این استان اعلام کرد چهار نفر از نیروهای هوافضای سپاه پاسداران در حملات آمریکا کشته شدند.
رضا محمدی، شهرام جعفری، علیرضا شکیبا و جعفر کهریزی، چهار نیروی کشتهشدهاند.
در استان خوزستان، مقامهای استانی اعلام کردند سه نقطه هدف حملات آمریکا قرار گرفتند که از جمله آنها مناطقی در اطراف آغاجاری و اهواز بود. بر اساس آمار اعلامشده، این حملات هفت کشته و هشت مجروح بر جای گذاشت.
روابط عمومی بنیاد شهید و امور ایثارگران خوزستان هفت کشته این حملات را نیروهای نظامی معرفی کرد و اسامی آنان را محمدرضا بادرام، امیرحسین سلیمزاده، حامد اکاتی، مجتبی باقری، مالک موسوی، حسین مهدویان و محمدجعفر رادبویی اعلام کرد.
در این بیانیه مشخص نشده است این افراد عضو کدام نهاد یا یگان نظامی بودهاند.
ابوذر دیماد، معاون فرهنگی بنیاد شهید و امور ایثارگران کهگیلویه و بویراحمد، نام مالک موسوی را «مالک موسویتبار» اعلام کرد و او را تکاور اهل شهرستان بهمئی معرفی کرد. به گفته دیماد، موسویتبار صبح ۱۱ شهریور در جریان عملیات پدافندی مقابله با یک پهپاد در منطقه آغاجاری کشته شد.
در استان بوشهر نیز گزارشهایی از شنیده شدن صدای انفجار در عسلویه منتشر شد.
اسکندر پاسالار، فرماندار عسلویه، به خبرگزاری ایسنا گفت یک «پرتابه» آمریکا به یک مقر نظامی در اطراف این شهرستان اصابت کرده است، اما این حمله خسارتی در پی نداشت.
پاسخ جمهوری اسلامی به حملات آمریکا
سپاه پاسداران و ارتش جمهوری اسلامی در واکنش به حملات آمریکا، از هدف قرار دادن پایگاهها و مواضع نیروهای آمریکایی در اردن، امارات متحده عربی، بحرین، عراق و کویت خبر دادند.
ارتش اردن اعلام کرد ۱۳ موشک بالستیک وارد حریم هوایی این کشور شدند که ۱۰ فروند از آنها رهگیری شدند و سه موشک دیگر در مناطق دورافتاده سقوط کردند.
دو مقام آمریکایی نیز به رویترز گفتند بر اساس ارزیابیهای اولیه، نیروهای آمریکا در این حمله تلفاتی نداشتهاند.
مقامهای بحرین اعلام کردند پهپادهای ایرانی را رهگیری و منهدم کردهاند.
سپاه پاسداران از حمله به پایگاههای آمریکا در اربیل و پایگاه علیالسالم در کویت خبر داد و ارتش نیز اعلام کرد با دهها پهپاد پایگاههای الظفره و المنهاد در امارات و پایگاه شیخ عیسی در بحرین را هدف قرار داده است.
سپاه پاسداران از وارد شدن خسارت و تلفات به نیروها و مواضع آمریکا در برخی از این حملات خبر داده است اما این گزارشها بهطور مستقل تایید نشدهاند.
قرارگاه مرکزی خاتمالانبیا نیز هشدار داد ادامه اقدامات نظامی آمریکا با پاسخهایی «سنگینتر، گستردهتر و ویرانگر» روبهرو خواهد شد و کشورهایی که با ارتش آمریکا همکاری کنند باید «پیامدهای خطرناک» آن را بپذیرند.
تشدید دوباره درگیریها
تنشها در روزهای اخیر با حملات سپاه پاسداران به کشتیهای تجاری در تنگه هرمز تشدید شد. ارتش آمریکا هشتم شهریور دو سکوی پرتاب موشک سپاه را در جزیره لارک هدف قرار داد و نیروهای جمهوری اسلامی نیز در پاسخ به پایگاههای نظامی در اردن و امارات حمله کردند.
ترامپ ۹ شهریور هشدار داد حمله به نیروهای آمریکایی در اردن بیپاسخ نخواهد ماند و آمریکا «ضربه سختی» به جمهوری اسلامی وارد خواهد کرد.
همزمان، آمریکا فشار اقتصادی بر جمهوری اسلامی را نیز ادامه داده و برای محدود کردن بیشتر منابع مالی حکومت ایران تلاش کرده است.
دور تازه درگیریها، جدیترین تبادل حملات میان جمهوری اسلامی و آمریکا در چند هفته اخیر است و پس از دورهای از کاهش نسبی درگیریها از تیرماه رخ میدهد.
ترامپ پس از آغاز حملات گفت برخلاف گزارش شبکه ایبیسی، در تلاش نیست ایران را پای میز مذاکره بکشاند و افزود برایش اهمیتی ندارد که تهران توافقی را امضا کند که از نظر خودش «بیارزش» باشد.
او گفت آمریکا اکنون در موقعیت بسیار بهتری قرار دارد و از «کنترل تقریبا کامل» بر تنگه هرمز و «فروپاشی کامل» اقتصاد ایران سخن گفت.
ترامپ افزود ایران در حال طی کردن روندی «اجتنابناپذیر» است و پرسید: «مردم ایران چه زمانی قرار است قیام کنند و مبارزه کنند؟»