نسخه جمهوری اسلامی برای اقتصاد دیجیتال: اینترنت را ببند، غرفه اجاره بده
همزمان با تداوم قطع اینترنت در ایران و پیامدهای آن برای گروههای مختلف اجتماعی از جمله فروشندگان آنلاین، مقامهای جمهوری اسلامی از برنامههایی برای انتقال مشاغل خانگی از بستر فضای مجازی به «فضاهای فیزیکی» و «نمایشگاهها» خبر دادند.
این اظهارات از آن جهت نگرانکننده و قابل تامل است که میتواند نشانهای از عزم حکومت برای ادامه محدودیت اینترنت و جایگزین کردن فعالیتهای آنلاین با مدلهای کنترلپذیر فیزیکی باشد؛ آن هم در شرایطی که با وجود وعدههای مبهم برخی مقامها، هنوز چشمانداز روشنی برای اتصال آزاد و پایدار شهروندان ایرانی به اینترنت جهانی دیده نمیشود.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، اعلام کرد گفتوگوها با جمهوری اسلامی در جریان است، اما واشینگتن با توجه به کاهش درآمدهای تهران، برای رسیدن به توافق عجلهای ندارد.
علیحسین قاضیزاده، عضو تحریریه ایراناینترنشنال، با اشاره به روند گفتوگوها گفت خواستههای جمهوری اسلامی نسبت به دوره پیش از جنگ افزایش یافته و مقامهای حکومت به این نتیجه رسیدهاند که سقوط نظام در شرایط کنونی، عملی نیست.
او افزود آمریکا برای ازسرگیری درگیریها ملاحظات و محدودیتهایی در نظر دارد.
کییر استارمر، نخستوزیر بریتانیا، درخواست حدود ۹۰ نماینده حزب کارگر در پارلمان این کشور برای استعفا از سمت خود را رد کرد و گفت قصد دارد برنامههای اصلاحی دولت را ادامه دهد. او همچنین هشدار داد برکناریاش میتواند به «هرجومرج» بینجامد.
خبرگزاری رویترز چهارشنبه ۲۳ اردیبهشت گزارش داد استارمر در روزهای اخیر با فشار فزایندهای برای کنارهگیری از قدرت روبهرو شده و دهها نماینده حزب کارگر او را مسئول شکست سنگین این حزب در انتخابات محلی اخیر میدانند.
در این مدت، چند تن از وزرای ردهپایین دولت در اعتراض به عملکرد استارمر استعفا دادهاند، اما تاکنون هیچ یک از چهرههای برجسته حزب کارگر نتوانستهاند حمایت کافی را برای آغاز رسمی رقابت بر سر رهبری حزب به دست آورند.
در همین حال، دیدار ۲۰ دقیقهای وس استریتینگ، وزیر بهداشت بریتانیا و یکی از گزینههای احتمالی جانشینی استارمر، با نخستوزیر در دفتر داونینگاستریت در صبح ۲۳ اردیبهشت، توجه رسانهها را به خود جلب کرد. ملاقاتی که برخی رسانههای بریتانیایی آن را نشانه تشدید اختلافات در حزب کارگر توصیف کردند.
با این حال، نیک توماس-سیموندز، وزیر امور اروپا و از متحدان استارمر، تاکید کرد در حال حاضر، هیچ یک از چهرههای حزب از حمایت کافی نمایندگان برای به چالش کشیدن رهبری نخستوزیر برخوردار نیستند و احتمال وقوع چنین سناریویی اندک است.
مراسم افتتاح پارلمان؛ استارمر در کنار پادشاه
به گزارش رویترز، استارمر ۲۳ اردیبهشت در مراسم افتتاح رسمی پارلمان بریتانیا شرکت خواهد کرد. رویدادی باشکوه به رهبری چارلز سوم، پادشاه بریتانیا، که دولت در آن اولویتهای سیاسی و برنامه قانونگذاری خود را برای سال پیش رو اعلام میکند.
استارمر در بیانیهای گفت: «بریتانیا در لحظهای سرنوشتساز قرار دارد. یا باید به اجرای برنامهای برای ساختن کشوری قویتر و عادلانهتر ادامه دهیم، یا به هرجومرج و بیثباتی گذشته بازگردیم.»
او افزود مردم بریتانیا انتظار دارند دولت بر کاهش هزینههای زندگی، کوتاه شدن صف انتظار خدمات درمانی و حفظ امنیت کشور در «جهانی که روزبهروز خطرناکتر میشود»، تمرکز کند.
دولت بریتانیا اعلام کرده است بستهای شامل بیش از ۳۵ لایحه و پیشنویس قانونی را ارائه خواهد کرد که محور اصلی آن بهبود وضعیت اقتصادی، تقویت امنیت ملی و اصلاح ساختار حکمرانی با هدف ایفای نقش فعالتر دولت در حمایت از مردم است.
آینده سیاسی استارمر در ابهام
رویترز در ادامه نوشت چارلز سوم با حضور در پارلمان، متن رسمی دولت در خصوص برنامههای آتی آن را قرائت خواهد کرد، اما در این میان، آینده سیاسی استارمر بیش از هر زمان دیگری در هالهای از ابهام قرار گرفته است.
این در حالی است که اگر نخستوزیر کنونی بریتانیا از قدرت کنار گذاشته شود، جانشین او الزامی به پیروی از همین برنامه نخواهد داشت.
تنها ساعاتی پیش از آغاز این مراسم، گروهی از اتحادیههای نزدیک به حزب کارگر خواستار کنارهگیری استارمر شدند؛ موضوعی که فشارها را بر او بیش از پیش افزایش داده است.
استارمر که ۲۲ اردیبهشت را عمدتا در دفتر نخستوزیری و در تلاش برای حفظ حمایت همحزبیها برای ماندن در قدرت سپری کرد، ۲۳ اردیبهشت در برابر دوربینها و در کنار رهبران احزاب رقیب در مراسم رسمی پارلمان حضور خواهد یافت.
او همچنین قرار است در جریان مناظره پارلمانی پس از سخنرانی پادشاه، از برنامههای دولت دفاع کند. رخدادی که پیشبینی میشود مخالفان از آن برای به چالش کشیدن اقتدار سیاسی او بهره ببرند.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، پیش از سفر رسمی به پکن، با اشاره به نابودی توان نظامی جمهوری اسلامی گفت ایالات متحده برای مهار حکومت ایران نیازی به کمک چین ندارد.
هوشنگ حسنیاری، کارشناس خاورمیانه و امور نظامی، در مصاحبه با ایراناینترنشنال به ارزیابی آخرین مواضع ترامپ در قبال تهران پرداخت.
همزمان با تداوم قطع اینترنت در ایران و پیامدهای آن برای گروههای مختلف اجتماعی از جمله فروشندگان آنلاین، مقامهای جمهوری اسلامی از برنامههایی برای انتقال مشاغل خانگی از بستر فضای مجازی به «فضاهای فیزیکی» و «نمایشگاهها» خبر دادند.
این اظهارات از آن جهت نگرانکننده و قابل تأمل است که میتواند نشانهای از عزم حکومت برای ادامه محدودیت اینترنت و جایگزین کردن فعالیتهای آنلاین با مدلهای کنترلپذیر فیزیکی باشد؛ آن هم در شرایطی که با وجود وعدههای مبهم برخی مقامها، هنوز چشمانداز روشنی برای اتصال آزاد و پایدار شهروندان ایرانی به اینترنت جهانی دیده نمیشود.
احمد میدری، وزیر تعاون، کار و رفاه اجتماعی، ۲۲ اردیبهشت به مناسبت روز مشاغل خانگی گفت: «مشاغل خانگی صرفا با فضای مجازی توسعه پیدا نمیکنند. اگرچه فضای مجازی در توسعه فروش محصولات خانگی موثر است و میتواند دسترسیها و توسعه بازار را فراهم کند، ولی بدون فضای فیزیکی امکان توسعه مشاغل خانگی نیست.»
او حضور فیزیکی را تسهیلکننده «امکان مشارکت، توسعه عدالت و روابط بین بخشی» دانست و از اجرای طرحی با نام «هزار و یک میدان» خبر داد.
میدری ادامه داد: «در راستای طرح هزار و یک میدان، پلتفرمها میتوانند در این میدانها آموزش بدهند. ما مشاغل و کسبوکارهای خانگی را دعوت میکنیم و پلتفرمها میتوانند از این فضا در شهرهای مختلف استفاده کنند.»
۷۵ روز از قطع اینترنت در ایران میگذرد و شهروندان تاکنون ۱۷۷۶ ساعت از دسترسی به شبکه جهانی محروم بودهاند.
در هفتههای اخیر، عرضه اینترنت طبقاتی موسوم به «اینترنت پرو» و همچنین فروش فیلترشکنها و کانفیگهای مختلف با قیمتهای گزاف، دسترسی محدود کاربران به اینترنت آزاد را با دشواریهای گسترده همراه کرده است.
در این میان، کسبوکارهای آنلاین از جمله بخشهایی هستند که بیشترین آسیب را از خاموشی دیجیتال متحمل شدهاند. معضلی که موجی از بیکاری و مشکلات اقتصادی گسترده را برای فعالان این حوزه به همراه داشته است.
پیشتر در دوم اردیبهشت، ستار هاشمی، وزير ارتباطات و فناوری اطلاعات جمهوری اسلامی، اذعان کرد حدود ۱۰ میلیون نفر، عمدتا از طبقات متوسط و پایین جامعه، بهطور مستقیم درگیر فعالیتهایی هستند که نیازمند ارتباطات پایدار دیجیتال است و محدودیتهای اینترنتی تهدیدی مستقیم برای اشتغال این افراد به شمار میرود.
راهکار حکومت برای بحران اینترنت: فروش حضوری یا استفاده از پلتفرمهای داخلی
مالک حسینی، معاون توسعه کارآفرینی و اشتغال وزیر کار، ۲۲ اردیبهشت اعلام کرد نمایشگاههای مرتبط با طرح «هزار میدان، هزار بازار» ظرف ۱۰ روز آینده آغاز به کار میکنند و تا پایان سال جاری فعال خواهند بود.
او هدف این طرح را ایجاد «ظرفیت تازهای برای عرضه و فروش محصولات مشاغل خانگی» دانست و گفت: «باید نمایشگاههای حضوری و بازارسازی برخط در کنار یکدیگر بهعنوان یک ظرفیت مکمل برای تقویت فروش مشاغل خانگی دیده شوند.»
حسینی خواستار استفاده از «سکوهای داخلی» برای فروش مشاغل خانگی شد و افزود: «اگر اینترنت بینالملل هم وصل شد، ماندگاری را در شبکههای داخلی میتوان ادامه داد.»
معاون وزیر کار در حالی از اتصال دوباره اینترنت بینالملل با یک «اگر» نگرانکننده سخن میگوید که فشارهای اقتصادی و معیشتی هر روز بهطور فزایندهای بر دوش مردم سنگینی میکند.
این در حالی است که فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت مسعود پزشکیان، در پیام خود به مناسبت روز مشاغل خانگی، عملا نقش اینترنت و پلتفرمهای دیجیتال را در توسعه این کسبوکارها منکر شد.
او در شبکه ایکس نوشت مشاغل خانگی زنان «در بستر شرکت ملی پست رونق یافته و بازاری به بزرگی ایران عزیزمان و حتی فراتر از مرزها فراهم آورده است».
در سوی دیگر، صفحه «فیلتربان» در ایکس که در حوزه حقوق دیجیتال و حق دسترسی به اینترنت فعالیت میکند، بهشدت از این اظهارات مهاجرانی انتقاد کرد: «بهتر است بهجای چنین پستهایی، کمی مسئولیتپذیر باشید یا حداقل سکوت کنید.»
فیلتربان خطاب به مقامهای جمهوری اسلامی افزود زنان فعال در مشاغل خانگی «با تکیه بر اینترنت، کسبوکار خود را راه انداختند و شما به طرفهالعینی و بدون مسئولیت در قبال آنها با قطع اینترنت، تمام زحمتشان را در این ۷۰ روز به باد دادید».
قطع اینترنت؛ آنجا که چرخ معاش از حرکت میایستد
در هفتههای اخیر، شهروندان با ارسال پیامهایی به ایراناینترنشنال، از تداوم قطعی اینترنت در کشور بهشدت انتقاد کردند و هشدار دادند زندگی روزمره و فعالیتهای شغلی آنان، بهطور فزایندهای تحت تاثیر پیامدهای منفی این اقدام جمهوری اسلامی قرار گرفته است.
یک کارآفرین در پیام خود نوشت: «ناگهان ورود مواد اولیه قفل شد. از طرفی با قطع اینترنت، تمام سیستم فروش فلج شد. ۷۰ نفر نیرو بیکار شدند، خودم هم مفلس شدم.»
در پیام دیگری آمده است: «با خدا تومن کانفیگ تونستم وصل شم. من کارم با اینترنته و بهخاطر قطعی نت بیکار شدم. کلی قسط دارم که باید تسویه بشه و اجاره باید بدم.»
یک مخاطب نیز گفت: «افزایش حداقل دو برابری قیمتها و قطع اینترنت باعث تعطیلی کسبوکار ۱۱ ساله ما شد.»
کاربران فضای مجازی نیز درباره پیامدهای سنگین تداوم قطع اینترنت بر مشاغل آنلاین ابراز نگرانی کردند.
کاربری در ایکس نوشت: «به نظرم بچههای آنلاینشاپهای اینستاگرام بهطور جدی دنبال مشاغل جدید باشند .... متاسفانه باید پذیرفت دیگه از این کار پولی گیر نمیآد.»
در پست دیگری در ایکس آمده است: «فکر کن طرف آنلاینشاپ داره. میره سیمکارت پرو میگیره، بعد مشتریهاش قطع هستن.»
