آمار جانباختگان مشروبات تقلبی در مازندران به ۲۵ نفر رسید
روابط عمومی پزشکی قانونی استان مازندران روز سهشنبه ۲۴ مهر از افزایش شمار کشتهشدگان مصرف مشروبات الکلی تقلبی به ۲۵ نفر در این استان خبر داد و اعلام کرد از این تعداد ۲۱ نفر مرد و چهار نفر زن هستند.
علی عباسی، مدیرکل پزشکی قانونی استان مازندران، ۱۷ مهر ماه آمار فوتیها در این استان در ارتباط با الکل تقلبی در حدود دو هفته پیش از این تاریخ را ۲۱ نفر اعلام کرد و گفت ۱۸ تن از این افراد مرد و سه نفر زن بودهاند.
آمار جانباختگان در گیلان
دانشگاه علوم پزشکی گیلان روز دوشنیه از فوت ۱۸ نفر و مراجعه ۶۶ بیمار با علائم ضعف، بیحالی، درد شکم و تاری دید به دلیل مصرف مشروبات الکلی تقلبی به مراکز درمانی این استان خبر داد.
به گفته محمدتقی آشوبی، رییس دانشگاه علوم پزشکی گیلان، ۳۷ بیمار تحت دیالیز قرار گرفتند و سه نفر از آنها با مشکلات بینایی روبهرو شدند.
اسماعیل نیارکی، رییس کل دادگستری گیلان، هفته گذشته از دستگیری عوامل فروش مشروبات تقلبی در این استان خبر داد و گفت تاکنون یک نفر تولید کننده مشروبات الکلی به اتهام قتل عمد و دو نفر که یکی از آنان توزیع کننده و یک نفر دیگر صاحب رستوران بوده، به اتهام توزیع این مشروبات با قرار بازداشت موقت روانه زندان شدهاند.
به گفته نیارکی، دستور جلب یک متهم فراری دیگر و تعطیلی و پلمب رستوران نیز از سوی بازپرس پرونده صادر شده است.
مسمومیتها در زنجان
داریوش تقلیلو، رییس اورژانس پیشبیمارستانی استان زنجان روز شنبه از شش مورد مسمومیت با الکل در این استان خبر داد.
تقلیلو گفت که از این تعداد، «چهار مورد دچار مسمومیت با اتانول و دو مورد دچار مسمومیت با متانول» شده بودند.
در همدان ۱۰ نفر در بازداشت هستند
عباس نجفی، دادستان عمومی و انقلاب همدان، روز یکشنبه از افزایش شمار فوتیها به دلیل مصرف مشروبات الکلی تقلبی در این استان به ۱۱ نفر خبر داد.
نجفی گفت افراد فوت شده در بیمارستان بستری بوده و بازه زمانی مرگ آنها مربوط به هفته قبل تاکنون است.
او پیش از این، از دستگیری ۱۰ متهم در رابطه با موضوع جانباختگان مسمومیتهای ناشی از مصرف مشروبات الکلی دستساز خبر داده بود.
فرضيه بيوتروريسم
روزنامه اعتماد روز ۱۹ مهر از جان باختن ۴۱ نفر و مسمومیت ۳۴۳ نفر دیگر بر اثر مصرف مشروبات الکلی آلوده به متانول در چهار استان طی ۱۰ روز خبر داد و به نقل از یک درمانگر اعتیاد در گیلان نوشت: «امكان ندارد توليدكنندگان در چهار استان به صورت همزمان محصول مسموم توليد كرده باشند. فاجعه اخیر فرضيه بيوتروريسم را ايجاد میکند.»
این اولین بار نیست که فروش مشروبات الکلی تقلبی در ایران قربانی میگیرد.
سال گذشته دهها شهروند به دلیل مصرف مشروبات تقلبی یا الکل صنعتی، مسموم شده و جان خود را از دست دادند.
مقامات انتظامی بارها از دستگیری افرادی به اتهام «تهیه و توزیع مشروبات الکلی تقلبی» خبر دادهاند و گاهی نیز مکان تولید چنین مشروباتی را پلمب کردهاند اما فعالان مدنی در این زمینه خود حکومت را متهم میکنند که با ممنوع کردن فروش و مصرف مشروبات الکلی، راه را برای فروش مشروبات تقلبی فراهم میسازد.
در ایران، نه تنها فروش که مصرف نوشیدنیهای الکلی نیز غیرقانونی است و دستگاه قضایی مصرفکننده را در بار نخستِ بازداشت، به ۸۰ ضربه شلاق و در صورت تکرار چند باره، به «حد» محکوم میکند که میتواند به اعدام فرد منجر شود.
با این حال سازمان بهداشت جهانی در سال ۲۰۱۸ ایران را در رتبه نهم مصرف مشروبات الکلی معرفی و اعلام کرد هر فرد مصرفکننده الکل در ایران، سالانه ۲۵ لیتر الکل مینوشد.
دادستانی تهران از صدور کیفرخواست ۶۱۳ صفحهای در پرونده چای دبش برای ۶۳ متهم از کارمند بانک، وزارت جهاد کشاورزی، وزارت صنعت، معدن و تجارت، سازمان توسعه تجارت و مدیران گروه دبش و شرکتهای وابسته، به اتهام اخلال در نظام اقتصادی و ارزی، تحصیل مال نامشروع و پرداخت و اخذ رشوه خبر داد.
علی صالحی، دادستان عمومی و انقلاب تهران، روز سهشنبه ۲۴ مهر با اشاره به شناسایی و توقیف حدود ۲۰ هزار میلیارد تومان از اموال متهم اصلی این پرونده، گفت گروه چای دبش علاوه بر تخلفات ارزی بیش از ۳۰ هزار میلیارد تومان تسهیلات بانکی بدون ضوابط و مقررات دریافت کرده که ۹ هزار میلیارد تومان آن معوق شده است.
به گزارش ایسنا، این پرونده و ضمائم آن که ۳۵۰ جلد و ۷۰ هزار صفحه دارد، از سوی ۳۳ کارشناس در حوزههای مختلف بررسی شده است.
غلامحسین محسنی اژهای، رییس قوه قضاییه جمهوری اسلامی، اردیبهشت گذشته بدون توضیح درباره جزییات این پرونده فساد ۳/۴ میلیارد دلاری، از وقوع این تخلفات در زمان کوتاه خبر داد و گفت بررسی اتهامات مطرح شده در پرونده چای دبش، «زمانبَر» است.
رسانهها در ایران، آذر ماه سال گذشته از وقوع تخلفی گسترده در زمینه واردات چای خبر دادند.
عباس عبدی، فعال سیاسی، ۱۵ آذر ۱۴۰۲ در یادداشتی تاکید کرد دست زدن به فسادی در این سطح قطعا با اطلاع مقامهای عالیرتبه دولت جمهوری اسلامی بوده است.
اسفند ماه سال گذشته، احمد اصانلو، رییس سازمان تعزیرات حکومتی از دولت حسن روحانی انتقاد کرد و گفت این دولت با صدور مجوز صادرات چای فاسد به خارج از کشور، زمینه را برای تخلفات شرکت چای دبش فراهم آورد.
همزمان برخی رسانهها از نقش جواد ساداتینژاد، وزیر پیشین جهاد کشاورزی در دولت ابراهیم رئیسی در پرونده فساد چای دبش خبر دادند و نوشتند او به همین دلیل از سمت خود برکنار شد.
پیش از آن نیز گزارشهایی درباره نقش حمیدرضا موثقی، رییس پیشین اتحادیه چای ایران و مالک «شرکت چایسازی چهارده معصوم» در این پرونده منتشر شده بود.
«اعتماد آنلاین» روز ۱۸ آذر ۱۴۰۲ با انتشار یک اینفوگرافی نوشت اختلاسگران در حال رقابت با هم برای چپاول پول مردم ایران هستند.
این رسانه ۱۴ اختلاس و پرونده بزرگ فساد مالی از سال ۱۳۷۱ تا ۱۴۰۲ را فهرست کرد که کمترین آن مربوط به پرونده چهار میلیارد تومانی شهرام جزایری در سال ۱۳۸۱ و بیشترینش مربوط به چای دبش بود.
معینالدین سعیدی، نماینده چابهار در مجلس، روز ۹ اردیبهشت گفت: «اگر معادل ریالی اختلاس چای دبش صرف زیرساختهای نحیف استان سیستان و بلوچستان میشد، دیگر چیزی نمیخواستیم.»
وزارت امور خارجه استرالیا روز سهشنبه ۲۴ مهر در بیانیهای برنامه موشکی جمهوری اسلامی را تهدیدی جدی برای امنیت منطقهای و بینالمللی خواند و از اعمال تحریمهای هدفمند علیه پنج ایرانی فعال در برنامه موشکی جمهوری اسلامی به دلیل «اقدامات بیملاحظه و بیثباتکننده» خبر داد.
دولت آنتونی آلبانیزی، نخستوزیر استرالیا، تاکنون ۲۰۰ فرد و نهاد مرتبط با جمهوری اسلامی را در چارچوبهای مختلف تحریم کرده است که تقریبا نیمی از آنها وابسته به سپاه پاسداران انقلاب اسلامی هستند.
نادر خون سیاوش، مدیر سازمان صنایع هوافضا که بر برنامه موشکی بالستیک جمهوری اسلامی نظارت دارد، سید میراحمد نوشین، مدیرعامل سازمان هوافضا، سید جواد موسوی، مدیر تجاری گروه صنعتی «شهید همت»، محمد غلامی، یکی از مقامات ارشد سازمان صنایع هوافضا و امیر رادفر، مدیر گروه صنعتی «شهید باقری»، پنج فردی هستند که روز سهشنبه در فهرست تحریمهای استرالیا قرار گرفتند.
روز دوشنبه دولت بریتانیا و اتحادیه اروپا نیز تعدادی از افراد و نهادهای وابسته به برنامههای تسلیحاتی جمهوری اسلامی را به دلیل تهدیدات علیه اسرائیل تحریم کردند.
تحریمهای اتحادیه اروپا
بر اساس اطلاعیه شورای اتحادیه اروپا در روز دوشنبه ۲۳ مهر، هواپیمایی ایرانایر، ساها و ماهانایر، شرکت مهندسی بسامد الکترونیک پویا، شرکت آلومینای ایران، مرکز تحقیقات «شهید حاج علی موحد» و شرکت مهندسی طیف تدبیر، به لیست تحریمها اضافه شدند.
در کنار این شرکتها، نام بهنام شهریاری، مقام ارشد نیروی قدس سپاه پاسداران، علی شادمان، معاون هماهنگکننده قرارگاه خاتمالانبیا، علی جعفرآبادی، فرمانده بخش فضایی نیروی هوافضای سپاه پاسداران، مهدی گوگردچیان، مدیرعامل صنایع هواپیماسازی (هسا)، سید حمزه قلندری، معاون وزیر دفاع جمهوری اسلامی، رضا خسروی مقدم، وابسته نظامی جمهوری اسلامی در روسیه و سید میراحمد نوشین، مدیرعامل سازمان صنایع هوافضا نیز به چشم میخورد.
تحریمهای بریتانیا
در بریتانیا، علاوه بر سازمان فضایی ایران (سافا) و دفتر طراحی سامانههای قوای محرکه فرزانگان، نام محمدحسین دادرس، سرتیپ ارتش، محمد کاظمی، رییس سازمان اطلاعات سپاه پاسداران، عبدالرحیم موسوی، فرمانده ارتش، علیمحمد نائینی، سخنگوی سپاه پاسداران، حسین پورفرزانه، مدیر دفتر طراحی سامانههای محرکه فرزانگان، حبیبالله سیاری، رییس ستاد مشترک ارتش و حمید واحدی، فرمانده نیروی هوایی ارتش، به فهرست تحریمها افزوده شد.
آبان سال گذشته، وزیران امور خارجه کشورهای عضو «گروه هفت» در بیانیهای مشترک از جمهوری اسلامی خواستند از اقدامات بیثباتکننده در منطقه و حمایت از گروههای مسلح متحد تهران مانند حماس و حزبالله لبنان دست بردارد.
از سوی دیگر، با آغاز تهاجم روسیه به اوکراین در بیش از دو سال پیش، جمهوری اسلامی همکاری نظامی خود را با مسکو افزایش داد و گزارشهایی از ارسال پهپادهای انفجاری شاهد، ساخت جمهوری اسلامی، به روسیه برای استفاده در جنگ اوکراین منتشر شد.
سیمای جمهوری اسلامی بامداد سهشنبه، ۲۴ مهر، هنگام گزارش ورود جنازه عباس نیلفروشان، معاون عملیات سپاه پاسداران، برای دقایقی چهره اسماعیل قاآنی، فرمانده نیروی قدس سپاه پاسداران، را نشان داد.
در این گزارش، اشارهای به محل اقامت قاآنی در دو هفته اخیر نشد، اما چنین وانمود شد که او به همراه جنازه عباس نیلفروشان به تهران بازگشته است.
آخرین باری که اسماعیل قاآنی در رسانهها مشاهده شد، ۹ مهرماه، دو روز پس از کشته شدن حسن نصرالله دبیرکل حزبالله لبنان در حمله هوایی اسرائیل به ستاد فرماندهی این گروه در ضاحیه در حومه جنوبی بیروت بود. قاآنی در آن زمان به دفتر نماینده حزبالله در تهران رفت.
در جریان حمله روز هفتم مهرماه اسرائیل به ستاد فرماندهی حزبالله در جنوب بیروت، عباس نیلفروشان، معاون عملیات سپاه پاسداران که گفته میشود ئس از کشته شدن محمد رضا زاهدی در حمله به ساختمان کنسولگری جمهوری اسلامی در دمشق مسئولیت لبنان را برعهده گرفته بود، به همراه حسن نصرالله و شماری از چهرههای ارشد حزبالله کشته شد.
پس از آن هیچ خبر، عکس یا فیلمی از اسماعیل قاآنی منتشر نشد. غیبت او در نماز جمعهای که به امامت علی خامنهای برگزار شد، و نیز غیبت در مراسم اهدای نشان به امیرعلی حاجیزاده، فرمانده نیروی هوافضای سپاه پاسداران، بر دامنه سوالات درباره سرنوشت قاآنی افزود.
در حالی که برخی رسانهها ابتدا احتمال کشته شدن او در کنار هاشم صفیالدین، اصلیترین نامزد جانشینی حسن نصرالله در حمله بامداد جمعه ۱۳ مهر را منتشر کردند، میدل ایست آی، رسانه نزدیک به حکومت قطر، هفته گذشته خبر داد که قاآنی در بازداشت و بازجویی به سر میبرد و در جریان بازجویی دچار حمله قلبی شده و به بیمارستان منتقل شده است.
براساس این گزارش، رهبران جمهوری اسلامی در پی یافتن منشاء نفوذ عمیق اسرائیل به دستگاههای نظامی و امنیتی خود و دلایلی که به کشته شدن حسن نصرالله و عباس نیلفروشان انجامید، هستند و احتمال میدهند که وسایل ارتباطی اسماعیل قاآنی هک شده باشد.
میدل ایست آی همچنین خبر داده بود که رییس دفتر قاآنی نیز به اتهام جاسوسی برای اسرائیل بازداشت شده است.
خبرگزاری تسنیم، وابسته به سپاه گزارشها درباره تحت بازجویی بودن قاآنی را تکذیب کرد، اما با وجود همه شایعات و گمانهزنیها، هیچ یک از مقامات و رسانههای جمهوری اسلامی توضیحی درباره قاآنی و علت غیبت ناگهانی او منتشر نکردند.
حسین دقیقی، مشاور عالی فرمانده کل سپاه، روز جمعه ۲۰ مهر، غیبت و بیخبری از اسماعیل قاآنی در صحنههای عمومی نظیر نماز جمعه را «نشان از تمرکز بر وظیفهشناسی و مسئولیتپذیری نیروهای مسلح نظام» خواند.
حسین شریعتمداری، نماینده خامنهای در روزنامه کیهان، نیز روز یکشنبه ۲۲ مهر، پاسخ ندادن سپاه پاسداران به شایعهها درباره غیبت اسماعیل قاآنی را «موفقیتی چشمگیر» خواند و افزود که سپاه «در حالی که هیچ نکتهای از نگاهش پنهان نیست، به هیچیک از شایعات پاسخ نداد و دشمن را در حالتی از گیجی و منگی تنها گذاشت.»
جنازه عباس نیلفروشان بیش از دو هفته پس از کشته شدن، بامداد سهشنبه ۲۴ مهر از طریق بغداد به تهران رسید. پیشتر فرمانده سپاه استان اصفهان اعلام کرده بود علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، برای او نماز میت خواهد خواند.
نشریه واشینگتن فریبیکن، روز دوشنبه ۲۳ مهر، در گزارشی درباره افزایش بسیار قابل توجه فروش نفت ایران از سوی جمهوری اسلامی در دولت جو بایدن خبر داد و نوشت بر اساس آخرین ارقام دولت و برآوردهای کارشناسان، درآمد نفتی غیرقانونی حکومت ایران در دولت بایدن به حدود ۲۰۰ میلیارد دلار رسید.
در این گزارش نوشته شده است: «علت افزایش شدید درآمد نفتی حکومت ایران، اجرای ضعیف تحریمهای ایالات متحده است که به رژیم تندرو تهران کمک کرده است تا پول نقد مورد نیاز برای تامین مالی یک جنگ وحشیانه یک ساله علیه اسرائیل را به دست آورد.»
به نوشته واشینگتن فریبیکن، جزییات کامل کاهش تاثیر تحریمها تنها در روزهای اخیر و پس از انتشار گزارش مورد انتظار دولت آمریکا در مورد تجارت نفت ایران آشکار شد.
اداره اطلاعات انرژی ایالات متحده، یک آژانس دولتی که بازارهای جهانی را زیر نظر دارد، بر اساس قانونی که در فروردین ماه امسال در کنگره تصویب شد، موظف است درآمد نفتی ایران را بهطور علنی محاسبه کند و گزارشی رسمی پس از چهار سال اجرای تحریمهای پراکنده در دولت بایدن را ارائه دهد.
این گزارش که اواخر هفته گذشته منتشر شد، نشان داد که ایران تنها در سه سال اول دولت بایدن ۱۴۴ میلیارد دلار از محل فروش نفتی که تحریم شده درآمد داشته است.
بر پایه این گزارش، تنها در سال۲۰۲۱، سال اول روی کار آمدن دولت بایدن، جمهوری اسلامی توانست ۳۷ میلیارد دلار از نفت ایران را به فروش برساند در حالی که این مبلغ، در سال ۲۰۲۰ آخرین سال دولت ترامپ تنها ۱۶ میلیارد دلار بود.
به گزارش اداره اطلاعات انرژی ایالات متحده، درآمد نفتی حکومت ایران در سال ۲۰۲۲ به ۵۴ میلیارد و در سال ۲۰۲۳ به ۵۳ میلیارد دلار رسید.
واشینگتن فریبیکن در ادامه گزارش خود به نقل از سازمان اتحاد علیه ایران هستهای، نوشته است که جمهوری اسلامی در سال ۲۰۲۴ هم به فروش بالا و تاریخی نفت تحریمشده ایران ادامه داده است.
این نشریه نوشته است: «این ارقام میتواند توضیح دهد که چرا دولت بایدن-هریس که با انتقاد از هرج و مرج فزاینده در خاورمیانه تحت نظارت خود مواجه است، اواخر روز جمعه بسته جدیدی از تحریمها را علیه صادرات نفت ایران اعلام کرد. به گفته وزارت امور خارجه، این اقدامات به دولت آمریکا اختیار گستردهای می دهد تا «تحریمهایی را علیه هر فردی که مصمم به فعالیت در بخشهای نفت یا پتروشیمی ایران باشد، اعمال کند.»
کلر یونگمن، مدیر برنامه ردیابی نفتکشهای ایران در سازمان اتحاد علیه ایران هستهای، به واشینگتن فریبیکن گفت که آخرین ارقام تهیه شده از سوی اداره اطلاعات انرژی ایالات متحده، و همچنین برآورد گروه او در سال ۲۰۲۴، باید به عنوان «کاتالیزوری برای دولت برای رویکردی تهاجمیتر در اعمال تحریمها علیه کشتیهای حامل نفت ایران» عمل کند.
یونگمن گفت: «فعالیتهای غیرقانونی که در این گزارش به تفصیل شرح داده شده است، بر نیاز به اقدام قاطع برای پاسخگو کردن این کشتیها و اطمینان از اجرای موثر تحریمها برای محدود کردن توانایی حکومت ایران برای صادرات نفت تاکید میکند.»
این نشریه در ادامه گزارش خود نوشته است: «پول بادآورده حاصل از فروش نفت ایران به رژیم تندرو جمهوری اسلامی کمک کرده است تا نیروهای نیابتی تروریستی خود، حماس و حزب الله، را مسلح کند.»
به نوشته واشینگتن فریبیکن، «اگرچه جمهوریخواهان مدتهاست که زنگ خطر را در مورد تجارت پرسود نفت تهران به صدا درآورده اند، اکنون قانونگذاران دموکرات هم از لایحه سنا برای تقویت و اجرای موثر تحریمها بر تجارت نفت ایران حمایت میکنند و این امر نشان دهنده نارضایتی فزاینده از سیاستهای دولت بایدن- هریس است.»
جونی ارنست، سناتور جمهوریخواه از ایالت آیووا، پس از حمله حماس در ۷ اکتبر، با هدف خفه کردن کانالهای مالی که به گسترش نیروهای نیابتی تروریستی تهران دامن میزند، شروع به تصویب قانونی برای تحریم تجارت نفت ایران کرد. این لایحه اکنون حمایت هفت قانونگذار دموکرات را نیز به دست آورده است.
ارنست با اشاره به موجی از حملات مورد حمایت جمهوری اسلامی به خطوط کشتیرانی بینالمللی در ماههای اخیر به واشینگتن فریبیکن گفت: «ما شاهد افزایش حملات به سربازانمان، حملات موشکی تاریخی به بزرگترین شریک ما در خاورمیانه، و اختلال در تجارت بینالمللی در دریای سرخ هستیم. جای تعجب نیست که لایحه من برای خارج کردن پول از دستان خونین حکومت ایران اکنون مورد حمایت قرار گرفته است.»
به نوشته این نشریه، «بر اساس قانون اجرای تحریمهای ایران، واحد تحقیقات وزارت امنیت داخلی ۱۵۰ میلیون دلار برای گسترش عملیات هدف قرار دادن ناوگان بزرگ نفتکشهای نفت خام غیرقانونی تهران دریافت خواهد کرد. با توقیف این کشتیها در حالی که نفت ایران را به رژیمهای متخاصمی مانند چین و ونزوئلا منتقل میکنند، میلیاردها دلار از ثروت ایران دزدیده می شود تا رژیم خود را سرپا نگه دارد و به نیروهای نیابتی تروریستی خود نیز کمک کند.»
به گفته ارنست، این قانون برای اطمینان یافتن از اینکه وزارت امنیت داخلی میتواند عملیات غیرقانونی کشتیرانی ایران را شناسایی کند و منابع مورد نیاز برای توقیف آنها در دریا را در اختیار داشته باشد، حیاتی است.
واشینگتن فریبیکن نوشته است که طرح ارنست در حال حاضر ۲۷ حامی در سنا دارد و حمایتهای اخیر از این لایحه نشان دهنده ناامیدی فزاینده در هر دو حزب از امتناع دولت بایدن- هریس از اعمال مجموعهای از تحریمها بر تجارت نفت ایران است. تهران یک «ناوگان ارواح» بزرگ متشکل از نزدیک به ۵۰۰ نفتکش دارد که نفت خام را اغلب با تخفیف فراوان به چین، سوریه، ونزوئلا و سایر کشورها حمل میکنند.
بر اساس گزارش اطلاعات انرژی ایالات متحده، «فرآوردههای نفتی ایران عموما با کشتیهای کوچکتر حمل میشوند و شناسایی آنها از کشتیهای حامل نفت خام دشوارتر است.»
حکومت ایران همچنین از چندین تکنیک مبهم سازی مانند خاموش کردن سیگنالهای شناسایی کشتی خود، استفاده از روش انتقال کشتی به کشتی، یا برچسبگذاری مجدد محمولهها و استفاده از نام کشورهای دیگر برای نفت خام و فرآوردههای نفتی ایران استفاده میکند. این اقدامات چالش ارائه دادههای دقیق را افزایش میدهد.
شبکه تلویزیونی اسبیاس نیوز استرالیا گزارش داد در حال حاضر دستکم دو شهروند استرالیایی در زندانهای جمهوری اسلامی به سر میبرند. فعالان حقوق بشر از دولت استرالیا خواستهاند تلاشهای خود را برای آزادی این افراد افزایش دهد.
این رسانه استرالیایی به نقل از منبعی که میخواست هویتش مخفی بماند، نوشت یکی از این زندانیان فردی دوتابعیتی است و پس از دستگیری در ژوییه سال ۲۰۲۲، به چند سال زندان محکوم شده است.
در گزارش اسبیاس نیوز در خصوص اتهامات و هویت این فرد و همچنین دیگر زندانی استرالیایی در ایران هیچ جزئیاتی ارائه نشده است.
سفارت جمهوری اسلامی در کانبرا از پاسخ به پرسش این رسانه در خصوص وضعیت زندانیان استرالیایی در ایران خودداری کرده است.
یک سخنگوی وزارت خارجه استرالیا هم به اسبیاس گفته این کشور در برابر «بازداشت و محکومیت خودسرانه» میایستد، بهویژه زمانی که از این اقدامات برای «فشار دیپلماتیک» استفاده میشود.
فعالان حقوق بشر، بازداشت شهروندان کشورهای غربی از سوی جمهوری اسلامی را «گروگانگیری حکومتی» میدانند و میگویند تهران از این حربه برای تحت فشار گذاشتن غرب و گرفتن امتیاز استفاده میکند.
پیش از این، توافق تهران و واشینگتن برای تبادل زندانیان خبرساز شده بود. مبادله پنج زندانی ایرانی در برابر پنج زندانی آمریکایی در شهریورماه ۱۴۰۲ انجام پذیرفت و در ازای آن شش میلیارد دلار از پولهای مسدود شده ایران در کره جنوبی به قطر منتقل شد.
واشینگتن میگوید تهران تنها برای خرید کالاهای بشردوستانه میتواند از این پول استفاده کند، اما بسیاری معتقدند نتیجه اقداماتی از این دست، تشویق جمهوری اسلامی به ادامه سیاست گروگانگیری است.
اسبیاس نیوز در ادامه گزارش خود نوشته کایلی مور-گیلبرت، زندانی سابق جمهوری اسلامی و مدیر «اتحادیه بازداشت غیرقانونی و خودسرانه استرالیا»، با خانوادههای زندانیان دوتابعیتی در ایران در تماس است و با آنها همکاری میکند.
این پژوهشگر استرالیایی-بریتانیایی در آذر ۱۳۹۹ و پس از سپری کردن بیش از دو سال در زندانهای جمهوری اسلامی به اتهام جاسوسی، آزاد شد. او همواره این اتهام را رد کرده است.
مور-گیلبرت در مصاحبه با اسبیاس نیوز به وضعیت شهروندان دو تابعیتی پرداخت و گفت: «این افراد هر چند شهروند استرالیا هستند، اما ممکن است اعضای نزدیک خانواده و داراییها و اموال دیگری در داخل ایران داشته باشند.»
او افزود: «ایران یکی از کشورهای فعال در استفاده از دیپلماسی گروگانگیری است، از جمله گروگانگیری شهروندان استرالیایی؛ همچنین بازداشتهای نادرست و با انگیزه سیاسی که معمولا هدف آنها دو تابعیتیها است، از جمله شهروندان ایرانی-استرالیایی.»
کایلی مور-گیلبرت، پژوهشگر استرالیایی-بریتانیایی و زندانی سابق جمهوری اسلامی
پیشتر و در اردیبهشتماه سال جاری، وزارت خارجه فرانسه در بیانیهای به مناسبت دومین سالگرد بازداشت سسیل کوهلر و ژاک پاری، دو شهروند فرانسوی در ایران، سیاست گروگانگیری حکومتی از سوی جمهوری اسلامی را محکوم کرد و گفت تهران به دنبال «باجخواهی مداوم» است.
کانادا نیز ۳۰ خرداد در واکنش به اقدامات جمهوری اسلامی اعلام کرد بازداشت خودسرانه اتباع خارجی از سوی حکومتها بهعنوان «یک اهرم سیاسی» غیرقابل قبول است و «نباید تحمل شود».
مور-گیلبرت در ادامه اظهارات خود هشدار داد حکومت ایران دیپلماسی گروگانگیری خود را به یک «مدل تجاری» تبدیل کرده و با استفاده از این روش در تعامل با تعدادی از کشورها، «بهطور گستردهای سود برده است.»
این پژوهشگر با اشاره به نحوه رهایی خود از بند جمهوری اسلامی گفت: «سه تروریست محکومشده در ازای آزادی من، از زندان تایلند رها شدند.»
به گزارش اسبیاس نیوز، سه مرد ایرانی که به دلیل دست داشتن در یک نقشه بمبگذاری در سال ۲۰۱۲ در تایلند زندانی بودند، پس از آزادی مور-گیلبرت به ایران بازگشتند.
با این حال، اسکات موریسون، نخستوزیر وقت استرالیا، موضوع مبادله زندانیان میان استرالیا و جمهوری اسلامی را تایید نکرد.
اسبیاس نیوز همچنین به آزادی حمید نوری، مقام قضایی سابق جمهوری اسلامی، بهعنوان یکی دیگر از نمونههای سیاست گروگانگیری حکومت ایران پرداخت.
در جریان مبادله زندانیان میان تهران و استکهلم، دو شهروند سوئدی زندانی در ایران با نامهای یوهان فلودروس و سعید عزیزی در ازای آزادی نوری اجازه یافتند ۲۶ خرداد خاک ایران را ترک کنند و به سوئد بازگردند.
نوری، دادیار سابق زندان گوهردشت، به اتهام دست داشتن در اعدام زندانیان سیاسی دهه ۶۰، در آبان ۱۳۹۸ در سوئد بازداشت و پس از محاکمه، به حبس ابد محکوم شد. دیوان عالی سوئد روز ۱۶ اسفند ۱۴۰۲ فرجامخواهی نوری را رد کرده بود.
حمید نوری، مقام قضایی سابق جمهوری اسلامی
اسبیاس نیوز در گزارش خود به یکی دیگر از زندانیان ایرانی-استرالیایی با نام شکرالله جبلی پرداخت و نوشت او پس از سه دهه زندگی در استرالیا در سال ۲۰۰۷ به تهران بازگشت.
بر اساس این گزارش، جبلی در سال ۲۰۲۰ به اتهامات مالی بازداشت و راهی زندان اوین شد. او دو سال بعد در زندان جان خود را از دست داد.
خانواده جبلی که در زمان مرگ ۸۳ سال داشت، اتهامات علیه او را رد میکنند و میگویند مقامهای جمهوری اسلامی او را از دسترسی به دارو و مراقبتهای پزشکی لازم محروم کردند.
پیمان جبلی، پسر این زندانی فوت شده، گفت پس از بازداشت پدرش به وزارت خارجه استرالیا مراجعه کرد اما مسئولان مربوطه با این استدلال که حکومت ایران تابعیت دوگانه را به رسمیت نمیشناسد، اعلام کردند نمیتوانند کار زیادی انجام دهند.
سازمان عفو بینالملل نیز محاکمه جبلی را «ناعادلانه» خواند و افزود او در جریان دادرسی، از حق دسترسی به وکیل انتخابی خود محروم شده بود.