اسرائیل و جمهوری اسلامی برای دههها با حملات مخفیانه از زمین، دریا و هوا در سراسر خاورمیانه و در فضای سایبری با یکدیگر به مبارزه پرداختهاند اما رگبار پهپادها و موشکهای تهران به سوی اسرائیل، اگرچه تقریبا همهشان سرنگون یا رهگیری شدند، به نقطه عطفی در درگیریهای دو کشور تبدیل شد.
موج پهپادها و موشکهایی که شنبه ۲۵ فروردین از ایران راهی اسرائیل شد، اولین حمله مستقیم جمهوری اسلامی از خاک ایران به اسرائیل بود.
آرِون برگمن، محقق علوم سیاسی و کارشناس مسائل امنیتی خاورمیانه در کینگز کالج لندن به نیویورک تایمز گفت این اولین باری است که جمهوری اسلامی مستقیما اسرائیل را از داخل خاک خود هدف حمله قرار میدهد.
او این حمله را یک «رویداد تاریخی» خواند.
پیش از این حمله جمهوری اسلامی از نیروهای نیابتی خود برای ضربه زدن به منافع اسرائیل استفاده میکرد و ترور هدفمند رهبران نظامی و دانشمندان هستهای جمهوری اسلامی، بخش مهمی از استراتژی اسرائیل علیه تهران بود.
تاریخچهای مختصر از جنگ در سایه اسرائیل و جمهوری اسلامی
جمهوری اسلامی و اسرائیل برای رسیدن به سطح کنونی درگیریها، راه کموبیش درازی را طی کردند.
- ژانویه ۲۰۲۰ (دی ماه ۱۳۹۸): اسرائیل با رضایت از ترور قاسم سلیمانی، فرمانده نیروی قدس سپاه پاسداران در حمله هواپیماهای بدون سرنشین آمریکایی در بغداد استقبال کرد.
جمهوری اسلامی در پاسخ به ترور سلیمانی، با رگبار موشک به دو پایگاه آمریکا در عراق که محل استقرار سربازان آمریکایی است حمله کرد.
مقامهای آمریکایی گفتند سلیمانی طراح فعالیتهای بیثبات کننده جمهوری اسلامی در سراسر خاورمیانه و متهم به برنامهریزی حملات علیه سفارتخانههای آمریکا و اهداف اسرائیلی بوده است.
- سالهای ۲۰۲۱-۲۰۲۲ (۱۳۹۹-۱۴۰۰): به گفته مقامات اسرائیلی در ژوییه ۲۰۲۱ (مرداد ماه ۱۴۰۰)، یک نفتکش تحت مدیریت یک شرکت کشتیرانی متعلق به اسرائیل در سواحل عمان هدف حمله قرار گرفت و دو خدمه آن کشته شدند.
این مقامات گفتند به نظر میرسد این حمله به وسیله پهپادهای جمهوری اسلامی انجام شده باشد.
هر چند جمهوری اسلامی مسئولیت این حمله را بر عهده نگرفت، یک شبکه تلویزیونی دولتی آن را پاسخی به حمله اسرائیل در سوریه توصیف کرد.
- نوامبر ۲۰۲۱ (آبان ماه ۱۴۰۰): اسرائیل محسن فخریزاده، دانشمند ارشد هستهای جمهوری اسلامی را کشت و در می ۲۰۲۲ (خرداد ماه ۱۴۰۱) حسن صیاد خدایی، از فرماندهان سپاه پاسداران را ترور کرد.
- دسامبر ۲۰۲۳ (آذر ماه ۱۴۰۲): پس از آغاز بمباران غزه از سوی اسرائیل در پاسخ به حملات هفتم اکتبر حماس، شبهنظامیان مورد حمایت جمهوری اسلامی حملات خود را به اسرائیل افزایش دادند.
اواخر سال گذشته میلادی، تهران اسرائیل را متهم به کشتن یک شخصیت بلندپایه نظامی، سرلشکر سید رضی موسوی در حمله موشکی به سوریه کرد.
رضی موسوی یکی از مشاوران ارشد سپاه پاسداران و از نزدیکان قاسم سلیمانی بود.
گفته میشود او در نظارت بر ارسال تسلیحات برای حزبالله لبنان نقش داشت.
اسرائیل از اظهار نظر رسمی و مستقیم در مورد اینکه آیا مسئولیتی در قبال کشته شدن موسوی داشته یا خیر، خودداری کرد.
- ژانویه ۲۰۲۴ (دی ماه ۱۴۰۲): انفجاری در حومه بیروت منجر به کشته شدن صالح العاروری، از رهبران حماس، به همراه دو فرمانده شاخه نظامی این گروه شد.
این اولین ترور یک مقام ارشد حماس در خارج از کرانه باختری و غزه در سالهای اخیر بود.
مقامات حماس، لبنان و ایالات متحده این حمله را به اسرائیل نسبت دادند اما اسرائیل به صورت رسمی دخالت در آن را تایید نکرد.
حزبالله که از حمایت جمهوری اسلامی برخوردار است، پس از مرگ العاروری حملات خود به اسرائیل را افزایش داد.
در مقابل ارتش اسرائیل با هدف قرار دادن حزبالله، تعدادی از فرماندهان این گروه را کشت.
- اواخر ژانویه ۲۰۲۴ (بهمن ماه ۱۴۰۲): جمهوری اسلامی، اسرائیل را متهم به حمله هوایی به دمشق کرد که طی آن چندین تن از نظامیان ارشد سپاه پاسداران کشته شدند.
- مارس و آوریل ۲۰۲۴ (اسفند ۱۴۰۲ و فرودین ۱۴۰۳): حمله هواپیمای بدون سرنشین اسرائیل به خودرویی در جنوب لبنان منجر به کشته شدن حداقل یک نفر شد.
ارتش اسرائیل اعلام کرد در این حمله معاون فرمانده یگان موشکی حزبالله کشته شده است.
حزبالله مرگ فردی به نام علی عبدالحسن نعیم را تایید کرد اما جزییات بیشتری ارائه نداد.
در همان روز، اسرائیل در یکی از سنگینترین حملات هوایی این کشور در سالهای اخیر، مناطقی در نزدیکی حلب در شمال سوریه را مورد هدف قرار داد.
به گفته دیدهبان حقوق بشر سوریه، یک سازمان غیردولتی مستقر در بریتانیا که جنگ داخلی سوریه را رصد و اطلاعرسانی میکند، در این حملات ۳۶ سرباز سوری، هفت جنگجوی حزبالله و یک سوری از شبهنظامیان طرفدار جمهوری اسلامی کشته شدند.
ارتش اسرائیل مسئولیت این حملات را بر عهده نگرفت اما یوآو گالانت، وزیر دفاع این کشور، در رسانههای اجتماعی نوشت: «ما حزبالله را در هر جایی که قصد عملیات داشته باشد تعقیب میکنیم و فشار و سرعت حملات را افزایش خواهیم داد.»
سه روز بعد، هواپیماهای جنگی اسرائیل به ساختمان کنسولگری جمهوری اسلامی در دمشق حمله کردند و دو فرمانده ارشد و پنج افسر سپاه پاسداران را کشت.
