اسکات بسنت: وزارت خزانهداری آمریکا هیچ حمایتی از رژیم ایران را تحمل نخواهد کرد


اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، در شبکه اجتماعی ایکس نوشت این وزارتخانه «در چارچوب عملیات طرد اقتصادی، به هدف قرار دادن و مختل کردن فعالیت کسانی که حمایت مادی، فناوری یا مالی لازم برای تداوم فعالیتهای تروریستی رژیم ایران را فراهم میکنند، ادامه خواهد داد.»
او تاکید کرد که وزارت خزانهداری آمریکا «هیچگونه حمایتی از رژیم ایران را تحمل نخواهد کرد و همچنان به شناسایی، افشا و منزوی کردن پشتیبانان آن ادامه خواهد داد.»







روزنامه والاستریت ژورنال، سهشنبه هفتم مهر، در گزارشی تحلیلی نوشت که کاهش توانایی جمهوری اسلامی برای مسدود کردن جریان نفت از تنگه هرمز و استفاده از آن بهعنوان اهرم فشار در مذاکرات با آمریکا، خطر توسل تهران به تشدید اقدامات نظامی برای تقویت موقعیت خود را افزایش میدهد.
تضعیف موقعیت جمهوری اسلامی در کنترل تنگه هرمز در شرایطی رخ میدهد که اکنون نیروی دریایی آمریکا و تولیدکنندگان نفت خلیج فارس در مقابله با حملات تهران یا دور زدن آنها موفقتر عمل میکنند و در نتیجه نفتکشهای بیشتری میتوانند از تنگه هرمز عبور کنند.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، سهشنبه هفت مهر در کاخ سفید به خبرنگاران گفت: « جمهوری اسلامی در وضعیت خیلی بدی قرار دارد اما نمیدانم هنوز قرار است تسلیم شوند یا نه. آنها تسلیم خواهند شد، اما وضعیتشان خیلی بد است.»
ترامپ همچنین گفت طی چند روز گذشته بیش از هر زمان دیگری نفت از تنگه هرمز خارج شده است.
او افزود: «هدف این است که جلوی سلاح هستهای گرفته شود. ایران سلاح هستهای نخواهد داشت.»
همزمان مقامهای سیاسی و نظامی جمهوری اسلامی به تهدیدهای خود ادامه دادند.
محمد اکرمینیا، سخنگوی ارتش جمهوری اسلامی، سهشنبه هفتم مهر گفت در جنگ راهبرد نظامی «از پدافند به آفند» عملیاتی شده است و این در واقع نوعی جنگ پیشدستانه محسوب میشود.
سخنگوی ارتش افزود: «قبل از اینکه دشمن دست به تعرضی بزند، مورد هدف قرار گرفته و در آینده نیز به همین شکل خواهد بود.»
اکرمینیا اضافه کرد: «اگر به این نتیجه برسیم که دشمن حمله قریبالوقوعی خواهد داشت، ما حتما جنگ پیشدستانه یا عملیات پیشدستانه انجام خواهیم داد.»
بر اساس دادههای شرکتهای ردیابی نفت، صادرات نفت خام خاورمیانه در ماه جاری بار دیگر افزایش یافته و به بالاترین سطح خود از زمان آغاز جنگ در اسفند ماه سال گذشته رسیده است. طبق دادههای کپلر، تا هفته گذشته حجم محمولههای نفتی عبوری از هرمز و مسیرهای جایگزین به اندکی کمتر از ۸۰ درصد جریان نفت منطقه پیش از جنگ رسیده بود.
در ماه جاری تاکنون، صادرات نفت خام تولیدکنندگان عمده خاورمیانه، از جمله عربستان سعودی، عراق، امارات متحده عربی و دیگر کشورها، از طریق هرمز و مسیرهای جایگزین به نزدیک ۱۳ میلیون بشکه در روز افزایش یافته است. بر اساس دادههای شرکت ردیابی کشتی «هوآکس»، این بالاترین میزان از اسفند ماه سال گذشته است؛ زمانی که صادرات نفت منطقه نزدیک به ۱۹ میلیون بشکه در روز بود.
عربستان سعودی نیز انتقال نفت خام از طریق خط لوله آسیبدیده شرق-غرب خود و بارگیری آن در نفتکشها در دریای سرخ را آغاز کرده است، هرچند مقامهای آگاه از این عملیات میگویند حجم انتقال همچنان پایینتر از سطح معمول است. بهگفته آنها، بخشی از نفتی که اکنون از این مسیر منتقل میشود برای پالایشگاههای داخلی عربستان در نظر گرفته شده است.
در مقابل، جمهوری اسلامی از زمان برقراری مجدد محاصره دریایی آمریکا در ماه ژوئیه نتوانسته است نفت خام ایران را از تنگه هرمز عبور دهد. کپلر برآورد میکند ذخایر نفتی که ایران پیش از محاصره در آن سوی محدوده محاصره انبار کرده بود، ممکن است تا اواسط اکتبر تمام شود؛ اتفاقی که در شرایطی که اقتصاد ایران زیر فشار تحریمها و تبعات جنگ در حال خم شدن است، یکی از منابع حیاتی درآمد این کشور را قطع خواهد کرد.
بهنوشته والاستریت ژورنال، این تحول توانایی تهران برای گرفتن امتیاز از طریق گروگان گرفتن عرضه جهانی انرژی را تضعیف میکند و یکی از قدرتمندترین اهرمهای ایران را در مذاکرات برای پایان دادن به درگیری از میان میبرد اما این وضعیت همزمان انگیزهای خطرناک ایجاد میکند.
با کاهش درآمد نفتی جمهوری اسلامی و یافتن راههای جایگزین از سوی کشورهای همسایه، تهران ممکن است ازسرگیری حملات را بهترین ابزار باقیمانده برای اعمال فشار بداند، حتی اگر این اقدام خطر واکنش آمریکا را در پی داشته باشد.
صنم وکیل، مدیر برنامه خاورمیانه در اندیشکده چتمهاوس در لندن، به این روزنامه گفت: «ما شاهد کاهش بازده رویکرد حکومت ایران در هرمز هستیم. این وضعیت میتواند به پویایی انفجاریتری منجر شود که در آن آنها برای رهایی از این بنبست ناچار شوند خودشان دست به تحریک بزنند یا دکمه یک درگیری بزرگتر را فشار دهند.»
تولیدکنندگان نفت خلیج فارس نگراناند که زیرساختهای انرژی آنها در معرض حملات تازه قرار گیرد. مقامهای منطقهای میگویند سپاه پاسداران انقلاب اسلامی که در تنگه هرمز فعال است، تاکتیکهای خود را به سرعت تغییر داده و ممکن است حملات به بنادر، پالایشگاهها و خطوط لوله را افزایش دهد.
سپاه پاسداران همچنین شبکهای از شبهنظامیان منطقهای را هماهنگ میکند. جمهوری اسلامی در واکنش به افزایش فشار بر اقتصاد خود، تاکنون از طریق متحدان حوثیاش در یمن دامنه نبرد را به دریای سرخ گسترش داده است؛ حوثیها نیز کشتیها و تاسیسات عربستان سعودی را هدف حمله قرار دادهاند.
بهنوشته والاستریت ژورنال پیامدهای هرگونه تشدید درگیری بسیار فراتر از منطقه خواهد رفت. اقتصاد جهانی همچنان در برابر هرگونه اختلال تازه در جریان انرژی منطقه آسیبپذیر است. اگرچه افزایش دوباره صادرات از فشار بر قیمت نفت کاسته است، حملات موفق میتواند قیمتها را به سرعت افزایش دهد.
حامد حسین، اقتصاددان ارشد کپیتال اکونومیکس، به این روزنامه گفت: «در نبود یک پایان قاطع برای این درگیری، توازن ریسکها برای قیمت نفت همچنان به سمت افزایش قیمت متمایل خواهد بود.»
والاستریت ژورنال در ادامه گزارش خود تاکید کرده است که مسیرهای جایگزین برای دور زدن هرمز نیز آسیبپذیر از کار درآمدهاند. حملات پهپادی از عراق در اوایل ماه جاری باعث توقف فعالیت خط لوله شرق-غرب عربستان سعودی شد و تهدیدهای حوثیها نیز کشتیرانی در دریای سرخ را خطرناکتر کرده است. این وضعیت آرامکو را وادار کرده حجم بیشتری از نفت را دوباره به سمت هرمز هدایت کند.
راههای جایگزین همچنین پردردسر و پرهزینه هستند. مقامهای کشورهای خلیج فارس میگویند این راهکارها تنها ادقاماتی موقتاند و در بلندمدت قابل دوام نیستند.
ایران نیز هیچ مسیر قابل مقایسهای برای دور زدن تنگه هرمز ندارد. نفت خامی که بهتازگی در ایران بارگیری شده، پشت محاصره آمریکا در دهانه خلیج فارس گرفتار مانده است. تحلیلگران برآورد میکنند که از طریق کامیون حداکثر ۴۰ هزار بشکه نفت در روز قابل انتقال است؛ رقمی بسیار ناچیز در مقایسه با صادرات نزدیک به دو میلیون بشکه در روز ایران پیش از جنگ.
همزمان، حجم نفت خام ایران که از قبل بر روی کشتیهای خارج از محدوده محاصره قرار دارد و همچنان برای تهران درآمد ایجاد میکند، از ۲۹ میلیون بشکه در اوایل سپتامبر به حدود ۱۵ میلیون بشکه کاهش یافته است. کپلر پیشبینی میکند با ادامه روند فعلی، این محمولهها که مقصد بیشتر آنها چین است، تا اوایل یا اواسط اکتبر به پایان برسند.
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، یکشنبه در گفتوگو با فاکس نیوز گفت: «احتمالا ظرف دو هفته آینده آنها آخرین محمولههای نفت خود را به چین تحویل خواهند داد و بعد از آن دیگر چیزی نخواهند داشت.»
در حال حاضر به نظر میرسد حملات ایران به کشتیها در هرمز کاهش یافته باشد. مرکز عملیات تجارت دریایی بریتانیا، UKMTO، که وابسته به نیروی دریایی سلطنتی بریتانیاست، یکشنبه اعلام کرد در ۷۲ ساعت پیش از آن هیچ حمله یا اختلال تاییدشدهای در تنگه هرمز رخ نداده، هرچند سطح تهدید همچنان بسیار بالاست.
با وجود ادعاهای اخیر رسانههای وابسته به حکوت در ایران درباره ادامه حملات، آخرین حملهای که مرکز عملیات تجارت دریایی بریتانیا در تنگه هرمز ثبت کرده مربوط به ۲۳ سپتامبر است. تحلیلگران میگویند این وقفه ممکن است راهی برای سنجیدن میزان تمایل ترامپ به دستیابی به توافق در جریان مجمع عمومی سازمان ملل متحد در هفته گذشته بوده باشد، اما احتمال دارد این آرامش تنها موقتی باشد.
ریچارد برونز، مدیر بخش ژئوپلیتیک در شرکت «انرژی اسپکتس»، به والاستریت ژورنال گفت: «اگر رهبران حکومت ایران احساس کنند کنترلشان بر هرمز در حال تضعیف است، این خطر افزایش مییابد که برای تشدید درگیری به دنبال راههای دیگری بروند.»
حالوش از کشته شدن دستکم یک نفر در درگیری با نیروهای جمهوری اسلامی در ایرانشهر خبر داد. این وبسایت همچنین ویدیویی منتشر کرد که به گفته منابع محلی، حضور شبهنظامیان مسلح فاطمیون با یونیفورم نظامی را در ارتفاعات رودماهی زاهدان نشان میدهد.
این وبسایت حقوق بشری شامگاه سهشنبه هفتم مهر گزارش داد مرتضی ستوده، ۲۶ ساله و اهل منطقه ابتر ایرانشهر، در درگیری چندساعته در منطقه غریبآباد این شهر کشته شد.
بهگفته منابع حالوش، نیروهای نظامی پس از چند ساعت تیراندازی، خانهای را که او در آن حضور داشت با لودر تخریب کردند.
منابع محلی و شاهدان عینی به حالوش گفتند دهها خودرو نظامی و یک تانک به محل اعزام شدند و نیروهای جمهوری اسلامی از پهپاد، سلاحهای سبک و آرپیجی استفاده کردند.
بهگفته این منابع، نیروهای نظامی مسیرهای منتهی به محل درگیری را بستند و مانع نزدیک شدن مردم شدند.
حالوش همچنین گزارش داد ستوده در ویدیویی که پیش از کشته شدن ضبط کرد، از خانواده، بستگان و دوستانش طلب بخشش کرد. در گزارشهای منتشرشده، علت آغاز درگیری و شمار نهایی کشتهها و زخمیهای احتمالی مشخص نشده است.
خبرگزاری فارس به نقل از فرماندهی انتظامی سیستان و بلوچستان نوشت یک فرد مسلح تحت تعقیب در درگیری با ماموران پلیس ایرانشهر کشته شد. پلیس او را به ارتکاب چندین فقره قتل، سرقت به عنف و زورگیری مسلحانه متهم کرد.
ایرنا نیز به نقل از فرماندار ایرانشهر از کشته شدن دو فرد مسلح در «این عملیاتها» خبر داد، اما در این نقلقول مشخص نیست هر دو نفر در درگیری غریبآباد کشته شدهاند یا این آمار به عملیاتهای جداگانه مربوط است.
درگیری ایرانشهر در ادامه درگیریهای مسلحانه هفتههای اخیر در سیستان و بلوچستان رخ داد.
یکم مهر، درگیری در منطقه جهادآباد سراوان به کشته شدن حسین ظریفی، فرمانده قرارگاه سجاد سپاه، انجامید. سپاه مرگ او را تایید کرد و حالوش نیز از کشته شدن احمد هراتی زراعتی، مسئول اطلاعات این قرارگاه، و زخمی شدن دستکم ۱۳ نیروی دیگر خبر داد.
پیشتر نیز قرارگاه قدس نیروی زمینی سپاه اعلام کرده بود در درگیری ۲۱ شهریور در منطقه بخشان سراوان، سه نیروی سپاه و چهار فرد مسلح کشته شدند. حالوش در گزارش آن درگیری از تبادل آتش سنگین و هدف قرار گرفتن یک خانه مسکونی با گلولههای آرپیجی خبر داده بود.
گزارش حضور نیروهای فاطمیون در ارتفاعات زاهدان
حالوش شامگاه هفتم مهر، در گزارشی جداگانه، ویدیویی بدون صدا از افراد مسلح با یونیفورم و تجهیزات نظامی در ارتفاعات رودماهی زاهدان منتشر کرد. به نوشته این وبسایت، تصاویر حرکت و استقرار این افراد در دامنههای کوهستانی را نشان میدهد و برخی صورتهای خود را پوشاندهاند.
منابع محلی حالوش افراد حاضر در تصاویر را از اعضای فاطمیون معرفی کردند و گفتند ویدیو یکشنبه پنجم مهر ضبط شده است. انتساب این افراد به فاطمیون بر روایت منابع محلی استوار است و در گزارشهای ارائهشده، اطلاعاتی درباره ارتباط آنان با درگیری ایرانشهر وجود ندارد.
این وبسایت ۳۰ شهریور نیز ویدیویی منتشر کرده بود که بهگفته منابع محلی، آموزش نظامی اعضای فاطمیون با سلاح گرم را در یک مدرسه دخترانه نوساز در منطقه گشت سراوان نشان میداد.
حالوش همچنین از دریافت گزارشهایی درباره حضور و جابهجایی نیروهای منتسب به فاطمیون و زینبیون در شهرهای مختلف استان و واگذاری شماری از پایگاههای بسیج محلی به این نیروها خبر داد و اعلام کرد بررسی و مستندسازی این گزارشها ادامه دارد.
فاطمیون و زینبیون گروههای شبهنظامی مورد حمایت جمهوری اسلامیاند که عمده اعضای آنها بهترتیب از میان شیعیان افغانستان و پاکستان جذب شدهاند و سابقه حضور در جنگ سوریه را دارند.
بررسیهای ایراناینترنشنال نشان میدهد صرافی رمزارزی والکس واریز تتر از طریق شبکههای اتریوم و ترون را غیرفعال کرده است. کاربران این صرافی در حال حاضر نمیتوانند از هیچیک از این دو مسیر تتر واریز کنند.
در صفحه «واریز کوین» اپلیکیشن والکس، با انتخاب تتر و گزینه اییآرسی (ERC-20)، بهجای آدرس کیفپول و کد کیوآر، این پیام نمایش داده میشود: «متاسفانه در حال حاضر امکان واریز USDT در بستر شبکه ERC20 وجود ندارد.»
بررسی گزینه تیآرسی (TRC-20) نیز نشان میدهد سرویس واریز تتر از طریق شبکه ترون غیرفعال است.
توقف این خدمات سهشنبه هفتم مهر مشاهده شد. یک روز پیش از آن، ششم مهر، دموکراتهای کمیته فرعی دائمی تحقیقات سنای آمریکا در گزارشی درباره نقش تتر در تامین مالی جمهوری اسلامی، این رمزارز را «راه نجات مالی» حکومت ایران و ابزاری برای تامین مالی گروههای نیابتی آن توصیف کردند.
ریچارد بلومنتال، سناتور دموکرات، خواستار تحقیق وزارتخانههای خزانهداری و دادگستری آمریکا درباره احتمال نقض تحریمها و قوانین بانکی از سوی شرکت تتر شد.
والکس تا زمان انتشار این گزارش، اطلاعیه رسمی جداگانهای درباره علت توقف این دو سرویس یا زمان ازسرگیری خدمات منتشر نکرده است. ارتباط این محدودیت با فشارهای آمریکا بر تتر نیز مشخص نیست.
تتر با نماد USDT برای حفظ ارزشی معادل یک دلار آمریکا طراحی شده و بر بستر چند بلاکچین عرضه میشود. گزینههای ERC-20 و TRC-20 در والکس بهترتیب مسیرهای انتقال تتر بر بستر اتریوم و ترون هستند. غیرفعال شدن این خدمات در یک صرافی به معنای از کار افتادن خود شبکهها نیست.
والکس در هشدار مربوط به واریز نوشته است: «واریز ممکن است زمانبر باشد و در برخی موارد امکان بازیابی وجود نداشته باشد؛ مسئولیت با کاربر است.»
پیگیری مسیرهای رمزارزی انتقال پول جمهوری اسلامی
در یکی از تازهترین پروندهها، دادستانی نیویورک برای مصادره حدود ۶۱ میلیون دلار تتر که آن را حاصل فروش نفت تحریمشده ایران میداند، شکایت مدنی ثبت کرد. این داراییها در ۱۰ نشانی شبکه ترون نگهداری میشدند و پیشتر مسدود شده بودند. قاضی فدرال ۲۳ شهریور مجوز انتقال داراییها به کیفپول تحت کنترل افبیآی را صادر کرد، اما مصادره نهایی به رای دادگاه نیاز دارد.
پیگیری این مسیرهای مالی پیشتر به تحریم صرافیها نیز انجامیده بود. وزارت خزانهداری آمریکا ۱۰ بهمن ۱۴۰۴، دو صرافی ثبتشده در بریتانیا به نامهای «زدسکس» و «زدکسیون» را تحریم کرد. این وزارتخانه اعلام کرد دو صرافی حجم بالایی از تراکنشهای مرتبط با نهادهای وابسته به سپاه پاسداران را پردازش کردهاند.
نقش بایننس در انتقال پول برای جمهوری اسلامی نیز موضوع گزارشهای رسانهای بوده است. والاستریت ژورنال ۲۴ مرداد در گزارشی درباره تلاش بایننس برای بازگشت به بازار بریتانیا، به موضوع انتقال میلیاردها دلار رمزارز به شبکههای مالی مرتبط با حکومت ایران و سپاه از طریق این صرافی رمزارز پرداخت. بایننس این اتهامات را رد کرده و گفته است فعالیتهای غیرقانونی را تحمل نمیکند و با نهادهای تحریمشده تراکنش مستقیم نداشته است.
شرکت تتر نیز در پاسخ به گزارش ششم مهر دموکراتهای سنا، بر همکاری خود با دولت آمریکا تاکید کرد و گفت به مسدودسازی نزدیک به ۵۵۰ میلیون دلار تتر مرتبط با ایران کمک کرده است.
وزارت خزانهداری آمریکا در ادامه کارزار «طرد اقتصادی» علیه جمهوری اسلامی، پنج فرد و پنج شرکت را به اتهام تامین تسلیحات و قطعات برای وزارت دفاع جمهوری اسلامی تحریم کرد. این بسته شبکههای پشتیبان صنایع نظامی، از جمله برنامههای موشکی و پهپادی را هدف گرفته است.
دفتر کنترل داراییهای خارجی وزارت خزانهداری آمریکا، اوفَک، سهشنبه هفتم مهر در بیانیهای اعلام کرد افراد و شرکتهای تحریمشده در ایران، چین، هنگکنگ، پاکستان، عربستان سعودی و ترکیه فعالیت دارند. این وزارتخانه هدف اقدام تازه را تضعیف توان جمهوری اسلامی برای بازسازی برنامههای تسلیحاتی و افزایش هزینه همکاری با شبکههای خرید تجهیزات نظامی تهران عنوان کرد.
این بسته نماینده وزارت دفاع جمهوری اسلامی در پکن، شبکه تامین قطعات الکترونیکی برای صنایع هواپیماسازی و موشکی ایران و واسطههای خرید و توزیع سلاح را در بر میگیرد. تحریمها بر اساس فرمان اجرایی ۱۳۳۸۲ اعمال شدهاند که اشاعهدهندگان سلاحهای کشتار جمعی و ابزارهای حمل و پرتاب این سلاحها را هدف قرار میدهد.
اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، در بیانیهای که برای اعلام تحریمهای تازه منتشر شد، گفت: «وزارت خزانهداری در چارچوب عملیات طرد اقتصادی، به هدف قرار دادن و مختل کردن فعالیت کسانی ادامه خواهد داد که با ارائه حمایت مادی، فناورانه یا مالی، به رژیم ایران امکان میدهند فعالیتهای تروریستی خود را ادامه دهد.»
او تاکید کرد واشینگتن به شناسایی، افشا و منزوی کردن حامیان جمهوری اسلامی ادامه میدهد.
کارزار «طرد اقتصادی» دوم شهریور با هدف اعلامشده قطع شریانهای اقتصادی حکومت ایران و تحریم ۷۸ فرد، شرکت و کشتی آغاز شد. با احتساب بسته آغازین و اقدام هفتم مهر، آمریکا تاکنون در هشت نوبت در چارچوب این کارزار تحریمهای تازه اعلام کرده است. این تحریمهای تازه از شبکههای مالی و نفتی تا هوانوردی، رمزارزها و تامین تجهیزات نظامی را در بر میگیرد.
شبکههای خرید تسلیحات و قطعات
به گفته وزارت خزانهداری، سید اصغر علیزاده طباطبایی، نماینده وزارت دفاع در پکن، خرید سامانههای تسلیحاتی و قطعات با کاربرد دوگانه را هماهنگ میکند. شرکت «کاوشکام آسیا» نیز برای هسا، سازنده پهپاد و هواپیماهای نظامی، و گروه صنعتی شهید باکری، مسئول برنامه موشکهای بالستیک سوخت جامد، قطعات الکترونیکی تامین کرده است. علاوه بر کاوشکام، علی فتوت احمدی، مدیر این شرکت، و پریسا لالی، نماینده آن، تحریم شدند. شرکت هنگکنگی «ایسی موجو» و «لی فن»، نماینده این شرکت در چین، نیز به فهرست تحریمها اضافه شدند.
بخش دیگر تحریمهای تازه «وسیم پاشا تجمل»، رییس گروه کاوالیر در پاکستان، و سه شرکت مرتبط با او در پاکستان، عربستان سعودی و ترکیه را هدف گرفته است. وزارت خزانهداری میگوید تجمل با استفاده از ارتباطات حرفهای خود برای وزارت دفاع ایران سلاح تهیه و توزیع میکند. اوفک اعلام کرد اقدام علیه شرکت مستقر در عربستان سعودی با هماهنگی دولت این کشور انجام شده است.
گسترش فشار بر مسیرهای مالی و تجاری
در بستههای پیشین، واشینگتن بانک گلدن گلوبال و دو موسسه وابسته در ترکیه را ۱۳ شهریور و ۳۵ شرکت و یک فرد مرتبط با هوانوردی ایران را ۱۷ شهریور تحریم کرد. شبکههای پشتیبان حزبالله، کتائب حزبالله و نیروی قدس نیز ۱۹ شهریور هدف قرار گرفتند. این فشار با تحریم بانک روسی ویتیبی در ۲۳ شهریور و صرافی بیتبانک و شبکه مرتبط با بابک زنجانی در ۲۶ شهریور ادامه یافت. به گفته خزانهداری، این شبکهها در انتقال درآمدهای نفتی، تامین مالی نیروهای نیابتی و جابهجایی رمزارز برای سپاه نقش داشتند.
در کنار تحریمها، آمریکا برای مصادره بیش از ۶۱ میلیون دلار تتر مرتبط با فروش نفت ایران اقدام قضایی کرده و به افشاگران تخلفات مالی مرتبط با جمهوری اسلامی تا ۳۰ درصد جریمههای وصولشده پاداش پیشنهاد داده است.
مصادره نهایی این رمزارزها به رای دادگاه نیاز دارد.
تحریمهای تازه نیز داراییهای مشمول صلاحیت آمریکا را مسدود میکند و بانکهای خارجی تسهیلکننده معاملات عمده با تحریمشدگان را در معرض تحریم ثانویه و محدودیت دسترسی به نظام مالی آمریکا قرار میدهد.
این تهدید، بنا بر هدف اعلامشده واشینگتن، برای محدود کردن مسیرهای دریافت درآمد، انتقال پول و خرید تجهیزات جمهوری اسلامی به کار گرفته میشود.
فایننشالتایمز با بررسی دادههای بازار کالا و حملونقل دریایی گزارش داد صادرات نفت خاورمیانه، با وجود حملات پراکنده سپاه به کشتیهای تجاری در تنگه هرمز به بالاترین سطح از آغاز جنگ ایران در نهم اسفند ۱۴۰۴ رسیده است اما این افزایش هنوز قیمت نفت را مهار نکرده است.
این روزنامه سهشنبه هفتم مهر، به نقل از شرکت تحلیل دادههای کالا و کشتیرانی کپلر نوشت میانگین صادرات روزانه نفت عربستان سعودی، امارات متحده عربی، قطر، بحرین، کویت و عراق در سپتامبر، از ۱۰ شهریور تا هشتم مهر، به ۱۵ میلیون و ۵۰۰ هزار بشکه رسیده است.
این میزان بیش از ۸۰ درصد میانگین صادرات روزانه این کشورها در ۱۲ ماه پیش از جنگ است و نشان میدهد تولیدکنندگان منطقه توانستهاند با یافتن راههایی برای مقابله با محدودیتهای تنگه هرمز، بخش بزرگی از صادرات خود را احیا کنند.
این روزنامه بریتانیایی در گزارش خود تاکید کرد با وجود افزایش قابل توجه صدور نفت از تنگه هرمز، قیمت نفت هنوز مهار نشده است. بهای هر بشکه نفت برنت از حدود ۹۰ دلار در اوایل شهریور به بیش از ۱۰۰ دلار رسیده است؛ هرچند همچنان با اوج بیش از ۱۲۶ دلاری دوران جنگ در فروردین و اردیبهشت فاصله دارد.
کپلر، شرکت تحلیل دادههای بازار کالاها و حملونقل دریایی، دوشنبه ششم مهر گزارش داد صادرات روزانه نفت خام تولیدکنندگان اصلی خاورمیانه در یک ماه گذشته به بیش از ۱۶ میلیون بشکه رسید. این آمار که صادرات نفت از عربستان سعودی، امارات، عراق، عمان، قطر، کویت و ایران را در بر میگیرد، همچنان حدود سه میلیون و ۲۰۰ هزار بشکه کمتر از سطح ماه پیش از آغاز جنگ است.
کپلر افزایش صادرات عربستان و امارات و بهبود انتقال نفت از تنگه هرمز عامل اصلی این رشد ارزیابی و برآورد کرد صادرات روزانه از مسیر تنگه در این ماه به حدود ۹ میلیون و ۷۱۹ هزار بشکه برسد.
خبرگزاری رویترز نیز در گزارشی نوشت طی هفت روز منتهی به ششم مهر، ۱۹ ابرنفتکش از تنگه هرمز عبور کردند. هر کدام از آنها حامل دو میلیون بشکه نفت عربستان بود. رویترز تاکید کرده است که این آمار، عبور احتمالی کشتیهایی را که با سامانه شناسایی خاموش از تنگه هرمز عبور میکنند، شامل نمیشود.
انتقال نفت به بیرون از تنگه و کاهش فشار بر آمریکا
به نوشته فایننشالتایمز، احیای صادرات نفت منطقه میتواند قدرت چانهزنی تهران را در مذاکرات صلح کاهش دهد، زیرا ادامه خروج محمولهها از خلیج فارس، فشار بر آمریکا برای دستیابی به توافق را کمتر میکند.
آنشیکا پراجاپاتی، تحلیلگر شرکت مشاوره دریایی دروری، افزایش صادرات را نشانه بازگشت تدریجی شبکههای صادراتی کشورهای خلیج فارس به روال عادی پس از ماهها اختلال دانست. به گفته او، گسترش انتقال رفتوبرگشتی نفت از تنگه هرمز نقش اصلی را در این روند داشته است.
در این روش، تولیدکنندگان نفت محمولهها را از بندرهای داخل خلیج فارس به نفتکشهای منتظر در بیرون تنگه میرسانند. به این ترتیب، شرکتهای کشتیرانی میتوانند بدون فرستادن نفتکشهای خود به داخل خلیج فارس و پذیرش خطر عبور از تنگه، نفت بارگیری کنند.
نیلز راسموسن، تحلیلگر ارشد کشتیرانی در انجمن مالکان کشتی «بیمکو»، گفت: «این روش به شرکتهای نفتی امکان داده است صادرات خود را افزایش دهند، بدون آنکه تعداد کشتیهای حاضر به پذیرش خطر عبور از تنگه هرمز، صادراتشان را محدود کند.»
عربستان سعودی نیز علاوه بر افزایش صادرات از خلیج فارس، بخشی از فعالیت خط لوله شرق به غرب را از سر گرفته است. این خط لوله که نفت را به دریای سرخ میرساند، پس از حمله ۱۹ شهریور از مدار خارج شده بود. دادههای مقدماتی کپلر نشان میدهد مجموع صادرات نفت عربستان در سپتامبر بیش از دو برابر شده و به شش میلیون و ۹۰۰ هزار بشکه در روز رسیده است.
صادرات امارات و بحرین نیز افزایش یافته است. فایننشالتایمز نوشت با شناسایی عبور کشتیهایی که دستگاههای فرستنده اطلاعات خود را در تنگه خاموش میکنند، ممکن است برآورد صادرات منطقه افزایش یابد.
ادامه حملات به کشتیها
احیای صادرات در شرایطی رخ داده که گزارشهای حمله به شناورها همچنان منتشر میشود. نیروی دریایی سپاه بامداد ۲۷ شهریور اعلام کرد یک نفتکش با پرچم توگو را هدف قرار داده است. به گفته سپاه، این نفتکش پس از حمله آتش گرفت و متوقف شد.
مرکز عملیات تجارت دریایی بریتانیا نیز یکم مهر از اصابت پرتابهای ناشناس به یک کشتی باری در تنگه هرمز خبر داد. این حادثه به آتشسوزی، تخلیه خدمه و آسیبدیدن دو نفر انجامید. در گزارش این مرکز، عامل شلیک مشخص نشده بود.
خبرگزاری فارس، وابسته به سپاه، پنجم مهر گزارش داد نیروهای مسلح جمهوری اسلامی روزهای سوم و چهارم مهر، در مجموع، ۱۹ کشتی را هدف قرار دادند. این رسانه همان روز در خبری دیگر از شلیک موشک کروز دریایی به یک کشتی در تنگه هرمز خبر داد. ایراناینترنشنال نیز پیامی از یک ساکن محلی درباره شلیک موشک از ساحل به دریا دریافت کرده بود.
ادامه این خطرها هزینه حمل نفت را بالا برده است. به نوشته فایننشالتایمز، نرخ اجاره ابرنفتکشها برای عبور از تنگه هرمز به رکورد روزانه یک میلیون و ۲۰۰ هزار دلار رسیده و تقاضا برای خرید نفتکشهای دستدوم نیز قیمت این شناورها را به بالاترین سطح رسانده است.
با این همه، پراجاپاتی افزایش صادرات از تنگه را «گامی اولیه بهسوی بازگشت به شرایط عادی» توصیف کرد؛ روندی که هنوز حجم صادرات را به سطح پیش از جنگ نرسانده است.