معاون استاندار گیلان از حمله موشکی به مقر نیروی دریایی سپاه در زیباکنار خبر داد
علی باقری، معاون سیاسی و امنیتی استاندار گیلان، در گفتوگو با خبرگزاری ایسنا، از حمله موشکی آمریکا به مقر نیروی دریایی سپاه پاسداران در زیباکنار، در صبح جمعه دوم خبر داد.
باقری گفت: «حدود ساعت ۷ و ۳۰ دقیقه صبح جمعه، بخشی از تجهیزات مستقر در این مجموعه در حمله موشکی آسیب دید.»
معاون سیاسی و امنیتی استاندار گیلان همچنین افزود بر اساس بررسیهای اولیه، تاکنون «هیچگونه گزارشی از تلفات انسانی» دریافت نشده است.
بر اساس برخی گزارشها، مقر نیروی دریایی سپاه پاسداران در زیباکنار، مرکز آموزش نیروهای مسلح حوثیهای مورد حمایت جمهوری اسلامی در یمن بوده است.
بر اساس این گزارش که شامگاه پنجشنبه اول مرداد منتشر شد، کاهش ذخایر این تسلیحات به نگرانیها درباره میزان آمادگی آمریکا برای درگیری احتمالی در منطقه هند-اقیانوس آرام دامن زده است.
سیبیاس نیوز افزود افت ذخایر موشکهای رهگیر دفاعی و موشکهای دوربرد به یکی از چالشهای جدی مقامهای ارشد نظامی و غیرنظامی آمریکا تبدیل شده است، زیرا آنها اکنون باید میان تامین نیازهای جنگ ایران و حفظ توان بازدارندگی در برابر دیگر رقبای ایالات متحده، بهویژه چین، توازن برقرار کنند.
منابع آمریکایی که بهدلیل حساسیت موضوع به شرط ناشناس ماندن با سیبیاس نیوز گفتوگو کردند، هشدار دادند ایالات متحده نمیتواند مهمات هدایتشونده دقیق را با سرعتی مشابه مراحل اولیه عملیات علیه جمهوری اسلامی مصرف کند.
به گفته این منابع، صنایع دفاعی آمریکا قادر نیستند موشکها و مهماتی را که در عملیات مورد استفاده قرار گرفته یا به فرماندهی مرکزی ایالات متحده (سنتکام) منتقل شدهاند، با سرعت کافی جایگزین کنند.
همزمان، شمار زیادی از موشکهای رهگیر برای حفاظت از نیروها و منافع آمریکا در کشورهای حاشیه خلیج فارس به کار گرفته شدهاند.
این کشورها میزبان نیروهای آمریکایی هستند و بارها هدف حملات موشکی و پهپادی جمهوری اسلامی قرار گرفتهاند.
این در حالی است که پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا، ماه گذشته وجود هرگونه بحران در ذخایر تسلیحاتی آمریکا را رد کرد، هرچند اذعان داشت تولید برخی مهمات ممکن است بیش از انواع دیگر زمان ببرد.
در روزهای اخیر، تنشهای منطقهای بهشدت افزایش یافته و گمانهزنیها درباره احتمال تبدیل دوباره رویارویی تهران و واشینگتن به جنگی تمامعیار بالا گرفته است.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده، اول مرداد در مصاحبه با پایگاه خبری اکسیوس اعلام کرد به تصمیمگیری برای آغاز یک کارزار نظامی گسترده علیه جمهوری اسلامی نزدیک شده است؛ کارزاری که به گفته او، بزرگتر از عملیات «خشم حماسی» خواهد بود.
تغییر الگوی حملات آمریکا
سیبیاس نیوز در ادامه گزارش داد فرماندهان ارتش آمریکا بهطور فزایندهای به استفاده از بمبهای هدایتشونده با سامانه جیپیاس و «بمبهای کمقطر» روی آوردهاند.
بمبهای کمقطر از جمله مهمات هدایتشونده دقیقی هستند که قابلیت سرخوردن در هوا را دارند و برای هدف قرار دادن مواضع ثابت در بردهای کوتاهتر به کار میروند. این بمبها در برخی ماموریتها میتوانند جایگزین تسلیحات دورایستا و دوربرد شوند.
در مراحل اولیه جنگ، نیروهای آمریکایی بهطور گسترده از موشکهای کروز دوربرد، از جمله موشک دورایستای هوا به سطح موسوم به «JASSM» و موشکهای تهاجم زمینی تاماهاک استفاده کردند.
منابع آگاه گفتند این تسلیحات همچنان در زرادخانه آمریکا موجودند، اما اکنون با محدودیت و صرفهجویی بیشتری به کار گرفته میشوند.
آنها همچنین از محدود بودن ذخایر سامانه موشکی تاکتیکی «اتکمز» خبر دادند. این موشکهای دوربرد از سامانه هیمارس شلیک میشوند؛ پرتابگری سوار بر کامیون که قابلیت شلیک راکتها و موشکهای هدایتشونده دقیق را دارد.
پس از فروپاشی آتشبس میان تهران و واشینگتن، ارتش آمریکا تمرکز حملات خود را به اهدافی در نزدیکی سواحل جنوبی ایران معطوف کرده است.
این تغییر راهبرد نیاز جنگندههای آمریکایی به نفوذ در عمق خاک ایران را کاهش میدهد؛ مناطقی که از شبکههای متراکمتر پدافند هوایی برخوردارند و هواپیماها را با خطر بیشتری از سوی موشکهای زمین به هوا مواجه میکنند.
روزنامه والاستریت ژورنال اول مرداد نوشت جمهوری اسلامی بخشهایی از زیرساختهای نظامی، پایگاههای موشکی، بنادر و مراکز تولیدی آسیبدیده در حملات آمریکا و اسرائیل را سریعتر از انتظار بازسازی کرده است.
جنگ ایران ذخایر پدافندی آمریکا را تحت فشار قرار داده است
منابع آگاه به سیبیاس نیوز گفتند فوریترین نگرانی مقامهای آمریکایی به ذخایر موشکهای رهگیر پدافند هوایی مربوط میشود؛ تسلیحاتی که برای مقابله با موشکهای کروز و بالستیک، هواپیماها و پهپادهای تهاجمی به کار میروند.
آمریکا برای مقابله با حملات موشکی و پهپادی، شمار زیادی از رهگیرهای سامانههای پاتریوت و تاد را مورد استفاده قرار داده و در نتیجه، ذخایر این تسلیحات با سرعتی بیش از ظرفیت صنایع دفاعی برای جایگزینی آنها کاهش یافته است.
پنتاگون برای پشتیبانی از عملیات در خاورمیانه، بخشی از ذخایر موشکهای رهگیر را از سایر نقاط به این منطقه منتقل کرده است؛ از جمله تسلیحاتی که پیشتر برای استفاده احتمالی در منطقه هند و اقیانوس آرام مستقر شده بودند.
به گزارش سیبیاس نیوز، این جابهجاییها سبب شدهاند سایر فرماندهیهای رزمی آمریکا با ذخایری کمتر از سطح مطلوب برنامهریزان نظامی فعالیت کنند.
این در شرایطی است که واشینگتن میکوشد چین را از اقدام نظامی در اطراف تایوان بازدارد و همزمان به متحدان خود در منطقه اقیانوس آرام درباره تعهدات امنیتی آمریکا اطمینان دهد.
ماسک میگوید جهان تنها چند سال با نقطهای فاصله دارد که در آن، ظرفیت فکری سامانههای هوش مصنوعی از مجموع هوش انسانها بیشتر خواهد شد؛ تحولی که به باور او نهتنها بازار کار و ساختار اقتصادی، بلکه جایگاه انسان در جهان را دگرگون میکند.
ماسک در مصاحبهای ۹۰ دقیقهای با اکونومیست در کارخانه تسلا در تگزاس گفت مردم هنوز ابعاد تحول پیش رو را درک نکردهاند. او پیشبینی کرد هوش مصنوعی ظرف پنج سال میتواند از مجموع توانایی فکری انسانها فراتر رود و طی ده سال، فاصلهای چشمگیر با آن پیدا کند.
به گفته ماسک، هوش مصنوعی بر جهان دیجیتال و انبوهی از رباتهای هوشمند بر محیط فیزیکی مسلط خواهند شد. او انتظار دارد رباتها بیشتر کارهای دستی را انجام دهند و سامانههای هوش مصنوعی نیز وظایف شناختی، از جمله برنامهنویسی، را بر عهده بگیرند.
در چنین وضعیتی، کار انسان از یک ضرورت اقتصادی به فعالیتی «اختیاری» تبدیل خواهد شد.
هوش مصنوعی میتواند انسان را از مرکز قدرت کنار بزند
تصویر ماسک از آینده فقط امیدوارکننده نیست. او معتقد است وقتی ظرفیت هوش مصنوعی از توانایی انسان فراتر برود، حفظ کنترل این فناوری ممکن است دیگر امکانپذیر نباشد.
از نگاه او، سامانههایی که از مجموع بشر باهوشترند، لزوما برای همیشه از انسان فرمان نخواهند برد؛ همانگونه که انسانها از شامپانزهها دستور نمیگیرند.
ماسک احساس خود نسبت به هوش مصنوعی را ناپایدار توصیف کرد و گفت این فناوری میتواند او را در یک روز از «هیجان» به «وحشت» برساند. او میگوید فعلا از نظر فلسفی تصمیم گرفته است بر جنبههای امیدوارکننده تمرکز کند، نه اینکه شواهد مربوط به خطرها کاهش یافته باشند.
ماسک پیشتر هشدار داده بود انسانها ممکن است در بهترین حالت به حیوانات خانگی هوش مصنوعی تبدیل شوند. اکنون نیز خطر ازدسترفتن قدرت انسان را جدی میداند، اما معتقد است توقف پیشرفت این فناوری عملا ممکن نیست.
این نگاه، تناقضی اساسی در مواضع او ایجاد میکند: یکی از قدرتمندترین کارآفرینان جهان به توسعه فناوریای کمک میکند که به گفته خودش میتواند ظرف چند سال قدرت را از او و دیگر انسانها بگیرد.
آیندهای بدون شغل و پول
بخش امیدوارکننده چشمانداز ماسک بر توانایی ماشینها برای تولید فراوان کالا و خدمات استوار است. او پیشبینی میکند رباتها و هوش مصنوعی طی یک دهه، جهان را وارد عصر «فراوانی شگفتانگیز» کنند.
اگر ماشینها بتوانند تقریبا همه کالاها و خدمات مورد نیاز انسان را به میزان نامحدود تولید کنند، از نگاه ماسک پول بهتدریج کارکرد خود را از دست خواهد داد. در آن شرایط چیزی برای کمیاببودن، فروختن یا پساندازکردن وجود نخواهد داشت.
ماسک میگوید در دوره گذار، احتمالا بازتوزیع گسترده ثروت و ایجاد نوعی «درآمد بالای همگانی» ضروری خواهد شد. از نظر او، دولتها میتوانند برای مردم چک صادر کنند و در اقتصادی با تولید ماشینی فراوان، کاهش قیمتها ممکن است به مشکلی مهمتر از تورم تبدیل شود.
او همچنین گفته است مشکلی با پرداخت «تریلیونها دلار مالیات» ندارد؛ هرچند معتقد است خود پول ممکن است یک دهه دیگر بیاهمیت شود.
اکونومیست مینویسد ماسک توضیح روشنی درباره مسیر رسیدن به این جهان ارائه نمیکند. تامین سرمایه هنگفت لازم برای ساخت مدلها، رباتها و زیرساختهای انرژی چگونه امکانپذیر خواهد بود، اگر سرمایهگذاران انتظار داشته باشند پول بهزودی ارزش خود را از دست بدهد؟
همچنین روشن نیست جوامع چگونه باید ناآرامیهای سیاسی و اقتصادی سالهای گذار را مدیریت کنند یا حکومتهای اقتدارگرای مجهز به هوش مصنوعی چرا باید داوطلبانه قدرت خود را واگذار کنند.
مساله آینده بشر فقط تامین نیازهای مادی نیست
ماسک معتقد است حتی در جهانی که انسان دیگر مجبور به کارکردن نیست، مردم میتوانند از فعالیتهایی مانند شطرنج یا باغبانی لذت ببرند. انسانها امروز نیز شطرنج بازی میکنند، با اینکه میدانند رایانهها میتوانند آنها را شکست دهند.
اما حذف ضرورت کار فقط مساله درآمد نیست. کار برای بسیاری از انسانها منبع هویت، منزلت اجتماعی و معناست. اگر انسان پس از هزاران سال تلاش برای بقا ناگهان با اوقات فراغت نامحدود روبهرو شود، ممکن است نتواند بهسادگی خود را با احساس بینیازی یا حتی زائدبودن سازگار کند.
اکونومیست این بخش از پاسخ ماسک را سادهانگارانه میداند و هشدار میدهد احساس بیفایدهبودن میتواند به سرخوردگی، بحران معنا و زوال اجتماعی منجر شود.
در نتیجه، پرسش اصلی آینده فقط این نیست که آیا ماشینها میتوانند نیازهای مادی انسان را تامین کنند؛ بلکه این است که انسان در جهانی بدون کار اجباری، چگونه برای زندگی خود معنا پیدا خواهد کرد.
ماسک خواستار همکاری رقبای آمریکایی و چینی است
ماسک خطرهای کوتاهمدت ناشی از افزایش قدرت مدلها را میپذیرد و خواستار ایجاد سازوکاری برای بررسی متقابل آنها شده است.
او با الهام از پیشنهاد دمیس هاسابیس، از بنیانگذاران گوگل دیپمایند، پیشنهاد میکند آزمایشگاههای پیشرو هوش مصنوعی پیش از انتشار مدلهای جدید، امکان آزمایش آنها را برای رقبای خود فراهم کنند.
براساس پیشنهاد ماسک، شرکتهای آمریکایی و چینی باید یک یا دو هفته فرصت داشته باشند مدلهای یکدیگر را بررسی کنند و خطرهای شناساییشده را به دولتهای واشینگتن و پکن گزارش دهند.
او گفت: «رقبا میتوانند یکدیگر را وادار کنند درستکار بمانند.»
ماسک معتقد است دولتها باید تضمین اجرایی این سازوکار را فراهم کنند و اگر یکی از شرکتها از قواعد جمعی سرپیچی کرد، مداخله کنند. او در عین حال جزئیات روشنی درباره نهاد ناظر، چگونگی جلوگیری از تعارض منافع یا نقش جامعه و نهادهای مستقل ارائه نکرد.
اکونومیست پیشنهاد او را ضعیف و تا حدی در خدمت منافع شخصیاش ارزیابی میکند، زیرا نظارت بر فناوری تعیینکننده آینده بشر را عمدتا به همان شمار اندک افرادی واگذار میکند که مشغول ساخت آن هستند.
ماسک حاضر است اختلافش با سم آلتمن را کنار بگذارد
ماسک گفت اگر ایمنی هوش مصنوعی ایجاب کند، آماده است اختلافهای خود با سم آلتمن، مدیرعامل اوپنایآی، را کنار بگذارد.
ماسک و آلتمن زمانی اوپنایآی را با یکدیگر بنیان گذاشتند، اما در سالهای بعد بر سر مسیر فعالیت این شرکت وارد اختلافهای عمیق و نبرد حقوقی شدند.
ماسک گفت: «در نهایت، اگر مجبور باشیم گفتوگو کنیم، گفتوگو خواهیم کرد.» او افزود ممکن است هر دو طرف لازم باشد «برای خیر و صلاح جهان» اختلافهای شخصی را کنار بگذارند.
چین ممکن است رهبری هوش مصنوعی را به دست بگیرد
ماسک احتمال میدهد شرکتهای چینی در مقطعی به رهبران صنعت هوش مصنوعی تبدیل شوند. او توان گسترده چین در تولید برق و ساخت انبوه رباتها را دو مزیت مهم این کشور میداند.
ماسک میگوید محدودیتهای آمریکا در زمینه صادرات تراشههای پیشرفته، ممکن است فقط بهطور موقت سرعت چین را کاهش دهند. به اعتقاد او، چین به حل مشکل ساخت دستگاههای پیشرفته لیتوگرافی نزدیکتر از چیزی است که بسیاری تصور میکنند.
او با پیشنهاد برخی مقامهای دولت ترامپ برای ممنوعکردن استفاده شرکتهای آمریکایی از مدلهای چینی نیز مخالف است و میگوید این اقدام نمیتواند مانع پیروزی احتمالی چین در رقابت جهانی هوش مصنوعی شود.
از نگاه ماسک، ایمنی این فناوری بدون مشارکت چین ممکن نیست. به همین دلیل، سازوکار نظارت متقابل مورد نظر او باید آزمایشگاههای چینی را نیز در بر بگیرد.
بقای بلندمدت انسان ممکن است به زندگی در چند سیاره وابسته باشد
نگاه ماسک به آینده بشر فقط به هوش مصنوعی محدود نمیشود. او هدف بلندمدت اسپیسایکس را تبدیل انسان به گونهای چندسیارهای و ایجاد سکونتگاهی پایدار در مریخ میداند.
ماسک بیش از ۸۰ درصد حق رای در اسپیسایکس را در اختیار دارد و میگوید این تمرکز قدرت برای جلوگیری از قربانیشدن ماموریت مریخ در برابر سودآوری کوتاهمدت ضروری است.
او قصد دارد مراکز داده فضایی را نیز به بخشی از زیرساخت آینده هوش مصنوعی تبدیل کند؛ طرحی که فعالیتهای فضایی، انرژی، ارتباطات و توسعه هوش مصنوعی را در یک چشمانداز واحد به هم پیوند میدهد.
مسابقه فناوری از آمادگی جامعه جلو افتاده است
مهمترین نتیجه گفتوگوی ماسک با اکونومیست شاید نه پیشبینی دقیق او درباره پنج یا ده سال آینده، بلکه شکاف میان سرعت توسعه هوش مصنوعی و آمادگی جوامع برای پیامدهای آن باشد.
شرکتها با سرمایهگذاری گسترده در حال ساخت مدلهای قدرتمندتر، رباتهای انساننما و مراکز داده تازهاند، اما هنوز پاسخ روشنی برای پرسشهای بنیادین وجود ندارد: چه کسی باید بر این فناوری نظارت کند؟ سود آن چگونه توزیع خواهد شد؟ انسان بدون کار چه جایگاهی خواهد داشت؟ و اگر هوش مصنوعی از بشر قدرتمندتر شود، چگونه میتوان آن را پاسخگو نگه داشت؟
ماسک از یک سو آیندهای سرشار از وفور، درآمد همگانی، فراغت و گسترش انسان در چند سیاره را ترسیم میکند و از سوی دیگر هشدار میدهد همان فناوری ممکن است انسان را از مرکز قدرت کنار بزند.
این دو تصویر متضاد، جوهر نگاه او به آینده است: امید به اینکه هوش مصنوعی محدودیتهای تاریخی بشر را از میان بردارد و ترس از اینکه انسان، هنگام رسیدن به آن جهان، دیگر توانایی تعیین مسیر آن را نداشته باشد.
حملات آمریکا به اهداف نظامی در ایران بامداد جمعه دوم مرداد وارد سیزدهمین شب متوالی شد و گزارشهایی از وقوع انفجار یا فعالشدن سامانههای پدافندی در استانهای تهران، خوزستان، هرمزگان، لرستان، مرکزی، یزد، اصفهان و فارس منتشر شد.
ارتش آمریکا اعلام کرد عملیات این شب ساعت ۲:۱۵ بامداد به وقت ایران آغاز شد و ساعت ۴:۳۰ بامداد «با موفقیت» به پایان رسید.
فرماندهی مرکزی آمریکا، سنتکام، گفت مراکز فرماندهی نظامی، محلهای نگهداری پهپاد، شبکههای ارتباطی، سایتهای نظارت ساحلی و توانمندیهای دریایی جمهوری اسلامی در این عملیات هدف قرار گرفتند.
مقامهای آمریکایی هدف حملات را کاهش تهدیدهای سپاه پاسداران علیه دریانوردان غیرنظامی و کشتیهای تجاری عبوری از تنگه هرمز عنوان کردند. جزئیات مربوط به شمار اهداف، نوع مهمات استفادهشده و نتیجه حمله به هر یک از مواضع اعلام نشده است.
مقامهای استانی حمله به اطراف اهواز، خرمآباد و خنداب را تایید کردند
ولیالله حیاتی، معاون امنیتی و انتظامی استانداری خوزستان، اعلام کرد نقاطی در اطراف اهواز هدف حملات موشکی آمریکا قرار گرفتهاند.
صداوسیمای جمهوری اسلامی و شماری از ساکنان اهواز نیز از شنیدهشدن چندین انفجار پیاپی در این شهر خبر دادند. براساس پیامهای شهروندان که در کانال خبری وحید آنلاین منتشر شد، انفجارها حدود ساعت ۲:۲۰ بامداد آغاز شد و در برخی مناطق باعث لرزش زمین، ساختمانها و شیشهها شد.
خبرگزاری ایرنا به نقل از معاون استاندار لرستان گزارش داد یک موضع در خرمآباد بامداد جمعه هدف حمله آمریکا قرار گرفته است. مقامهای محلی گفتند بررسی میزان خسارتها ادامه دارد.
ایرنا همچنین به نقل از حسن قمری، معاون استانداری مرکزی، گزارش داد نقطهای در خارج از شهر خنداب با دو پرتابه هدف قرار گرفته است. هنوز اطلاعاتی درباره محل دقیق اصابت یا خسارتهای جانی و مالی احتمالی منتشر نشده است.
حمله به بندرعباس دو مجروح بر جای گذاشت
خبرگزاری دانشجو به نقل از معاون سیاسی، امنیتی و اجتماعی استاندار هرمزگان گزارش داد محله تپهاللهاکبر بندرعباس هدف حمله ارتش آمریکا قرار گرفته است.
به گفته این مقام، دستکم دو نفر در این حمله مجروح شدهاند و نیروهای امدادی و خدماترسان در محل حضور دارند.
مدیرکل مدیریت بحران استانداری هرمزگان نیز اعلام کرد بر اثر شکستن تیرها و کابلهای برق، جریان برق در مناطق آسیبدیده بندرعباس قطع شده است. عملیات ایمنسازی و ترمیم شبکه برق آغاز شده است.
صداوسیمای جمهوری اسلامی پیشتر از شنیدهشدن صدای انفجار در غرب بندرعباس خبر داده بود. گزارشهای شهروندان نیز حاکی از وقوع چند انفجار پیاپی و احساس موج انفجار در بخشهایی از غرب شهر بود.
همزمان، خبرگزاریهای فارس و تسنیم از شنیدهشدن صدای چند انفجار در جاسک خبر دادند. تسنیم همچنین گزارشهایی درباره وقوع انفجارهای متعدد در کنارک منتشر کرد. جزئیات اهداف احتمالی یا خسارتهای این انفجارها اعلام نشده است.
صداوسیما نیز از شنیدهشدن صدای انفجار در ساحل جنوبی جزیره قشم خبر داد، اما گفت منشا و محل دقیق آن هنوز مشخص نیست.
گزارشهایی از انفجار در چند منطقه دیگر منتشر شد
خبرگزاری تسنیم گزارش داد صدای انفجار در مناطقی از تفت و شیرکوه در استان یزد و انارک نایین در استان اصفهان شنیده شده است.
خبرگزاری فارس نیز از وقوع چند انفجار در اندیمشک، حوالی امیدیه و جاسک خبر داد. مقامهای محلی هنوز درباره علت انفجارهای اندیمشک و امیدیه یا خسارتهای احتمالی توضیحی ارائه نکردهاند.
گزارشهای شهروندان از شنیدهشدن صدای انفجار در بروجرد و فیروزآباد استان فارس نیز حکایت دارد. برخی ساکنان فیروزآباد گفتهاند شدت انفجارها باعث لرزش خانهها شده است. این گزارشها بهطور مستقل تایید نشدهاند.
در خرمشهر نیز شماری از شهروندان از شنیدهشدن چند انفجار حدود ساعت ۴:۴۰ بامداد خبر دادند. برخی گزارشها از اصابت یک موشک حکایت داشت، اما مقامهای رسمی هنوز این موضوع و همچنین علت، محل و خسارت احتمالی انفجارها را تایید نکردهاند.
پدافند هوایی در شرق و شمالشرق تهران فعال شد
نورنیوز، وبسایت نزدیک به شورای عالی امنیت ملی در ایران، گزارش داد سامانههای پدافند هوایی در تهران برای مقابله با آنچه «تهدید متخاصم» خواند، فعال شدند.
پیش از آن، رویداد۲۴ و شماری از مخاطبان کانال وحید آنلاین از شنیدهشدن صدای فعالیت پدافند هوایی در شرق و شمالشرق تهران، از جمله در حکیمیه و پردیس، خبر داده بودند.
برخی ساکنان پردیس نیز صدای انفجار شنیدهاند که احتمال داده شده ناشی از شلیک سامانههای پدافندی باشد. مقامهای رسمی هنوز جزئیاتی درباره اهداف احتمالی یا نتیجه فعالیت پدافند منتشر نکردهاند.
ابعاد خسارتها هنوز روشن نیست
تا زمان تنظیم این گزارش، تنها آمار رسمی منتشرشده درباره تلفات حملات بامداد جمعه، مجروحشدن دو نفر در بندرعباس است. بررسی خسارتها در خرمآباد و خنداب نیز ادامه دارد و درباره دیگر مناطق هدف قرارگرفته آمار رسمی منتشر نشده است.
رییس روابط عمومی وزارت بهداشت جمهوری اسلامی پیشتر به خبرگزاری فارس گفته بود از ششم تیر تا ساعت ۹ صبح اول مرداد، در مجموع ۵۵ نفر بر اثر حملات آمریکا کشته و ۶۲۹ نفر مجروح شدهاند.
براساس این آمار، ۶ زن و سه فرد زیر ۱۸ سال در میان کشتهشدگان و ۴۶ زن و ۲۴ فرد زیر ۱۸ سال در میان مجروحان بودهاند. منابع مستقل هنوز این آمار را تایید نکردهاند.
آمریکا میگوید تنگه هرمز همچنان باز است
ارتش آمریکا اعلام کرد با وجود حملات سپاه پاسداران، تنگه هرمز همچنان برای رفتوآمد باز است و کشتیهای تجاری با حمایت نیروهای آمریکایی به عبور از این آبراه بینالمللی ادامه میدهند.
سنتکام همچنین گفت بیش از ۵۰ هزار نیروی نظامی آمریکا در سراسر خاورمیانه مستقر و مشغول فعالیت هستند.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، ساعاتی پیش از آغاز دور تازه حملات اعلام کرده بود هزینه خسارتهای واردشده به کشتیها، محمولهها و موارد مرتبط با آنها از محل داراییهای جمهوری اسلامی که در اختیار و تحت کنترل آمریکا قرار دارد، پرداخت خواهد شد.
ترامپ گفت این خسارتها ممکن است «بسیار قابلتوجه» باشد، اما استفاده از داراییهای ایران برای پرداخت آنها را «منصفانه و عادلانه» توصیف کرد. او درباره میزان این داراییها، سازوکار پرداخت غرامت یا مبنای حقوقی اجرای تصمیم توضیحی نداد.
اسرائیل برای پیوستن احتمالی به جنگ شرط گذاشت
شبکه آی۲۴نیوز به نقل از مقامهای اسرائیلی گزارش داد اگر دولت ترامپ اهداف عملیات را به خود حکومت ایران و برنامه هستهای جمهوری اسلامی گسترش دهد، اسرائیل آماده پیوستن به حملات خواهد بود.
این گزارش نشان میدهد اسرائیل، دستکم براساس موضع اعلامشده، ورود دوباره به جنگ را به تغییر اهداف کنونی آمریکا که بر تواناییهای نظامی و دریایی جمهوری اسلامی متمرکز است، مشروط کرده است.
همزمان، سفارت چین در اسرائیل از شهروندان چینی خواست طی روزهای آینده از رفتوآمدهای غیرضروری خودداری کنند، محل پناهگاهها و مسیرهای تخلیه را شناسایی کنند و در صورت دریافت هشدار یا شنیدن آژیر حمله هوایی، فورا به پناهگاه بروند.
آسهآن خواستار خویشتنداری و حفظ امنیت کشتیرانی شد
اتحادیه کشورهای جنوبشرق آسیا، آسهآن، در بیانیه پایانی نشست وزیران خارجه خود درباره تشدید درگیریها پس از حملات آمریکا و اسرائیل به ایران و حملات تلافیجویانه جمهوری اسلامی ابراز نگرانی کرد.
این اتحادیه از طرفهای درگیر خواست خویشتنداری کنند و اختلافها را از راه دیپلماسی حلوفصل کنند. آسهآن همچنین بر ضرورت حفظ امنیت و آزادی کشتیرانی در تنگه هرمز تأکید کرد و خواستار ادامه تلاشهای دیپلماتیک و میانجیگری برای کاهش تنشها شد.
اداره پلیس نیویورک اعلام کرد دو مرد بعدازظهر پنجشنبه در دو نقطه نزدیک به یکدیگر در محله آپر وست ساید هدف حمله قرار گرفتند و از ناحیه بالاتنه زخمی شدند.
براساس گزارش تایمز اسرائیل، یکی از قربانیان مردی یهودی و دیگری مردی آسیاییتبار و غیر یهودی است. هر دو قربانی که ۵۷ و ۵۰ سال دارند، در وضعیت باثبات به مرکز پزشکی مانت ساینای منتقل شدند.
پلیس با استناد به اظهارات قربانی و شاهدان گفت مهاجم هنگام حمله به مرد یهودی فریاد «اللهاکبر» سر داده است. گروه گشت محلهای شومریم منهتن [یک سازمان داوطلبانه و غیرمسلح از شهروندان یهودی است که به عنوان گروه «دیدبان محله» برای افزایش امنیت، پیشگیری از جرم و کمک به ساکنان منطقه منهتن در نیویورک فعالیت میکند] نیز اعلام کرد مهاجم از پیچگوشتی برای زخمیکردن قربانی استفاده کرده است.
پلیس هنوز انگیزه حملات را بهطور قطعی اعلام نکرده است.
مظنون در نزدیکی محل حمله بازداشت شد
جسیکا تیش، رییس پلیس نیویورک، مظنون را رائول مورالس، ۵۱ ساله، معرفی کرد. او پس از عملیات جستوجو در نزدیکی محل حمله بازداشت شد.
تیش گفت پلیس در حال بررسی این موضوع است که آیا حملات، جرم ناشی از نفرت بودهاند یا نه. او همچنین گفت ممکن است مشکلات سلامت روان در رفتار مظنون نقش داشته باشد.
نخستین حمله در تقاطع خیابان ۸۴ و سنترال پارک وست و حمله دوم در تقاطع خیابان ۸۶ و خیابان آمستردام رخ داد. محل حمله دوم حدود نیم بلوک با یک مرکز جامعه یهودیان فاصله داشت و در منطقهای با جمعیت قابلتوجه یهودی قرار گرفته است.
پلیس نخستین تماس درباره این حوادث را ساعت ۱:۳۱ بعدازظهر دریافت کرد. پس از آن، ماموران محل هر دو حمله را با نوار پلیس محصور کردند و یک بالگرد نیز بر فراز منطقه به پرواز درآمد.
گروه شومریم منهتن گفت بلافاصله پس از حملات حدود پنج تماس دریافت و اعضای خود را برای جمعآوری اظهارات شاهدان به محل اعزام کرد. نیروهای امدادی هاتزولا [یک سازمان غیرانتفاعی و داوطلبانه برای ارائه خدمات فوریتهای پزشکی و آمبولانس است که در ابتدا توسط و برای جوامع یهودی ارتدوکس تاسیس شد] و ماموران پلیس نیز در محل حضور یافتند.
اعضای شومریم پس از اطلاع از فرار مهاجم به یک مجتمع مسکن عمومی در نزدیکی محل، پلیس را مطلع کردند. ماموران مظنون را چند بلوک بالاتر از محل حمله دوم بازداشت کردند.
یکی از هماهنگکنندگان شومریم گفت: «پلیس نیویورک برای دستگیری این فرد بسیار سریع و مصمم عمل کرد.»
یکی از قربانیان کیپا بر سر داشت
مایکا لشر، نماینده یهودی منطقه در مجلس ایالتی نیویورک، که در محل حادثه حضور داشت، گفت یکی از قربانیان هنگام حمله کیپا بر سر داشت.
خاخام این قربانی نیز گفت او از سمت راست قفسه سینه زخمی شده است، اما وضعیت باثباتی دارد و انتظار میرود بهزودی از بیمارستان مرخص شود.
به گفته خاخام، این مرد نخواسته است هویتش علنی شود، زیرا مادر سالخوردهاش در اسرائیل هنگام وقوع حادثه خواب بوده و او میخواهد شخصا مادرش را در جریان قرار دهد.
این حمله در روز «تیشا بئاو» رخ داد؛ مناسبتی که از غمانگیزترین روزهای تقویم یهودیان به شمار میرود و با دعا و روزهداری همراه است.
مقامهای شهری احتمال انگیزه یهودستیزانه را مطرح کردند
جولی منین، رییس شورای شهر نیویورک، گفت شواهد اولیه نشان میدهد ممکن است این حادثه ماهیتی یهودستیزانه داشته باشد.
او در بیانیهای گفت: «ترس در جامعه یهودیان واقعی است. هر شهروند نیویورکی، صرفنظر از باور دینی یا هویتش، حق دارد در محله خود احساس امنیت کند.»
زهران ممدانی، شهردار نیویورک، نیز گفت تحقیقات اولیه نشان میدهد مشکلات سلامت روان ممکن است در این حادثه نقش داشته باشد و پلیس همزمان در حال بررسی حملات بهعنوان جرایم احتمالی ناشی از نفرت است.
ممدانی گفت: «چنین حملات نفرتانگیز و نفرتآوری در شهر ما جایی ندارند.»
رهبران یهودی پیشتر از مواضع ضدصهیونیستی ممدانی انتقاد کرده و گفته بودند این مواضع ممکن است به افزایش نفرت علیه یهودیان منجر شود. ویدئویی که او یک روز پیش از حملات درباره عملکرد نیروهای اسرائیلی در غزه منتشر کرد نیز با اعتراض شماری از یهودیان نیویورک روبهرو شد.
جرایم یهودستیزانه بیش از نیمی از موارد ثبتشده را تشکیل میدهد
براساس آمار پلیس نیویورک، از ابتدای سال میلادی تا پایان ماه گذشته ۱۷۸ جرم یهودستیزانه تاییدشده در این شهر ثبت شده است. این موارد ۵۵ درصد از مجموع جرایم ناشی از نفرت در نیویورک را تشکیل میدهد، در حالی که یهودیان حدود ۱۰ درصد جمعیت شهر را شامل میشوند.
یک روز پیش از حملات آپر وست ساید نیز مردی ۶۴ ساله در بروکلین هدف حمله قرار گرفت. پلیس گفت مهاجم هنگام هلدادن این مرد یهودی، ناسزاهای یهودستیزانه فریاد زده است. جراحات قربانی به درمان در بیمارستان نیاز داشت.
تحقیقات پلیس درباره انگیزه حملات آپر وست ساید و احتمال طرح اتهام ارتکاب جرم ناشی از نفرت ادامه دارد.
مجمع عمومی سازمان ملل متحد قرار است روز جمعه دوم تیر درباره تمدید ماموریت فولکر تورک، کمیسر عالی حقوق بشر این سازمان، رایگیری کند؛ موضوعی که در پی مخالفت روسیه و اسرائیل و طرح تردیدهایی از سوی آمریکا، به مسالهای مناقشهبرانگیز تبدیل شده است.
تورک که از منتقدان صریح جنگ روسیه در اوکراین و عملکرد اسرائیل در غزه است، نخستین دوره چهارساله خود را در ماه اکتبر به پایان میرساند. آنتونیو گوترش، دبیرکل سازمان ملل، پیشنهاد کرده است ماموریت این حقوقدان اتریشی برای چهار سال دیگر و تا سال ۲۰۳۰ تمدید شود.
گوترش که دوره مسئولیت خودش در ماه دسامبر پایان مییابد، در گذشته همکاری نزدیکی با تورک داشته است. سخنگوی سازمان ملل میگوید دبیرکل از عملکرد او در دوره تصدی سمت کمیسر عالی حقوق بشر رضایت دارد.
روسیه تمدید کوتاهمدت را پیشنهاد کرده است
براساس سندی که رویترز مشاهده کرده، روسیه در مخالفت با پیشنهاد گوترش خواستار آن شده است که ماموریت تورک فقط اندکی بیش از دو ماه و تا پایان سال ۲۰۲۶ تمدید شود.
مسکو استدلال میکند انتصاب تورک برای یک دوره کامل چهارساله، فرصت انتخاب کمیسر عالی حقوق بشر را برای دبیرکل بعدی سازمان ملل از بین میبرد.
نمایندگی روسیه در سازمان ملل اعلام کرد: «انتخاب مجدد آقای تورک برای چهار سال، فرصت انتخاب فرد مورد نظر دبیرکل جدید برای چنین سمت مهمی در یک دوره طولانی را از او میگیرد.»
این نمایندگی پیشنهاد تمدید چهارساله را با توجه به حساسیت ساختار حقوق بشر سازمان ملل «خودسرانه» خواند و مدعی شد بسیاری از کشورهای عضو سازمان ملل نیز با موضع روسیه موافقاند.
مسکو همچنین گفت نتیجه اأیگیری مشخص خواهد کرد چه تعداد از این کشورها حاضرند «بدون ترس از اقدامات تلافیجویانه» موضع خود را آشکارا بیان کنند.
نمایندگی روسیه این ادعا را که مخالفت مسکو ناشی از انتقادهای تورک درباره جنگ اوکراین است، رد کرد و آن را «نگاهی محدود و تکبعدی» خواند. این نمایندگی گفت هدف روسیه حفظ یکپارچگی نهادی سازمان ملل و احترام به رویههای آن است.
برخی دیپلماتها نیز بهطور خصوصی گفتهاند انتخاب کمیسر عالی حقوق بشر برای یک دوره کامل باید به جانشین گوترش واگذار شود. یکی از این دیپلماتها گفت: «این تصمیم بر عهده دبیرکل بعدی است.»
اسرائیل مخالفت کرده و آمریکا تردیدهایی دارد
سه دیپلمات به رویترز گفتند اسرائیل نیز با تمدید چهارساله ماموریت تورک مخالف است. ایالات متحده هم درباره این پیشنهاد تردیدهایی مطرح کرده است.
مخالفت این کشورها باعث شده است انتصابی که انتظار میرفت با اجماع اعضای سازمان ملل انجام شود، به رایگیریای مناقشهبرانگیز تبدیل شود.
نمایندگی اسرائیل و وزارت خارجه آمریکا بلافاصله به درخواست رویترز برای توضیح مواضع خود پاسخ ندادند.
این رایگیری در مجمع عمومی سازمان ملل برگزار خواهد شد؛ بنابراین حق وتوی پنج عضو دائم شورای امنیت، شامل روسیه، چین، آمریکا، بریتانیا و فرانسه، در آن کاربرد ندارد.
انتقادهای تورک از روسیه، اسرائیل و آمریکا
سمت کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل در سال ۱۹۹۳ ایجاد شد. فردی که این سمت را در اختیار دارد، بهویژه در شرایط گسترش حکومتهای خودکامه و عقبگرد آزادیهای مدنی، وظیفه مهمی در واکنش به موارد نقض حقوق بشر بر عهده دارد.
برخی منتقدان در ابتدای انتصاب تورک تصور میکردند او در مقایسه با مقامهای پیشین رویکرد محتاطانهتر و کمسروصداتری در پیش خواهد گرفت. با این حال، تورک در دوره مسئولیت خود بارها عملکرد دولتهایی از جمله روسیه، اسرائیل و ایالات متحده را مورد انتقاد قرار داده است.
او از زمان آغاز تهاجم تمامعیار روسیه به اوکراین در سال ۲۰۲۲، مسکو را به نقض شدید حقوق بشر و حقوق بشردوستانه بینالمللی متهم کرده است. روسیه این اتهامها را رد میکند.
تورک همچنین «کشتار گسترده» در غزه را محکوم کرده است. با وجود این، برخی افراد، از جمله شماری از کارکنان دفتر او، از اینکه اقدامات اسرائیل در غزه را نسلکشی نخوانده، ابراز تاسف کردهاند. اسرائیل اتهام نسلکشی را قاطعانه رد میکند.
کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل از آمریکا نیز انتقاد کرده است. او خواستار تحقیق درباره مرگ افراد در بازداشتگاههای مهاجرتی این کشور شده و درگیریهای نظامی میان آمریکا و [حکومت] ایران را محکوم کرده است. واشینگتن در پاسخ، از استانداردهای مراقبت از افراد در بازداشتگاهها دفاع کرده است.
اروپا، آفریقا و آمریکای لاتین از تورک حمایت میکنند
دیپلماتها میگویند گوترش در چند ماه گذشته برای جلب توافق دولتها و جلوگیری از مخالفتهای لحظه آخری درباره تمدید ماموریت تورک رایزنی کرده است. با وجود این مذاکرات، پیشنهاد متقابل روسیه در آستانه رایگیری مطرح شد.
به گفته دیپلماتها، تورک از حمایت گسترده کشورهای اروپایی و بسیاری از دولتهای آمریکای لاتین برخوردار است.
یک یادداشت دیپلماتیک اتحادیه آفریقا که رویترز آن را مشاهده کرده است نیز نشان میدهد کشورهای عضو این اتحادیه با تمدید چهارساله ماموریت او «مخالفتی ندارند».
در حال حاضر هیچ نامزد دیگری برای تصدی سمت کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل معرفی نشده است.
استفان دوجاریک، سخنگوی سازمان ملل، گفت گوترش در پیشنهاد تمدید ماموریت تورک، قطعنامهها و مقررات مربوط را رعایت کرده است.
او افزود: «دبیرکل از فعالیتهایی که فولکر تورک در دوره مسئولیت خود بهعنوان کمیسر عالی حقوق بشر انجام داده، بسیار قدردانی میکند.»
ثمین الخیطان، سخنگوی دفتر کمیسر عالی حقوق بشر، درباره احتمال انتخاب مجدد تورک اظهارنظر نکرد، اما گفت: «به گمانم کمیسر عالی آماده خدمت است.»
تورک، حقوقدانی با چند دهه سابقه فعالیت در سازمان ملل، پیش از تصدی این سمت در دفترهای مهم این سازمان در ژنو و همچنین ماموریتهای میدانی، از جمله در کوزوو، کار کرده است.
اکنون نتیجه رایگیری روز جمعه مشخص خواهد کرد که آیا حمایت کشورهای اروپایی، آفریقایی و آمریکای لاتین برای تمدید کامل دوره او کافی است یا پیشنهاد روسیه و مخالفت اسرائیل، ماموریتش را به دورهای کوتاه تا پایان سال محدود خواهد کرد.
