رویترز: حملات ایران به تاسیسات سیا پرسشهایی را درباره نقش احتمالی روسیه برانگیخته است
سفارت آمریکا در ریاض
خبرگزاری رویترز در گزارشی نوشت حملات پهپادی جمهوری اسلامی به تاسیسات سازمان اطلاعات مرکزی آمریکا، سیا، در کشورهای حوزه خلیج فارس باعث شده است تحلیلگران اطلاعاتی آمریکا این موضوع را بررسی کنند که آیا روسیه با ارائه اطلاعات هدفگیری یا فناوری پیشرفته پهپادی به تهران کمک کرده یا نه.
رویترز چهارشنبه ۳۱ تیر بهنقل از چهار منبع آگاه از ارزیابیهای اطلاعاتی آمریکا نوشت مقامهای اطلاعاتی آمریکا هنوز به نتیجه قطعی درباره نقش احتمالی روسیه در این حملات نرسیدهاند. با این حال، آنها دقت و اثربخشی حملات، همراه با حمایتهای فنی گسترده روسیه از جمهوری اسلامی، را از جمله شواهد احتمالی این فرضیه میدانند.
مقامهای آمریکایی پیشتر تایید کرده بودند که روسیه در حملات جمهوری اسلامی به اهداف آمریکایی در منطقه خلیج فارس، اطلاعات هدفگیری و دیگر حمایتها را در اختیار تهران قرار داده است، اما تحقیقات جامعه اطلاعاتی آمریکا درباره احتمال نقش روسیه در حملات به تاسیسات سیا تاکنون منتشر نشده بود.
براساس گزارش رسانهها دستکم دو مرکز وابسته به سیا در ماه مارس هدف حمله قرار گرفتند. یکی از این مراکز، ایستگاه سیا در عربستان سعودی بود که در داخل سفارت آمریکا در ریاض قرار دارد و مرکز دیگر در شرق عراق واقع شده بود.
برخی منابع همچنین گفتند تاسیسات دیگری نیز هدف قرار گرفتهاند، اما از ارائه جزئیات خودداری کردند.
یادداشت اطلاعاتی درباره نقش احتمالی روسیه
یک مقام منطقهای به رویترز گفت که به یک یادداشت داخلی یکی از سرویسهای اطلاعاتی غربی دسترسی یافته که در آن نتیجهگیری شده است که احتمالا روسیه در هدفگیری تاسیسات سیا در منطقه نقش داشته است.
این مقام نیز به شرط فاش نشدن هویت تهیهکننده سند، درباره محتوای آن توضیح داد.
دو مقام غربی مستقر در کشورهای خلیج فارس که در جریان گزارشهای اطلاعاتی قرار گرفتهاند، به رویترز گفتند تحلیلگران معتقدند حمله به سفارت آمریکا در عربستان با استفاده از دو فروند پهپاد شاهد ایران که از سوی روسیه ارتقا یافته بودند، انجام شده است.
بهگفته آنها، یکی از پهپادها بخش آسیبپذیری از نمای بیرونی سفارت را سوراخ کرد و پهپاد دوم از همان شکاف وارد ساختمان شد و منفجر شد. در این حمله هیچ کشته یا مجروحی گزارش نشده است.
اگرچه همکاری نظامی روسیه و جمهوری اسلامی سابقهای طولانی دارد، اما هدف قرار دادن مستقیم تاسیسات حساس سیا میتواند نشان دهد که مسکو آماده است برای مختل کردن عملیات آمریکا، گامهای بیشتری بردارد؛ آن هم در شرایطی که واشینگتن تلاش میکند به جنگ ایران پایان دهد.
نگرانیها درباره احتمال ارائه اطلاعات هدفگیری از سوی روسیه به حکومت ایران، پس از حمله این آخر هفته به یک پایگاه نظامی آمریکا در اردن نیز افزایش یافت؛ حملهای که در آن جمهوری اسلامی با موشکهای بالستیک پادگان ارتش آمریکا را هدف قرار داد و سه سرباز را کشت.
کاخ سفید درخواست رویترز برای اظهار نظر را به سازمان سیا ارجاع داد و این سازمان از اظهار نظر خودداری کرد.
نمایندگی جمهوری اسلامی در سازمان ملل، وزارت دفاع روسیه و دولت عربستان سعودی نیز به درخواستها برای اظهار نظر پاسخی ندادند.
تاسیسات محرمانه
دو مقام غربی حاضر در منطقه به رویترز گفتند روسیه به حکومت ایران کمک کرده است تا توانایی پهپادهای شاهد برای رسیدن به اهداف را بهبود بخشد و تحلیلگران معتقدند از همین نسخههای ارتقایافته در حمله به ریاض استفاده شده است.
به گفته یک منبع دیگر، روسیه با در اختیار گذاشتن سامانه ناوبری ماهوارهای کومتا-ام (Kometa-M) به تهران، به افزایش دقت پهپادهای شاهد-۱۳۶ کمک کرده است؛ سامانهای که به گفته کارشناسان، بسیار دقیقتر بوده و اخلال در آن نیز دشوارتر از نمونه تولید داخل ایران است.
روزنامه والاستریت ژورنال نخستین بار در ماه مارس گزارش داده بود که روسیه سامانه کومتا-ام را در اختیار ایران قرار داده است. کرملین این گزارش را رد و آن را «اخبار جعلی» توصیف کرده بود.
تاسیسات سیا در خارج از آمریکا شامل دفاتر اصلی این سازمان در کشورهای مختلف است که معمولا در داخل سفارتخانههای آمریکا قرار دارند و به آنها «ایستگاه» (Station) گفته میشود.
علاوه بر این، سیا دفاتر عملیاتی، خانههای امن، مراکز پشتیبانی لجستیکی و پایگاههایی برای عملیات نظارتی و سایر ماموریتها نیز در اختیار دارد.
محل دقیق این مراکز از محرمانهترین اطلاعات امنیتی به شمار میرود.
منابع حاضر در این گزارش از اعلام تعداد دقیق یا محل تاسیساتی که هدف حملات پهپادی جمهوری اسلامی قرار گرفتهاند خودداری کردند.
یکی از منابع تعداد این مراکز را «بیش از یک و کمتر از دوازده» عنوان کرد و منبع دیگری گفت چندین مرکز هدف قرار گرفتهاند.
آیا روسیه اطلاعات هدفگیری را در اختیار تهران قرار داده است؟
بهگفته منابع آگاه، تحلیلگران اطلاعاتی آمریکا در حال بررسی این موضوع هستند که آیا جمهوری اسلامی برای حمله به سفارت آمریکا در ریاض از اطلاعات هدفگیری روسیه استفاده کرده است یا خیر.
با این حال، همچنان تردیدهایی وجود دارد.
برخی از منابع هشدار دادند که ممکن است هدف اصلی جمهوری اسلامی سفارت آمریکا بوده باشد و ایستگاه سیا بهطور تصادفی مورد اصابت قرار گرفته باشد.
بهگفته این منابع، برخی تحلیلگران به این نتیجه رسیدهاند که بهجز روسیه، کشورهای بسیار معدودی توانایی دستیابی به چنین اطلاعات حساس هدفگیری و همچنین انگیزه استفاده از آنها علیه آمریکا را دارند.
دنیل هافمن، رییس پیشین یکی از ایستگاههای سیا و افسر سابق عملیات مخفی این سازمان، گفت همکاری مسکو با تهران برای هدف قرار دادن تاسیسات سیا، با توجه به مشارکت راهبردی نزدیک دو کشور، موضوعی دور از انتظار نیست.
او گفت: «آنها در تلاش برای کاهش یا حتی حذف کامل نفوذ آمریکا در حوزههای نفوذی که خود برایشان تعریف کردهاند، منافع مشترکی دارند.»
پشتیبانی نیروهای ارتش آمریکا از عملیات پروازی در جریان جنگ ایران، بر عرشه یک کشتی تهاجمی آبی-خاکی در دریای عرب، رویترز
دونالد ترامپ، رییسجمهوری ایالات متحده، گفت این کشور در پاسخ به هر حمله جمهوری اسلامی به کشتیها در تنگه هرمز، یک پل یا نیروگاه در ایران را نابود میکند. در مقابل، یک منبع نظامی جمهوری اسلامی و رسانههای حکومتی تهدید کردند که زیرساختهای کشورهای منطقه مورد حمله قرار خواهند گرفت.
ترامپ چهارشنبه ۳۱ تیر در تروث سوشال نوشت: «از این پس، هر زمان جمهوری اسلامی ایران در تنگه هرمز بهسوی یک کشتی شلیک کند، خواه با موشک، راکت، پهپاد یا هر وسیله یا سلاح دیگری، ایالات متحده یک پل یا نیروگاه را، از جمله پلها یا نیروگاههای واقع در مجاورت تهران یا داخل این شهر، بمباران و نابود خواهد کرد.»
ترامپ سپس برای حضور در مراسم استقبال از پیکر چهار نظامی آمریکایی کشتهشده در دور سوم جنگ ایران، به پایگاه نیروی هوایی دوور در ایالت دلاور رفت.
او پیش از عزیمت گفت: «میرویم تا به آنها ادای احترام کنیم. این برای من یکی از دشوارترین کارهاست؛ تحملش بسیار سنگین است، اما باید انجام شود.»
سه نفر از این نظامیان در حمله موشکی جمهوری اسلامی به پایگاه «موفق السلطی» اردن کشته شدند و نظامی چهارم هنگام انفجار کنترلشده یک پهپاد در اربیل جان باخت. در جریان جنگ ایران تاکنون ۱۸ نظامی آمریکایی کشته و بیش از ۴۵۰ نفر زخمی شدهاند.
سنتکام سهشنبه اعلام کرد ۹۴ درصد مصدومانِ دور سوم درگیریها مداوا شده و به ماموریت خود بازگشتند.
تهدید به گسترش حملات در منطقه
اندکی پس از پیام ترامپ، خبرگزاری تسنیم، وابسته به سپاه پاسداران، بهنقل از یک منبع نظامی آگاه نوشت اگر آمریکا پل یا نیروگاهی را در ایران بزند، جمهوری اسلامی «چندین زیرساخت و پل در منطقه»، از جمله تاسیسات انرژی مرتبط با منافع آمریکا، را هدف خواهد گرفت.
او افزود عبور امن کشتیها از هرمز به هماهنگی با تهران و پذیرش سازوکارهای مورد نظر جمهوری اسلامی مشروط است.
تسنیم هویت یا جایگاه این منبع را اعلام نکرد.
حسامالدین حیدری، سردبیر خبرگزاری مهر، نیز در یادداشتی خواستار حمله به زیرساختهای انرژی کشورهای منطقه شد و نوشت: «باید بابت هر شهید یک چاه نفت، بابت هر تجاوز یک میدان گازی و بابت هر پُل یک پالایشگاه به آتش کشیده شود.»
او پیشنهاد کرد حمله به تاسیسات نفتی منطقه به «دکترین عملی و فوری» تبدیل شود.
قرارگاه مرکزی خاتمالانبیا نیز بامداد چهارشنبه هشدار داده بود حمله به مراکز هستهای و حساس ایران، حمله به منافع آمریکا و همپیمانانش را در پی دارد.
همزمان روزنامه کیهان هم تهدید کرد مراکز هستهای آمریکا هدف «ضربات ویرانگر» قرار میگیرند.
علی زینیوند، سخنگوی وزارت کشور، نیز شامگاه سهشنبه ۳۰ تیر از زدن زیرساختها سخن گفت و سپاه نیز به عملیاتی تهدید کرد که بهگفته این نهاد، به «اعلام عزای عمومی در آمریکا» میانجامد.
تشدید حملات و تداوم تهدیدها
سومین دور درگیریها که از ۱۱ روز پیش در پی حمله جمهوری اسلامی به نفتکشها در تنگه هرمز آغاز شده بود، در بامداد و ظهر چهارشنبه ۳۱ تیر ادامه یافت. فرماندهی مرکزی ارتش ایالات متحده، سنتکام، حملات چهارشنبه را از حوالی ۳ بامداد به وقت یاران آغاز کرد و حوالی ۵ صبح از پایان این دور از عملیات خبر داد.
سنتکام در بیانیه پایان عملیات اعلام کرد مراکز عملیات نظامی، توانمندیهای دریایی، انبارهای پهپاد و زیرساختهای لجستیکی را زده و جمهوری اسلامی طی سه ماه به بیش از ۳۰ کشتی تجاری حمله کرده است. سپاه نیز از ادامه عملیات «تنبیه متجاوز» و حمله به کویت خبر داد.
به نقل از منابع محلی، مواضعی در شهرهای آبدانان، چوار و دینارکوه در استان ایلام، ماهشهر، بهبهان، امیدیه و هندیجان در استان خوزستان، چابهار و کنارک در استان سیستان و بلوچستان، سیریک در استان هرمزگان، کبودرآهنگ در استان همدان، بانه در استان کردستان؛ انارک در استان اصفهان، تبریز و بوشهر در جریان این عملیات نظامی دو ساعته هدف قرار گرفتند.
ظهر و عصر چهارشنبه نیز سپاه پاسداران از انفجارهایی در بندرهای سیریک و لارک خبر داد اما منابع آمریکایی به اجرای عملیات نظامی در این ساعتها اشارهای نکردند.
در مقابل، جمهوری اسلامی در حملات بامدادی خود به کویت حمله کرد و ظهر و عصر چهارشنبه نیز مواضعی در اردن و بحرین را هدف قرار داد.
لحن ترامپ در روزهای گذشته در قبال جمهوری اسلامی و آینده عملیات نظامی در منطقه در قیاس با هفتههای پیش از آن تندتر شده است.
او سهشنبه ۳۰ تیر با اشاره به اینکه امکان بازگشت به مذاکرات همچنان وجود دارد، تاکید کرد جمهوری اسلامی تنها در صورت آمادگی برای مذاکره «جدی و معنادار» میتواند با واشینگتن گفتوگو کند، در غیر این صورت با وزارت جنگ آمریکا روبهرو خواهد شد.
او در حاشیه دیدار با رییسجمهوری لبنان بار دیگر به احتمال حملات شدید و سریع به تاسیسات هستهای پنهانی جمهوری اسلامی در کوه کلنگ گزلا اشاره کرد؛ اظهار نظری که خشم مقامهای حکومت ایران را به دنبال داشت.
پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا، نیز تهدید کرد واشینگتن حمله به کشتیهای تجاری را با پاسخی «۱۰ برابر شدیدتر» تلافی خواهد کرد.
ترامپ که در هفتههای گذشته و پس از امضای یادداشت تفاهم با جمهوری اسلامی به تغییر حکومت در ایران و بر سر کار آمدن نیروهایی منطقیتر از به گفته او «رژیم قبلی» تاکید داشت، در روزهای گذشته بر ادامه کشتار معترضان در ایران به دست حکومت تاکید کرده است.
او سهشنبه تصاویری از گلمحمد محمدی، عرفان اسفندیاری و یک زن ایرانی با شعار «ما را نکشید» منتشر کرد و به اعدام فزاینده معترضان در ایران پرداخت.
پایگاه خبری ارمنیوز به نقل از منابع آگاه گزارش داد واشینگتن هرگونه آتشبس با تهران را به دستیابی به تفاهمی جدید درباره تنگه هرمز مشروط کرده است؛ چارچوبی که با کاهش توانمندیهای تهاجمی سپاه پاسداران در اطراف این آبراه راهبردی، «بیطرفسازی نظامی» آن را تضمین کند.
ارمنیوز چهارشنبه ۳۱ تیر نوشت واشینگتن تحقق این شرط را پیشنیاز اصلی برای ازسرگیری مسیر دیپلماتیک میان دو طرف میداند.
بهگفته منابع آگاه، آمریکا به پاکستان بهعنوان یکی از میانجیها اطلاع داده است تا پیش از شکلگیری چارچوبی جدید برای مذاکره با تهران، با ورود به مرحله آتشبس موافقت نخواهد کرد.
بر اساس این گزارش، چارچوب مورد نظر واشینگتن باید ماهیت و نحوه استقرار توانمندیهای نظامی سپاه پاسداران در مواضع حکومت ایران در اطراف تنگه هرمز را مشخص کند، بهگونهای که تهدیدی متوجه کشتیرانی بینالمللی نباشد.
منابع ارمنیوز افزودند کاخ سفید در تماسهای خود با اسلامآباد تاکید کرده است هرگونه کاهش تنش یا آغاز مذاکرات باید با دور کردن توانمندیهای تهاجمی سپاه پاسداران از مسیرهای کشتیرانی و محدود شدن حضور نظامی در این مناطق به «توانمندیهای دفاعی» آغاز شود.
در روزهای اخیر، حملات سپاه پاسداران به کشتیهای تجاری در تنگه هرمز به تشدید درگیریها در منطقه انجامیده است.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، ۱۷ تیر این حملات را نقض تفاهمنامه اسلامآباد دانست و از پایان آتشبس با جمهوری اسلامی خبر داد.
ارتش ایالات متحده از آن زمان، حملاتی را علیه مواضع جمهوری اسلامی، بهویژه در جنوب ایران، به انجام رسانده است.
ارمنیوز در ادامه گزارش داد میانجیگران منطقهای میکوشند با پیشنهاد یک آتشبس ۱۰ روزه، زمینه احیای تفاهمنامه خردادماه را فراهم کنند.
همزمان، رایزنیهای جاری بر دستیابی به چارچوبی مورد قبول دو طرف درباره امنیت تنگه هرمز متمرکز شده است؛ موضوعی که مهمترین گره در مسیر دستیابی به هرگونه تفاهم جدید میان واشینگتن و تهران به شمار میرود.
بر اساس این گزارش، دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، در پی آن است که تنگه هرمز در برابر هرگونه تهدید نظامی جمهوری اسلامی مصون بماند.
یک منبع آگاه به ارمنیوز گفت تا زمانی که «توانمندیهای تهاجمی» از مواضعی که امکان تهدید کشتیها در تنگه هرمز را فراهم میکنند دور نشوند، دستیابی به آتشبس واقعبینانه نخواهد بود.
این در حالی است که مقامها و نهادهای جمهوری اسلامی همچنان به تهدیدات خود علیه آمریکا و کشورهای منطقه ادامه میدهند.
سپاه پاسداران ۳۱ تیر در بیانیهای تهدید کرد در صورت ادامه «تجاوزات»، آماده «عملیات پشیمانکنندهای» خواهد شد که به «عزای عمومی» در آمریکا خواهد انجامید.
روبیو: جمهوری اسلامی در «دردسر بزرگی» افتاده است
مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، ۳۱ تیر در حاشیه نشست آسهآن در مانیل، پایتخت فیلیپین، گفت جمهوری اسلامی «در دردسر بزرگی افتاده» است.
او افزود باز نگه داشتن تنگه هرمز یکی از مفاد کلیدی تفاهمنامه بود که تهران اقدام به نقض آن کرد.
بهگفته روبیو، ایالات متحده به از بین بردن قابلیتهای نظامی حکومت ایران که ناوبری دریایی را تهدید میکنند، ادامه میدهد و اجازه نخواهد داد حملات جمهوری اسلامی به شناورها در تنگه هرمز به یک رویه تبدیل شود.
روبیو همچنین در واکنش به تهدید حوثیهای یمن به هدف قرار دادن کشتیها در دریای سرخ گفت چنین چالشی پیشتر نیز وجود داشته و جمهوری اسلامی «مرکز این تهدید» به شمار میرود.
وزیر امور خارجه آمریکا همچنین از دیگر کشورها خواست برای حمایت از آزادی کشتیرانی به ایالات متحده بپیوندند.
حوثیهای یمن ۲۹ تیر از آغاز محاصره دریایی عربستان سعودی خبر دادند؛ اقدامی که میتواند جبههای تازه در درگیریها بگشاید و تهدیدها علیه جریان انرژی و تجارت جهانی را به فراتر از خلیج فارس گسترش دهد.
خبرگزاری رویترز به نقل از مقامهای کنونی و پیشین ایالات متحده گزارش داد تهدید حوثیها به اعمال محاصره دریایی علیه عربستان سعودی در دریای سرخ میتواند دامنه جنگ ایران را بهطور چشمگیری گسترش دهد و فشار بیشتری بر ارتش آمریکا وارد آورد.
حوثیهای یمن، از گروههای نیابتی جمهوری اسلامی، ۲۹ تیر اعلام کردند اجازه نخواهند داد کشتیها در بنادر عربستان سعودی دست به بارگیری بزنند یا تخلیه بار کنند؛ اقدامی که میتواند صادرات نفت این کشور را تحت تاثیر قرار دهد و عرضه هفت درصد دیگر از نفت جهان را مختل کند.
عربستان سعودی که میزبان نیروهای آمریکایی است، تاکنون از واشینگتن درخواست کمک نظامی نکرده است.
با این حال، دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، ۳۰ تیر اعلام کرد اقدام حوثیها برای اختلال در کشتیرانی در دریای سرخ، یکی از مسیرهای حیاتی تجارت جهانی، ممکن است پای ایالات متحده را به درگیری باز کند.
ترامپ به خبرنگاران گفت: «اگر چنین اتفاقی بیفتد، به آن رسیدگی خواهیم کرد. قبلا هم با حوثیها این کار را کردهایم.»
رویترز نوشت برای ارتش آمریکا، ماجرا ممکن است به این سادگی نباشد، زیرا حوثیها بهعنوان نیروهایی سرسخت و چابک شناخته میشوند که توانستهاند در برابر کارزارهای نظامی پیشین ریاض و واشینگتن مقاومت کنند.
بر اساس این گزارش، مقابله با این گروه نیابتی تهران به معنای وارد آمدن فشار بیشتر بر منابع نظامی آمریکا خواهد بود؛ توانی که هماکنون بر جنگ با جمهوری اسلامی و محاصره بنادر ایران متمرکز شده است.
جیسون کمپبل، از مقامهای ارشد پیشین پنتاگون، گفت مقابله با تهدیدها در دریای سرخ ممکن است مستلزم انتقال ناوهای جنگی آمریکا از خلیج فارس به مناطق نزدیکتر به یمن باشد تا ارتش بتواند علیه حوثیها دست به عملیات بزند و در برابر موشکهای آنها اقدامات دفاعی انجام دهد.
رویترز افزود اگر ناوها و هواپیماهای آمریکایی مستقر در منطقه ناچار شوند برای سرنگونی پهپادها و موشکهای حوثیها اقدام کنند، این امر میتواند فشار بر ذخایر مهمات و موشکهای رهگیر پدافند هوایی آمریکا را افزایش دهد.
حوثیها از سال ۲۰۱۴ کنترل صنعا را در دست دارند. با این حال، سازمان ملل متحد، آمریکا و اتحادیه اروپا، حکومت این گروه مورد حمایت جمهوری اسلامی را به رسمیت نمیشناسند.
ایالات متحده و اسرائیل حوثیها را در فهرست گروههای تروریستی قرار دادهاند.
رویترز در ادامه نوشت کارزار چندساله ائتلافی به رهبری عربستان سعودی علیه حوثیها نتوانست این گروه را شکست دهد. حوثیها همچنین در برابر حملات ایالات متحده مقاومت کردند.
مایکل مالروی، معاون پیشین دستیار وزیر دفاع آمریکا در امور خاورمیانه در دوره نخست ریاستجمهوری ترامپ، گفت: «حوثیها در گذشته بارها نشان دادهاند توانایی و اراده ایجاد اختلال در تردد دریایی در دریای سرخ و تنگه بابالمندب را دارند.»
در دوران ریاستجمهوری جو بایدن، ایالات متحده برای باز نگه داشتن مسیر تجاری دریای سرخ، حملاتی هوایی علیه مواضع حوثیها انجام داد.
ترامپ سال گذشته این عملیات را تشدید کرد و حوثیها را که به ناوهای جنگی آمریکا و کشتیهای تجاری در آبهای منطقه حمله میکردند، هدف بمباران قرار داد.
رویترز به نقل از کارشناسان نوشت هیچ یک از این دو کارزار نتوانست توانایی حوثیها را برای تهدید کشتیرانی از بین ببرد.
با این حال، عملیات دو ماهه آمریکا در سال ۲۰۲۵ نیازمند حجم قابل توجهی از توان نظامی آمریکا بود؛ از جمله دو ناو هواپیمابر، چندین ناو جنگی، جنگندهها و هواگردهای راهبردی مانند بمبافکنهای بی۲.
به گزارش رویترز، هرچند ارتش آمریکا بیشترین بودجه نظامی را در جهان در اختیار دارد، اما همچنان با محدودیت منابع و تجهیزات روبهروست و بسیاری از سامانههایی که احتمالا برای عملیات علیه حوثیها مورد نیاز خواهند بود، در جنگ ایران به کار گرفته شدهاند.
یک مقام آمریکایی در همین رابطه گفت: «همین حالا هم حسابی درگیر هستیم.»
او افزود بهدلیل شدت بالای عملیات، ابتدا در کارائیب و اکنون در خاورمیانه، برخی ناوهای جنگی مدتزمانی بیش از حد معمول در دریا ماندهاند.
ادامه ماموریتهای طولانی فشار بیشتری بر نیروهای نظامی وارد میکند و ناوها نیز در نهایت باید برای تعمیر و آمادهسازی مجدد به بندر بازگردند.
در حال حاضر بیش از ۲۰ ناو جنگی نیروی دریایی آمریکا و صدها هواگرد نظامی این کشور در خاورمیانه فعالیت میکنند.
یک مقام دیگر آمریکایی خبر داد نیروهای بیشتری نیز برای کمک به عملیات مرتبط با جنگ ایران راهی منطقه هستند.
رویترز نوشت این وضعیت میتواند نیروها و تجهیزاتی را که برای درگیری احتمالی در نزدیکی یمن در دسترس هستند، محدود کند.
بر اساس این گزارش، چنین نبردی به منابع چشمگیر دریایی و هوایی نیاز خواهد داشت و بخشی از ظرفیتهای اطلاعاتی آمریکا را نیز به خود اختصاص خواهد داد، زیرا توانمندیهای حوثیها که ممکن است از سال گذشته تغییر کرده باشند، باید شناسایی و مکانیابی شوند.
مارک کانسیان، افسر بازنشسته تفنگداران دریایی ایالات متحده، تایید کرد گشوده شدن جبههای دیگر در دریای سرخ، فشار را بر نیروی دریایی آمریکا افزایش خواهد داد.
او در عین حال گفت حوثیها نیز برای تامین مجدد تسلیحات و تجهیزات خود با مشکلاتی روبهرو خواهند شد، زیرا حکومت ایران بهعنوان حامی اصلی این گروه در محاصره قرار دارد.
کانسیان ادامه داد: «محاصره آمریکا ۱۰۰ درصد موثر نیست، اما بسیار موثر است. در نتیجه، حوثیها ممکن است برای تداوم یک کارزار طولانیمدت با دشواری جدی مواجه شوند.»
پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا، سهشنبه در جلسه سنا گفت جنگ ایالات متحده علیه جمهوری اسلامی تاکنون ۳۷.۵ میلیارد دلار هزینه داشته است؛ رقمی که نسبت به آخرین برآورد عمومی نزدیک به ۸ میلیارد دلار افزایش نشان میدهد.
هگست به قانونگذاران گفت این رقم شامل برخی جنبههای جنگ و همچنین هزینههای پیشبینیشده تا ۳۰ سپتامبر است.
رویترز در گزارش خود تاکید کرده که مشخص نیست پنتاگون چگونه به رقم ۳۷.۵ میلیارد دلار رسیده است. یک منبع در ماه مارس به رویترز گفته بود دولت دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، برآورد کرده است که شش روز نخست جنگ دستکم ۱۱.۳ میلیارد دلار هزینه داشته است.
وزیر جنگ آمریکا گفت: «جهانی خطرناک، نیازمند اقداماتی جسورانه و سریع است.»
هگست افزود پنتاگون برای رسیدگی به نیازهای فوری خود به «تزریق منابعی فوری و ضروری» نیاز دارد.
هگست همچنین به قانونگذاران گفت بدون افزایش فوری بودجه، لازم خواهد بود آموزشهای نظامی محدود شود.
این نخستین بار است که هگست، که همراه با ژنرال دن کین، رییس ستاد مشترک نیروهای مسلح آمریکا، در برابر کمیته تخصیص بودجه سنا حاضر شد، از زمان ازسرگیری عملیات ارتش آمریکا علیه جمهوری اسلامی در اوایل ماه جاری، بهطور علنی با پرسشهای قانونگذاران روبهرو میشود.
این اظهارات در حالی مطرح شده که تنها شش ماه تا انتخابات میاندورهای باقی مانده است؛ انتخاباتی که در آن جمهوریخواهان ترامپ ممکن است برای حفظ اکثریت خود در مجلس نمایندگان با نبردی دشوار روبهرو شوند. دموکراتها در نظرسنجیهای عمومی وضعیت خوبی دارند و میکوشند جنگ ایران را به مساله هزینههای زندگی پیوند دهند.
آتشبسی شکننده میان ایالات متحده و جمهوری اسلامی در اوایل ماه جاری فروپاشید و از آن زمان دو طرف هر روز حملاتی علیه یکدیگر انجام دادهاند.
بهگفته رییسجمهوری آمریکا تعداد نیروهای آمریکایی کشتهشده در جنگ ایران در آخر هفته به ۱۸ نفر رسید. دستکم دو نفر از این ۱۸ نفر در حمله اخیر جمهوری اسلامی به پایگاه آمریکا در اردن کشته شدند و مقامها در حال بررسی بقایای یک سرباز دیگر هستند که پس از حمله به یک پایگاه در اردن مفقود شده بود.
در همین حال، ستاد فرماندهی مرکزی آمریکا، سنتکام، شامگاه سهشنبه اعلام کرد که مایکل امانوئل سوینتون، از نیروهای فرماندهی دفاع فضایی و موشکی ارتش آمریکا، سومین نظامی آمریکایی است که در پی حملههای اخیر جمهوری اسلامی در عراق و اردن کشته شده است.
پیشتر گزارش شده بود که یک سرباز آمریکایی هنگام خنثی کردن بقایای یک پهپاد ایرانی در عراق کشته شده است.
از زمان آغاز درگیری در ۹ اسفند ۱۴۰۴ تاکنون، حدود ۴۳۰ نیروی آمریکایی زخمی شدهاند. پنتاگون دوشنبه اعلام کرد از ۷ ژوئیه تاکنون ۱۰۰ نظامی زخمی شدهاند، اما ۹۶ درصد آنها به خدمت بازگشتهاند.
ترامپ طی هفته گذشته تهدید کرده است دامنه اهداف مورد حمله در ایران را گسترش دهد و نیروگاههای انرژی و پلها را نیز شامل کند، نیروهای زمینی برای تصرف مرکز نفتی جزیره خارک ایران اعزام کند و یک سایت عمیق زیرزمینی مرتبط با برنامه هستهای موسوم به «کوه کلنگ» را بمباران کند.
ترامپ روز سهشنبه گفت آمریکا تاسیسات واقع در این کوه را «خیلی زود» از بین خواهد برد.
در حالی که گسترش درگیری در خاورمیانه، کشتیرانی در تنگه هرمز و بابالمندب از مهمترین گلوگاههای انرژی جهان را مختل کرده است، دو نفتکش حامل نفت خام عربستان به مقصد آسیا سهشنبه ۳۰ تیر پس از تهدیدهای حوثیهای همسو با جمهوری اسلامی در یمن، در دریای سرخ تغییر مسیر دادند.
حوثیها که شمال و غرب یمن، از جمله ساحل واقع در دهانه دریای سرخ را در کنترل دارند، دوشنبه از برقراری محاصره دریایی علیه عربستان سعودی خبر دادند. این اقدام، جبههای بالقوه تازه در جنگ علیه جمهوری اسلامی گشود.
حوثیها در نامهای خطاب به شرکتهای کشتیرانی تهدید کردند هر کشتی را که نفت عربستان را بارگیری یا تخلیه کند، هدف قرار خواهند داد.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، گفت حوثیها هنوز بابالمندب، تنگه موسوم به «دروازه اشکها» که به دریای سرخ راه دارد، را نبستهاند و تهدید کرد در صورت انجام چنین اقدامی علیه آنها وارد عمل خواهد شد.
ترامپ گفت: «تا این لحظه چنین اتفاقی نیفتاده است. اگر چنین چیزی رخ دهد، به آن رسیدگی میکنیم.»
رییسجمهوری آمریکا همچنین تایید کرد که تاکنون ۱۸ نظامی آمریکایی کشته شدهاند؛ از جمله چهار نفر که طی چند روز گذشته در حملات جمهوری اسلامی به پایگاههای نظامی آمریکا در اردن و عراق جان باختند.
به نظر میرسد اعلامیه حوثیها از هماکنون نیز تاثیر خود را گذاشته باشد. دو نفتکش که بهتازگی در بندر ینبع عربستان در دریای سرخ، نفت خام عربستان را به مقصد چین و هند بارگیری کرده بودند، سهشنبه دور زدند و به جای خروج از بابالمندب به سوی اقیانوس هند، مسیر خود را به سمت کانال سوئز تغییر دادند.
گروه بریتانیایی مدیریت ریسک دریایی ونگارد روز سهشنبه گفت: «این تحولات نخستین تغییرات تاییدشده در مسیر حرکت نفتکشهای تجاری پس از تحریم اعلامشده از سوی حوثیها محسوب میشود و احتمالا اختلال در صادرات نفت خام عربستان و الگوهای کشتیرانی منطقهای را افزایش خواهد داد.»
در حالی که جنگ تنگه هرمز، مسیر خروج از خلیج فارس، را مسدود کرده است، دریای سرخ به مسیر جایگزین اصلی برای انتقال روزانه میلیونها بشکه نفت عربستان تبدیل شده؛ نفتی که از طریق خط لوله به ینبع منتقل میشود.
قیمت نفت روز سهشنبه بیش از ۲ درصد افزایش یافت؛ نفت خام برنت به بالای ۹۱ دلار در هر بشکه رسید و قیمت بنزین در آمریکا بار دیگر از چهار دلار در هر گالن عبور کرد.
در همین فرماندهی مرکزی آمریکا اعلام کرد در دور تازه حملات خود در بامداد سهشنبه، مراکز فرماندهی نظامی ایران، توانمندیهای دریایی، محلهای پرتاب موشک و پهپاد و سامانههای دفاع هوایی را هدف قرار داده است. این حملاتتا کنون ۱۰ شب متوالی ادامه داشته است.
رسانههای حکومتی در ایران گزارش دادند صدای انفجارهایی در اطراف شهر شیراز در جنوب ایران شنیده شده است. بر اساس گزارشهای رسانهای، کنارک و چابهار در سواحل جنوبی و یک محل غیرنظامی در خارج از شهر آبدانان در غرب نیز هدف حمله قرار گرفتند.
ترامپ سهشنبه بار دیگر تهدید کرد که «خیلی زود» تاسیسات هستهای ایران در نطنز را دوباره هدف قرار خواهد داد.
پیت هگست، وزیر دفاع آمریکا، در جلسهای در سنا به قانونگذاران گفت این جنگ که کنگره مجوز آن را صادر نکرده، تاکنون ۳۷.۵ میلیارد دلار هزینه داشته است.
او از سناتورها خواست ۷۰ میلیارد دلار دیگر در قالب بودجه «تکمیلی» تصویب کنند که بخشی از آن برای جایگزین کردن ذخایر موشکی مصرفشده خواهد بود.
آمریکا و جمهوری اسلامی از زمان فروپاشی توافق آتشبس موقت چند هفتهای در ماه جاری، در حال آزمودن مرزهای تشدید تنش هستند.
حکومت ایران سهشنبه حملات تازهای را در سراسر منطقه خلیج فارس آغاز کرد؛ جایی که حملات اخیر به تاسیسات آبشیرینکن، نگرانیها درباره کمبود آب در کشورهای بیابانی را افزایش داده است؛ کشورهایی که برای تامین آب آشامیدنی تقریبا بهطور کامل به شیرینسازی آب دریا وابستهاند.
کویت اعلام کرد سهشنبه در حال مقابله با حمله پهپادی و موشکی بوده است. این کشور در روزهای اخیر از حملاتی خبر داده که به تولید برق در نیروگاههایی که همزمان آب شیرین نیز تولید میکنند، آسیب رسانده است.
رسانههای حکومتی در ایران گزارش دادند نیروهای مسلح جمهوری اسلامی همچنین به تاسیسات نظامی آمریکا در بحرین، کویت و اردن حمله کردهاند.
سازمان امنیت دریایی بریتانیا سهشنبه اعلام کرد یک نفتکش در تنگه هرمز گزارش داده که یک پرتابه به آن اصابت کرده و خدمه را وادار کرده که کشتی را ترک کنند و سوار قایق نجات شوند.
سپاه پاسداران انقلاب اسلامی نیز اعلام کرد دو نفتکش هنگام تلاش برای عبور از مسیر کشتیرانی جنوبی تنگه، پس از وقوع انفجار دچار آتشسوزی شدند.
آمریکا کشتیها را تشویق کرده است از مسیر جنوبی استفاده کنند. جمهوری اسلامی در مقابل خواستار آن است که کشتیها از مسیر جایگزین شمالی در نزدیکی سواحل ایران عبور کنند؛ مسیری که تهران در نهایت قصد دارد بابت عبور از آن هزینه دریافت کند.
دادههای شرکت کپلر نشان داد دوشنبه تنها چهار کشتی حامل کالا از تنگه هرمز عبور کردند که بیشتر آنها از مسیر شمالی نزدیک سواحل ایران استفاده کردند؛ این رقم در روز قبل هفت کشتی بود.
عربستان سعودی در طول جنگ تا حدی از اختلالات کشتیرانی در امان ماند، زیرا نفت خود را از طریق خط لوله به ینبع در دریای سرخ منتقل میکرد. اما بسته شدن کامل این مسیر جایگزین از سوی حوثیها میتواند عرضه جهانی نفت را کاهش دهد، زیرا در آن صورت بخش عمده صادرات نفت عربستان عملا گرفتار خواهد شد.
یک مقام ارشد جمهوری اسلامی دوشنبه به رویترز گفت تهران پیشنهادی از سوی میانجیها برای برقراری آتشبس ۱۰ روزه دریافت کرده است؛ پیشنهادی با هدف نجات توافق آتشبس موقت امضاشده در ماه ژوئن که جایگزین آتشبس قبلی در ماه آوریل شده بود.