اسرائیلهیوم: آمریکا و اسرائیل گزینههای سرنگونی حکومت ایران را بررسی میکنند
روزنامه اسرائیلهیوم گزارش داد دولت آمریکا، اسرائیل و برخی کشورهای منطقه، در حال بررسی گزینههای موجود بهمنظور اقدام علیه جمهوری اسلامی، امکان سرنگون کردن حکومت و فراهم کردن شرایط لازم برای تحقق این هدف هستند؛ حتی اگر این روند طولانی باشد.
این روزنامه جمعه ۱۹ تیر نوشت یکی از نتیجهگیریهای اصلی این است که برای پیشبرد چنین هدفی، باید محاصره اقتصادی ایران هرچه سریعتر از سر گرفته شود.
اسرائیلهیوم همچنین نوشت مقامهای دیپلماتیک غربی نسبت به «از بین رفتن خویشتنداری» و تلاشها برای آسیب رساندن به مقامهای جمهوری اسلامی، از جمله مسعود پزشکیان و عباس عراقچی که تفاهم با آمریکا را پیش بردهاند، هشدار دادند.
به نوشته این روزنامه، این مقامهای غربی معتقدند تلاشها برای آسیب رساندن به پزشکیان و عراقچی در جریان مراسم دفن علی خامنهای، دیکتاتور کشتهشده ایران، نشاندهنده از بین رفتن خویشتنداری سپاه پاسداران در قبال آنهاست.
از سوی دیگر، سیانان به نقل از دو منبع آگاه گزارش داد اسرائیل این هفته اطلاعاتی را در اختیار آمریکا قرار داده که نشان میدهد جمهوری اسلامی بهتازگی طرح مشخصی برای ترور دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، تهیه کرده است.
بر اساس این گزارش، یکی از منابع آگاه گفته است هشدار اسرائیل در هفته جاری به مقامهای آمریکایی منتقل شد.
منبع دیگری نیز گفته است نهادهای اطلاعاتی آمریکا در هفتههای اخیر بهطور مداوم اطلاعاتی درباره احتمال تلاش برای ترور ترامپ دریافت کرده بودند، اما اطلاعات ارائهشده از سوی اسرائیل جدید بوده و به یک طرح مشخص مربوط میشده است.
رییسجمهوری آمریکا پس از پایان نشست دو روزه ناتو در ۱۷ تیر، برخلاف انتظار با ایر فورس وان قدیمی، ترکیه را به مقصد بریتانیا ترک کرد.
تلاشهای دیپلماتیک پشت صحنه
همزمان یک مقام آمریکایی ۱۹ تیر به شبکه سیانان گفت تلاشهای دیپلماتیک برای کاهش تنش در درگیری آمریکا و جمهوری اسلامی، پشت صحنه ادامه دارد و واشینگتن، عامدانه پس از انجام حملات مکث کرده است تا از تشدید تنش جلوگیری کند و به دیپلماسی فرصت دهد.
به گفته این مقام، آمریکا همچنان فهرست اهداف احتمالی خود را بهعنوان اهرم فشار حفظ کرده است.
یکی از مقامهایی که اسرائیلهیوم او را آگاه از تحولات داخلی ایران معرفی کرده، گفت اختلافات داخلی پس از امضای تفاهم با آمریکا شدت گرفته و فرماندهان سپاه پاسداران ممکن است کنترل رهبری غیرنظامی را در دست بگیرند و برای برکناری دولت پزشکیان اقدام کنند.
این در حالی است که شورای سردبیری روزنامه والاستریت ژورنال ۱۸ تیر در سرمقالهای با تایید مواضع اخیر دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، درباره بینتیجه بودن مذاکرات با جمهوری اسلامی نوشت حکومت ایران در اتلاف وقت «بهترین» است و از گفتوگوها برای پیشبرد اهداف خود استفاده میکند.
در این مقاله آمده است با گذشت ۲۰ روز از مهلت ۶۰ روزه تفاهم اخیر تهران و واشینگتن، مذاکرات هستهای عملا هنوز آغاز نشده و در مقابل، جمهوری اسلامی به اقدامات خود در تنگه هرمز ادامه داده و همزمان میلیاردها دلار نفت صادر کرده است.
بهنوشته والاستریت ژورنال، تصاویر ماهوارهای تازه نشان میدهد جمهوری اسلامی ساختوساز در سایت زیرزمینی کلنگ گزلا را ادامه داده است؛ اقدامی که با تعهد تهران در تفاهمنامه مبنی بر «حفظ وضعیت موجود» برنامه هستهای مغایرت دارد.
۱۷ تیر، ترامپ در حاشیه اجلاس سران ناتو در آنکارا، مقامهای جمهوری اسلامی را «متقلب»، «دروغگو» و «بیمار» خواند و از پایان آتشبس با تهران خبر داد.
ترامپ با اشاره به کشتار گسترده معترضان در جریان اعتراضات دیماه افزود عملکرد جمهوری اسلامی نشان داده نمیتوان به وعدههای آن اعتماد کرد.
کشتیها در حال عبور از تنگه هرمز، در نمایی از استان مسندم عمان؛ هشتم ژوییه ۲۰۲۶
ادامه درگیریهای آمریکا و جمهوری اسلامی و اختلال در تردد از تنگه هرمز، بازار انرژی را تحت فشار نگه داشته است. در حالی که در روزهای گذشته تنها شمار محدودی از کشتیها از این آبراه عبور کردهاند، بهای نفت در مسیر ثبت رشد هفتگی قرار دارد.
خبرگزاری رویترز جمعه ۱۹ تیر گزارش داد بهای نفت برنت با چهار سنت افزایش به ۷۶ دلار و ۳۴ سنت در هر بشکه رسید و نفت خام وست تگزاس اینترمدیت آمریکا نیز با هفت سنت افزایش، بشکهای ۷۲ دلار و ۱۵ سنت معامله شد.
برنت در آستانه ثبت حدود شش درصد و نفت آمریکا در آستانه ثبت حدود پنج درصد رشد هفتگی قرار دارد.
همزمان با این تحولات، هند از ساخت یک ذخیرهگاه راهبردی جدید نفت خبر داد.
تحلیلگران میگویند با وجود عقبنشینی قیمتها از اوج میانه هفته، بازار همچنان تحت تاثیر ریسک قابل توجه اختلال در عرضه قرار دارد، زیرا تردد کشتیها در تنگه هرمز هنوز به شرایط عادی بازنگشته و زمان بازگشایی کامل این مسیر مشخص نیست.
با این حال، امیدواری به بازگشت آمریکا و جمهوری اسلامی به مسیر دیپلماسی، از افزایش بیشتر قیمتها جلوگیری کرده است.
به گفته برخی تحلیلگران، تصمیم دولت دونالد ترامپ برای خودداری از هدف قرار دادن زیرساختهای انرژی ایران نیز تا حدی از نگرانیهای بازار کاسته است.
همزمان، گزارشها حاکی از آن است که واشینگتن در کنار ادامه تلاشهای دیپلماتیک، خود را برای احتمال ازسرگیری درگیری و حملات تازه به جمهوری اسلامی نیز آماده نگه داشته است.
حملات جمهوری اسلامی به سه کشتی تجاری در تنگه هرمز، از جمله یک کشتی قطری حامل گاز طبیعی مایع و حملات تلافیجویانه آمریکا به جنوب و شرق ایران، تردد در این آبراه را بهشدت کاهش داد و آتشبس سههفتهای را بیش از پیش متزلزل کرد.
حمله بعدی جمهوری اسلامی به زیرساختهای نظامی آمریکا در کشورهای حاشیه خلیج فارس نیز بازگشایی کامل تنگه را به تاخیر انداخت.
روحالله رحیمپور، روزنامهنگار و تحلیلگر سیاسی، به ایراناینترنشنال گفت «تروریستی خواندن» حملات جمهوری اسلامی به کشتیها در تنگه هرمز از سوی رییسجمهوری آمریکا، میتواند با هدف دفاع از کشتیرانی و تجارت جهانی باشد و زمینه مشارکت بیشتر متحدان عربی و اروپایی آمریکا را برای تامین امنیت این آبراه فراهم کند.
تنگه هرمز پیش از آغاز حملات آمریکا و اسرائیل به جمهوری اسلامی در ۹ اسفند ۱۴۰۴، مسیر انتقال حدود ۲۰ درصد از عرضه روزانه نفت و گاز جهان بود.
عبور محدود شماری از کشتیها از هرمز
با وجود ادامه تنشها و نزدیک بودن تردد کلی در تنگه هرمز به نقطه توقف، دادههای کشتیرانی نشان میدهد شماری از کشتیها در روزهای اخیر از این آبراه عبور کردهاند.
بر اساس دادههای کپلر و الاسئیجی، در روزهای اخیر دستکم پنج کشتی وارد تنگه هرمز شدهاند؛ چهار کشتی مرتبط با قطر انرژی و یک کشتی تحت کنترل شرکت کشتیرانی یونانی گسلاگ.
همچنین نفتکش بسیار بزرگ «نیسوس کیا» وارد تنگه شد و نفتکش «لیلا وادینار» از این آبراه خارج شد.
در همین حال، یاسوشی کانکو، وزیر حملونقل ژاپن، اعلام کرد از ۱۶ تا ۱۸ تیر، ۲۲ کشتی مرتبط با این کشور، از جمله شش نفتکش بزرگ حامل نفت خام، با عبور از تنگه هرمز از خلیج فارس خارج شدند.
به گفته انجمن مالکان کشتی ژاپن، شمار کشتیهای مرتبط با این کشور در خلیج فارس از ۴۵ فروند با حدود هزار و ۱۰۰ خدمه در آغاز درگیریها، به چهار فروند با حدود ۱۰۰ خدمه کاهش یافته است.
خاویر تانگ، تحلیلگر ارشد بازار در شرکت ورتکسا، گفت جمهوری اسلامی برخلاف آغاز درگیریها، بهجای هدف قرار دادن همه شناورها، کشتیهایی را هدف میگیرد که از «مسیر عمان» عبور میکنند.
به گفته او، این وضعیت ممکن است کشتیها را به استفاده از «مسیر ایران» یا خاموش کردن سامانههای رهگیری هنگام عبور از تنگه هرمز سوق دهد.
همزمان، با افزایش تنشها در تنگه هرمز، شرکتهای بیمه کشتیرانی زمان تعیین حق بیمه خطر جنگ برای کشتیهای عبوری از این آبراه را از ۲۴ تا ۴۸ ساعت به حدود شش ساعت پیش از عبور کاهش دادهاند. اقدامی که نشاندهنده افزایش ریسک امنیتی و نوسان سریع شرایط در این مسیر راهبردی است.
در همین حال، شرکت نفت و گاز طبیعی هند (ONGC) اعلام کرد یک ذخیرهگاه راهبردی جدید نفت با ظرفیت یک میلیون و ۷۵۰ هزار تن در مانگالور، در جنوب این کشور، احداث خواهد کرد.
هند، سومین واردکننده و مصرفکننده بزرگ نفت جهان، از انسداد تنگه هرمز در پی حملات آمریکا و اسرائیل به جمهوری اسلامی بهشدت آسیب دید و برای تقویت ذخایر اضطراری خود، همکاریهای حوزه انرژی با کشورهایی از جمله امارات متحده عربی و ژاپن را افزایش داده است.
شرکت نفت و گاز طبیعی هند اعلام کرد برای استفاده تجاری از ذخیرهگاه جدید از دولت فدرال مجوز خواهد گرفت.
دهلی نو اکنون سه ذخیرهگاه راهبردی در مانگالور، پادور و ویزاگ با ظرفیت مجموع پنج میلیون و ۳۳۰ هزار تن نفت خام در اختیار دارد که از سوی شرکت دولتی ذخایر راهبردی نفت هند اداره میشوند.
هند علاوه بر طرح جدید، ساخت دو مرکز دیگر با ظرفیت مجموع شش میلیون و ۵۰۰ هزار تن را نیز دنبال میکند.
عکس آرشیوی از برخاستن هواپیمای تجسسی «ای-۲دی هاوکآی» از ناو «یواساس آبراهام لینکلن» در جریان عملیات آمریکا علیه جمهوری اسلامی
یک مقام آمریکایی به سیانان گفت همزمان با ادامه تلاشهای دیپلماتیک برای کاهش تنش با جمهوری اسلامی، واشینگتن در صورت لزوم آماده حمله نظامی است و فهرست اهداف را بهعنوان اهرم فشار حفظ کرده است. دونالد ترامپ و بنیامین نتانیاهو نیز درباره اقدامات آمریکا در خلیج فارس گفتوگو کردند.
یک مقام آمریکایی جمعه ۱۹ تیر به شبکه سیانان گفت تلاشهای دیپلماتیک برای کاهش تنش در درگیری آمریکا و جمهوری اسلامی، پشت صحنه ادامه دارد و واشینگتن عامدانه پس از انجام حملات مکث کرده است تا از تشدید تنش جلوگیری کند و به دیپلماسی فرصت بدهد.
به گفته این مقام، آمریکا همچنان فهرست اهداف احتمالی خود را بهعنوان اهرم فشار حفظ کرده است.
چند مقام آمریکایی نیز به سیانان گفتند برای حملات احتمالی آمریکا در پنجشنبه آمادگیهایی انجام شده بود، اما در حال حاضر دیپلماسی در اولویت قرار دارد.
سیانان همچنین گزارش داد خدمه ناو هواپیمابر «یواساس آبراهام لینکلن» که ۱۸ تیر در دریای عرب مستقر بود، جنگندهها را به تسلیحات مجهز کردند و خلبانان برای آمادگی به منظور انجام هرگونه حمله احتمالی، تمرینهایی انجام دادند.
بر اساس این گزارش، فرمانده ناو به هزاران نفر از خدمه گفت اوضاع در حال متشنجتر شدن است و آنان باید مانند همیشه آمادگی خود را حفظ کنند.
همزمان با آمادهسازی برای حملات احتمالی، خلبانان جنگندهها عملیات معمول دفاعی را نیز انجام دادند و پروازها در سراسر روز و شب انجام میشد.
ساعاتی پیش از این نیز سیانان به نقل از دو منبع آگاه گزارش داد اسرائیل این هفته اطلاعاتی را در اختیار آمریکا قرار داده است که نشان میدهد جمهوری اسلامی بهتازگی طرح مشخصی برای ترور ترامپ تهیه کرده است.
رییسجمهوری آمریکا ۱۷ تیر به خبرنگاران گفته بود: «آنها میخواهند رهبر آمریکا، یعنی من، را از میان بردارند. نامم در همه فهرستهایشان هست. شاید خوششانسیام زیاد دوام نیاورد. آنها آدمهای شرور و بیماری هستند و باید این سرطان را ریشهکن کرد.»
در همین حال، دفتر نخستوزیر اسرائیل اعلام کرد ترامپ شامگاه پنجشنبه در تماس تلفنی با نتانیاهو، درباره «اقدامات آمریکا در خلیج فارس» رایزنی کرده است.
بر اساس بیانیه دفتر نتانیاهو، دو طرف توافق کردند هماهنگی میان آمریکا و اسرائیل در جبهههای مختلف ادامه یابد.
در این بیانیه آمده است که ترامپ، نتانیاهو را در جریان اقدامات آمریکا در خلیج فارس قرار داد.
دفتر نخستوزیر اسرائیل افزود نتانیاهو در این تماس، خطرناک بودن اظهارات رجب طیب اردوغان، رییسجمهوری ترکیه و نزدیکان او علیه موجودیت اسرائیل را مطرح و بر ضرورت حفظ مناطق امنیتی در امتداد مرزهای اسرائیل تاکید کرد.
اردوغان که بهتازگی میزبان نشست سران ناتو در آنکارا بود، بارها اسرائیل را به تلاش برای تضعیف توافق آتشبس میان آمریکا و جمهوری اسلامی متهم کرده است.
حملات متقابل آمریکا و جمهوری اسلامی ۱۸ تیر برای سومین روز ادامه داشت و با کشیده شدن درگیریها به خلیج فارس، نگرانیها درباره فروپاشی آتشبس افزایش یافت.
نیروهای مسلح جمهوری اسلامی پنجشنبه از حمله به اهداف نظامی آمریکا در کویت، قطر، بحرین و اردن خبر دادند؛ حملاتی که دامنه درگیری را بیش از پیش به کشورهای حاشیه خلیج فارس کشاند.
این حملات در پی موج تازه حملات آمریکا در شامگاه چهارشنبه به اهداف نظامی در جنوب و شرق ایران انجام شد.
همزمان، کشورهای منطقه خواستار ازسرگیری مذاکرات و بازگشت جمهوری اسلامی و آمریکا به مسیر دیپلماسی شدند.
با وجود ادامه رایزنیهای دیپلماتیک، همزمانی تحرکات نظامی و هماهنگیهای سیاسی آمریکا و اسرائیل نشان میدهد احتمال تشدید دوباره تنشها همچنان منتفی نیست.
گلفنیوز در یادداشتی تحلیلی نوشت حمله جمهوری اسلامی به کشتیهای تجاری در جریان آتشبس ۶۰ روزه، ممکن است مهمترین اهرم راهبردی تهران در تنگه هرمز را تضعیف کرده و به جای تقویت موقعیت مذاکرهای، فشارهای نظامی و دیپلماتیک علیه ایران را افزایش داده باشد.
به نوشته نشریه اماراتی گلفنیوز، جمهوری اسلامی با هدف قرار دادن سه نفتکش غیرنظامی در حالی که آزادی کشتیرانی طبق آتشبس ۶۰ روزه تضمین شده بود، از خطی عبور کرده که میتواند بزرگترین اشتباه راهبردی تهران در سالهای اخیر باشد.
این یادداشت میگوید این حملات به ازسرگیری حملات نظامی آمریکا علیه اهداف و زیرساختهای نظامی ایران، اعمال تحریمهای تازه و تشدید تلاشهای بینالمللی برای تضمین آزادی کشتیرانی در تنگه هرمز منجر شده است.
به نوشته گلفنیوز، تنگه هرمز طی دهههای گذشته مهمترین ابزار ژئوپولیتیکی جمهوری اسلامی بوده است. تهران همواره این پیام را منتقل کرده که اگر نتواند نفت خود را صادر کند، دیگران نیز نباید چنین امکانی داشته باشند. به اعتقاد نویسنده، همین تهدید در بسیاری از مواقع برای ایجاد تلاطم در بازارهای جهانی انرژی کافی بوده است.
در این یادداشت تاکید شده است که مهمترین دارایی راهبردی جمهوری اسلامی نه موشکها و نه حتی برنامه هستهای آن، بلکه «ابهام» بوده است؛ یعنی این تصور که [حکومت] ایران هر زمان بخواهد میتواند یکی از مهمترین گذرگاههای انتقال انرژی جهان را مختل کند، بیآنکه الزاماً این تهدید را عملی کند.
گلفنیوز مینویسد همین ابهام باعث شده بود تنگه هرمز به «سلاح طلایی» [حکومت] ایران تبدیل شود، زیرا صرف احتمال اختلال در عبور نفتکشها، هزینههای اقتصادی قابل توجهی به اقتصاد جهانی تحمیل میکرد.
اما به باور نویسنده، حمله مستقیم به کشتیهای تجاری، بهویژه در دوره آتشبس، این اهرم را به یک نقطهضعف تبدیل کرده است. چنین اقدامی به آمریکا و متحدانش توجیه سیاسی و حقوقی لازم را برای اقدام نظامی و جلب حمایت گستردهتر بینالمللی داده است.
این یادداشت در ادامه این پرسش را مطرح میکند که آیا تهران با این حملات مرتکب یک خطای راهبردی مرگبار شده است یا خیر. به نوشته گلفنیوز، ممکن است مقامهای جمهوری اسلامی تصور کرده باشند که با افزایش هزینههای اقتصادی جنگ و نشان دادن آمادگی برای حمله به کشتیرانی تجاری، واشینگتن را وادار خواهند کرد از موضعی ضعیفتر به مذاکرات بازگردد.
نویسنده در این زمینه به ارزیابی «موسسه مطالعه جنگ» (ISW) اشاره میکند که بر اساس آن، تهران اختلال در کشتیرانی تنگه هرمز را یکی از مهمترین ابزارهای چانهزنی پس از جنگ و عاملی برای بازدارندگی در برابر حملات بیشتر آمریکا و اسرائیل میداند.
با این حال، گلفنیوز معتقد است نتیجه حملات اخیر کاملا معکوس بوده است. این حملات نه تنها به امتیازگیری تهران منجر نشده، بلکه حملات نظامی آمریکا را از سر گرفته، استدلال برای گسترش عملیات دریایی با هدف حفاظت از کشتیرانی تجاری را تقویت کرده و کشورهای عرب خلیج فارس و متحدان غربی را به کاهش وابستگی به آبراههای تحت نفوذ [حکومت] ایران ترغیب کرده است.
این یادداشت همچنین میگوید پس از حملات، شرکتهای بیمه حق بیمه جنگ را افزایش دادهاند، تردد کشتیها از تنگه هرمز بهشدت کاهش یافته و بسیاری از شرکتهای کشتیرانی سفرهای خود را به تعویق انداخته یا مسیرهای جایگزین را انتخاب کردهاند.
گلفنیوز با استناد به تحلیلهای «موسسه واشنگتن» مینویسد قدرت واقعی جمهوری اسلامی در بستن فیزیکی تنگه هرمز نیست، بلکه در حفظ فضای دائمی نااطمینانی درباره امنیت این آبراه است. از دید این موسسه، زمانی که کشتیهای تجاری مستقیما هدف حمله قرار میگیرند، این ابهام راهبردی از میان میرود و [حکومت] ایران از یک بازیگر منطقهای دارای اهرم فشار به تهدیدی علیه منافع مشترک جهانی تبدیل میشود.
به نوشته گلفنیوز، چنین وضعیتی به آمریکا و شرکایش امکان میدهد اقدامات هماهنگ نظامی، اقتصادی و دیپلماتیک علیه جمهوری اسلامی را با سهولت بیشتری توجیه کنند.
با این حال، نویسنده به دیدگاه متفاوت «موسسه بینالمللی مطالعات راهبردی» (IISS) نیز اشاره میکند. این موسسه معتقد است حتی حملات پراکنده با موشک، پهپاد، مین یا قایقهای تندرو نیز میتواند فضای نااطمینانی را حفظ کند، زیرا صنعت کشتیرانی نسبت به ریسک بسیار حساس است و از این رو تهران همچنان بخشی از اهرم فشار خود را حفظ کرده است.
گلفنیوز در ادامه این پرسش را مطرح میکند که آیا حملات اخیر قدرت چانهزنی جمهوری اسلامی را افزایش داده یا صرفا روند تضعیف این اهرم را سرعت بخشیده است. نویسنده میگوید آنچه تاکنون مشاهده شده، افزایش همگرایی منتقدان تهران و کاهش اعتماد کشورهایی است که به صادرات بدون وقفه انرژی از خلیج فارس وابستهاند.
این یادداشت در عین حال تاکید میکند که نباید تصور کرد جمهوری اسلامی در آستانه فروپاشی قرار گرفته است. به نوشته گلفنیوز، حکومت ایران همچنان از توان موشکی قابل توجه و شبکهای از نیروهای نیابتی در منطقه برخوردار است و پیشبینیهای گذشته درباره سقوط نظام نیز تاکنون محقق نشدهاند.
در بخش دیگری از این یادداشت آمده است که گزارشها درباره کشته شدن علی خامنهای در نخستین روز جنگ، نظام سیاسی ایران را وارد مرحلهای از گذار کرده است. نویسنده میافزاید اگرچه بر اساس قانون اساسی، رهبر عالیترین مقام کشور است، اما در شرایط کنونی سپاه پاسداران نقش پررنگتری در تصمیمگیریهای نظامی و امنیتی یافته و نحوه تقسیم واقعی قدرت در ساختار حاکمیت همچنان روشن نیست.
گلفنیوز در پایان نتیجه میگیرد که تجربه تاریخی نشان میدهد اهرمهای ژئوپولیتیکی زمانی بیشترین ارزش را دارند که در حد یک تهدید معتبر باقی بمانند، نه اینکه به اقدام عملی تبدیل شوند. به نوشته این روزنامه، جمهوری اسلامی با حمله به کشتیهای تجاری در دوران آتشبس، ممکن است مهمترین برگ برنده خود را به توجیهی برای افزایش فشارهای نظامی و دیپلماتیک علیه خود تبدیل کرده باشد؛ موضوعی که میتواند نشان دهد کنترل تنگه هرمز دیگر بهتنهایی همان مزیت راهبردی گذشته را برای تهران ایجاد نمیکند.
آمریکا این هفته دامنه حملات خود به ایران را بهطور چشمگیری افزایش داده و همزمان با فروپاشی عملی آتشبس میان دو کشور، نگرانیها درباره بازگشت به یک جنگ تمامعیار بار دیگر افزایش یافته است؛ جنگی که به نوشته نیویورکتایمز میتواند بازار جهانی انرژی را بیش از پیش بیثبات کند.
نیویورکتایمز در گزارشی نوشت مقامهای نظامی آمریکا اعلام کردهاند که نیروهای این کشور در حملات روزهای سهشنبه و چهارشنبه حدود ۱۷۰ هدف را در ایران هدف قرار دادهاند؛ رقمی که ۱۵ برابر بیشتر از دور قبلی حملات در اواخر ژوئن است.
به نوشته این روزنامه، فرماندهی مرکزی ارتش آمریکا (سنتکام) اعلام کرده است اهداف این حملات شامل سامانههای پدافند هوایی، انبارهای پهپاد و موشک و زیرساختهای لجستیکی در امتداد سواحل ایران بوده است. مقامهای آمریکایی هدف از این عملیات را کاهش توان جمهوری اسلامی برای تهدید کشتیرانی در تنگه هرمز عنوان کردهاند.
دور جدید حملات آمریکا زمانی آغاز شد که نیروهای مسلح جمهوری اسلامی در ابتدای هفته به چندین کشتی تجاری که از مسیر جنوبی تنگه هرمز در حرکت بودند حمله کردند. جمهوری اسلامی تاکید دارد که تردد کشتیها در تنگه هرمز تنها از مسیری باید انجام شود که سپاه تعیین کرده و همه کشتیها باید مجوز عبور دریافت کنند. موضوعی که آمریکا و دیگر کشورهای منطقه حاضر به پذیرش آن نیستند.
وزارت بهداشت ایران نیز اعلام کرده است حملات آمریکا طی دو روز گذشته دستکم ۱۴ کشته و ۷۸ زخمی در پنج استان بر جای گذاشته است.
به گزارش نیویورکتایمز، جمهوری اسلامی در پاسخ، پایگاههای نظامی آمریکا در قطر، بحرین و کویت را هدف حملات موشکی و پهپادی قرار داده است. اردن نیز اعلام کرده بخشی از حملات حکومت ایران را رهگیری کرده است.
این روزنامه مینویسد تداوم حملات متقابل منطقه را وارد چرخهای از جنگهای پراکنده کرده و احتمال بازگشت به جنگ گستردهای را افزایش داده است که از اواخر فوریه [اوایل اسفند] با حمله مشترک آمریکا و اسرائیل به ایران آغاز شد.
نیویورکتایمز همچنین به اظهارات ئسرائیل کاتز، وزیر دفاع اسرائیل، اشاره کرده که گفته است ارتش این کشور برای ازسرگیری عملیات نظامی علیه ایران در صورت لزوم آماده است و میتواند بار دیگر برای به دست آوردن برتری هوایی، حملات خود را آغاز کند.
این گزارش یادآوری میکند که تنها یک روز پس از آنکه دونالد ترامپ اعلام کرد آتشبسی که سه هفته پیش با [حکومت] ایران امضا کرده بود «به پایان رسیده است»، مقامهای جمهوری اسلامی تهدید کردند دامنه حملات خود را به دیگر پایگاههای آمریکا در منطقه گسترش خواهند داد.
به نوشته نیویورکتایمز، حملات روز چهارشنبه [۱۷ تیر] آمریکا نقاط مختلف ایران را هدف قرار داد. تصاویر و ویدئوهای بررسیشده توسط این روزنامه نشان میدهد برج کنترل دریایی بندر چابهار بهشدت آسیب دیده است. در ایرانشهر نیز ساختمانهای فرودگاه هدف حمله قرار گرفته و در بوشهر، یک اسکله و محدوده پیرامونی نیروگاه هستهای آسیب دیده است.
این روزنامه همچنین با استناد به ویدئوهای راستیآزماییشده گزارش داد در نزدیکی شهر آققلا در شمالشرق ایران، پل راهآهن آقتکهخان هدف حمله قرار گرفته است. این پل در مسیر راهآهن تهران-ترکمنستان قرار دارد و بیش از ۷۰۰ مایل [برابر با ۱۱۲۶٫۵۴ کیلومتر] با تنگه هرمز فاصله دارد.
نیویورکتایمز به نقل از خبرگزاری فارس، وابسته به سپاه پاسداران، نوشت پس از آنکه آمریکا در ماه آوریل [فروردین] محاصره دریایی کشتیهای ورودی و خروجی بنادر ایران را آغاز کرد، حجم تردد ریلی چین در این مسیر سه برابر شده است.
به گزارش این روزنامه، حملات [حکومت] ایران در این هفته کشورهای خلیج فارس میزبان نیروهای آمریکایی را هدف قرار داد. کویت اعلام کرد سه موشک بالستیک، یک موشک کروز و ۱۰ پهپاد را رهگیری کرده و سقوط بقایای آنها یک نفر را زخمی کرده است. بحرین نیز از رهگیری و انهدام چند موشک و پهپاد خبر داد.
جمهوری اسلامی همچنین اعلام کرد قطر را نیز هدف حمله قرار داده است. هرچند مقامهای قطری وقوع این حملات را تایید نکردند، اما هشدار امنیتی عمومی صادر کردند. قطر از میانجیهای اصلی مذاکرات میان تهران و واشینگتن به شمار میرود.
نیویورکتایمز مینویسد تشدید درگیریها باعث افزایش بهای نفت شده است. نفت برنت روز پنجشنبه [۱۸ تیر] حدود ۷۶ دلار در هر بشکه معامله شد؛ رقمی پایینتر از اوج ۱۱۸ دلاری در جریان جنگ، اما همچنان بالاتر از قیمت پیش از آغاز درگیریها.
به نوشته این روزنامه، همزمان تلاشهای دیپلماتیک نیز ادامه دارد. نخستوزیر قطر با وزیران خارجه عربستان سعودی، عمان، امارات متحده عربی و ترکیه گفتوگو کرده و همچنین در تماس با وزیر خارجه جمهوری اسلامی، حملات جمهوری اسلامی ایران به کشتیها در تنگه هرمز را محکوم کرده است. در همین حال، رییس امارات متحده عربی نیز در سفری کمسابقه به کویت با امیر این کشور درباره تقویت همکاریهای دوجانبه و تحولات منطقه رایزنی کرده است.
سیانان به نقل از دو منبع آگاه گزارش داد اسرائیل این هفته اطلاعاتی را در اختیار آمریکا قرار داده که نشان میدهد جمهوری اسلامی بهتازگی طرح مشخصی برای ترور دونالد ترامپ تهیه کرده است؛ گزارشی که همزمان با تشدید تنشها میان تهران و واشینگتن منتشر شده است.
به گزارش سیانان، یکی از منابع آگاه گفته است هشدار اسرائیل در هفته جاری به مقامهای آمریکایی منتقل شده است. منبع دیگری نیز گفته نهادهای اطلاعاتی آمریکا در هفتههای اخیر بهطور مداوم اطلاعاتی درباره احتمال تلاش برای ترور ترامپ دریافت کرده بودند، اما اطلاعات ارائهشده از سوی اسرائیل جدید بوده و به یک طرح مشخص مربوط میشده است.
سیانان نوشت جزئیات این طرح هنوز روشن نیست و همچنین مشخص نشده که آیا دستگاههای اطلاعاتی آمریکا نیز بهطور مستقل این طرح را شناسایی کرده بودند یا تنها از طریق هشدار اسرائیل از آن مطلع شدهاند.
کاخ سفید در پاسخ به درخواست این شبکه برای اظهار نظر درباره این گزارش، که نخستین بار روزنامه والاستریت ژورنال منتشر کرده بود، به اظهارات اخیر دونالد ترامپ اشاره کرد.
ترامپ روز چهارشنبه ۱۷ تیر به خبرنگاران گفت: «آنها میخواهند رهبر آمریکا، یعنی من، را از میان بردارند. من در همه فهرستهای آنها هستم. امروز صبح دیدم که در تکتک فهرستهایشان قرار دارم. تا اینجا کمی خوششانس بودهام، اما شاید این خوششانسی خیلی دوام نیاورد. اینها آدمهای شرور و بیماری هستند و باید این سرطان را ریشهکن کنیم. سرطان را باید از همان ابتدا از بدن خارج کرد.»
سیانان همچنین گزارش داد تنشها میان آمریکا و جمهوری اسلامی در روزهای اخیر، همزمان با فروپاشی آتشبس ۶۰ روزه، افزایش یافته و دو طرف تهدیدها و حملات متقابلی را علیه یکدیگر انجام دادهاند. با این حال، به گفته یک مقام آمریکایی، تلاشهای دیپلماتیک همچنان پشت پرده ادامه دارد.
به گفته چند مقام آمریکایی، برای انجام حملات احتمالی در شامگاه پنجشنبه آمادهسازیهایی انجام شده بود، اما مقامهای آمریکایی در نهایت ترجیح دادند فعلاً به جای اقدام نظامی، مسیر دیپلماسی را دنبال کنند.
سیانان نوشت پیش از آن، در ناو هواپیمابر «یواساس آبراهام لینکلن»، خدمه جنگندهها را به تسلیحات مجهز کردند و خلبانان نیز تمرینهای لازم را برای اجرای احتمالی حملات انجام دادند. دن کیلر، فرمانده این ناو، به هزاران خدمه حاضر گفت که شرایط در حال بحرانیتر شدن است.
این شبکه افزود همزمان با این آمادهباش، جنگندههای آمریکایی همچنان ماموریتهای معمول دفاعی خود را ادامه دادند و پروازهای عملیاتی در طول روز و شب برقرار بود.