عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس: تفاهم ایران و آمریکا احتمالا به مجلس میآید


احمد بخشایش اردستانی، عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس، در گفتوگو با ایلنا گفت آنچه میان جمهوری اسلامی و آمریکا مطرح شده «تفاهمنامه» است و نه «توافقنامه»، اما میتواند مقدمه رسیدن به یک توافق باشد.
او افزود بر اساس اصل ۷۷ قانون اساسی، توافقنامههای میان دو کشور باید به تصویب مجلس برسد، اما درباره تفاهمنامه چنین الزامی روشن نیست. با این حال، به گفته او، احتمال دارد این تفاهمنامه نیز در مجلس بررسی شود.
بخشایش اردستانی گفت کشور بیش از هر زمان دیگری به صلح، آرامش و عبور از فضای جنگ نیاز دارد و افزود: «نمیشود تا قیامت جنگ کرد.»






شورای سردبیری روزنامه اورشلیمپست در سرمقالهای نوشت توافق اخیر میان جمهوری اسلامی و ایالات متحده نباید شامل معاملهای بر سر امنیت مرزهای شمالی اسرائیل باشد، زیرا برقراری آرامش پایدار تنها در گرو خلع سلاح و حذف تهدیدهای حزبالله لبنان است.
بر اساس این سرمقاله که پنجشنبه ۲۸ خرداد منتشر شد، یادداشت تفاهم میان تهران و واشینگتن میتواند خطر فوری گسترش جنگی فراگیر در منطقه را کاهش دهد و در چارچوب یک مسیر دیپلماتیک جدی، برای اسرائیل نیز سودمند باشد؛ بهویژه اگر این دیپلماسی بتواند مانع نزدیکتر شدن جمهوری اسلامی به توانایی تولید سلاح هستهای شود.
اورشلیمپست نوشت با این حال، دیپلماسی نمیتواند جایگزین امنیت شود؛ در مرزهای شمالی اسرائیل، این موضوع دیگر یک بحث نظری نیست، بلکه بهطور مستقیم با زندگی روزمره شهروندان گره خورده است.
تفاوت میان بازگشت خانوادهها به متولا، کریات شمونا، شلومی و الجلیل، یا ادامه یک سال دیگر از خیابانهای خالی، کسبوکارهای تعطیل، آموزشهای موقت و زندگیهای معلق و بلاتکلیف، در گرو تامین امنیتی پایدار در منطقه است.
به گزارش اورشلیمپست، به اسرائیل اجازه داده نشده بود پیش از نهایی شدن یادداشت تفاهم، از جزییات آن آگاه شود و آن را مورد بررسی قرار دهد. این در حالی است که مفاد تفاهم تاثیری مستقیم بر امنیت ملی اسرائیل خواهند داشت.
آمریکا و حکومت ایران ۲۵ خرداد از دستیابی به تفاهمی برای پایان جنگ خبر دادند. این یادداشت تفاهم بامداد ۲۸ خرداد به امضای دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا و مسعود پزشکیان، رییس دولت جمهوری اسلامی، رسید.
در بند نخست این تفاهمنامه آمده است ایالات متحده و جمهوری اسلامی و متحدان آنها در جنگ جاری پایان فوری و دائمی عملیات نظامی در تمامی جبههها، از جمله لبنان، را اعلام میکنند و متعهد میشوند دست به اقدام نظامی علیه یکدیگر نزنند و تمامیت ارضی و حاکمیت لبنان را تضمین کنند.
پرونده لبنان، ابزار چانهزنی تهران
شورای سردبیری اورشلیمپست در ادامه به نقل از دیپلماتهای غربی نوشت انتظار میرود تفاهم اخیر بر روند مذاکرات اسرائیل و لبنان تاثیر بگذارد.
طبق تفاهمات قبلی میان اسرائیل، لبنان و آمریکا، برقراری آتشبس منوط به خروج حزبالله از جنوب لبنان و خلع سلاح این گروه نیابتی جمهوری اسلامی بود و در مقابل، ارتش لبنان میبایست همزمان با عقبنشینی نیروهای اسرائیلی از مناطق تعیینشده، کنترل آن مناطق را به دست بگیرد.
اورشلیمپست افزود: «این همان مسیر درست بود: تقویت دولت لبنان، تضعیف حزبالله، و جدا کردن آینده لبنان از دستورکار تهران. چارچوب تفاهم جدید میان آمریکا و ایران ممکن است نتیجهای معکوس به بار آورد. وقتی موضوع لبنان به پرونده مذاکرات ایران گره بخورد، آینده حزبالله نیز به اهرم چانهزنی تهران وابسته میشود.»
به همین دلیل، مقامهای جمهوری اسلامی و متحدان سیاسی حزبالله از هماکنون خروج اسرائیل از لبنان را بخشی از مرحله بعدی مذاکرات میان آمریکا و ایران تلقی میکنند.
این در حالی است که مقامهای اسرائیلی تاکید کردهاند با وجود تفاهم تهران و واشینگتن، نیروهای اسرائیلی از جنوب لبنان عقبنشینی نخواهند کرد.
در ادامه سرمقاله اورشلیمپست آمده است: «خطر اصلی این است که مرز شمالی اسرائیل به یک ابزار چانهزنی دیگر در توافقی تبدیل شود که طرفهای اصلی آن، مردمی نیستند که زیر تهدید موشکهای حزبالله زندگی میکنند.»
با این حال، این بدان معنا نیست که اسرائیل باید هر ابتکار دیپلماتیکی را رد کند. اسرائیل به آمریکا و روابط کاری با کشورهای همسایه نیاز دارد و باید از هر تلاش جدی برای تبدیل لبنان به یک دولت دارای حاکمیت که قادر به اعمال کنترل بر قلمرو خود باشد، حمایت کند، زیرا اگر نیروهای مسلح لبنان بتوانند جایگزین حزبالله در جنوب رود لیتانی شوند، این به نفع اسرائیل خواهد بود.
اما آتشبسی که حزبالله را همچنان مسلح، از نظر سیاسی جسورتر و تحت حمایت حکومت ایران باقی بگذارد، نمیتواند راهحلی پایدار تلقی شود.
ساکنان شمال اسرائیل از هفتم اکتبر تاکنون بهای سنگینی پرداختهاند. آنها تخلیه اجباری از خانههای خود، حملات موشکی و پهپادی، ویرانی منازل، فروپاشی اقتصادهای محلی و نیز فرسایش روانی ناشی از بلاتکلیفی مداوم را تجربه کردهاند.
در سوی دیگر، مقامهای جمهوری اسلامی تاکید کردهاند توافق اخیر با واشینگتن به معنای تغییر سیاستهای منطقهای حکومت ایران نیست و حمایت از حزبالله و «محور مقاومت» همچنان ادامه خواهد داشت.
«محور مقاومت» عنوانی است که مقامها و رسانههای جمهوری اسلامی برای گروههای مسلح مورد حمایت تهران در منطقه، نظیر حماس، جهاد اسلامی، حزبالله، حشد شعبی و حوثیهای یمن، استفاده میکنند.
اسرائیل نمیتواند به چیزی کمتر از برچیدن حزبالله رضایت دهد
شورای سردبیری اورشلیمپست در ادامه سرمقاله خود هشدار داد زمانی که یک سازوکار بینالمللی حفظ آرامش در منطقه را بر رفع تهدید حزبالله ترجیح میدهد، ساکنان شمال اسرائیل همان پیام تکراری را دریافت میکنند: صبر بیشتری داشته باشید، به وعدهها اعتماد کنید و به حداقلها رضایت دهید.
به گفته این روزنامه، اسرائیل نمیتواند با رویکردی کنار بیاید که ثبات منطقهای را بر حذف تهدید حزبالله مقدم بداند.
در ادامه این مطلب آمده است: «موضع مسئولانه اسرائیل باید قاطع باشد، نه بیپروا. هرگونه توافقی باید شامل شاخصها و معیارهای اجرایی برای عقبنشینی و خلع سلاح حزبالله، یک سازوکار میدانی معتبر از سوی لبنان یا نهادهای بینالمللی، و به رسمیت شناختن صریح این حق برای اسرائیل باشد که بتواند در برابر تهدیدات قریبالوقوع دست به اقدام بزند.»
چنین توافقی نباید به جمهوری اسلامی اجازه دهد ثبات لبنان را با امتیازات هستهای معامله کند و نباید از شهروندان اسرائیلی بخواهد صرفا بر پایه وعدههای دیپلماتیکی که حزبالله تاکنون به آنها عمل نکرده است، به خانههای خود بازگردند.
فداحسین مالکی، عضو کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس، گفت توانمندی موشکی جمهوری اسلامی قابل مذاکره نیست.
او افزود پرداختن به موضوع موشکی «فریب جدیدی» است که اسرائیل در دستور کار خود قرار داده است.
مالکی گفت اسرائیل به خوبی میداند موضوع توانمندی موشکی ایران سالهاست از دستور کار مذاکراتی آمریکا خارج شده و در پیشنهادهای اخیر واشینگتن نیز اشارهای به آن نشده است.
این عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس همچنین تاکید کرد جمهوری اسلامی هم در عرصه نظامی و هم در عرصه مذاکرات دست برتر را در اختیار دارد.
او افزود: «ترامپ و سیاستمداران آمریکایی عطش زیادی برای مذاکره و دستیابی به توافق دارند، اما جمهوری اسلامی ایران کار خود را انجام میدهد و حاضر نیست از مواضع خود کوتاه بیاید.»
مالکی همچنین گفت طرح موضوع توانمندی موشکی ایران با هدف ایجاد اختلاف و تاثیرگذاری بر فضای مذاکرات مطرح میشود.
بهنام سعیدی، عضو هیات رییسه کمیسیون امنیت ملی و سیاست خارجی مجلس، به خبرگزاری مهر گفت دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، قابل اعتماد نیست.
او افزود موضوع تفاهم با آمریکا با «بیاعتمادی کامل» و با در نظر گرفتن همه جوانب دنبال شده است.
سعیدی گفت جمهوری اسلامی هیچگاه نسبت به آمریکا خوشبین نخواهد بود.
او همچنین تاکید کرد هر اقدامی از سوی جمهوری اسلامی منوط به اجرای تعهدات طرف آمریکایی خواهد بود.
به گفته این عضو کمیسیون امنیت ملی مجلس، روند اجرای تفاهم میان جمهوری اسلامی و آمریکا بهصورت گامبهگام و متقابل دنبال میشود.
بوریس پیستوریوس، وزیر دفاع آلمان، گفت که دو کشتی آلمانی در حال عزیمت به دریای سرخ هستند تا پیش از اعزام به تنگه هرمز، برای ماموریت احتمالی آماده شوند.
وزیر دفاع آلمان گفت که مشارکت این کشور در هر ماموریت احتمالی مینروبی در تنگه هرمز، نیاز به فراهم شدن شرایط از جمله دریافت مجوز از پارلمان دارد.
او افزود که این اقدام نیاز به موافقت جمهوری اسلامی و عمان نیز دارد.
آنتونی آلبانیزی، نخستوزیر استرالیا، از تفاهمنامه میان جمهوری اسلامی و آمریکا استقبال کرد و آن را «یک پیشرفت واقعا مهم» خواند.
او گفت این توافق میتواند به کاهش تنشها در منطقه و بازگشایی تنگه هرمز کمک کند.
آلبانیزی در عین حال هشدار داد پیامدهای جنگ اخیر ممکن است همچنان ادامه داشته باشد و بر بازارهای جهانی، از جمله قیمت سوخت، تاثیر بگذارد.
نخستوزیر استرالیا با اشاره به بخش هستهای تفاهمنامه گفت کشورش همواره مخالف دستیابی جمهوری اسلامی به سلاح هستهای بوده است.
او افزود این تفاهمنامه را چارچوبی برای ادامه روند دیپلماتیک و کاهش تنشها در منطقه میداند.
آلبانیزی همچنین ابراز امیدواری کرد مذاکرات پیشرو به توافقی پایدار منجر شود که ثبات و امنیت بیشتری را برای منطقه و اقتصاد جهانی به همراه داشته باشد.