قاچاق دلار به ایران؛ بانک مرکزی عراق ۵ بانک را از انجام معاملات دلاری منع میکند
ساختمان بانک مرکزی عراق در بغداد
خبرگزاری رویترز گزارش داد بانک مرکزی عراق قصد دارد پنج بانک دیگر این کشور را از انجام معاملات به دلار آمریکا منع کند. ناظران معتقدند این تصمیم، فشار اقتصادی و ارزی را بر جمهوری اسلامی تشدید خواهد کرد.
رویترز به نقل از دو منبع آگاه نوشت هدف از این اقدام بانک مرکزی عراق مقابله با پولشویی، قاچاق دلار آمریکا و دیگر تخلفات ارزی است.
این خبرگزاری شامگاه یکشنبه ۲۸ بهمن افزود این تصمیم پس از دیدار هفته گذشته مسئولان بانک مرکزی عراق و مقامهای وزارت خزانهداری و بانک مرکزی ایالات متحده در دبی اتخاذ شده است.
بانک مرکزی عراق سال گذشته میلادی نیز ممنوعیت مشابهی را علیه هشت بانک این کشور وضع کرد.
عراق که دومین تولیدکننده بزرگ نفت در میان کشورهای عضو اوپک به شمار میرود، بیش از ۱۰۰ میلیارد دلار ذخایر ارزی در آمریکا دارد و برای دسترسی به درآمدهای نفتی و منابع مالی خود، بهشدت به واشینگتن وابسته است.
بغداد همزمان یکی از متحدان اصلی تهران در منطقه است و حکومت ایران با پشتیبانی از گروههای شبهنظامی و برخی احزاب سیاسی در عراق، نفوذ نظامی، سیاسی و اقتصادی قابل توجهی در این کشور دارد.
رویترز نوشت جمهوری اسلامی از عراق بهعنوان «مجرای تنفس» اقتصادی خود بهره میبرد و از سیستم بانکی این کشور برای تامین ارزهای خارجی و دور زدن تحریمهای ایالات متحده استفاده میکند.
ایراناینترنشنال مرداد ۱۴۰۲ گزارش داد جمهوری اسلامی و گروههای متحد آن از طریق ایجاد شرکتهای صوری، خرید کارت الکترونیکی و استفاده از چمدان و صرافی، میلیونها دلار ارز را از عراق به ایران قاچاق کردهاند.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، ۱۶ بهمن دستورالعملی برای از سرگیری سیاست فشار حداکثری علیه جمهوری اسلامی و به صفر رساندن صادرات نفت ایران امضا کرد تا تهران را برای متوقف کردن برنامه هستهای خود تحت فشار بگذارد.
در نخستین اقدام پس از صدور این فرمان، وزارت خزانهداری آمریکا ۱۸ بهمن یک شبکه بینالمللی را به دلیل نقش آن در انتقال و فروش محمولههای نفتی جمهوری اسلامی، در فهرست تحریمهای خود قرار داد.
تصمیم اخیر بانک مرکزی عراق نشان میدهد دولت ترامپ قصد دارد در حوزه معاملات ارزی نیز عرصه را بیش از پیش بر حکومت ایران تنگ کند.
بانکهای تحریمشده به فعالیت خود در عراق ادامه میدهند
رویترز در ادامه گزارش خود نوشت بانکهایی که بر اساس تصمیم بانک مرکزی عراق مجاز به استفاده از دلار آمریکا نیستند، منعی برای ادامه فعالیت خود در این کشور ندارند و میتوانند از سایر ارزها در معاملات خود بهره ببرند.
منع استفاده از دلار، بیشتر فعالیتهای این بانکها را در خارج از عراق تحت تاثیر قرار خواهد داد.
بانک اسلامی المشرق العربی، بانک المتحد للاستثمار، بانک اسلامی الصنم، بانک اسلامی مسک و بانک اسلامی امین العراق، پنج بانکی هستند که ممنوعیت استفاده از دلار آمریکا برای آنها به اجرا گذاشته خواهد شد.
سه شرکت ارائهدهنده خدمات پرداخت بانکی نیز طبق تصمیم بانک مرکزی عراق مشمول ممنوعیت مشابهی شدهاند.
رویترز، آذر ماه از وجود یک شبکه پیچیده قاچاق نفت کوره مرتبط با حکومت ایران در عراق خبر داد که از زمان به قدرت رسیدن محمد شیاع سودانی، نخستوزیر این کشور، در سال ۲۰۲۲ رونق گرفته است.
این شبکه سالانه بین یک تا سه میلیارد دلار برای جمهوری اسلامی و نیروهای نیابتی آن در منطقه درآمدزایی میکند.
با وخامت اوضاع اقتصادی در ایران، احیای سیاست فشار حداکثری ترامپ و مخالفت علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، با مذاکره با آمریکا، نرخ دلار در بازار ایران در هفتههای اخیر با افزایش قابل توجهی همراه شده است.
بهای دلار در بازار آزاد ایران ۲۱ بهمن از ۹۳ هزار تومان عبور کرد و حد نصاب جدیدی را در تاریخ معاملات ارزی به ثبت رساند.
چند روز پس از درگیری بین نیروهای ارتش لبنان و سوریه و سخنان یک نماینده پارلمان لبنان درباره ورود ۱۳۰ هزار سوری و ایرانی به این کشور، ارتش لبنان از مسدود کردن چند گذرگاه غیرقانونی در مرز با سوریه خبر داد.
بر اساس اعلام ارتش لبنان، دوشنبه ۲۹ بهمن چند گذرگاه غیرقانونی در مناطق «حوش السید علی» و «القاع» و محدوده جادههای «القصیر-الهرمل» و «الدوره-القاع» مسدود شدند.
مقامات حاکم بر سوریه هفته گذشته از آغاز عملیات امنیتی در منطقه مرزی حمص برای «بستن مسیرهای قاچاق اسلحه و کالا» خبر دادند.
به گفته دیدهبان حقوق بشر سوریه، این عملیات همچنین «قاچاقچیان تحت تعقیب مواد مخدر و شخصیتهای نزدیک به حزبالله» را هدف قرار میدهد.
در همین حال به گزارش روزنامه جروزالمپست، ارتش سوریه پنجشنبه ۱۸ بهمن، نخستین بار از زمان سقوط رژیم بشار اسد و کاهش نفوذ حزبالله در سوریه، وارد مناطقی از لبنان شده و با نیروهای حزبالله درگیر شد.
در این حین، درگیریهایی نیز بین نیروهای مرزی سوریه و لبنان رخ داد و خبرگزاری دولتی لبنان از زخمی شدن هشت نفر در منطقه مرزی هرمل در شمال شرقی لبنان بر اثر تیراندازی از سوی سوریه خبر داد.
پس از این درگیریها، ارتش لبنان شنبه ۲۰ بهمن اعلام کرد پیرو دستورات ژوزف عون، رییسجمهوری لبنان، «فرماندهی ارتش به یگانهای نظامی مستقر در مرزهای شمالی و شرقی دستور داد تا به منابع آتش پرتابشده از خاک سوریه پاسخ دهند».
بنا بر اعلام دفتر ریاستجمهوری لبنان، عون جمعه ۱۹ بهمن با احمد الشرع، رییسجمهوری سوریه در دوره انتقالی، تماس گرفت و با او درباره «کنترل اوضاع در مرز لبنان و سوریه و جلوگیری از حملات به غیرنظامیان» گفتوگو کرد.
سوریه ۳۳۰ کیلومتر مرز مشترک با لبنان دارد. این مرز در چند نقطه مرزبندی رسمی ندارد و این امر زمینه را برای قاچاق مساعد میکند.
حزبالله در بخش وسیعی از مرزهای لبنان و سوریه نفوذ دارد و سالها در کنار نیروهای اسد در جنگ سوریه علیه مخالفان رژیم او جنگید.
بيار بو عاصی، نماینده پارلمان لبنان، هشدار داد که بر اساس گزارش معاون وزیر خارجه این کشور، ۱۳۰ هزار شهروند ایرانی و سوری پس از سقوط حکومت اسد، از سوریه وارد لبنان شدهاند.
روزنامه الشرقالاوسط نیز به نقل از یک منبع امنیتی نوشت هزاران نفر پس از سقوط حکومت اسد، مخفیانه وارد لبنان شدهاند که هنوز مشخص نیست در میان آنان نیروهای سپاه پاسداران و نیروهای امنیتی سوریه نیز وجود دارند یا نه.
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، یکشنبه ۲۸ بهمن در نشست خبری مشترک خود با مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، گفت که اسرائیل اجازه نخواهد داد جمهوری اسلامی از سوریه بهعنوان پایگاهی برای «عملیات خصمانه» استفاده کند و این کشور جلوی هر تهدیدی را که در جنوب غربی سوریه و در مرزهایش ظهور پیدا کند، میگیرد.
روزنامه تلگراف گزارش داد کریگ و لیندزی فورمن، زوج گردشگر بریتانیایی بازداشتشده در ایران، جرمی مرتکب نشدهاند و دستگیری آنها با هدف گرفتن امتیاز از لندن صورت گرفته است.
یک منبع آگاه یکشنبه ۲۸ بهمن به تلگراف گفت: «آنها به دلیل ارتکاب جرم بازداشت نشدند. آنها شهروندان بریتانیا هستند و همین امر بهتنهایی برای توجیه بازداشتشان، تماس [تهران] با انگلستان و درخواست چیزی کافی است.»
او افزود این دو گردشگر احتمالا به بهانه «عکسبرداری» از مکانی بازداشت شدهاند و مقامهای جمهوری اسلامی میکوشند در ازای آزادی آنها از بریتانیا امتیاز بگیرند.
این منبع آگاه هشدار داد: «شما لازم نیست جرمی مرتکب شوید. داشتن گذرنامه اروپایی شما را به یک هدف [برای حکومت ایران] تبدیل میکند. اگر چشمان آبی و موی بلوند دارید، ایران برای شما امن نیست، چه بهعنوان گردشگر و چه برای سفر کاری.»
دادگستری کرمان ۲۴ بهمن از ملاقات هوگو شورتر، سفیر بریتانیا در تهران، با دو شهروند بریتانیایی زندانی در این استان خبر داد و اعلام کرد این افراد «متهم به جرایم امنیتی» هستند.
دادگستری کرمان به هویت این دو نفر اشارهای نکرد.
خانواده این دو شهروند بریتانیایی ۲۷ بهمن در بیانیهای هویت آنها را کریگ و لیندزی فورمن اعلام کردند و گفتند تمام تلاش خود را برای تضمین امنیت و سلامت عزیزانشان انجام خواهند داد.
بیبیسی جهانی نیز ۲۷ بهمن گزارش داد این دو گردشگر که کمی بیش از ۵۰ سال سن دارند، در حال سفر دور دنیا با موتورسیکلت بودند که در ایران بازداشت شدند.
روزنامه تلگراف در ادامه گزارش خود نوشت کریگ و لیندزی فورمن از خطراتی که ممکن است شهروندان بریتانیایی را در سفر به ایران تهدید کند، آگاه بودند.
تلگراف افزود چهار روز پیش از قطع ارتباط با این زوج، آنها در پستی در فیسبوک ضمن اشاره به هشدارهای رسمی وزارت خارجه بریتانیا درباره «احتمال بالای بازداشت» در ایران و ابراز نگرانی خانواده و دوستانشان تاکید کردند که قصد دارند شخصا شرایط ایران را تجربه کنند.
آنها در این پست نوشتند: «دولت بریتانیا سفر به این مناطق را جز در موارد ضروری توصیه نمیکند و اخبار نیز تصویری نسبتا تاریک از اوضاع [در ایران] ارائه میدهد. اما نکته اینجاست: مسافران و گردشگرانی که از این مناطق عبور کردهاند، تنها از مهماننوازی گرم، مناظر شگفتانگیز و خاطراتی ماندگار سخن میگویند. ما میخواهیم خودمان این را تجربه کنیم. به همین دلیل اینجا هستیم.»
ویدا مهراننیا، همسر احمدرضا جلالی، شهروند ایرانی-سوئدی محبوس در زندان اوین، خبر داد همسرش از طریق سایر زندانیان از بازداشت این زوج بریتانیایی اطلاع یافته است.
او به نقل از جلالی گفت کریگ و لیندزی فورمن هنوز به زندان اوین منتقل نشدهاند.
جلالی در اردیبهشت سال ۱۳۹۵ به دعوت دانشگاههای تهران و شیراز به ایران سفر کرد اما پس از شرکت در همایشهای علمی بازداشت و به «جاسوسی» متهم شد.
ابوالقاسم صلواتی، قاضی دادگاه انقلاب، برای او حکم اعدام صادر کرد و این حکم در دیوان عالی کشور به تایید رسید. او از آن زمان در معرض اجرای حکم اعدام قرار دارد.
فعالان حقوق بشر بازداشت شهروندان کشورهای غربی از سوی جمهوری اسلامی را «گروگانگیری حکومتی» میدانند و میگویند تهران از این حربه برای تحت فشار گذاشتن غرب و گرفتن امتیاز از آن استفاده میکند.
پیش از این چچیلیا سالا، روزنامهنگار ایتالیایی، ۱۹ دی و پس از گذراندن ۲۰ روز در زندان جمهوری اسلامی آزاد شد و چهار روز پس از آن، کارلو نوردیو، وزیر دادگستری ایتالیا، دستور آزادی فوری محمد عابدینی نجفآبادی، ایرانی بازداشت شده در ایتالیا به اتهام همکاری نظامی با سپاه پاسداران، را صادر کرد.
ضیا نبوی، زندانی سیاسی محبوس در زندان اوین، در نامهای خطاب به غلامحسین محسنی اژهای، رییس قوه قضاییه جمهوری اسلامی، نسبت به نامشخص بودن وضعیت خود برای شرکت در آزمون دکتری رشته جامعهشناسی اعتراض کرد.
نبوی در این نامه که یکشنبه ۲۸ بهمن در حساب اینستاگرام او منتشر شد، با روایت خاطرهای از ۱۵ سال پیش در زمان حضور خود در بازداشتگاه وزارت اطلاعات، موسوم به بند ۲۰۹ زندان اوین، به حق تحصیل زندانیان اشاره کرد.
او در این خصوص نوشت: «صدایی با خشم و استیصال میگفت فردا کنکور دارد و باید در جلسه آزمون حاضر باشد. میگفت سمیر قنطار در زندانهای اسرائیل درس خوانده و مدرک گرفته، پس چرا حق آزمون دادن در زندانهای کشور خودش از او سلب شده است.»
نبوی با اشاره به اینکه آزمون دکتری جامعهشناسی سوم اسفند برگزار خواهد شد و با وجود پیگیریهای مداوم خود و خانوادهاش، هنوز مشخص نیست میتواند در جلسه حاضر شود یا خیر، افزود: «همه چیز به تصمیم نهایی دادستانی در روزهای پایانی موکول شده است.»
ضیا نبوی فعال دانشجویی است که به دلیل حضور در تجمع اسفند ۱۴۰۱ دانشجویان در اعتراض به حملات شیمیایی و مسموم کردن سریالی دانشآموزان در مدارس به یک سال حبس محکوم و از ۱۸ فرودین امسال زندانی شد.
این زندانی سیاسی با حکم جدیدی از سوی دستگاه قضایی جمهوری اسلامی مواجه شده و به گفته امیر رییسیان، وکیل دادگستری، حکم یک سال حبس او در پرونده اعتراض به سرنگونی هواپیمای اوکراینی به اجرا درآمده است.
نبوی در ادامه نامه خود به رییس قوه قضاییه، به وضعیت سایر زندانیان علاقهمند به تحصیل، از جمله مصطفی محمدحسن، متقاضی شرکت در آزمون کارشناسی ارشد فلسفه، اشاره کرد و خواستار اجرای حقوق آموزشی زندانیان شد.
او با بیان اینکه پس از سپری کردن حدود یک دهه در زندان، گاهی احساس میکند زندانی بودن امری طبیعی است و با آزاد بود تفاوت چندانی ندارد، نوشت: «مساله محرومیت از تحصیل هرگز برایم اینگونه نبوده است. چنین محرومیتی هرگز برایم طبیعی نشده و نخواهد شد.»
او افزود حتی اعزام تحتالحفظ در لباس زندان و با دستبند و پابند را بهعنوان آخرین راهحل برای حضور در جلسه آزمون میپذیرد.
نبوی از فعالان سرشناس جنبش دانشجویی در دهه ۸۰ است که مدتها به دلیل «ستارهدار» بودن از تحصیل محروم ماند. او سال ۱۳۸۸ بازداشت شد و حدود هشت سال را در زندان گذراند.
مایک والتز، مشاور امنیت ملی کاخ سفید، اعلام کرد دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، تنها به شرطی مایل به مذاکره با جمهوری اسلامی است که تهران بهطور کامل برنامه هستهای خود را کنار بگذارد.
والتز یکشنبه ۲۸ بهمن در مصاحبه با شبکه خبری فاکسنیوز گفت آمریکا به جمهوری اسلامی اجازه ساخت سلاح هستهای نخواهد داد.
او افزود ترامپ «تمایل خود را برای انجام هر اقدامی که در این زمینه ضروری است، نشان داده، از جمله مذاکره با ایران».
به گفته مشاور امنیت ملی کاخ سفید، ترامپ تنها به شرط کنار گذاشتن «کل برنامه [هستهای] و بازیهایی که ایران در مذاکرات گذشته انجام داده»، مایل است با جمهوری اسلامی گفتوگو کند.
والتز تاکید کرد «همه گزینهها» در خصوص پرونده هستهای جمهوری اسلامی روی میز است.
یک مقام ارشد اروپایی ۲۷ بهمن از گفتوگوهای محرمانه میان تهران و واشینگتن خبر داد و اعلام کرد جمهوری اسلامی هرگونه توافقی را که شامل رفع تحریمها باشد، خواهد پذیرفت.
او اضافه کرد اگر دولت آمریکا تا پیش از اکتبر ۲۰۲۵ (مهر ۱۴۰۴) نتواند با جمهوری اسلامی به توافق برسد، اسرائیل ایران را هدف قرار خواهد داد.
مشاور امنیت ملی آمریکا: برنامه هستهای تهران خطری در مقیاس جهانی است
مشاور امنیت ملی کاخ سفید در ادامه مصاحبه خود با فاکسنیوز، جمهوری اسلامی را «بازیگری غیرمنطقی» توصیف کرد و گفت: «ما نمیتوانیم اجازه دهیم انگشت آنها روی دکمه [بمب اتمی] باشد.»
والتز برنامه هستهای جمهوری اسلامی را تهدیدی وجودی نهتنها برای اسرائیل، بلکه برای کل جهان خواند و هشدار داد دستیابی تهران به بمب اتمی «میتواند یک مسابقه تسلیحات هستهای را در خاورمیانه آغاز کند».
او افزود: «وقتی رییسجمهور ترامپ میگوید ایران هرگز نمیتواند سلاح هستهای داشته باشد، کاملا جدی است.»
هرچند برخی امیدوار بودند آغاز گفتوگوها میان تهران و واشینگتن بتواند بنبست موجود در مسیر کنترل برنامه هستهای حکومت ایران را بشکند، علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، ۱۹ بهمن تاکید کرد مذاکره با آمریکا «عاقلانه، هوشمندانه و شرافتمندانه نیست» و «هیچ تاثیری» در حل مشکلات کشور نخواهد داشت.
در پی اظهارات خامنهای، سایر مقامهای جمهوری اسلامی نیز از مخالفت خود با مذاکره با آمریکا سخن گفتهاند.
مارکو روبیو، وزیر امور خارجه ایالات متحده، ۲۸ بهمن در یک نشست خبری مشترک با بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، در اورشلیم گفت جمهوری اسلامی بزرگترین تهدید برای خاورمیانه است.
روبیو افزود: «پشت هر گروه تروریستی، پشت هر اقدام خشونتآمیز، پشت هر فعالیت بیثباتکننده، پشت هر چیزی که صلح و ثبات را برای میلیونها نفری که این منطقه را خانه خود میدانند، ایران قرار دارد.»
او تاکید کرد: «منظور من از ایران آیتاللهها است، منظورم از ایران، رژیم آن است، رژیمی که اتفاقا مردمش از آن حمایت نمیکنند. مردم ایران قربانیان آن رژیم هستند.»
روزنامه واشینگتنپست ۲۴ بهمن گزارش داد احتمال میرود اسرائیل در ماههای آینده تاسیسات فردو و نطنز را در حملهای پیشگیرانه هدف قرار دهد تا پروژه هستهای تهران را بهمدت چند هفته و حتی شاید چند ماه به تاخیر اندازد.
وال استریت ژورنال هم ۲۴ بهمن نوشت بر اساس گزارش نهادهای اطلاعاتی آمریکا که در اوایل دوران ریاستجمهوری ترامپ تهیه شده، اسرائیل در حال بررسی طرح حمله به تاسیسات اتمی جمهوری اسلامی است.
این روزنامه افزود مقامهای ایالات متحده معتقدند با توجه به استحکامات و پیچیدگیهای تاسیسات هستهای جمهوری اسلامی، اسرائیل برای هدف قرار دادن آنها به حمایت نظامی و تسلیحاتی آمریکا نیاز خواهد داشت.
دستکم ۱۰۷ نفر در استان سیستان و بلوچستان به دلیل تزریق خونهای آلوده و تاریخ مصرف گذشته به هپاتیت سی مبتلا شدهاند.
کمپین فعالان بلوچ که اخبار استان سیستان و بلوچستان را پوشش میدهد، گزارش داد در ادامه سیاستهای ضدبشری جمهوری اسلامی علیه شهروندان بلوچ، ۱۰۷ نفر به دنبال تزریق خونهای آلوده به بیماران تالاسمی در شهرستان چابهار، به هپاتیت سی مبتلا شدند.
این شهروندان در شبکه بهداشت و درمان چابهار که بیماران شهرستانهای زرآباد، کنارک، کهیر، دشتیاری و دو بیمار از شهرستان سرباز را تحت پوشش خود دارد، به هپاتیت سی مبتلا شدند.
کمپین فعالین بلوچ افزود ابتلای این بیماران به هپاتیت سی از شش ماه پیش مشخص شده بود، اما انجمن تالاسمی از افشای این موضوع خودداری کرد.
طبق این گزارش، چابهار با ۶۲۰ بیمار مبتلا به تالاسمی، بالاترین آمار این بیماری را در ایران به خود اختصاص داده است.
کمپین فعالین بلوچ در ادامه گزارش خود نوشت شبکه بهداشت و درمان چابهار از بیماران تالاسمی مبتلا به هپاتیت درخواست کرده که برای دریافت دارو و درمان فوری اقدام کنند.
این کمپین از ابتلای دهها بیمار تالاسمی دیگر به هپاتیت سی در سایر مناطق سیستان و بلوچستان به دلیل دریافت خونهای آلوده خبر داد و افزود آمار این موارد را در آینده اعلام خواهد کرد.
روابط عمومی سازمان غذا و دارو در آن مقطع زمانی با صدور بیانیهای، ساخت محلولهای دیالیزی را انحصاری خواند اما درباره اینکه چگونه تحت نظارت این سازمان، داروهای آلوده توزیع شدهاند، توضیحی ارائه نکرد.
سلمان اسحاقی، سخنگوی کمیسیون بهداشت مجلس، ۱۲ آبان از مرگ دهها نفر بر اثر استفاده از محلولهای مسموم خبر داد و گفت نه تنها در سه ماه گذشته با شرکت تولیدکننده آن برخورد قضایی جدی نشده است، بلکه دوباره به آن سفارش تولید دارو دادهاند.
اسحاقی از شرکت تولیدکننده نام نبرد اما برنامه تیتر اول ایراناینترنشنال ۲۲ خرداد در گزارشی اختصاصی، شرکت دارویی ثامن، وابسته به آستان قدس رضوی، را تولیدکننده این محلولهای مسموم معرفی کرد.