روزنامه‌ اعتماد: طی ۳ هفته اول آذر، ۴ زن به دست مردان خانواده خود به قتل رسیدند

جایزه ساخاروف از سوی پارلمان اروپا برای تمجید از مدافعان حقوق‌ بشر اهدا می‌شود.

روز سه‌شنبه این جایزه طی مراسمی به نمایندگی از مهسا ژینا امینی و جنبش «زن زندگی آزادی» به مرسده شاهین‌کار از آسیب‌دیدگان چشمی و افسون نجفی خواهر حدیث نجفی، از کشته‌شدگان خیزش انقلابی اهدا شد.

مژگان افتخاری پیام خود که صالح نیکخبت آن را قرائت کرد، گفت که داغ ژینا برای او ابدی است و تاکید کرد که نام دخترش همراه با نام ژاندارک (قهرمان ملی فرانسه) به‌عنوان نماد آزادی باقی خواهد ماند.»

بخشی از پیام مادر مهسا ژینا به زبان کُردی بود.

او در این پیام همچنین به ممنوع‌الخروجی خود و خانواده‌اش اشاره کرد و گفت جمهوری اسلامی فرصت حضور در این رویداد و دریافت جایزه نماد آزادگی پارلمان اروپا را برخلاف همه موازین قانونی و انسانی از آنان دریغ کرد.

روز ۱۸ آذر هنگامی که پدر، مادر و برادر مهسا ژینا امينی به دعوت اتحادیه اروپا عازم فرانسه بودند، در فرودگاه خمینی به ‌آن‌ها گفته شد ممنوع‌الخروج هستند و گذرنامه‌هایشان ضبط شد.

در واکنش به این اتفاق، روز دوشنبه ۱۸۸ نماینده پارلمان اروپا در نامه‌ای از جمهوری اسلامی خواستند تا به خانواده مهسا ژینا امینی برای دریافت جایزه ساخاروف اجازه خروج از کشور دهد.

آنان گفتند این محدودیت با هدف ساکت کردن خانواده امینی صورت گرفته تا نتوانند سرکوب‌های جمهوری اسلامی را محکوم کنند.

صالح نیکبخت امروز در کنفرانس خبری پیش از اهدای جایزه گفت خانواده مهسا ژینا امینی تمام کارهای مربوط به حضورشان در این مراسم را انجام داده بودند اما هیچ یک از نهادهای جمهوری اسلامی تا آخرین لحظه به آن‌ها نگفته بودند که ممنوع‌الخروج هستند.

شعار زن، زندگی، آزادی تبلور ارزش‌های والای انسانی است

مژگان افتخاری در پیام خود، چندین بار به نام ژاندارک اشاره کرد و در بخشی از آن گفت: «چه زیبا و معنادار است به هم رسیدن این دختران الهام‌بخش تاریخ از پسِ اعصار و قرون؛ آنان که با مرگشان مرزهای سرزمینی را در نوردیدند و اراده رهایی و آزادی انسان‌ها را جانی دوباره بخشیدند.»

مادر ژینا، او را تجلی زندگانی و زندگی دانست و گفت نام او رمز رهایی شد و رویای آزادی را از زادگاهش کردستان به تمام جهان گسترانید.

به گفته افتخاری، ظالمان تصور می‌کردند با ستاندن جان از کالبد ژینا، او از «شدن و بودن» باز خواهد ایستاد؛ همانطور که دشمنان فرانسه تصور می‌کردند با سوزاندن کالبد ژاندارک، رویاهایش هم دود می‌شود و به هوا می‌رود.

او ادامه داد: «اما هیچ‌کدام نمی‌دانستند و هنوز هم نمی‌دانند که از خاکستر ژاندارک و ژینا، ققنوس‌وار روحی متولد خواهد شد تسخیرناپذیر و الهام‌بخش؛ روحِ زمانه. این روح‌های زمانه پس از چندین قرن،‌ اکنون پیوسته‌اند تا مژده رستگاری جاودان را برای ما مردمان این عصر به ارمغان آورند.»

افتخاری، ژینا را نویددهنده تحقق ارزش‌های والای انسانی دانست که اکنون در شعار مترقی «زن، زندگی، آزادی» تبلور یافته است و در پایان اظهار امیدواری کرد هیچ صدایی در تمام جهان از گفتن کلمه آزادی نهراسد.

متسولا خطاب به معترضان ایرانی: شما در این مبارزه تنها نیستید

روبرتا متسولا، رییس پارلمان اروپا در این مراسم دفاع از کرامت هر انسان و پذیرش جهان‌شمول حقوق بشر را چالش‌هایی فراگیر خواند که هنوز برقرارند و گفت برای ۳۵ سال است که پارلمان اروپا با جایزه ساخاروف در این زمینه تلاش می‌کند.

او مهسا ژینا امینی را «دختری با آرزوهای یک زندگی بهتر» توصیف کرد و گفت قتل او، بی‌عدالتی مشمئزکننده مقامات جمهوری اسلامی را نشان داد اما در ادامه، صدایش را تمام اقشار ایرانی در خیابان‌ها به نمایش گذاشتند.

به گفته رییس پارلمان اروپا، از زمان به قتل رسیدن مهسا،‌ صدها معترض دیگر کشته و هزاران نفر در ایران دستگیر شدند.

متسولا خطاب به مرسده شاهین‌کار به نمایندگی از دیگر معترضان ایرانی، گفت: «این اراده و جرات شما برای به پا خواستن و دفاع از هم‌رزمانی که کشته و بازداشت شدند الهام‌بخش و الگویی برای همه جهان است. شما تنها نیستید. شجاعت شما در نهایت پیروز خواهد شد، چراکه آرمان شما به حق است.»

اتحادیه اروپا روز ۲۷ مهر اعلام کرده بود جایزه ساخاروف را به مهسا ژینا امینی و خیزش «زن، زندگی، آزادی» اهدا می‌کند.

خانواده‌ مهسا ژینا امینی از زمان کشته شدن او در بازداشت گشت ارشاد و آغاز خیزش انقلابی مردم ایران علیه جمهوری اسلامی، تحت فشارهای سنگین امنیتی قرار گرفته‌اند.

هم‌زمان با اولین سالگرد کشته شدن مهسا ژینا امینی، پدر او صبح روز ۲۵ شهریور از سوی ماموران امنیتی با هدف ارعاب، به شکل موقت بازداشت و پس از تهدید و تذکر نیروهای امنیتی آزاد شد.

بر اساس گزارش‌های منتشر شده در رسانه‌های اجتماعی و برخی منابع محلی کُردی، امجد امینی تا مدتی اجازه خروج از خانه خود را نداشت و پس از انتشار اطلاعیه مراسم سالگرد دخترش چند بار از سوی اداره اطلاعات شهر سقز احضار و ساعت‌ها بازجویی شد.

مدتی پیش از آن، ماموران امنیتی صفا عائلی، دایی مهسا امینی را بازداشت و به مکان نامعلومی منتقل کردند.

در آستانه سالگرد قتل حکومتی مهسا ژینا امینی، نیروهای امنیتی در اطراف خانه آن‌ها در سقز حضور گسترده‌ای داشتند.

در روز سالگرد، ماموران مسیر‌های منتهی به آرامستان آیچی سقز، محل دفن مهسا ژینا امینی را بستند.

کمپ ترک اعتیاد ایسین تحت نظارت بهزیستی است و‌ از سوی بخش غیردولتی اداره می‌شود.

عمده افراد حاضر در این کمپ با حکم قضایی برای نگهداری اجباری فرستاده شده بودند.

این کمپ دست‌کم برای ۵۰۰ مددجوی ترک اعتیاد ظرفیت دارد و هنوز مشخص نیست دقیقا چند نفر گریخته و چند تن دیگر باقی مانده‌اند.

برخی رسانه‌ها این رویداد را مربوط به صبح دوشنبه ۲۰ آذر دانستند و برخی دیگر نوشتند در شامگاه دوشنبه «درگیری و تجمعی» در مرکز ایسین رخ داده که در پی آن «شمار قابل توجهی از مددجویان» گریخته‌اند.

این گزارش‌ها به دلیل درگیری یا طرفین آن اشاره نکرده‌اند.

طی سال‌های گذشته گزارش‌های متعددی درباره وضعیت نامناسب کمپ‌های ترک اعتیاد در ایران منتشر شده است اما پس از کشته شدن ۳۶ نفر در آتش‌سوزی مرکز کمپ اعتیاد لنگرود در اواسط آبان امسال، حساسیت‌های عمومی نسبت به این موضوع بیشتر شد.

ساعت شش بامداد روز ۱۲ آبان یک مرکز درمان سوءمصرف مواد مخدر در لنگرود به نام «گام اول رهایی» آتش گرفت که علاوه بر کشته‌ها، چند تن هم در آن مجروح شدند.

این حریق و تعداد بالای تلفات آن واکنش‌های بسیاری از سوی شهروندان در پی داشت و شماری از مردم، ویرانه‌های کمپ را به یاد قربانیانش گل‌باران کردند.

کاربران شبکه‌های اجتماعی نیز به مرگ دردناک مردانی اشاره کردند که به امید آغاز یک زندگی بهتر و جدید، به مرکز ترک اعتیاد رفته بودند.

پیش‌تر گزارش‌هایی درباره بازداشت سه تن از مسوولان این کمپ و نیز اعمال خشونت‌های شدید گزارش شده بود.

اسفند سال ۹۷ پایگاه خبری رکنا ویدیویی از «شکنجه معتادان در کمپ ترک اعتیاد گام اول رهایی» در لنگرود گیلان منتشر کرد که در آن چند نفر پای فردی را به چوب بسته‌ بودند و با چیزی شبیه چوب فرد خوابیده را فلک می‌کردند.

مجموعه‌ها و نهادهای حقوق بشری مانند هرانا، سوابق ضرب و شتم مددجویان در مراکز ترک اعتیاد را نقض آشکار حقوق بشر خوانده و چنین رویدادهایی را نشان دهنده کوتاهی مسئولان و بی‌توجهی به حقوق اساسی افراد در چنین مراکزی دانسته بودند.

طی سال‌های گذشته گزارش‌های متعددی درباره وضعیت نامناسب کمپ‌های ترک اعتیاد در ایران منتشر شده است.

تیر ماه سال گذشته خبرگزاری دولت جمهوری اسلامی، ایرنا، از وجود هفت هزار و ۵۰۰ مرکز ترک اعتیاد در ایران خبر داد و نوشت بسیاری از آنان به شکل غیرقانونی و بدون مجوز فعالیت می‌کنند.

این لایحه که با تاخیر به مجلس ارایه شده بود، صبح روز دوشنبه با ۹۱ رای موافق، ۱۲۷ رای مخالف و ۱۰ رای ممتنع رد شد.

محمدباقر قالیباف پس از پایان رای‌گیری به دولت گفت که هفت روز برای انجام اصلاحات و بازگرداندن لایحه به مجلس فرصت دارد.

او همچنین گفت برخی «دوستان» حرف از «دو دوازدهم» می‌زنند که این «اصلا مصلحت نیست».

بر اساس قوانین ایران، در صورت رد شدن کلیات بودجه، دولت لایحه چند دوازدهم ارایه می‌کند که در آن دو یا سه دوازدهم از کل رقم بودجه سال جاری به اضافه میزان تورم در اختیارش قرار می‌گیرد.

با این‌حال چند دوازدهم، اعتباری «موقت» و تنها برای امور جاری محسوب می‌شود و دولت باید لایحه جدید را برای تصویب و دریافت تمامی بودجه به مجلس ارایه کند.

تاکید بر کسری بودجه و انتقاد از افزایش مالیات‌ها

قالیباف از دولت خواست در اصلاح ساختار بودجه به جلوگیری از «عدم تراز و کسری عملیاتی» دقت کند و تاکید کرد اگر قرار باشد درآمدها صرفا به محل اخذ مالیات منوط شود، اشکالات بدتری به وجود می‌آید.

اوایل آذر امسال کلیات لایحه بودجه سال آینده منتشر شد که حاکی از افزایش میزان مالیات دریافتی به دو برابر درآمد نفتی بود.

رسانه‌های داخلی همان زمان در گزارش‌هایی به شوک افزایش مالیات در بودجه سال آینده دولت پرداختند و نوشتند ابراهیم رئیسی قصد دارد با سخت‌گیری‌های مالیاتی و وارد آوردن فشار بیشتر بر مردم و واحدهای اقتصادی، کسری بودجه خود را جبران کند.

روزنامه دنیای اقتصاد نیز روز ۱۵ آذر در گزارشی نوشت تعدادی از نمایندگان درآمد‌های مالیاتی ذکر شده در بودجه ۱۴۰۳ را «دور از واقعیت» می‌دانند و معتقدند امکان تحقق آن با توجه به میزان درآمد مردم ایران وجود ندارد.

این انتقادها روز سه‌شنبه و در جریان رسیدگی به گزارش کمیسیون تلفیق در مورد کلیات لایحه بودجه سال ۱۴۰۳هم ادامه یافت.

ولی اسماعیلی، رییس کمیسیون اجتماعی، محمد باقری، عضو کمیسیون اقتصادی و حسین رجایی، یکی دیگر از نمایندگان در مخالفت با کلیات لایحه، به انتقاد از افزایش حدود ۵۰ درصدی درآمدهای مالیاتی پرداختند و گفتند چنین تصمیمی به معنای فشار بیشتر بر مردم و تولید است.

ناصر موسوی لارگانی، عضو کمیسیون اقتصادی هم تاکید کرد که درآمد مالیاتی پیش‌بینی شده در لایحه بودجه اصلا قابل تحقق نیست.

روزنامه اعتماد چندی پیش افزایش مالیات‌ها در لایحه بودجه را «کمرشکن» توصیف کرده و نوشته بود دولت برای رسیدن به چنین عدد بسیار بزرگی، سازوکارهایی طراحی کرده که تعیین مالیات ۱۰ درصدی برای درآمد‌های ماهانه ۱۰ تا ۱۴ میلیون تومان از جمله آن‌هاست.

در واقع تنها حقوق معادل ۱۰ میلیون تومان در ماه و کمتر از آن که احتمالا معادل حداقل حقوق در سال آینده خواهد بود، مشمول معافیت مالیاتی می‌شوند.

از میان سایر درآمدهای دولتی، «سود سهام شرکت‌های دولتی» و «درآمد حاصل از فروش کالا و خدمات» به ترتیب ۷۶ و ۷۵ درصد نسبت به قانون بودجه امسال افزایش یافته است.

ایراداتی به حقوق بازنشستگان و طرح همسان‌سازی

علاوه بر مالیات، موضوع همسان‌سازی حقوق بازنشستگان به عنوان یکی از «مشکلات اساسی» از دیگر ایراداتی بود که نمایندگان مخالف به آن اشاره کردند.

سلمان ذاکر، عضو کمیسیون اجتماعی افزایش ۱۸ درصدی حقوق کارمندان، کارکنان، کارگران و بازنشستگان را در مغایرت با میزان تورم جاری در ایران دانست.

رحیم زارع، سخنگوی کمیسیون تلفیق هم گفت کلیات بودجه رد شد چون با برنامه هفتم تناسب نداشت و دولت برای بحث بازنشستگان به‌عنوان مصوبه برنامه هفتم، منابعی در نظر نگرفته بود.

قالیباف در جلسه بررسی کلیات لایحه خطاب به سازمان برنامه و بودجه گفت شما به صورت کتبی به شورای نگهبان نامه زدید که در برنامه هفتم توسعه، همسان‌سازی بازنشستگان «مشمول بار مالی است و این مشکل ایجاد می‌کند» و از رییس این سازمان پرسید که «آیا دولت این موضوع را می‌پذیرد و اجرایی می‌کند؟»

داود منظور، رییس سازمان برنامه و بودجه درباره این تذکر گفت ۵۰ هزار میلیارد تومان برای همسان‌سازی حقوق بازنشستگان در لایحه بودجه سال آینده را می‌پذیرد.

با این‌حال انتقادات ادامه یافت و حمیدرضا حاجی‌بابایی، رییس کمیسیون تلفیق بودجه تاکید کرد بودجه‌ای که در آن منابع همسان‌سازی دیده نشده باشد «از در این مجلس بیرون نخواهد رفت».

در یک ماه گذشته گزارش‌هایی درباره تراز عملیاتی منفی لایحه بودجه سال آینده منتشر شده بود.

بر اساس این گزارش‌ها، اگر دولت همه درآمدها را محقق و همه نیازهای هزینه‌ای را رفع کند، در نهایت ۳۰۸ هزار میلیارد تومان منابع مالی کم می‌آورد.

کارشناسان معتقدند با توجه به روند موجود، کسری بودجه در سال آینده قطعی است و همین امر به افزایش تورم دامن خواهد زد.

در این اطلاعیه از سوخت‌رسانی به نیروگاه‌ها، جلوگیری از تشدید ناترازی چندین ساله شبکه برق و گاز و حفظ پایداری شبکه به‌عنوان چالش‌های اساسی صنعت برق و در نتیجه روی آوردن به مازوت‌سوزی یاد شده است.

سوزانده شدن مازوت باعث تولید گوگرد می‌شود و آلودگی ناشی از دی‌اکسید گوگرد، عوارض پرشماری مانند تنگ شدن راه‌های تنفسی، آسم، اسپاسم برونش‌ها، سرفه شدید، سوزش چشم و مجاری تنفسی، کاهش کارایی تنفسی، کم شدن عمق تنفسی، تشدید عوارض قلبی و عروقی و تنفسی، تاثیرات روانی و گوارشی به همراه دارد.

با رسیدن فصل سرما، آلودگی هوا در ایران همچون سال‌های گذشته شدت گرفته است و طی هفته‌های اخیر شماری از شهرها وضعیتی بحرانی و خطرناک را پشت سر گذاشتند.

مقام‌ها، آلاینده‌‎های ناشی از دودکش کارخانه‌ها و کارگاه‌های صنعتی، دودکش وسایل نقلیه و گاز ناشی از سوخت‌‎های فسیلی را دلایل آلودگی در تهران معرفی می‌کنند.

مازوت‌سوزی یکی از دلایل اصلی آلودگی هوا در برخی کلان‌شهرهاست که با وجود مخاطراتش و تکذیبیه‌ها، همچنان ادامه دارد.

شامگاه دوشنبه شرکت‌ گاز استان مرکزی و توزیع برق حرارتی شازند در اطلاعیه‌ای مشترک از آغاز مازوت‌سوزی خبر دادند و در عین‌حال افزایش مصرف را مقصر این اتفاق معرفی کردند.

در این اطلاعیه آمده است: «به دلیل برودت هوا و افزایش روزافزون گاز در بخش‌های مختلف به‌ویژه در بخش خانگی، تامین کامل سوخت گاز نیروگاه‌ها ممکن نبود و نیروگاه شازند به اجبار برای تامین برق و حفظ پایداری شبکه طی روزهای آینده ناگزیر به استفاده از سوخت دوم (مازوت) خواهد شد.»

شرکت گاز استان مرکزی و نیروگاه شازند مدت زمان استفاده از مازوت را مشخص نکردند و تنها وعده دادند که مسئولان برای کاهش دوره مصرف سوخت دوم و تامین گاز طبیعی تلاش خواهند کرد.

طی دو هفته اخیر اظهارات ضد و نقیضی از سوی مسئولان درباره مازوت‌سوزی در تهران و کرج منتشر شد.

برخی اعضای شورای شهر تهران علت اصلی آلودگی هوا در استان‌های تهران و البرز را مازوت‌سوزی نیروگاه «منتظر قائم» اعلام کردند.

روز شنبه ۱۸ آذر خبرگزاری ایسنا از «بازدید سر زده» علی سلاجقه، رییس سازمان حفاظت محیط زیست و جمعی از خبرنگاران از نیروگاه منتظر قائم خبر داد و نوشت مخازن مازوت این نیروگاه پلمب شده است.

این خبرگزاری افزود که خبرنگاران روز ۱۵ آذر در رویدادی مشابه، از «پلمب بودن نیروگاه بعثت تهران اطمینان حاصل کرده بودند.»

مرکز ملی هوا و تغییر اقلیم، بهمن سال گذشته مازوت‌سوزی در ۱۴ نیروگاه بخاری کشور شامل نیروگاه طوس در خراسان رضوی، مفتح در همدان، سهند بناب در آذربایجان شرقی، ایرانشهر در سیستان و بلوچستان، منتظری در اصفهان، منتظر قائم در البرز و رجایی در قزوین و هرمزگان را تایید کرد.

طی روزهای گذشته دست‌کم دو نماینده مجلس از حتمی بودن مازوت‌سوزی در برخی نیروگاه‌های ایران خبر دادند.

لطف‌الله سیاه‌کلی، نماینده مجلس گفت که در نیروگاه رجایی قزوین حتما مازوت‌سوزی وجود دارد و پس از آن، مصرف بیش از حد سوخت‌های فسیلی چون، بنزین، گازوییل و خودروهای غیر‌استاندارد، دومین عامل آلودگی است.

مرتضی خاتمی، عضو کمیسیون بهداشت مجلس نیز اخیرا بدون اشاره به شهری خاص گفت: «به نظر می‌رسد مازوت در برخی نیروگاه‌ها همچنان استفاده می‌شود.»

به گفته او، آمار ابتلا به بیماری‌ها، مراجعه سر‌پایی به مراکز درمانی، بستری و نهایتا فوت ناشی از آلاینده‌ها در ایران رو به افزایش است.

مرکز ملی هوا و تغییر اقلیم سازمان حفاظت محیط زیست ایران روز ۱۳ آذر اعلام کرد در سال ۱۴۰۱ بیش از ‌۲۶ هزار نفر در ۳۳ شهر به دلیل آلودگی هوا جان خود را از دست داده‌اند.

موضع‌ روز سه‌شنبه واکنشی بود به اظهارات احمد صادقی، سفیر جمهوری اسلامی در استرالیا، که پس از حمله هفتم اکتبر حماس به اسرائیل، بارها در حساب خود در رسانه اجتماعی ایکس خواستار نابودی اسرائیل شده است.

در واکنش وزارت‌خارجه استراالیا آمده: «همه باید بتوانند بدون ترس و ارعاب زندگی کنند،» و از همه دیپلمات‌ها در این کشور خواسته شده در «نحوه تعامل خود در استرالیا محترمانه و سازنده عمل کنند».

سفیر جمهوری اسلامی که بارها اسرائیل را به عنوان جنایتکار جنگی خوانده، در توییتی در تاريخ ٢٧ اكتبر، با انتشار تصویری گرافیکی از یک تانک اسرائیلی و تونلی مملو از نیروهای حماس خطاب به این کشور نوشت: «به باتلاق خوش آمديد و به پايان‌تان سلام كنید، انشاالله!»

وی در روز ٢٩ اكتبر فلسطینیان را قربانیان «هولوکاستی واقعی» توصیف کرد و ارتش اسرائيل را «دستگاهی تروريستى» خواند.

کلر چندلر، سناتور و دستيار وزير خارجه در دولت سايه، پیش‌تر اظهارات او را «تبلیغ محتواى شرم‌آور و خطرناك سفارت جمهورى اسلامى در استراليا» عنوان کرد و جامعه يهوديان استراليا هم درباره مواضع او ابراز نگرانى كردند.