پارلمان ارمنستان توافق با آمریکا برای اجرای پروژه مسیر ترامپ را تصویب کرد
پارلمان ارمنستان روز چهارشنبه با ۶۳ رای موافق و ۳۲ رای مخالف، توافق چارچوب همکاری راهبردی با آمریکا برای اجرای پروژه موسوم به مسیر ترامپ را تصویب کرد.
این پروژه قرار است جمهوری آذربایجان را از طریق خاک ارمنستان به نخجوان متصل کند. بر اساس توافق، یک شرکت مشترک با ۷۴ درصد سهام آمریکایی و ۲۶ درصد سهام ارمنستان برای اجرای آن تشکیل خواهد شد.
آرارات میرزویان، وزیر خارجه ارمنستان، تاکید کرد تمامی زیرساختهای احداثشده در خاک این کشور تحت حاکمیت و قوانین ارمنستان باقی خواهند ماند.
دوره اولیه همکاری ۴۹ سال تعیین شده و در صورت تمدید برای ۵۰ سال دیگر، سهم ارمنستان به ۴۹ درصد افزایش خواهد یافت. به گفته میرزویان، مذاکرات درباره اساسنامه شرکت مجری و توافق نهایی سهامداران همچنان ادامه دارد.
ستاره حبیبزاده، ملیپوش پیشین فوتبال زنان ایران و سرمربی ۳۶ ساله اود هورلی لوون بلژیک، در گفتوگویی مفصل با وبسایت گل از محدودیتهای دوران کودکی، مهاجرت دشوار از ایران و مسیر طولانی خود برای رسیدن به لیگ قهرمانان زنان اروپا سخن گفته است.
حبیبزاده که اکنون یکی از پنج سرمربی زن حاضر در مرحله لیگ این رقابتهاست، درباره علاقهاش به فوتبال در دوران کودکی گفت: «ایران برای زنان کشور دشواری است. اینکه من در خیابان با پسرها فوتبال بازی کنم، چندان عادی نبود. موهایم را کوتاه میکردم تا مردم فکر کنند پسر هستم.»
او افزود: «اگر آن زمان کسی به من میگفت روزی در لیگ قهرمانان اروپا مربیگری میکنم، میخندیدم و میگفتم شوخی نکنید، چنین چیزی اصلا ممکن نیست.»
حبیبزاده در ۱۷ سالگی نخستین قرارداد حرفهای خود را امضا کرد و پس از بازی برای ملوان و تیمی در شیراز، ۲۱ بار پیراهن تیم ملی زنان ایران را پوشید.
اما در ۲۳ سالگی تصمیم گرفت ایران را ترک کند. او با امید به شرایط بهتر فوتبال زنان راهی هلند شد، ولی آنچه در اروپا دید، با انتظارهایش تفاوت داشت.
حبیبزاده گفت: «وقتی به اروپا آمدم، فکر میکردم همهچیز بهتر است، اما اینطور نبود. برای بازیکنانی که با خانواده زندگی میکردند، دریافت چندصد یورو در ماه کافی بود، ولی من باید هزینه خانه، گاز و تمام مخارج زندگیام را خودم تامین میکردم.»
او درباره سختی مهاجرت توضیح داد: «کشورم را ترک کردم، خانوادهام را ترک کردم، همهچیز را پشت سر گذاشتم. از صفر شروع نکردم؛ فکر میکنم از زیر صفر شروع کردم، چون هیچکس در اروپا مرا نمیشناخت.»
این مربی ایرانی بهجای ادامه فوتبال در بالاترین سطح، در لیگهای پایینتر بازی کرد تا بتواند همزمان کار کند و مدارک مربیگری یوفا را بگیرد.
او گفت: «کاملا تنها بودم؛ بدون خانواده و پدر و مادر. باید همه کارها را در فرهنگی متفاوت و با زبانی دیگر انجام میدادم. انگار وارد دنیای دیگری شده بودم.»
حبیبزاده با اشاره به اینکه هرگز به کنار گذاشتن رویایش فکر نکرد، افزود: «به خودم گفتم حالا که اینجا هستم، باید به آینده نگاه کنم. تسلیم نمیشوم. از همان روز اول مطمئن بودم که روزی در بالاترین سطح سرمربی خواهم شد.»
او درباره دلیل این اطمینان گفت: «چون به خودم اعتماد دارم. میدانم چه تواناییهایی دارم. وقتی رویایی داشته باشم، برای رسیدن به آن هر کاری از دستم بربیاید انجام میدهم.»
نقطه عطف دوران مربیگری حبیبزاده در بلژیک رقم خورد. او در باشگاه پاترو آیسدن مسوول راهاندازی بخش فوتبال زنان شد و تیم تازهتاسیس این باشگاه را از دسته پنجم به دسته دوم رساند.
حبیبزاده در تابستان ۲۰۲۵ بهعنوان دستیار به کلوب بروژ پیوست و یک سال بعد، سرمربی اود هورلی لوون، قهرمان فوتبال زنان بلژیک، شد.
او درباره حضور در جمع ۱۸ تیم برتر اروپا گفت: «این واقعا اتفاق دیوانهکنندهای است. برای رسیدن به اینجا چیزهای زیادی را پشت سر گذاشتم. خوشحالم و افتخار میکنم که تمام تلاشهایم بیهوده نبود.»
حبیبزاده درباره نخستین حضورش بهعنوان سرمربی در لیگ قهرمانان گفت: «وقتی برای نخستین بازی مقابل تیاسسی وارد ورزشگاه شدیم و موسیقی لیگ قهرمانان را شنیدم، نمیتوانستم احساسم را توصیف کنم. انگار مثل پرندهای در آسمان پرواز میکردم.»
او افزود: «با خودم گفتم وای، واقعا اینجا هستم؛ آن هم بهعنوان سرمربی.»
حبیبزاده در پایان درباره رویارویی با بزرگترین تیمهای اروپا گفت: «حالا میتوانیم مقابل پاریسنژرمن، چلسی، یوونتوس و رم بازی کنیم. به دستاورد ویژهای رسیدهایم. میخواهیم از این تجربه لذت ببریم و از هر مسابقه چیزی یاد بگیریم.»
همزمان با تشدید تنشها در خاورمیانه و چشمانداز مبهم روابط تهران با کشورهای عربی منطقه، علی الزیدی، نخستوزیر عراق، قرار است برای دیدار با احمد الشرع، رییسجمهوری سوریه، به دمشق سفر کند.
رسانههای عراقی گزارش دادند این سفر چهارشنبه ششم آبان با همراهی هیاتی بلندپایه از مقامهای دولت عراق انجام میشود و تقویت روابط دوجانبه، امنیت مرزی و همکاریهای اقتصادی از محورهای اصلی آن خواهد بود.
پایگاه خبری کردستان۲۴ گزارش داد دو طرف درباره تشدید کنترل بر مرز مشترک، جلوگیری از نفوذ غیرقانونی و حفظ ثبات در مناطق مرزی گفتوگو خواهند کرد.
رسانه شفقنیوز نیز به نقل از یک منبع آگاه نوشت احیای خط لوله نفت کرکوک-بانیاس و گسترش گردشگری مذهبی از دیگر موضوعات مورد بحث خواهد بود.
الشرع از برقراری امنیت کامل در مرزهای دو کشور خبر داد
الشرع پنجم آبان در گفتوگو با شبکه تلویزیونی دجله عراق اعلام کرد مرزهای مشترک دو کشور «کاملا امن هستند» و بغداد و دمشق در زمینه مسائل امنیتی هماهنگی نزدیکی دارند.
او با استقبال از سفر الزیدی تاکید کرد روابط سوریه و عراق بر ملاحظات فرقهای یا قومی استوار نیست، بلکه بر تاریخ مشترک و پیوندهای عمیق اقتصادی تکیه دارد.
الشرع افزود بازدید از محل دفن زینب، خواهر امام سوم شیعیان، در نزدیکی دمشق با رعایت تدابیر امنیتی امکانپذیر است و افرادی که قصد داشتند از این موضوع برای دامن زدن به اختلافات فرقهای سوءاستفاده کنند، بازداشت شدهاند.
روابط بغداد و دمشق پس از سرنگونی حکومت بشار اسد در آذر ۱۴۰۳ به سوی عادیسازی پیش رفته است. الزیدی و الشرع پیشتر در حاشیه نشست مجمع عمومی سازمان ملل متحد در نیویورک دیدار کرده بودند.
سفر نخستوزیر عراق به دمشق در ادامه سفرهای منطقهای اخیر او انجام میشود. الزیدی ۲۲ مهر به عربستان سعودی و چهارم آبان به اردن سفر کرده بود.
تلاش برای گسترش روابط عراق و سوریه در شرایطی صورت میگیرد که مناسبات جمهوری اسلامی با هر دو کشور با چالشهایی روبهرو شده است.
حکومت ایران از حامیان اصلی بشار اسد به شمار میرفت و با اعزام نیروهای سپاه پاسداران بهطور مستقیم در جنگ داخلی مرگبار سوریه دخالت داشت.
الشرع پس از سرنگونی اسد اعلام کرد مخالفان سوری با براندازی حکومت او، پروژه جمهوری اسلامی در منطقه را ۴۰ سال به عقب راندند.
سقوط اسد ضربهای بزرگ به نفوذ منطقهای تهران وارد آورد و مسیر اصلی انتقال تسلیحات جمهوری اسلامی به حزبالله لبنان از خاک سوریه را مختل کرد.
مقامهای جدید سوریه بارها از کشف محمولههای تسلیحاتی در مسیرهای مرزی خبر دادهاند. آنها ۲۵ تیر اعلام کردند تلاش برای قاچاق سلاحهای پیشرفته و موشک از مرز عراق را خنثی کردهاند. به گزارش خبرگزاری دولتی سانا، این محموله برای حزبالله در نظر گرفته شده بود.
پیشتر در شهریور ۱۴۰۴، روزنامه الشرق الاوسط گزارش داد حکومت ایران از یک مقام بلندپایه عراقی خواسته بود برای انتقال محمولههای مالی کلان به حزبالله از مسیر سوریه، تسهیلاتی در یکی از گذرگاههای مرزی فراهم کند، اما این درخواست رد شد.
افزایش اختلافات تهران و بغداد بر سر تحریمها و مناسبات مرزی
مناسبات عراق با جمهوری اسلامی تحت تاثیر فشارهای واشینگتن و نگرانیهای امنیتی قرار گرفته است.
الزیدی که پس از مخالفت کاخ سفید با نخستوزیری نوری المالکی، متحد دیرینه جمهوری اسلامی، به قدرت رسید، در هفتههای اخیر در اجرای بخشی از تحریمهای تهران با دولت دونالد ترامپ همراهی کرده است.
دولت عراق در پی تحریمهای آمریکا، پرواز شرکتهای هواپیمایی ایرانی را متوقف کرد، اما ۱۰ مهر پس از دریافت معافیت از واشینگتن، به شرکتهای هواپیمایی ایران، بهاستثنای ماهانایر، اجازه داد روزانه ۴۰ پرواز به مقصد و از مبدا فرودگاه نجف انجام دهند.
مناقشه بر سر گذرگاههای زمینی نیز به اختلافها میان تهران و بغداد دامن زده است. دولت عراق ۲۹ مهر گذرگاه مرزی چذابه را به روی مسافران و حملونقل کالا بست.
عبدالامیر طعیبان، مشاور نخستوزیر عراق، پیشتر با دفاع از این تصمیم اعلام کرد حکومت ایران «عامدانه امنیت عراق را تضعیف کرده است».
به گفته او، افراد مرتبط با جمهوری اسلامی بدون مجوز وارد خاک عراق میشوند و در مناطق مرزی «هرجومرج» ایجاد میکنند.
در هفتههای اخیر، افزایش فعالیت گروههای نیابتی جمهوری اسلامی در عراق به نگرانیها درباره گسترش دامنه درگیریهای منطقهای به این کشور دامن زده است.
روزنامه العربی الجدید ششم مهر به نقل از سه مقام عراقی گزارش داد حمله شهریورماه به خط لوله نفتی شرقـغرب عربستان سعودی به دست گروهی مرتبط با سپاه پاسداران و حوثیهای یمن انجام گرفت که اعضای آن بهصورت غیرقانونی از ایران وارد عراق شده بودند.
اگر روزگاری بابک زنجانی با دکلهای گمشده نفت و شمشهای فرضی طلا در ترکیه تیتر یک رسانهها بود، حالا در عصر پساآزادی ظاهرا تصمیم گرفته کتوشلوار تاجر نفتی را با تیشرت مشکی ایلان ماسک تاخت بزند. پروژه جدید: داتوان.
بستهای شگفتانگیز شامل پرتاب ماهواره لئو در ۱۶ آذر بهصورت «لایو»، پرواز دادن ۲۰۰ فروند پهپاد استراتوسفری تا پایان سال، ارائه اینترنت پرسرعت روی گوشی بدون نیاز به سیمکارت، و دستآخر چاشنی همیشگی پروژههای مشکوک این سالها: استخراج یک توکن اختصاصی به نام «DOTO».
اینکه چطور فردی با سابقه مشخص زنجانی ناگهان به مرزهای دانش هوافضا و مخابرات استراتوسفری پرتاب شده، بماند.
بیایید این شعبدهبازی فنی را بدون اصطلاحات پیچیده دانشگاهی، اما با خطکش واقعیت روی میز بگذاریم تا ببینیم پشت این ادعای «ایلان ماسک وطنی»، چقدر دانش خوابیده و چقدر توهم فروشی.
تصویر پیام بابک زنجانی در شبکه اجتماعی ایکس
یک فروند کیوبست منظومه نمیشود، آقای زنجانی!
نخستین بند ادعا، پرتاب ماهواره در مدار پایین زمین (LEO) در روز ۱۶ آذر است.
در ادبیات فضایی، مدار لئو یعنی ماهواره با سرعتی نزدیک به ۲۸ هزار کیلومتر در ساعت دور زمین میچرخد.
معنای سادهاش این است: ماهواره شما در هر شبانهروز تنها چند دقیقه از آسمان ایران رد میشود و بقیه روز را در حال تماشای قطب جنوب یا اقیانوس آرام است.
برای اینکه اینترنت پایدار داشته باشید، به «منظومه» نیاز دارید؛ یعنی صدها و هزاران ماهواره که دستبهدست هم بدهند.
درست مثل کاری که استارلینک با بیش از شش هزار ماهواره انجام داده است. یک عدد ماهواره نهایتا میتواند مثل یک پیامرسان ضعیف عمل کند، نه تامینکننده اینترنت.
از طرفی، خبرگزاری فارس، وابسته به سپاه پاسداران، ۱۴ مهر اعلام کرد پروژه این ماهواره ۳۵ درصد پیشرفت داشته است.
در دنیای واقعی مهندسی فضایی، پر کردن فاصله ۳۵ درصد تا پرتاب واقعی نیازمند ماهها تستهای طاقتفرسای لرزش صوتی، شوک حرارتی و خلأ است.
مگر اینکه دوستان ماهواره را آماده از سوپرمارکتهای هوافضای روسیه خریده باشند و فقط برچسب «داتوان» رویش چسبانده باشند.
۲۰۰ پهپاد در استراتوسفر، جایی که گوگل هم در آن غرق شد
قسمت خندهدارتر ماجرا، وعده استقرار ۲۰۰ پهپاد ارتفاع بالا (HAPS) در لایه استراتوسفر (ارتفاع بالای ۲۰ کیلومتری) تا پایان همین سال است؛ یعنی ظرف کمتر از پنج ماه.
جهت اطلاع میلیاردر سابق، غولهایی مثل گوگل با پروژه بالنهای «Loon» و فیسبوک با پهپاد غولپیکر خورشیدی «Aquila» صدها میلیون دلار سوزاندند و در نهایت با اعتراف به بنبست فنی، پروژه را بایگانی کردند.
ایرباس سالهاست روی پهپاد شکننده «زفیر» کار میکند و هنوز پروازهایش با چند باد تند به سقوط ختم میشود.
حالا چطور شرکتی در ایران بدون داشتن هیچ زیرساخت شناختهشدهای در ساخت پرندههای سبکوزن خورشیدی، میخواهد ۲۰۰ فروند از آنها را تولید، پرتاب و در آسمان نگهداری کند؛ آن هم در زمستان ایران.
در این فصل هم تابش خورشید برای شارژ باتریهای غولپیکر در شب کوتاه است، و هم تندبادهای مرگبار «جتاستریم» بالای آسمان کشور منتظرند تا بالهای چنددهمتری این پهپادهای ظریف را مثل کاغذ خرد کنند.
اما گل سرسبد سوتیهای فنی این سناریو، ارائه اینترنت مستقیم به تلفنهای همراه «بدون سیمکارت» است.
احتمالا اتاق فکر داتوان تصور کرده سیمکارت فقط یک قطعه پلاستیکی مزاحم است که برای خریدنش باید در صف ایستاد.
در تمام استانداردهای مخابرات سلولار (از 3G تا 5G)، سیمکارت یا همان چیپ احراز هویت، کلید اختصاصی رمزنگاری شبکه است.
گوشی موبایل شما بدون سیمکارت صرفا یک نمایشگر هوشمند است که بهصورت قانونی و فیزیکی فقط اجازه دارد با شمارههای اضطراری مثل ۱۱۰ یا ۱۱۵ تماس بگیرد.
پروژههای غولپیکر دنیا مثل اتصال ماهوارهای استارلینک یا تی-موبایل، دقیقا بر پایه سیمکارت فعال و فرکانسهای دارای پروانه کار میکنند.
حتی اگر منظورشان پوشش وایفای باشد، فرستنده ضعیف گوشی شما چطور میخواهد از روی زمین سیگنال خود را به فاصله ۲۰ کیلومتری در آسمان شلیک کند؟ با قدرت دعا؟!
به این ملغمه، فیلترینگ و رگولاتوری ایران را هم اضافه کنید. اگر قرار است دکلها هوایی باشند، اینترنت برگشتی آنها باید از کابلهای شرکت ارتباطات زیرساخت عبور کند که خروجیاش همان اینترنت فیلترشده موجود است.
اگر هم بناست به ایستگاههای خارج از مرز وصل شود، حاکمیت حتی ۲۴ ساعت هم به چنین پرندههایی اجازه حضور در حریم هوایی امنیتی کشور را نخواهد داد.
وقتی همه این توهمات فنی را کنار هم میگذارید، ناگهان پرده آخر نمایش رونمایی میشود: «ماینینگ توکن DOTO بر بستر بلاکچین اختصاصی»
اینجا دقیقا نقطهای است که ماجرا از یک بلوف فناوری ساده به یک زنگ خطر جدی تغییر جهت میدهد.
بلاکچین اختصاصی یعنی شبکهای که مدیرانش خودِ داتوان هستند؛ جایی که اصولا نیازی به ماینینگ ندارد و دکمه ضرب توکن دست خودشان است.
چسباندن نام استخراج ارز دیجیتال و سودآوری نجومی به یک ماکت غیرعملیاتی ماهواره و پهپاد، نسخه بهروزشده همان بازیهای پانزی است؛ باد کردن ارزش یک دارایی خیالی با هیاهوی ساخت زیرساخت ملی و کشاندن سرمایههای خرد مردم به پروژهای که حتی روی کاغذ هم دوام نمیآورد.
داستان همان داستان است، فقط دکور صحنه عوض شده است. دیروز نفت روی آب و شمشهای طلای نامرئی در ترکیه، امروز پهپادهای شبحگون در استراتوسفر و اینترنت بدون سیمکارت.
بابک زنجانی که زمانی ادعا میکرد خزانهدار تحریمهاست، حالا ردای فضانوردی پوشیده تا با چند اسلاید پاورپوینت و یک ارز دیجیتال بیریشه، استارلینک ایرانی بفروشد.
اما تفاوت اینجاست: شاید بشود نفتکشها را با رانت جابهجا کرد، ولی قوانین ترمودینامیک و امواج الکترومغناطیسی با لابی و بیانیه تغییر نمیکنند.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، گفت با سفر فلاویو بولسونارو، سناتور برزیلی، به ایالات متحده موافق است. یک مقام ارشد در وزارت خارجه آمریکا گفته است برای بولسونارو و خانوادهاش ویزا صادر میشود.
ترامپ چهارشنبه ششم آبان، هنگام بازگشت از سفر انتخاباتی به تگزاس، در پاسخ به پرسشی درباره بولسونارو گفت: «بله، موافقم.»
به این ترتیب او با سفر و حضور بولسونارو در آمریکا ابراز موافقت کرد.
ترامپ افزود شنیده است این سناتور اکنون در آرژانتین است.
خبرگزاری رویترز پنجم آبان گزارش داده بود که بولسونارو پس از شکست در انتخابات، برزیل را ترک کرده و راهی آمریکا شده است.
بولسونارو هنوز شکست در برابر لوئیز ایناسیو لولا دا سیلوا، رییسجمهوری چپگرای برزیل، را نپذیرفته است.
او پس از خودداری از اجرای حکم دیوان عالی برای تحویل گذرنامههایش از برزیل خارج شد.
حزب لیبرال او، نتیجه انتخابات را به رسمیت شناخته است.
ترامپ گفت امیدوار است بهزودی با ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، و ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین، دیدار کند.
به گفته او، برای پایان یافتن جنگ پیشرفت زیادی حاصل شده است.
پوتین گفته روسیه آماده است مذاکرات با میانجیگری آمریکا را ماه آینده از سر بگیرد و خواستار تضمینهای امنیتی برای دو کشور و تدوین چارچوبی کلی برای امنیت اروپا شده است.
ترامپ همچنین از برنامه دیدار با شی جینپینگ، رییسجمهوری چین، درباره خلع سلاح هستهای خبر داد و گفت قرار است نوامبر به مانیل برود تا در نشست آسهآن شرکت کند.
نخستین دربی فوتبال زنان ایران بین استقلال و پرسپولیس میتوانست جشنی تاریخی برای فوتبال زنان باشد، اما تغییر زمان و مکان مسابقه، توقف دوباره بلیتفروشی، ممنوعیت حضور مردان و مداخله دادستانی تهران، این رویداد را به صحنهای جدید از تبعیض جنسیتی در جمهوری اسلامی ایران تبدیل کرده است.
قرار بود استقلال و پرسپولیس روز جمعه اول آبان در ورزشگاه کاظمی، ورزشگاه خانگی تیم زنان پرسپولیس، برای نخستین بار به مصاف هم بروند. سازمان لیگ، با استناد به استقبال گسترده هواداران و با هدف فراهمکردن امکانات مناسبتر، مسابقه را به ساعت ۱۵ چهارشنبه ششم آبان در ورزشگاه قلعهحسنخان منتقل کرد.
تغییر زمان مسابقه از روز تعطیل به روز کاری، تنها آغاز ماجرا بود. بلیتفروشی دیداری که قرار بود با استقبال گسترده تماشاگران همراه شود، دو بار متوقف شد و تصمیم نهایی درباره حضور زنان در ورزشگاه به شورای تأمین استان تهران واگذار شد؛ تا در آستانه نخستین داربی زنان، حضور هواداران دو تیم قطعی نباشد.
در همین حال، سازمان لیگ پیش از ورود دستگاه قضایی، در بخشنامهای رسمی بر ادامه ممنوعیت حضور مردان در مسابقات فوتبال زنان تأکید کرده بود؛ ممنوعیتی که نهتنها تماشاگران، بلکه خبرنگاران، عکاسان، فیلمبرداران و حتی مدیران مرد باشگاهها را هم شامل میشود. فریده شجاعی، نایبرئیس زنان فدراسیون فوتبال، هم تأیید کرد که مردان اجازه حضور در این مسابقه را ندارند.
با این حال، دادستان تهران روز سهشنبه پنجم آبان در نامههایی به احمد دنیامالی، وزیر ورزش، و مهدی تاج، رئیس فدراسیون فوتبال، خواستار جلوگیری از حضور مردان، از جمله عوامل اجرایی، انتظامی و رسانهای، در مسابقات فوتبال زنان شد و درباره برخورد قضایی در صورت رعایتنشدن این ممنوعیت هشدار داد.
دادستانی این اقدام را به گزارشهایی درباره حضور زنان بدون حجاب اجباری و حضور مردان در مسابقات لیگ زنان مرتبط دانسته است؛ مداخله دستگاه قضایی در تعیین جنسیت خبرنگاران و نیروهای اجرایی، علاوه بر طرح پرسش درباره حدود اختیارات دادستانی در مدیریت ورزش، برگزاری مسابقه را هم با مشکلاتی مانند ابهام درباره استفاده از کمکداور ویدیویی به دلیل ممنوعیت حضور داوران مرد روبهرو کرده است.
محدودیتها به سکوهای ورزشگاه هم ختم نمیشود. صداوسیمای جمهوری اسلامی تاکنون هیچ تصویری از فوتبال زنان را پخش نکرده و برای نخستین داربی زنان نیز برنامهای برای پخش زنده ندارد. گزارشها همچنین حاکی از ممنوعیت پخش مسابقه از پلتفرمهای دو باشگاه است؛ در حالی که داربی مردان استقلال و پرسپولیس همواره یکی از مهمترین رویدادهای تلویزیونی ورزش ایران بوده است.
این محدودیتها، علاوه بر محرومکردن بازیکنان زن از دیدهشدن، فرصت جذب مخاطب و حامی مالی را هم از باشگاهها میگیرد؛ وضعیتی که در مقایسه با تجربه کشورهای دیگر منطقه، بیشتر به چشم میآید.
در دسامبر ۲۰۲۱، نخستین دربی زنان فنرباغچه و گالاتاسرای در قالب دیداری دوستانه در ورزشگاه نف استانبول برگزار شد. دو باشگاه این مسابقه را به بخشی از کارزار مقابله با خشونت علیه زنان تبدیل کردند؛ تماشاگران زن و مرد روی سکوها نشستند، مسابقه از تلویزیون سراسری پخش شد و وزیران دادگستری و خانواده ترکیه هم برای حمایت از این رویداد به ورزشگاه رفتند.
عبدالحمید گل، وزیر دادگستری وقت ترکیه، پس از مسابقه گفت: «نتیجه هرچه باشد، زنان برندهاند.» او تأکید کرد مبارزه با خشونت علیه زنان موضوعی فراتر از سیاست است و همه بخشهای جامعه باید در آن مشارکت کنند.
دریا یانیک، وزیر خانواده وقت ترکیه، هم با قدردانی از دو باشگاه ابراز امیدواری کرد چنین رویدادهایی به کاهش ادبیات جنسیتزده در فوتبال کمک کند.
یک سال پس از دربی تاریخی زنان فنرباغچه و گالاتاسرای در ترکیه، عربستان سعودی در اکتبر ۲۰۲۲ نخستین دربی زنان جده را میان الاتحاد و الاهلی برگزار کرد. این مسابقه در هفته نخست لیگ برتر زنان، با حضور تماشاگران بدون محدودیت جنسیتی، در ورزشگاه ملک عبدالله برگزار شد.
لمیا بنت ابراهیم بن بهیان، عضو هیئتمدیره فدراسیون فوتبال عربستان و مسئول وقت فوتبال زنان، پس از آغاز این رقابتها گفت: «آغاز لیگ برتر، نقطه عطف تاریخی دیگری برای فوتبال زنان عربستان بود.» او این اتفاق را بخشی از برنامه فدراسیون برای توسعه فوتبال زنان توصیف کرد.
برگزاری این دیدار، آغاز مسیری بود که یک سال بعد به پخش بینالمللی فوتبال زنان عربستان سعودی رسید. از فصل ۲۰۲۳–۲۰۲۴، مسابقات لیگ برتر زنان این کشور علاوه بر شبکههای ورزشی داخلی SSC، از طریق پلتفرم بینالمللی دازن (DAZN) در خارج از منطقه خاورمیانه و شمال آفریقا پخش شد.
عالیه الرشید، مدیر بخش فوتبال زنان فدراسیون فوتبال عربستان، هنگام اعلام این توافق، هدف از آن را «جذب مخاطبان جدید و الهامبخشیدن به نسلهای کنونی و آینده» توصیف کرد.
حالا در ایران، پنج سال پس از دربی زنان ترکیه و چهار سال پس از نخستین دربی زنان جده، استقلال و پرسپولیس در حالی به نخستین رویارویی تاریخ خود رسیدهاند که بهجای برنامهریزی برای حضور گسترده تماشاگران و پوشش رسانهای، درباره ممنوعیت ورود مردان، محدودیت تصویربرداری و حتی حضور هواداران زن تصمیمگیری میشود.
آنچه نخستین دربی زنان ایران را از نمونههای مشابه در منطقه متمایز میکند، فقط ممنوعیت حضور تماشاگران یا محرومیت از پخش تلویزیونی نیست؛ بلکه نگاهی است که حضور زنان در فوتبال را تنها تا جایی میپذیرد که از عرصه عمومی دور بمانند.
بازیکنان زن ایرانی با وجود پذیرش تمام محدودیتهای تحمیلی، از حجاب اجباری تا امکانات نابرابر و سالها محرومیت از پخش تلویزیونی، همچنان در زمین فوتبال ماندهاند. حالا که حضور استقلال و پرسپولیس میتوانست فرصتی باشد تا دستکم برای یک روز بیشتر دیده شوند، همان فرصت هم پشت درهای تصمیمگیری نهادهای قضایی و امنیتی گرفتار شده است.
در فوتبال زنان، حتی رعایت تمام قواعد جمهوری اسلامی هم تضمینی برای دیدهشدن نیست؛ زنان اجازه دارند بازی کنند، اما هنوز اجازه ندارند دیده شوند.