جنگ آمریکا و جمهوری اسلامی سود پنج غول انرژی را در سه ماه به ۴۷ میلیارد دلار رساند
شرکت انرژی بریتانیایی بیپی روز سهشنبه اعلام کرد سود خالص این شرکت در سهماهه دوم سال ۲۰۲۶، همزمان با نوسان بازارهای نفت و گاز در پی جنگ ایران، بیش از دو برابر شده است.
بیپی در گزارش مالی خود اعلام کرد سود خالص این شرکت در دوره آوریل تا ژوئن به ۳.۹۱ میلیارد دلار رسید، در حالی که این رقم در مدت مشابه سال ۲۰۲۵، ۱.۶۲ میلیارد دلار بود. این افزایش در حالی رخ داد که قیمت سوختهای فسیلی نسبت به سال گذشته رشد قابل توجهی داشت.
پنج شرکت بزرگ انرژی غربی شامل بیپی، شورون، اکسونموبیل، شل و توتالانرژیز، در مجموع نزدیک به ۴۷ میلیارد دلار سود خالص در سهماهه دوم سال ۲۰۲۶ ثبت کردهاند؛ رشدی که به افزایش درآمدها در پی درگیری میان آمریکا و جمهوری اسلامی نسبت داده شده است.
مگ اونیل، مدیرعامل بیپی، گفت: «سهماهه گذشته یکی از آشفتهترین دورههای بازار جهانی انرژی بود.»
در گزارش آمده است شرکتهای بزرگ انرژی در جهان از نوسان شدید قیمت قراردادهای آتی نفت و گاز، که تحت تاثیر اخبار مربوط به جنگ ایران قرار دارد، سود قابل توجهی کسب کردهاند.
بیپی همچنین اعلام کرد درآمد این شرکت در سهماهه دوم با ۴۷ درصد افزایش نسبت به سال قبل، به ۷۰ میلیارد دلار رسیده است؛ افزایشی که با اختلال در عرضه جهانی سوختهای فسیلی همزمان بوده است.
بهنوشته رویترز این موشکها عمدتا شامل موشکهای زمینبهزمین ارتش آمریکا موسوم به سامانه موشکی تاکتیکی ارتش (ATACMS) و موشک تهاجمی دقیق (PrSM) هستند. به گفته دو نفر از این منابع، آمریکا «تقریبا تمام» این تسلیحات را مصرف کرده است. میزان کاهش ذخایر این موشکها تاکنون گزارش نشده بود.
رویترز در گزارش خود افزود این مهمات دوربرد که بهای هر فروند از آنها بیش از یک میلیون دلار است، از مهمترین ابزارهای زرادخانه آمریکا به شمار میروند و امکان اجرای حملات دقیق از فاصلهای امن را فراهم میکنند. سامانه موشکی تاکتیکی ارتش (ATACMS) ارسالی آمریکا نقش مهمی در جنگ اوکراین ایفا کردهاند و به نیروهای اوکراینی امکان دادهاند اهدافی را در داخل خاک روسیه هدف قرار دهند. موشک تهاجمی دقیق (PrSM) نسل جدیدتر و پیشرفتهتر این سامانه است که قرار است بهتدریج جایگزین ATACMS با برد کوتاهتر شود.
کاهش شدید ذخایر این موشکهای دقیق و دوربرد به این معناست که اگر دونالد ترامپ تصمیم بگیرد حملات گسترده علیه جمهوری اسلامی را از سر بگیرد، ممکن است ناچار شود بیش از گذشته به ماموریتهای بمباران با هواپیماهای سرنشیندار متکی شود؛ گزینهای که خطر بیشتری برای نیروهای آمریکایی دارد.
این منابع حاضر نشدند تعداد دقیق موشکهای باقیمانده از هر دو نوع را اعلام کنند.
ترامپ جنگ ایران را در ۹ اسفند ۱۴۰۴بهطور مشترک با اسرائیل آغاز کرد و پیشبینی کرده بود که این درگیری کوتاهمدت خواهد بود. اما با طولانی شدن جنگ، سه منبع آگاه هشدار دادهاند که کاهش ذخایر موشکی میتواند توان آمریکا را برای بازدارندگی در برابر رقبایی همچون روسیه و چین محدود کند.
منبع چهارم نیز به رویترز گفت هرچند فرماندهی مرکزی آمریکا، سنتکام، تقریبا تمام موشکهای زمینی موجود خود را که پیش از آغاز جنگ در اختیار داشت مصرف کرده، اما توانسته است از ذخایر سایر مناطق جهان برای جبران این کمبود استفاده کند.
تمام منابع این گزارش بهدلیل حساسیت موضوع، به شرط ناشناس ماندن با رویترز گفتوگو کردهاند.
واکنش کاخ سفید
کاخ سفید در پاسخ به پرسش رویترز درباره وضعیت ذخایر موشکی، بیانیهای از سوی ترامپ منتشر کرد که در آن آمده است: «ایالات متحده بسیار بیشتر از هر کشور دیگری مهمات در اختیار دارد؛ بسیار بیشتر از آنچه به آن نیاز داریم.»
ترامپ افزود: «شرکتهای دفاعی ما هماکنون بیش از هر زمان دیگری در حال تولید مهمات هستند و همزمان کارخانهها و تجهیزات خود را با سرعتی بیسابقه گسترش میدهند.»
تحلیلگران نیز تایید میکنند که تولید برخی مهمات، از جمله گلولههای توپخانه و چند نوع موشک، به رکوردهای جدیدی رسیده است، اما هشدار میدهند که این تولید ممکن است برای تامین نیازهای یک جنگ طولانی کافی نباشد.
شرکت لاکهید مارتین، سازنده موشکهای ATACMS، PrSM و سامانه ضد موشکی «تاد» (THAAD)، به پرسشهای رویترز درباره اظهارات ترامپ یا میزان ذخایر پاسخی نداد.
شرکت ریتیون، سازنده موشکهای تاماهاوک و رهگیرهای پاتریوت، نیز از اظهار نظر خودداری کرد.
شان پارنل، سخنگوی ارشد پنتاگون، در پاسخ به رویترز گفت: «ارتش آمریکا قدرتمندترین نیروی نظامی جهان است و هر آنچه برای اجرای ماموریتها در زمان و مکانی که رییسجمهوری تعیین کند نیاز دارد، در اختیار دارد. ما در چندین فرماندهی رزمی عملیات موفق اجرا کردهایم و همزمان اطمینان حاصل کردهایم که ارتش آمریکا همچنان از زرادخانهای عمیق برای حفاظت از مردم و منافع کشور برخوردار باشد.»
نگرانی در داخل دولت آمریکا
به گفته منابع رویترز، آمار مربوط به کاهش ذخایر موشکی طی هفته گذشته در میان مقامهای دولت آمریکا دستبهدست شده و در جریان بحثهای پرتنش درباره ادامه حملات به جمهوری اسلامی مطرح بوده است؛ بحثهایی که محور آنها این بوده که آمریکا تا چه مدت دیگر میتواند بدون کاهش خطرناک ذخایر خود به حملات ادامه دهد.
یکی از منابع گفت کاهش ذخایر ATACMS و PrSM نتیجه تصمیم دولت ترامپ برای پرهیز از روشهای پرخطرتر حمله، از جمله استفاده از هواپیماهای سرنشیندار برای بمباران اهداف در خاک ایران بوده است.
از آنجا که این موشکها امکان هدف قرار دادن دشمن از فاصله دور را فراهم میکنند، کارشناسان نظامی معتقدند در هرگونه جنگ احتمالی با کشوری دارای پدافند هوایی قدرتمند مانند چین، اهمیت ویژهای خواهند داشت. گزارشی که مرکز مطالعات راهبردی و بینالمللی (CSIS) در ماه مارس منتشر کرد نیز تایید میکند که از این موشکها برای حمله به اهدافی در داخل ایران استفاده شده است.
بر اساس این گزارش، ذخایر موشک PrSM از ابتدا نیز محدود بود، زیرا این سامانه هنوز نسبتا جدید است، اما ارتش آمریکا سفارش بزرگی برای تولید آن در سال ۲۰۲۷ ثبت کرده است. ارتش همچنین اعلام کرده که موشکهای ATACMS بهتدریج از خدمت خارج میشوند و تولید به سمت PrSM منتقل خواهد شد.
هشدار درباره کاهش ذخایر دفاعی
دو منبع آگاه گفتند فرماندهان نظامی طی هفتههای اخیر بارها به ترامپ هشدار دادهاند که ذخایر تسلیحات دفاعی، از جمله رهگیرهای پاتریوت که برای مقابله با موشکهای بالستیک به کار میروند، به شدت کاهش یافته است.
هفته گذشته نیز چند رسانه گزارش دادند که ترامپ تا حدی بهدلیل همین هشدارها از اجرای یک حمله گسترده دیگر علیه ایران صرفنظر کرده است.
با این حال، یک مقام آمریکایی این روایت را رد کرد و گفت دلیل اصلی انصراف ترامپ، فشار کشورهای عربی حوزه خلیج فارس بوده است.
کاهش ذخایر سامانههای دفاع موشکی
مرکز مطالعات راهبردی و بینالمللی (CSIS) هفته گذشته برآورد کرد که بین ماههای اسفند تا تیر حدود ۶۵ درصد از رهگیرهای سامانه پاتریوت مصرف شده و تعداد رهگیرهای سامانه تاد نیز نسبت به آغاز جنگ دستکم ۳۸ درصد کاهش یافته است.
سامانههای پاتریوت و تاد از مهمترین سامانههای دفاع موشکی آمریکا هستند که وظیفه شناسایی و انهدام موشکهای ورودی را بر عهده دارند.
هرچند رویترز به این آمار داخلی دسترسی مستقیم نداشته، اما دو منبع تایید کردند که این ارقام با دادههای داخلی دولت آمریکا مطابقت دارد.
یکی از منابع همچنین گفت آمریکا از زمان آغاز جنگ، اندکی کمتر از نیمی از کل ذخیره جهانی موشکهای کروز تاماهاوک خود را نیز مصرف کرده است.
رویترز نتوانسته است این رقم را بهطور مستقل تأیید کند.
موشک تاماهاوک، که از ناوشکنها، رزمناوها و زیردریاییهای نیروی دریایی آمریکا شلیک میشود، سالهاست اصلیترین ابزار این نیرو برای حمله به اهداف بهشدت محافظتشده بدون به خطر انداختن جان خلبانان به شمار میرود.
شرکت ریتیون بهتازگی به توافق اولیه چندسالهای با پنتاگون برای افزایش تولید موشکهای تاماهاوک و سایر مهمات دست یافته است؛ اقدامی که در چارچوب تلاش واشینگتن برای بازسازی ذخایر تسلیحاتی خود صورت میگیرد.
در بیانیه این کارزار که سهشنبه ۱۳ مرداد منتشر شد، از احزاب، سازمانها، نهادهای حقوقبشری، صنفی و مدنی و شخصیتهای داخلی و بینالمللی خواسته شده است در دفاع از «حق حیات» و مخالفت با اعدام، «بدون اما و اگر» عمل کنند و از همه امکانات خود برای واکنش عملی به اجرای احکام اعدام استفاده کنند.
اعضای کارزار نوشتند زندانیان طی ۱۳۲ هفته این کارزار را متحدانه پیش بردهاند و اعضای آن به سلول انفرادی منتقل شده، مورد ضربوشتم قرار گرفته یا اعدام شدهاند. آنان از مخالفان اعدام خواستند گامهای موثری برای توقف این مجازات بردارند.
در ادامه این بیانیه آمده است مخالفت با اعدام باید همه محکومان، اعم از سیاسی با هر گرایش و غیرسیاسی با هر اتهام، را در بر گیرد.
همزمان، جمعی از ایرانیان و فعالان حقوق بشر در فرانکفورت آلمان مقابل کنسولگری ایالات متحده آمریکا در اعتراض به اعدام معترضان از سوی جمهوری اسلامی تجمع کردند.
مصطفی تاجزاده، زندانی سیاسی محبوس در اوین، نیز ۱۲ مرداد خواستار توقف فوری اعدام معترضان دیماه ۱۴۰۴ شد و از همه جریانهای سیاسی و اجتماعی خواست مخالفت خود را با این مجازات صریح اعلام کنند.
او با اشاره به ابهامهای موجود در روند رسیدگی به پروندهها، اعدام شتابزده معترضان را ناعادلانه و ناسازگار با عقل و اخلاق دانست و خواستار تشکیل کمیتهای مستقل، دسترسی متهمان به وکیل و برگزاری دادگاه علنی شد.
افزایش اعدامها و اعتصاب غذای زندانیان
اعضای کارزار در ادامه بیانیه اعلام کردند جمهوری اسلامی از ابتدای مرداد تاکنون ۳۵ نفر، از جمله یک کودک و یک زن، را اعدام کرده است.
به نوشته این بیانیه، ۲۸ مورد از این اعدامها از ششم مرداد تاکنون انجام شده و سه نفر از اعدامشدگان از بازداشتشدگان اعتراضات دیماه ۱۴۰۴ بودهاند.
اعضای کارزار نوشتند جمهوری اسلامی به بهانه جنگ، زندگی و معیشت مردم را زیر فشار قرار داده و «با اقلیتی معلومالحال خیابانها را شبانه اشغال کرده و به ابتذال کشانده و یگانهای زرهی و ایستهای بازرسی را در معابر اصلی مستقر کرده است».
در ادامه این بیانیه آمده است جریانهای مختلف حاکمیت، با وجود اختلافهایشان، بیش از هر چیز از شکلگیری اعتراضات داخلی هراس دارند و مجتبی خامنهای با عمل به وصیت پدرش «خدای دهه شصت را فرا میخواند و جرثقیلهای اعدام را به خیابان میآورد».
اعضای کارزار همچنین نوشتند اعدام به معنای «سلب حیات» و شکلی از خشونت دولتی است و هر اعدام در ایران با هدفی سیاسی و برای ایجاد رعب و وحشت انجام میشود.
روند اعدامها در ایران در سالهای اخیر بهشدت افزایش یافته است و طبق گزارش سازمان حقوق بشر ایران، از ابتدای سال جاری میلادی تاکنون بیش از ۴۵۰ نفر اعدام شدهاند.
بر اساس آمار هرانا، شمار اعدامها از بیش از ۳۵۱ مورد در سال ۱۴۰۰ به دستکم دو هزار و ۴۸۸ مورد در سال ۱۴۰۴ رسیده است.
اعضای کارزار با اشاره به ادامه اعدام معترضان، بهویژه بازداشتشدگان دیماه، تاکید کردند طرح مساله اعدام برای افکار عمومی ضروری است.
آنها همچنین نوشتند در کنار مخالفت با اعدام، با جنگ و هرگونه مداخله خارجی نیز مخالفاند و آزادی، برابری و نفی هر شکل از استثمار و استبداد را تنها با اتکا به مردم و قدرت جمعی آنان ممکن میدانند.
در بخش دیگری از بیانیه، به اعتصاب غذای بیش از دو هفتهای حدود هزار و ۵۰۰ زندانی واحد دو زندان قزلحصار کرج اشاره شده و آمده است این زندانیان تا زمانی که مقامهای زندان و دادستانی به توقف اجرای احکام اعدام متعهد نشدند، به اعتصاب غذای خود پایان ندادند.
سایت هرانا ششم مرداد گزارش داد زندانیان معترض در زندان قزلحصار پس از ۱۶ روز اعتصاب غذا و تحصن ادامه توقف اعتصاب را به عملی شدن این وعده و پایبندی مسئولان به تعهدات اعلامشده منوط کردند.
اعضای کارزار تهدید دادستانی تهران به مجازات مخالفان اعدام را نشانه گسترش جنبش «نه به اعدام» دانستند و تاکید کردند مخالفت با اعدام باید همه محکومان سیاسی و غیرسیاسی را در بر گیرد.
در پایان این بیانیه آمده است: «قدرت ما در همبستگی ماست و با مقاومت و متشکل شدن، سد استبداد و اعدام را در هم خواهیم شکست.»
در مذاکراتی که سهشنبه ۱۳ مرداد در رم آغاز شد، هیاتهای نظامی، امنیتی و دیپلماتیک لبنان و اسرائیل حضور دارند و هیات اسرائیلی نیز شامل مقامهایی از ارتش این کشور است.
این دور از مذاکرات بر ادامه عقبنشینی نیروهای اسرائیلی از جنوب لبنان، استقرار ارتش لبنان در این مناطق و حل اختلافهای مرزی متمرکز است.
اسرائیل بارها تاکید کرده است اجرای این روند به خروج نیروهای حزبالله از مناطق نزدیک مرز این کشور بستگی دارد.
این نشست در ادامه دور ششم مذاکراتی برگزار میشود که اواخر تیر در رم، بدون دستیابی به توافق نهایی درباره عقبنشینی نیروهای اسرائیلی از لبنان، پایان یافت.
دو طرف در آن دور بر سر ساختار و دستورالعملهای اجرای طرح آزمایشی مناطق حائل در جنوب لبنان به توافق رسیدند؛ طرحی که خروج تدریجی نیروهای اسرائیلی، استقرار ارتش لبنان و پیشبرد خلع سلاح حزبالله را دنبال میکند.
شبکه الحدث گزارش داد هیات لبنانی در مذاکرات رم بر موارد نقض توافق از سوی اسرائیل تمرکز خواهد کرد و از آمریکا خواهد خواست برای اجرای چارچوب توافق بر اسرائیل فشار وارد کند.
به گزارش این شبکه، هیات لبنانی همچنین در تلاش است اجرای طرح مناطق آزمایشی در جنوب لبنان گسترش یابد.
همزمان روزنامه هاآرتص گزارش داد ارتش اسرائیل حضور خود را در عمق جنوب لبنان تقویت کرده و در حال تثبیت کنترل بر مناطقی است که در جریان جنگ به تصرف درآورده.
ساعاتی پیش از آغاز این مذاکرات، نعیم قاسم، دبیرکل حزبالله لبنان، این روند را «شرمآور» خواند و گفت مقامهای لبنانی بهجای حمایت از کشورشان، به اسرائیل کمک کردهاند.
او افزود مذاکرات مستقیم با اسرائیل جز «شرم، تحقیر، ناامیدی و امتیازدهیهای پیاپی» دستاوردی نداشته و از مقامهای لبنانی خواست بهجای مذاکره با اسرائیل، با حزبالله گفتوگو کنند.
قاسم در این سخنرانی تلویزیونی از جوزف عون، رییسجمهوری لبنان، نیز انتقاد کرد و گفت او «نه در جایگاه داور عمل کرده و نه نقشی وحدتبخش داشته، بلکه جانبدارانه و تفرقهافکنانه عمل کرده است؛ رویکردی که با جایگاه او و قدرت لبنان سازگار نیست».
عون ۱۰ مرداد در پیامی به مناسبت روز ارتش اعلام کرد هیچ نیرویی جز ارتش، که نماینده همه لبنانیهاست، نمیتواند از این کشور حفاظت کند.
او افزود: «هیچ سلاحی خارج از چارچوب دولت مشروعیت ندارد و تنها ارتش مسئول دفاع از کشور است.»
نواف سلام، نخستوزیر لبنان، به سخنان دبیرکل حزبالله واکنش نشان داد.
او گفت: «بزرگترین کمک را به اسرائیل کسی کرد که لبنان را یکجانبه وارد ماجراجوییهای بیهوده "جنگ پشتیبانی" کرد و به اسرائیل بهانه داد به ما حمله کند، حاکمیت ما را زیر پا بگذارد، شهرها و روستاها را ویران کند و صدها هزار نفر را آواره سازد.»
او افزود: «کسی که بهتنهایی درباره جنگ تصمیم میگیرد، میکوشد حق تصمیمگیری دولت را همچنان غصب کند و لبنان را به محاسبات و محورهای خارجی پیوند میزند، نمیتواند درباره میهندوستی و حاکمیت به دیگران درس بدهد.»
سلام تاکید کرد حاکمیت لبنان تنها با تصمیمی واحد و مستقل، در دولتی با یک ارتش که اقتدار خود را از طریق نیروهایش بر سراسر کشور اعمال کند، محقق میشود.
اندکی پیش از آغاز مذاکرات، ارتش لبنان تصاویری از راکتهای ۱۲۲ میلیمتری گراد منتشر کرد که به گفته این نهاد، هنگام قاچاق از سوریه برای حزبالله توقیف شدند.
ارتش لبنان همچنین اعلام کرد خودروی مورد استفاده دو قاچاقچی را توقیف کرده و در عملیات جستوجو و یورش علیه دیگر اعضای این شبکه، مهمات و تجهیزات نظامی دیگری نیز کشف و ضبط شده است.
تایمز اسرائیل نوشت انتشار این تصاویر میتواند تلاشی از سوی ارتش لبنان برای نشان دادن جدیت خود در اجرای ماموریت خلع سلاح حزبالله و افزایش فشار بر اسرائیل برای ادامه عقبنشینی از جنوب لبنان باشد.
در همین حال، نیروی موقت سازمان ملل در لبنان، یونیفل، اعلام کرد همچنان بهطور روزانه موارد نقض حریم هوایی لبنان، ایجاد موانع در مسیر گشتهای این نیرو و فعالیتهای اسرائیل در آبهای سرزمینی لبنان را ثبت میکند.
بر اساس گزارش یونیفل، نیروهای حافظ صلح سازمان ملل از ۹ تا ۱۱ مرداد، ۱۲۵ مورد نقض حریم هوایی لبنان را ثبت کردند.
یونیفل همچنین اعلام کرد پهپادهای شناسایی و مسلح اسرائیل در نزدیکی یا بر فراز مواضع این نیرو مشاهده شدهاند.
شماری از مخاطبان ایراناینترنشنال از نقاط مختلف ایران در پیامهایی گفتند بستههای اینترنتی که پیشتر چند هفته یا یک ماه دوام میآورد، اکنون گاه ظرف چند روز یا حتی چند ساعت به پایان میرسد.
این شهروندان تاکید کردند با اینترنت همراه خود حتی از اینستاگرام، یوتیوب یا تلگرام استفاده نمیکنند اما این بستهها «به سرعت برق و باد» تمام میشوند.
کاربران به ریز دقیق و قابل راستیآزمایی مصرف اینترنت خود دسترسی ندارند و اپراتورها نیز تاکنون در این زمینه به شکلی دقیق و شفاف اظهار نظر نکردهاند.
مهدی صارمیفر، روزنامهنگار علم و تکنولوژی، در گفتوگو با ایراناینترنشنال، فرض تخلف و کمفروشی اپراتورها را «محتمل و جدی» خواند.
شش گیگ در سه روز تمام میشود
یک شهروند گفت سرعت اینترنت بهشدت پایین آمده و حتی باز کردن تلگرام نیز به سختی انجام میشود.
او افزود بسته شش گیگابایتی یکماهه همراه اول، با وجود اینکه بیشتر ساعات روز از اینترنت وایفای استفاده میکرده، تنها در سه روز تمام شده است.
مخاطبی دیگر گفت سرعت تمام شدن بستههای اینترنت بهقدری افزایش یافته که یک بسته چهار گیگابایتی تنها هفت تا هشت ساعت دوام میآورد.
یکی دیگر از کاربران نیز گفت او و خانوادهاش پیشتر حداکثر ماهی دو بار بسته شش گیگابایتی خریداری میکردند، اما اکنون ناچارند هر سه روز یک بار بسته جدید بخرند.
شماری از کاربران، این وضعیت را به تغییر شیوه محاسبه ترافیک داخلی و بینالمللی مرتبط دانستند.
یکی از مخاطبان گفت ترافیک سایتهای داخلی پیشتر با تعرفه نیمبها محاسبه میشد، اما اکنون تصور میکند مصرف اینترنت بینالمللی با ضریبی بیشتر از میزان واقعی از بسته او کسر میشود.
یک کاربر در شبکه اجتماعی ایکس نوشت اپراتورها ترافیک بینالمللی را با ضریب ۲.۷ محاسبه میکنند و به همین دلیل بستههای کاربران بسیار زودتر از گذشته تمام میشود.
او به کنایه نوشت: «صد رحمت به داروغه ناتینگهام!»
شهروندی دیگر با اشاره به همین ضریب، گفت: «اگر حس میکنید اینترنت شما خیلی سریعتر از حد معمول تمام میشود، اشتباه نمیکنید؛ چون رسما در سر گردنه زندگی میکنیم!»
تکرار این برداشت در میان کاربران، نشاندهنده ابهام در نظام تعرفهگذاری و بیاعتمادی گسترده به شیوه محاسبه مصرف از سوی اپراتورهاست.
افت سرعت و قطعیهای طولانی
اعتراض شهروندان تنها به تمام شدن سریع بستهها محدود نیست. شماری از شهروندان از افت شدید سرعت و قطع طولانیمدت اینترنت نیز خبر دادند.
یکی از مخاطبان از ایرانشهر گفت اینترنت شرکت مخابرات هر روز از ساعت ۱۲ ظهر تا حدود نیمهشب بهطور کامل قطع میشود.
به گفته او، سرعت دانلود نیز از حدود ۱۶ مگابیت بر ثانیه به نزدیک ۱۰۰ کیلوبیت کاهش یافته است.
یکی دیگر از مخاطبان از تهران، افزایش هزینه بستههای اینترنت و تمام شدن سریعتر حجم آنها را در کنار افزایش قبوض و دیگر هزینههای روزمره، بخشی از فشار اقتصادی حکومت بر مردم توصیف کرد.
فرضیه کمفروشی اپراتورها
فرضیه کمفروشی اپراتورها، یکی از پرتکرارترین موارد مطرح شده در پیامهای شهروندان است.
مخاطبی از تهران گفت: «همین که جمهوری اسلامی برای تامین مخارجش مجبور شده از حساب بانکی مردم پول برداشت کند، پول قبضها را چند برابر حساب کند، قیمت بستههای اینترنت را بالا ببرد و حجمشان را پایین بیاورد و در کل، خرج کشور را از جیب مردم بدهد، نشان میدهد محاصره دریایی آمریکا جواب داده.»
صارمیفر در گفتوگو با ایراناینترنشنال به بررسی دلایل مختلفی پرداخت که باعث شده ترافیک اینترنت شهروندان، «بیش از حد نرمال کنتور بیندازد».
به گفته او، همیشه این اعتراض وجود داشته که اپراتور حجم بسته را طور دیگری محاسبه میکند.
اما با وجود تردیدهای منطقی و قابل درک کاربران، تاکنون اندازهگیری مستقل و دقیقی که بتواند شیوه محاسبه مصرف از سوی اپراتورها را ارزیابی کند، منتشر نشده و جز گزارشهای مردمی، داده دیگری در دست نیست.
صارمیفر تاکید کرد یکی از فرضیههای اصلی و مهم، «کمفروشی و دزدی اپراتورها» از کاربران است؛ اینکه همراه اول و ایرانسل، پس از کاهش درآمد ناشی از قطع گسترده و چند ماهه اینترنت، تلاش کردهاند زیان هنگفت خود را از طریق افزایش دفعات خرید بسته از سوی کاربران جبران کنند.
بنابراین یکی از فرضیههای منطقی این است که اپراتورها برای جبران کاهش درآمد، حجم واقعی کمتری در اختیار کاربر قرار میدهند تا او در بازههای زمانی کوتاهتر ناچار به خرید بستهای تازه شود.
صارمیفر در عینحال تاکید کرد دلایل فنی دیگری هم میتواند در این ماجرا موثر باشد.
بهروزرسانیهای معوق و مصرف پنهان اینترنت
این روزنامهنگار توضیح داد بسیاری از کاربران در دوره قطعی ۸۸ روزه اینترنت، امکان بهروزرسانی سیستمعامل و برنامههای تلفن همراه خود را نداشتند. با بازگشت نسبی اینترنت و دسترسی به فیلترشکنهای کارآمد، ممکن است بهروزرسانیهای معوق بهطور خودکار آغاز شده و بدون اطلاع کاربر، بخش قابل توجهی از حجم بسته را مصرف کرده باشد.
بهروزرسانی برنامهها، پشتیبانگیری خودکار عکسها و ویدیوها، همگامسازی فایلها با سرویسهای ابری و پخش خودکار ویدیو در شبکههای اجتماعی، از جمله مواردی است که میتواند مصرف اینترنت را بدون دخالت مستقیم کاربر افزایش دهد.
صارمیفر عامل موثر دیگر را ماهیت و کارکرد نامشخص برخی فیلترشکنها خواند و گفت بعضی از آنها ممکن است مصرف اضافه ایجاد کنند یا حتی به ابزاری برای جاسوسی، نصب بدافزار و سوءاستفاده از منابع فنی دستگاه تبدیل شوند.
به گفته او، هکرها در برخی موارد ممکن است از توان پردازشی و اینترنت دستگاه کاربران برای فعالیتهایی مانند استخراج رمزارز یا انتقال داده استفاده کنند؛ هرچند محدودیت پهنای باند در ایران، امکان برخی از این سوءاستفادهها را کاهش میدهد.
صارمیفر در عین حال تاکید کرد در شرایط فعلی نمیتوان بهطور دقیق تعیین کرد تمام شدن غیرعادی بستههای اینترنت صرفا ناشی از کمفروشی اپراتورهاست یا بهروزرسانیهای خودکار، فعالیت برنامهها در پسزمینه، استفاده از فیلترشکن یا ترکیبی از این عوامل.
کاربران معمولا تنها میتوانند میزان کلی حجم باقیمانده بسته خود را مشاهده کنند و به اطلاعاتی دقیق، مستقل و قابل راستیآزمایی درباره زمان مصرف، نوع ترافیک و شیوه محاسبه آن از سوی اپراتور دسترسی ندارند.
