ها‌آرتص: اگر حماس به طرح صلح ترامپ بگوید «بله، اما…» چه خواهد شد؟

به گزارش این روزنامه، طی چهار روز پس از اعلام طرح ترامپ، چند تحول مهم رخ داد. گروهی از کشورهای عربی و مسلمان از طرح حمایت کردند اما با ادبیاتی متفاوت از سند اصلی؛ نشانه‌ای که نشان می‌دهد خواهان اصلاحاتی در متن هستند. تنها قطر آشکارا اعلام کرد که سند ترامپ باید مبنای مذاکره باشد و برخی بندهای مربوط به توافق پایان جنگ نیاز به شفاف‌سازی دارند. این موضع پس از آن مطرح شد که دوحه با دریافت تضمین‌های امنیتی بی‌سابقه از واشینگتن، موقعیت منطقه‌ای خود را تقویت کرد.

هاآرتص می‌نویسد طرحی که ترامپ به نتانیاهو ارائه داد، با نسخه‌ای که چند روز قبل با رهبران عربی به اشتراک گذاشته بود تفاوت داشت. نتانیاهو خواستار درج عباراتی مبهم درباره جدول زمانی خروج اسرائیل از غزه شد؛ خواسته‌ای که ترامپ برای جلب موافقت اسرائیل پذیرفت، هرچند رهبران عرب به‌شدت با آن مخالفت کرده بودند. همین تغییرات احتمالاً موجب خواهد شد که حماس پیش از هرگونه پذیرش، خواستار مذاکره مجدد و اصلاح سند شود.

طبق این طرح، حماس دو امتیاز مهم به دست می‌آورد: آزادی هزاران زندانی فلسطینی و تضمین مصونیت رهبرانش در قطر از حملات اسرائیل. اما نبود یک جدول زمانی مشخص برای خروج کامل اسرائیل از غزه، از نگاه حماس «نقطه شکست» توافق است، چرا که نتانیاهو می‌تواند پس از آزادی گروگان‌ها بار دیگر جنگ را از سر بگیرد.

به نوشته هاآرتص، پرسش کلیدی این است که آیا ترامپ به کشورهای عربی اجازه خواهد داد بندهایی از طرح را تغییر دهند تا رضایت حماس جلب شود یا خیر. حماس می‌داند که رد توافق به معنای ادامه حملات اسرائیل است، اما تجربه‌های پیشین نشان می‌دهد این گروه همواره ترجیح داده جنگ را ادامه دهد تا اینکه توافقی بپذیرد که امکان بازگشت دوباره جنگ را فراهم کند.

با این حال، حماس تاکنون طرح ترامپ را رسماً رد نکرده و همین نکته به گفته تحلیل‌گران حیاتی است. قطر، مصر و ترکیه تلاش می‌کنند این گروه را به سمتی ببرند که طرح را نه رد کند و نه بی‌قید و شرط بپذیرد، بلکه در قالب یک «بله مشروط» وارد مذاکره شود.

در پایان، هاآرتص نتیجه می‌گیرد که تصمیم نهایی به دست ترامپ است: یا به نسخه اولیه طرح بازگردد و حمایت کشورهای عربی و شاید حماس را به دست آورد، یا با تغییرات مورد نظر نتانیاهو بایستد و خطر فروپاشی کامل روند صلح را بپذیرد.