پس از حدود سه ماه قطع سراسری اینترنت در ایران، شماری از شهروندان با ارسال پیامهایی به ایران اینترنشنال از برقراری دوباره دسترسی به اینترنت بینالملل، عمدتا با سرعت محدود، خبر دادهاند.
پیامهای ارسالی به ایران اینترنشنال، ترکیبی از خوشحالی، خستگی، اعتراض و امید را بازتاب میدهد.
برخی کاربران با اشاره به طولانی بودن قطعی اینترنت نوشتهاند: «سلام، بالاخره وصل شدیم، ولی این حق ما نبود که ۸۸ روز قطع باشیم» و «سلام، بعد از ۹۰ روز از محلات، واسه وصل شدن چیزی که حق هر آدمیه باید ذوق کنیم.»
در کنار ابراز خوشحالی از بازگشت ارتباط، برخی نیز نسبت به پیامدهای این دوره اعتراض کردهاند. یکی از شهروندان نوشته است: «قربون دستت که دستور دادی اینترنت بینالملل وصل شه. حالا بیزحمت دستور بده اونایی که کسبوکار اینترنتیشون نابود شد برگردن سر کارشون.»
همزمان، پیامهایی با مضامین سیاسی و امید به آینده نیز دیده میشود؛ از جمله: «امروز (۵ خرداد) وصل شدم بعد از سه ماه. فقط مردم عزیزم، تورو خدا ناامید نشید، این آخرین نبرده» و «مردم ایران، اینترنت حق طبیعی ماست. خوشحال باشید، ولی فکر نکنین امتیازیه که بهمون دادن، تسلیم نمیشیم.»
بازگشت تدریجی اینترنت در حالی رخ میدهد که بسیاری از کاربران همچنان از کیفیت پایین اتصال و تداوم اختلالها خبر میدهند.
بنا بر گزارشهای رسیده، قیمت اقلام دارویی و بهداشتی طی دو ماه گذشته تا ۳۸۰ درصد گرانتر شدهاند. بخشی از گرانیها مربوط به داروهای عمومی و بدون نسخه است.
در یک نمونه، یک ورق استامینوفن ساده که کمتر از دو هزار تومان قیمت دارد، تا ورقی ۲۷ هزار تومان فروخته میشود.
افزایش حق بیمه همزمان با کاهش تعهدات درمانی
در کنار بحران دارویی، روایتهای رسیده به ایراناینترنشنال حاکی است هزینه حداقل بیمه تامین اجتماعی «اجباری»، هفت میلیون و ۴۰ هزار تومان و نوع «اختیاری» آن پنج میلیون و ۵۰۰ هزار تومان شده است.
با وجود افزایش هزینه بیمه، بسیاری از خدمات درمانی همچنان با قیمتهای سنگین ارائه میشوند.
بهطور مثال درمان بیماریهای معمولی مثل آنفولانزا حدود یک میلیون و ۷۰۰ هزار تومان هزینه دارد.
قیمت ویزیت ۳۰۰ هزار تومان، دارو ۷۰۰ هزار تا یک میلیون تومان و قیمت تزریقات از ۴۰۰ هزار تومان به بالاست.
پدر یک کودک بیمار خاص به ایراناینترنشنال گفت با وجود داشتن بیمه درمانی، پوشش هزینههای کاردرمانی فرزندش کاهش یافته و در حالی که پیشتر هفتهای چهار جلسه کاردرمانی دریافت میکرد، اکنون بیمه تنها هزینه دو جلسه در ماه را تقبل میکند.
به گفته او، مابقی جلسات باید آزاد محاسبه شود: هر جلسه ۸۰۰ هزار تومان یا به عبارتی حدود ۱۱ میلیون تومان هزینه کاردرمانی ماهانه.
این در حالی است که دیگر هزینهها همچون پوشک، هزینه دارو و نوار مغز را بیمه تقبل نمیکند و او خود نیز از هشت ماه پیش بیکار است.
حسینعلی شهریاری، رییس کمیسیون بهداشت و درمان مجلس شورای اسلامی، چهارم خرداد ناتوانی بیمهها در پرداخت هزینه داروها را به «قیمت بالای نمونههای خارجی» نسبت داد.
او گفت پرداخت از جیب مردم در حوزه سلامت به ۵۵ تا ۷۰ درصد رسیده است.
افزایش هزینه اقلام درمانی و فشار بر بیماران خاص
شهروندان در ماههای اخیر از کمیاب یا چند برابر شدن داروهایی خبر دادهاند که قطع یا اختلال در مصرف آنها میتواند پیامدهای جدی برای سلامت بیماران داشته باشد.
رییس کمیسیون بهداشت مجلس نیز از افزایش قیمت بین سه تا پنج برابری برخی داروهای وارداتی خبر داد و گفت در برخی مقاطع، بین ۹۴۰ تا ۱۰۰۰ قلم دارو در کشور با کمبود مواجه بودهاند که برخی از آنها حیاتی هستند.
بیماری مبتلا به «آتاکسی فردریش» در پیامی به ایراناینترنشنال نوشت: «داروی اسکای کلاریس برای درمان این بیماری با وجود وعدههای چند ساله، هنوز وارد کشور نشده است.»
آتاکسی فردریش یک بیماری نادر ژنتیکی و پیشرونده است که به سیستم عصبی و عضلات آسیب میزند و باعث اختلال در تعادل، راه رفتن و هماهنگی حرکات میشود و در صورت عدم درمان، میتواند گفتار، تحرکات قلب و توان حرکتی بیماران را تحت تاثیر قرار دهد.
فردی مبتلا به یک بیماری خودایمنی در پیامی نوشت بهخاطر پیدا نکردن یک قرص ساده، کارش به بستری در بیمارستان کشیده است.
شهروند دیگری نیز با اشاره به افزایش قیمت داروی ضدالتهاب «رمیکید» برای درمان بیماری خودایمنی، گفت باید هر دو ماه، سه عدد از این دارو همراه با مانیتورینگ تزریق شود
بهدلیل نبود واردات از سوی شرکتهای داخلی، مدل هلندی آن یافت نمیشود و تولید هندی آن از فروردین تا خرداد از عددی هشت میلیون تومان به ۱۵ میلیون تومان افزایش یافته است.
مخاطبی هم گفت پدرش در حال گذراندن یک دوره درمانی افسردگی و اضطراب است، اما داروهایش همچون «سرترالین» و «ترانکوپین» در بازار موجود نیست.
پیشتر نیز ایراناینترنشنال در گزارشهایی به کمیاب شدن داروهای مرتبط با اعصاب و روان اشاره کرده بود. بر اساس گزارشها، شماری از شهروندان با توجه به این کمبود و گرانی، روند درمان خود را متوقف کردهاند.
این بحران دارویی در دیگر بیماریها نیز دیده میشود.
بیماری مبتلا به پارکینسون به کمیاب شدن داروهایش اشاره کرد و گفت او تحت هیچ بیمه درمانیای نیست و اگر موفق به پیدا کردن داروها شود، با توجه به سه برابر شدن قیمتها، قادر به خریدن آنها نیست.
انجمنهای مرتبط با بیماریهای خاص نیز در هفتههای اخیر به افزایش فشار بر بیماران اشاره کردهاند.
بهروز مروتی، مدیر «کمپین معلولان»، گفت حدود ۴۵ هزار فرد دارای آسیب نخاعی در ایران با افزایش شدید هزینه اقلامی مانند سوند، سرنگ، پانسمان تخصصی، گاز استریل، کیسه سوند و داروهای مرتبط با زخم بستر روبهرو شدهاند.
یک شهروند در پیامی به ایراناینترنشنال، از نایاب شدن داروی «مایفورتیک» که اصلیترین دارو در پیوند کلیه است، خبر داد و گفت اگر هم پیدا شود، به قیمت ۱۲۰ میلیون تومان به فروش میرسد.
شهروندی از کاشان گفت در فضاهای عمومی این شهر به کودکان حدود ۱۰ ساله، کار با کلاشنیکف را آموزش میدهند.
او توضیح داد: «در هر چهارراه و میدان، چادرهایی برپا کردهاند و به زنان و کودکان تیراندازی و کار با اسلحه آموزش میدهند. از کودکانی که باید کاملا از این مسائل دور باشند، سوءاستفاده ابزاری میکنند و افکار و روحیاتشان را تحت تاثیر قرار میدهند. واقعا چنین چیزی در بسیاری از کشورهای دنیا غیرقابل تصور است.»
نهادهای حقوق بشری استفاده ابزاری حکومت از کودکان و نوجوانان در فعالیتهای امنیتی، تبلیغاتی و سرکوبگرانه را نقض آشکار حقوق کودکان و تعهدات بینالمللی میدانند.
شهروندی با اشاره به تداوم تجمعات حکومتی شبانه، گزارش داد کودکان ۱۰ و ۱۲ ساله با لباسهای نظامی به این گردهماییها آورده میشوند و تحت آموزشهای ایدئولوژیک قرار میگیرند.
ایراناینترنشنال همچنین ویدیویی دریافت کرده که حضور کودکان با لباسهای نیروهای بسیج و سپاه پاسداران را در ایستهای بازرسی شبانه در بندرعباس نشان میدهد.
اوایل فروردین، رحیم نادعلی، معاون فرهنگی سپاه پاسداران تهران، با حضور در صداوسیما تایید کرده بود این نهاد کودکان ۱۲ ساله و نوجوانان را مسلح کرده و در ایستهای بازرسی خیابانی بهکار میگیرد.
حضور «بچهبسیجیها» در خیابانها
پیامهای رسیده همچنین از استفاده مستقیم از کودکان و نوجوانان در فضای امنیتی و سرکوب خبر میدهند.
مخاطبی از تهران گفت که در ایستهای بازرسی «واقعا از کودکان کمسنوسال استفاده میکنند و به آنها اسلحه میدهند».
شهروندی دیگر نیز از استفاده از «نیروهای کودک» در عملیات سرکوب و بازرسی در خیابان هاشمی، واقع در منطقه ۹ تهران خبر داد.
در رشت هم یکی از مخاطبان گزارش داد: «در محدوده شهرداری به کودکان خردسال اسلحه دادهاند و آنها نیز مردم را تهدید میکنند.»
بهمن سال گذشته نیز پیامهای متعددی از شهرهای مختلف به ایراناینترنشنال رسیده بود که نشان میداد از کودکان و نوجوانان عضو بسیج در سرکوب مسلحانه معترضان در شبهای ۱۸ و ۱۹ دیماه استفاده شده است.
برای نمونه، گزارشهایی از ملایر منتشر شد که بر اساس آن، به نیروهای موسوم به «بچهبسیجیها» سلاح جنگی از جمله کلاشنیکف داده شده و این افراد در کنار دیگر نیروهای امنیتی، به سوی معترضان شلیک کرده بودند.
شاهدان عینی گفته بودند بسیاری از این افراد سن بسیار پایینی داشتهاند و آموزشندیده به نظر میرسیدند.
روایتهای مشابهی نیز از لاهیجان و فومن دریافت شده بود.
شهروندان گفته بودند در شب ۱۸ دی، شمار نیروهای سرکوب محدود بوده و بخش قابل توجهی از آنها نوجوانانی بودهاند که لباسهای سپاه و بسیج برایشان بزرگ و گشاد بوده و سن پایین آنها را آشکار میکرده است.
پیامهایی که به تازگی از خرمآباد به دست ایراناینترنشنال رسیده نیز نشان میدهد مسجد سیدالشهدا در این شهر به پایگاه نیروهای بسیج تبدیل شده و کودکانی با لباس بسیجی در آن حضور دارند.
به گفته یک شهروند، این کودکان تحت تاثیر تبلیغات و آموزشهای ایدئولوژیک قرار گرفتهاند.
شهروندی از گرگان هم گزارش داد از کودکان برای بستن خیابانها و ایجاد تجمعهای حکومتی استفاده میشود: «با بچههای حداکثر ۹ ساله سپر انسانی درست میکنند و برای شعار دادن خیابانها را میبندند.»
به گفته او، میدان شهرداری گرگان نیز با اتوبوس مسدود میشود تا مراسم حکومتی و نماز جماعت برگزار شود.
در پیامی دیگر، یکی از مخاطبان از برگزاری تجمعهای شبانه حکومتی در نظامآباد تهران خبر داد و گفت شبها گروههایی را با اتوبوس به این منطقه منتقل میکنند و در میان آنها، زنان، سالمندان و کودکان، حضور دارند.
بر اساس حقوق بینالملل، از جمله کنوانسیون حقوق کودک، بهکارگیری افراد زیر ۱۸ سال در فعالیتهای نظامی و امنیتی مسلحانه ممنوع است.
استفاده از کودکان و نوجوانان برای سرکوب داخلی، بهویژه با سلاح جنگی، میتواند مصداق نقض فاحش حقوق بشر و در مواردی جنایت بینالمللی تلقی شود.
