ایالات متحده حمله هفتم آوریل به کنسولگری کویت در بصره عراق را «شدیدا» محکوم کرد.
دفتر امور خاور نزدیک وزارت خارجه آمریکا اعلام کرد این کشور از دولت عراق خواسته است که «گروههای تروریستی عراقی همسو با جمهوری اسلامی را که این حمله را انجام دادند پاسخگو کند و آنها را برچیند».
ارتش اسرائیل پنجشنبه ۲۰ فروردین پیش از حمله احتمالی خود هشدار تخلیه برای حومه جنوبی بیروت که به نام «ضاحیه» شناخته میشود و مقر حزبالله است، صادر کرد.
سرهنگ آویخای آدراعی، سخنگوی ارتش، هشدار داد: «نیروی دفاعی اسرائیل به عملیات و حمله به زیرساختهای نظامی متعلق به سازمان تروریستی حزبالله در سراسر ضاحیه ادامه میدهد. نیروی دفاعی اسرائیل قصد آسیب رساندن به شما را ندارد و بنابراین، برای حفظ ایمنی خود، باید فورا منطقه را تخلیه کنید.»
ارتش اسرائیل با وجود آتشبس با جمهوری اسلامی و علیرغم هشدارهای تهران اعلام کرد که چهارشنبه سنگینترین حملات خود را به حزبالله انجام داده است.
این حملات صدها کشته و زخمی برجای گذاشته و موجب شده است که دولت لبنان اعلام عزای عمومی کند.
ارتش اسرائیل همچنین اعلام کرد که در حملات چهارشنبه به بیروت، علی یوسف حرشی، برادرزاده و از معتمدان نزدیک نعیم قاسم، دبیرکل حزبالله لبنان کشته شده است.
در بیانیه ارتش اسرائیل آمده که حرشی از نزدیکان و مشاوران اصلی نعیم قاسم بود و نقش مهمی در مدیریت و تامین امنیت دفتر او داشت.
ارتش اسرائیل همچنین اعلام کرد که در حملات شبانه، دو گذرگاه اصلی مورد استفاده نیروها و فرماندهان حزبالله برای جابهجایی از شمال به جنوب رود لیتانی هدف قرار گرفت. به گفته این نهاد، این مسیرها برای انتقال هزاران سلاح، راکت و پرتابگر استفاده میشد.
در ادامه این بیانیه آمده است که حدود ۱۰ محل نگهداری سلاح، پرتابگرها و مراکز فرماندهی متعلق به حزبالله در جنوب لبنان نیز هدف قرار گرفته است.
درخواست برخی کشورهای غربی برای توقف حملات
همزمان با تداوم حملات اسرائیل به لبنان، برخی کشورهای غربی از جمله اسپانیا، استرالیا، فرانسه و بریتانیا خواستار توقف این حملات شدند.
کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، نیز تاکید کرد آتشبس در جنگ ایران باید لبنان را نیز دربر بگیرد. او افزود حزبالله لبنان را به جنگ کشانده و باید خلع سلاح شود.
همچنین سفیر مصر در بیروت خبر داد تلاشهای گستردهای در جریان است تا لبنان نیز بخشی از توافق آتشبس میان جمهوری اسلامی و آمریکا باشد.
پزشکیان: ادامه حمله به لبنان مذاکره را بیمعنا خواهد کرد
همزمان مقامات جمهوری اسلامی نیز خواستار توقف این حملات شدند و تهدید کردند که در صورت عدم توقف این حملات، در مذاکرات برنامهریزیشده با آمریکا شرکت نخواهند کرد.
مسعود پزشکیان در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «تجاوز دوباره اسرائیل به لبنان نقض آشکار توافق اولیه آتشبس است و این نشانه خطرناکی از فریب و عدم پایبندی به توافقات احتمالی است.»
او افزود: «تداوم این اقدامات، مذاکره را بیمعنا خواهد کرد و دستهای ما بر ماشه باقی است.»
همچنین حساب محمدباقر قالیباف در شبکه ایکس، با اشاره به حملات اسرائیل به لبنان، نوشت: «نقض آتشبس هزینههای مشخص و واکنشهای قوی بههمراه دارد. فورا آتش را خاموش کنید.»
او افزود: «لبنان و کل محور مقاومت، بهعنوان متحدان جمهوری اسلامی، بخش جداییناپذیر آتشبس را تشکیل میدهند.»
قالیباف ادامه داد: «شهباز شریف، نخستوزیر، بهصورت علنی و صریح بر موضوع لبنان تاکید کرد؛ هیچ جایی برای انکار و عقبنشینی وجود ندارد.»
در پی افزایش آمار تلفات حملات ۱۹ فروردین اسرائیل به لبنان، نواف سلام، نخست وزیر لبنان، پنجشنبه ۲۰ فروردین گفت ادارات دولتی تعطیل و پرچمها نیمهافراشته خواهند شد.
به نوشته پولتیکو، در حالی که اروپا خواهان بازگشت ثبات و آرامش، بازگشایی تنگه هرمز و همچنین بازسازی زیرساختهای آسیبدیده است، از تصمیمات یکجانبه واشینگتن، مانند احتمال گرفتن عوارض عبور و مرور در تنگه هرمز، نگران است.
این وضعیت که پیشتر در غزه و اوکراین نیز تجربه شده، نشاندهنده الگویی است که در آن اروپا همواره باید هزینههای مالی آشفتگیهای ایجادشده بهوسیله کاخ سفید را بپردازد.
به نوشته پولتیکو، دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، همواره آشفتگیهایی ایجاد میکند و سپس اروپا را برای کمک و بازگرداندن ثبات یا پرداخت هزینهای زیاد برای مدیریت بحران، فرامیخواند.
از غزه تا اوکراین و اکنون تنگه هرمز، این الگوی رفتاری بهوضوح در سیاستهای ترامپ مشاهده میشود.
پنج دیپلمات و مقام رسمی اتحادیه اروپا بر این باورند که پس از اعلام توافق آتشبس میان رییسجمهوری آمریکا و تهران، این الگوی نگرانکننده احتمالا در تنگه هرمز نیز تکرار خواهد شد.
رهبران اروپایی پیش از این برای مشارکت در بازسازی و بازگشایی این آبراه استراتژیک پس از توقف درگیریها، متعهد شده بودند.
کشورهای فرانسه، آلمان و بریتانیا احتمالا مسئولیت مالی عملیات پرهزینه اسکورت کشتیها و مینروبی در تنگه را بر عهده خواهند داشت و کشتیهای تجاری آنها نیز ممکن است برای عبور از این مسیر، مجبور به پرداخت مبالغی هنگفت شوند.
رییسجمهوری آمریکا، ۱۹ فروردین اعلام کرد برای گرفتن عوارض از تنگه هرمز، به ایجاد یک سازوکار «سرمایهگذاری مشترک» با همکاری ایران و عمان فکر میکند.
در صورت محقق شدن این موضوع، کشتیها باید هزینههایی را پرداخت کنند که پیش از جنگ وجود نداشته است.
علاوه بر این، هزینههای انرژی در اروپا حتی در صورت پایداری آتشبس، تا ماهها بالا خواهد ماند.
با نگاهی به این روند، یک حقیقت تلخ آشکار میشود: اروپا برای باقی ماندن در ائتلاف با آمریکا باید هزینه بیشتری بپردازد.
ناچو سانچز آمور، عضو کمیته روابط خارجی پارلمان اروپا، در این باره گفت: «ما با یک الگوی تکراری مواجه هستیم. ما در غزه باید هزینه بازسازی را بپردازیم، در اوکراین هزینههای جنگ را عملا بهتنهایی به دوش میکشیم و حالا هم احتمالا باید هزینه پاکسازی تنگه هرمز را متقبل شویم.»
او تاکید کرد مبنای عمل سازمان پیمان نظامی آتلانتیک شمالی (ناتو) باید بر پایه تعهد متقابل باشد، اما شرایط فعلی اصلا چنین نیست.
چالش بازگشایی تنگه استراتژیک هرمز
ساعاتی پس از آن که ترامپ با عقبنشینی از تهدیدات خود علیه جمهوری اسلامی، توافق آتشبس را اعلام کرد، رهبران اتحادیه اروپا این اتفاق را «پیروزی دیپلماسی» دانستند.
اورسولا فون در لاین، رییس کمیسیون اروپا، نیز در فضای مجازی از این تنشزدایی استقبال کرد.
با این حال، رهبران اروپایی بلافاصله خود را برای چالش بزرگ بعدی، یعنی چگونگی بازگشایی تنگه هرمز، آماده کردند.
امانوئل مکرون، رییسجمهوری فرانسه، ۱۹ فروردین اعلام کرد گروهی متشکل از ۱۵ کشور برای تسهیل تردد دریایی در تنگه هرمز تلاش خواهند کرد.
اما اجرای این وعده بسیار دشوار است، چرا که هزینههای چنین عملیاتی با احتساب نرخ تورم، میتواند بیش از یک میلیارد دلار شود.
مقامات ارشد اروپایی از جمله کییر استارمر، نخست وزیر بریتانیا و کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، برای تضمین پایداری این آتشبس دوهفتهای راهی منطقه شدهاند.
دفتر نخستوزیر بریتانیا اعلام کرد استارمر با رهبران کشورهای حوزه خلیج فارس درباره احیای آزادی ناوبری گفتوگو خواهد کرد.
یک دیپلمات اروپایی که نخواست نامش فاش شود، تاکید کرد تعهد اروپا برای پاکسازی تنگه هرمز به معنای دادن «چک سفیدامضا» نیست.
او خاطرنشان کرد حتی اگر نیازی به عملیات مینروبی نباشد، اروپا تا مدتها، همچنان از اثرات و پیامدهای جنگ بر بازار انرژی، رنج خواهد برد.
ضعف در تحمیل اراده سیاسی
این فضای تردید و احتیاط، احتمالا به نشست غیررسمی آتی رهبران اروپایی در قبرس نیز کشیده خواهد شد.
آنها در این نشست باید درباره پیامدهای جنگ با جمهوری اسلامی و چگونگی تامین حمایتهای مالی از اوکراین تصمیم بگیرند.
به گفته تحلیلگران، واقعیت بنیادی این است که اروپا همچنان از ضعف نسبی خود در عرصه جهانی رنج میبرد.
اروپا بهدلیل نداشتن قدرت سخت برای تحمیل اراده خود، همواره مجبور است با مذاکره و پرداخت هزینههای مالی، راهی برای خروج از بحرانها و به حداقل رساندن ضرر پیدا کند.
این وضعیت، اروپا را به بازیگری تبدیل کرده که همواره باید صورتحساب تصمیمات واشینگتن را بپردازد.
