دنبالهدار میانستارهای اطلس۳آی که ۱۰ تیر ۱۴۰۴ با پیمایش رصدخانه اطلس کشف شد، سومین مهمان بیرونی شناختهشده در منظومه ماست. این جرم احتمالا قدمتی تا حدود هفت میلیارد سال دارد و هدفی کمنظیر برای مطالعه مواد اولیه سامانههای سیارهای است و هیچ خطری برای زمین ندارد.
دنبالهدار اطلس۳آی (با نام رسمی C/2025 N1) یک جرم میانستارهای است که از بیرون از منظومه شمسی وارد شده است. این جرم در اول ژوئیه ۲۰۲۵ در رصدخانه ریو هورتادو شیلی کشف شد.
ویژگیهای مداری، از جمله خروج از مرکز آن نشان داد که این جرم روی یک مسیر هذلولی از فضای بینستارهای وارد شده و وابسته به خورشید نیست.
۳آی، مخفف «سومین شیء میانستارهای» است، چرا که پیش از آن تنها دو مهمان میانستارهای (اوموآموا در ۲۰۱۷ و بوریسوف در ۲۰۱۹) شناسایی شده بودند.
بررسی مسیر حرکت این دنبالهدار نشان میدهد که احتمالا از یکی از بخشهای کهکشان راه شیری سرچشمه گرفته است.
برآوردها فعلا حاکی است سن این جرم آسمانی حدود ۷ میلیارد سال است، عددی که آن را به یکی از کهنترین دنبالهدارهای مشاهدهشده تبدیل میکند.
سرعت بالای این جرم (حدود ۵۸–۶۱ کیلومتر بر ثانیه نسبت به خورشید) نیز موید منشا بیرونی آن است. ورود چنین جرم باستانی از فضای میانستارهای به محدوده درونی منظومه شمسی پدیدهای بسیار نادر و منحصربهفرد محسوب میشود.
اهمیت علمی و دلیل توجه ویژه دانشمندان
دنبالهدار اطلس۳آی از منظر علمی یک مورد استثنائی و هیجانانگیز است، در حالی که تمام سیارات، سیارکها و دنبالهدارهای بومی منظومه شمسی ما دارای منشا مشترکی هستند، این جرم واقعا یک بیگانه کیهانی است و سرنخهایی از چگونگی شکلگیری دنیاهای فراتر از منظومه ما به همراه دارد.
دانشمندان ناسا و آژانس فضایی اروپا از ابتدای کشف آن برنامه رصدی گستردهای را آغاز کردهاند و با استفاده از تلسکوپهای زمینی و فضایی متعدد آن را زیر نظر گرفتهاند.
به گفته آنها، بررسی یک دنبالهدار میانستارهای فرصتی کمنظیر برای مطالعه مواد اولیه شکلگیری سایر منظومههای ستارهای است؛ این جرم همچون یک کپسول زمان از دل کهکشان راهشیری است که میتواند ترکیب شیمیایی و شرایط حاکم بر سیارات و دنبالهدارهای سامانههای دیگر را آشکار سازد.
نهادهای بینالمللی مانند «شبکه بینالمللی هشدار سیارکها» (IAWN) از این فرصت برای تمرین و بهبود روشهای پیشبینی مدار اجرام بهره میبرند تا آمادگی بهتری برای مواجهه با اجرام بالقوه خطرناک در آینده کسب کنند.
ترکیبات و مواد تشکیلدهندهٔ دنبالهدار (بر اساس دادههای طیفسنجی)
دنبالهدار اطلس۳آی، یک گیسوی سبز رنگ دارد که رنگ سبز آن ناشی از گازهای خاص (مثلا سیانید) است که در اثر تابش خورشید میدرخشند.
دانشمندان با استفاده از تلسکوپهای قوی (مانند جیمز وب و VLT) ترکیب شیمیایی اطلس ۳آی را بررسی کردهاند.
نتایج طیفسنجی فروسرخ به وسیله تلسکوپ فضایی جمیز وب در اوت ۲۰۲۵ نشان میدهد که گیسوی این دنبالهدار بهطرز غیرمعمولی غنی از گاز دیاکسید کربن (CO₂) است.
همچنین مقادیر کمتری بخار آب، یخ آب، منوکسید کربن (CO) و گاز کربونیل سولفید (OCS) در اطراف هسته شناسایی شده است.
اندازهگیریها نشان میدهد که نرخ خروج گازهای اصلی از هسته بسیار قابل توجه است؛ برای مثال، در هر ثانیه حدود ۱۲۹ کیلوگرم دی اکسید کربن و تنها ۶٫۶ کیلوگرم آب از هسته آزاد میشود.
این نسبت غیرمعمول، یعنی غالب بودن دیاکسید کربن نسبت به آب، بر خلاف بیشتر دنبالهدارهای منظومه شمسی است که عمدتا بخار آب منتشر میکنند.
چنین ترکیب دیاکسید کربن محوری، ممکن است نشاندهنده خاستگاه بسیار سردتر یا شرایط متفاوت تکوین این جرم در منظومه مادریاش باشد.
علاوه بر مواد یادشده، رد پای برخی مولکولها و عناصر کمیاب نیز در اطلس۳آی دیده شده است. برای نمونه، رصدهای طیفسنجی فرابنفشVLT در ماههای جولای و اوت ۲۰۲۵ حضور گاز سیانید (CN) و بخار فلز نیکل (Ni) را در گیسوی دنبالهدار تایید کردند.
آشکارسازی نیکل در کنار غیاب آشکار بخار آهن، جالب توجه بود؛ چرا که در دنبالهدارهای معمولی منظومه شمسی آهن و نیکل معمولا به نسبتهای مشابه دیده میشوند.
پژوهشگران حدس میزنند که نیکل ممکن است در قالب ترکیبات آلی فراری در سطح هسته وجود داشته باشد که دور از خورشید نیز تجزیه شده و نیکل آزاد میکنند.
هرچند این دنبالهدار از نظر غلظت برخی مواد تفاوتهایی با دنبالهدارهای بومی منظومه شمسی دارد، ترکیبات کلی آن (آب، کربندیاکسید، مونوکسید کربن، سیانید، فلزات فرار و غیره) مشابه دیگر دنبالهدارهاست و از یک هسته یخی-سنگی متعارف حکایت دارد.
حرکت اطلس در میان ستارگان، ظاهر رنگارنگ دنبالهدار به دلیل تغییر فیلترهای نوری تلسکوپ است
اندازه، ابعاد و شکل دنبالهدار بر اساس آخرین مشاهدات
تعیین اندازه دقیق هسته این دنبالهدار به دلیل درخشش گسترده گیسوی اطراف آن دشوار است.
تصاویر تلسکوپ فضایی هابل در تیر ۱۴۰۴ (ژوئیه ۲۰۲۵) نشان داد که قطر هسته این جرم میتواند بین ۰٫۳ تا ۵٫۶ کیلومتر باشد. این بازه عدم قطعیت وسیع، عمدتا به خاطر حضور غبار (گیسو) پیرامون هسته است که باعث میشود هسته بزرگتر و پُرنورتر به نظر برسد.
پژوهشها تاکید دارند که در واقعیت، بخش اعظم نوری که دیده میشود از گیسو است و خود هسته احتمالا در محدوده کمینه همین تخمین قرار دارد.
بر اساس میزان غبار خارجشده، دانشمندان برآورد میکنند قطر واقعی هسته احتمالا کمتر از یک کیلومتر و همرده هسته دنبالهدار میانستارهای قبلی (بوریسوف) باشد.
هرچند برخی مشاهدات اولیه (مثلا با تلسکوپ Swift) قطر را تا حدود پنج کیلومتر هم تخمین زده بودند، این رقم به احتمال زیاد بیش برآورد بوده و ناشی از در نظرگرفتن گیسوی آبیخی اطراف هسته است.
شکل هسته دنبالهدار نیز احتمالا مانند اغلب دنبالهدارها نامنظم و دارای پستیبلندی است. با چرخش هسته نامتقارن، شدت روشنایی دنبالهدار نوسانات دورهای خفیفی نشان میدهد که موید چنین شکل نامنظمی است.
اطلس۳آی در سوم اکتبر ۲۰۲۵ از فاصلهٔ حدود ۰٫۱۹ واحد نجومی (۳۰ میلیون کیلومتر) سیاره مریخ گذر کرد و نزدیکترین دید را در آن زمان به مریخ داشت.
بر اساس مشاهدات مدارگرد مریخ، قطر گیسو چندین هزار کیلومتر تخمین زده شده است. هرچند دوربینهای مدارگرد مریخ نتوانستند خود هسته را در این فاصله تشخیص دهند.
حرکت دنبالهدار اطلس در طول ۱۳ دقیقه به صورت نقطهچین قابل مشاهده است
احتمال برخورد با زمین؛ آیا باید نگران باشیم؟
خیر؛ هیچ احتمال برخوردی میان اطلس۳آی و زمین وجود ندارد و متخصصان بهاتفاق این موضوع را تایید کردهاند.
مسیر مداری این جرم به خوبی محاسبه شده و نشان میدهد که در نزدیکترین حالت، فاصلهٔ آن از زمین حدود ۱٫۸ واحد نجومی (حدود ۲۷۰ میلیون کیلومتر) خواهد بود. این فاصله تقریبا دو برابر فاصله زمین تا خورشید و تقریباً هزار برابر دورتر از ماه نسبت به زمین است.
ناسا و آژانس فضایی اروپا (ESA) با اطمینان اعلام کردهاند که این جرم کاملاً بیخطر است و هیچ سناریویی که در آن این دنبالهدار به زمین برخورد کند وجود ندارد.
شایعات و فیکنیوزهای پیرامون دنبالهدار و پاسخ علمی به آنها
ظهور یک جرم آسمانی نادر مانند اطلس۳آی، مطابق معمول، در کنار توجه علمی فراوان، موجی از شایعات و اطلاعات نادرست را نیز در شبکههای اجتماعی به همراه داشت.
همزمان با نزدیکشدن دنبالهدار به خورشید، در پلتفرمهایی نظیر تیکتاک، ایکس (توییتر) و تلگرام شایعاتی دست به دست میشد مبنی بر این که «یک دنبالهدار غولپیکر در حال برخورد با زمین است» و زمین در آستانهٔ یک رویداد آخرالزمانی قرار دارد.
برخی حتی نقلقولهای جعلی از دانشمندان معروف منتشر کردند که این جرم را تهدیدی حتمی میخواندند.
این ادعاها کاملا بیاساس است. همانطور که اشاره شد، مدار اطلس۳آی به خوبی تعیین شده و این جرم هرگز به زمین نزدیک نخواهد شد.
ادعای داغ دیگری که در فضای مجازی مطرح شد این بود که اطلس۳آی در واقع یک «فضاپیما یا کاوشگر متعلق به موجودات فرازمینی» است که به سوی منظومه شمسی میآید و حتی برخی مدعی شدند این شئ برای جاسوسی یا حمله طراحی شده است.
این شایعه پس از آن قوت گرفت که آوی لوب (استاد دانشگاه هاروارد) در مقالهای احتمال داده بود این جرم شاید یک فناوری بیگانه (مثلا کاوشگر میانستارهای) باشد و سناریوی «اسب تروا» را مطرح کرد که ممکن است عمدا طوری برنامهریزی شده باشد تا از پشت خورشید نزدیک شود و سپس به زمین برسد.
برخی کاربران، سکوت خبری ناسا در مهر و اوایل آبان (ناشی از تعطیلی دولت آمریکا) را نیز به عنوان «پنهانکاری» تعبیر کردند و مدعی شدند سازمانهای فضایی حقیقت را از مردم مخفی میکنند.
جامعه علمی اما به سرعت این گمانهزنی افراطی را رد کرد. ناسا با صراحت نظریه منشا مصنوعی و خصمانه بودن این جرم را مردود اعلام کرد. تام استتلر، دانشمند ارشد برنامه سیارکهای ناسا، تاکید کرد: «اطلس۳آی شبیه یک دنبالهدار است و کارهایی را میکند که دنبالهدارها میکنند.»
تصاویر هابل و سایر تلسکوپها وجود گیسو و دم را بهروشنی نشان دادهاند و ترکیب شیمیایی آن نیز حاوی موادی است که در دنبالهدارهای عادی دیده میشود (مثل آب، CO₂، سیانید و غبارهای معدنی). به بیان دیگر، هیچ نشانه غیرعادی که حاکی از مصنوعی بودن یا فناوریبودن این جرم باشد مشاهده نشده است.
وزارت دفاع رومانی اعلام کرد ایالات متحده تصمیم گرفته است بخشی از نیروهای خود را از جناح شرقی ناتو خارج کند؛ اقدامی که تحلیلگران آن را نشانهای نگرانکننده برای امنیت منطقه دریای سیاه و جسارتبخشی به روسیه ارزیابی کردهاند.
بر اساس آمار وزارت جنگ آمریکا، در حال حاضر حدود ۸۵ هزار سرباز آمریکایی در اروپا مستقر هستند که ۲۰ هزار نفر از آنان پس از تهاجم تمامعیار روسیه به اوکراین در سال ۲۰۲۲ به جناح شرقی ناتو اعزام شدند.
با این حال، آمریکا به متحدانش از جمله رومانی که همسایه اوکراین جنگزده است، اطلاع داده که حضور نظامی خود را در این منطقه کاهش خواهد داد.
بهگفته وزارت دفاع رومانی، واشینگتن تصمیم گرفته است با تغییر اولویتهای خود، بخشی از این نیروها را به ایالات متحده بازگرداند.
وزارت جنگ آمریکا اعلام کرد تیپ دوم رزمی هوابرد از لشکر ۱۰۱ ارتش، طبق برنامه به پایگاه خود در کنتاکی بازخواهد گشت و جایگزینی برای آن اعزام نخواهد شد.
با وجود این، ارتش آمریکا تاکید کرده است این تصمیم بهمعنای عقبنشینی از اروپا یا کاهش تعهد به ناتو نیست و تغییری در وضعیت امنیتی قاره اروپا ایجاد نخواهد کرد.
بهگفته مقامهای رسمی ناتو، حتی با این تغییر، حضور نیروهای آمریکایی در اروپا همچنان بیشتر از سالهای گذشته است.
با این حال، برخی تحلیلگران از جمله جورج اسکوتارو، بنیانگذار اندیشکده مرکز استراتژی نوین در رومانی، هشدار دادهاند که این تصمیم پیام سیاسی خطرناکی برای مسکو دارد. بهگفته او، روسیه ممکن است این اقدام را نشانه کاهش اهمیت دریای سیاه در راهبرد آمریکا تلقی کرده و فشارهای بیشتری بر کشورهای هممرز از جمله رومانی وارد کند.
ایونات موشتهآنو، وزیر دفاع رومانی نیز تاکید کرده است که این تصمیم بهمعنای خروج کامل نیست بلکه صرفاً پایان چرخش تیپی است که در چند کشور ناتو از جمله بلغارستان، رومانی، اسلواکی و مجارستان مستقر بود.
او افزود که بین ۹۰۰ تا ۱۰۰۰ سرباز آمریکایی همچنان در رومانی باقی خواهند ماند تا بهعنوان تضمینی برای امنیت منطقه ایفای نقش کنند.
موشتهآنو همچنین گفت که قابلیتهای استراتژیک آمریکا در رومانی بدون تغییر باقی میماند و سامانه دفاع موشکی در پایگاه ناتو در دووسلو همچنان عملیاتی است.
او افزود پایگاه هوایی کمپیا تورزی بهعنوان مرکز عملیات هوایی متحدین فعال خواهد ماند و پایگاه میهایل کوگالنیچانو نیز در حال توسعه است.
فیلیپس اوبراین، استاد دانشگاه سنتاندروز اسکاتلند هشدار داده که این تصمیم، امنیت کشوری مانند رومانی را که در خط مقدم رویارویی با روسیه قرار دارد، تضعیف خواهد کرد.
او در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «اروپا باید بیدار شود، آمریکا قرار نیست در برابر روسیه از شما دفاع کند.»
دولت لیتوانی اعلام کرد در پی اختلالهای اخیر در حریم هوایی این کشور ناشی از بالونهای مورد استفاده قاچاقچیان، گذرگاههای مرزی لیتوانی با بلاروس تا پایان نوامبر (۹ آذر) برای اکثر مسافران بسته خواهد ماند.
کابینه لیتوانی چهارشنبه هفتم آبان تاکید کرد هر دو گذرگاه مرزی این کشور با بلاروس تا دستکم ۳۲ روز دیگر تعطیل خواهند بود.
اینگا روگینینه، نخستوزیر لیتوانی، در نشست کابینه گفت: «میدانیم این تصمیم برای شهروندان و کسبوکارها دردسرساز خواهد بود و از این بابت متاسفیم، اما امنیت برای ما در بالاترین اولویت قرار دارد.»
او اضافه کرد: «ممکن است این محدودیت را تا هر زمان که لازم باشد، تمدید کنیم. اگر حملات علیه لیتوانی ادامه یابد، این اقدام سختگیرانه نیز ادامه خواهد داشت.»
این محدودیت شامل دیپلماتها و شهروندان کشورهای عضو اتحادیه اروپا، ناتو و اوکراین که قصد خروج از بلاروس را دارند، نمیشود.
مسیرهای ترانزیتی به منطقه کالینینگراد روسیه و همچنین اتباع خارجی دارای ویزای بشردوستانه لیتوانی نیز از این قانون مستثنی خواهند بود.
کالینینگراد منطقهای ساحلی در کنار دریای بالتیک و میان لیتوانی و لهستان است که بهرغم تعلق به روسیه، از سرزمین اصلی این کشور جدا افتاده است.
روگینینه پنجم آبان نیز گفته بود بالونهایی که قاچاقچیان برای حمل سیگار به کار میبرند و در هفتههای اخیر پنج بار موجب تعطیلی فرودگاهها شدهاند، نوعی «حمله ترکیبی» بهشمار میروند و دولت او برنامه دارد آنها را هدف قرار دهد و سرنگون کند.
سازمان گمرک بلاروس هفتم آبان هشدار داد این اقدام «نسنجیده و غیردوستانه» به فعالیتهای تجاری در منطقه آسیب خواهد زد.
الکساندر لوکاشنکو، رییسجمهوری بلاروس، نیز ششم آبان تصمیم لیتوانی برای بستن مرزهای خود با این کشور را اقدامی «فریبکارانه و غیرعقلانی» خواند.
او افزود غرب با راهاندازی «جنگ ترکیبی» علیه بلاروس و روسیه، دوران تازهای از تقسیم و مرزبندی «با سیمخاردار» را در اروپا رقم میزند.
در سالهای اخیر، روابط میان کشورهای عضو ناتو و روسیه بهدلیل مناقشه اوکراین به تیرگی گراییده است. لیتوانی در سال ۲۰۰۴ به عضویت ناتو درآمد.
تحقیقات بلژیک درباره نفوذ پهپادی به حریم هوایی این کشور
تئو فرانکن، وزیر دفاع بلژیک، هفتم آبان اعلام کرد در پی دو مورد مشاهده پهپادهایی بر فراز یک پایگاه نظامی در جنوب شرق این کشور، تحقیقات رسمی آغاز شده است.
او در شبکه اجتماعی ایکس نوشت نگهبانان پادگان شهر مارش-آن-فامن چهارم و ششم آبان چند پهپاد را در حال پرواز بر فراز بخشهای حساس این پایگاه مشاهده کردند و به دنبال آن، تحقیقات پلیس و سازمان اطلاعات نظامی بلژیک آغاز شده است.
فرانکن تاکید کرد: «این اقدام کار آماتورها نبود، بلکه از سوی اپراتورهای حرفهای پهپاد انجام گرفت.»
خبرگزاری رویترز به نقل از یک منبع آگاه گزارش داد حدود پنج پهپاد شامگاه سوم آبان و دو پهپاد شامگاه ششم آبان در این پایگاه دیده شدند، اما بهدلیل تاریکی هوا نوع آنها مشخص نشد.
در هفتههای گذشته، اقدام روسیه در نقض حریم هوایی جناح شرقی ناتو، از جمله بر فراز لهستان و استونی، و فعالیتهای پهپادی مشکوک منتسب به روسیه در آسمان برخی کشورهای اروپایی، مانند دانمارک و آلمان، به نگرانیها در خصوص گسترش دامنه درگیریها در منطقه دامن زده است.
پلیس اسپانیا با انتشار بیانیهای از کشف و ضبط ۲۰ تُن ماریجوانا خبر داد که در کامیونهای یخچالدار حامل فلفل از مراکش پنهان شده بود.
بر اساس این بیانیه که چهارشنبه هفتم آبان منتشر شد، نیروهای پلیس در استان کادیز در جنوب اسپانیا، کامیونی را متوقف کردند که ۱۲ تُن رزین کانابیس (صمغ فشردهشده گیاه شاهدانه) حمل میکرد.
به گفته پلیس، این عملیات ۲۹ مهر انجام شد و محموله مواد مخدر در محفظههای مخفی پشت جعبههای فلفل سبز جاسازی شده بود.
دوم آبان نیز نیروهای پلیس در نزدیکی شهر گرانادا در جنوب اسپانیا کامیون دیگری را توقیف کردند که حامل هشت تُن از این ماده مخدر بود.
هر دو کامیون از شهر طنجه در شمال غربی مراکش وارد شهر الخسیراس اسپانیا شده بودند.
خبرگزاری فرانسه هفتم آبان در همین رابطه نوشت در جریان این عملیات که با همکاری پلیس مراکش انجام شد، ۲۰ نفر به اتهام قاچاق مواد مخدر و جرایم سازمانیافته بازداشت و روانه زندان شدند.
به گفته مقامهای تحقیق، قاچاقچیان برای گریز از پلیس از خودروهای مراقبت و دیدهبانی استفاده میکردند.
به گزارش خبرگزاری فرانسه، بخشی از مواد کشفشده در بستهبندیهایی شبیه آبنبات قرار داشت تا «مصرفکنندگان جوانتر را جذب کند».
مقامهای پلیس همچنین ۹ خودرو، یک قبضه سلاح کمری خودکار و بیش از هفت هزار یورو پول نقد را در جریان این عملیات ضبط کردند.
اسپانیا بهدلیل نزدیکی به مراکش و ارتباطاتش با آمریکای لاتین، یکی از مسیرهای اصلی ورود مواد مخدر به اروپا محسوب میشود.
مراکش یکی از تولیدکنندگان عمده نوعی رزین کانابیس، موسوم به حشیش است و آمریکای لاتین نیز مبدا اصلی قاچاق کوکائین به اروپا به شمار میرود.
در نوامبر ۲۰۲۴ نیز مقامهای اسپانیایی در بندر الخسیراس محمولهای حاوی ۱۳ تُن کوکائین از اکوادور را کشف کردند که قرار بود در کشورهای مختلف اروپایی توزیع شود.
ارزش بازار این ماده مخدر در اروپا سالانه بیش از ۱۰ میلیارد یورو برآورد میشود.
این جریان گسترده قاچاق فشار سنگینی بر نیروهای امنیتی وارد کرده و موجب گسترش جرایم سازمانیافته، خشونت و بحرانهای اجتماعی و بهداشتی در سراسر اروپا شده است.
طبق گزارشهای رسمی، ردیابی مسیرهای قاچاق روزبهروز دشوارتر میشود و میزان کشفیات تنها بخش کوچکی از حجم واقعی تجارت مواد مخدر را نشان میدهد.
شبکه خبری العربیه به نقل از منابع آگاه گزارش داد یاسر الحوری، دبیر شورای سیاسی حوثیهای یمن، به اتهام «جاسوسی برای نهادهای خارجی» بازداشت شده است.
بر اساس این گزارش، حوثیهای مورد حمایت جمهوری اسلامی در روزهای گذشته کارزار گستردهای را برای دستگیری شماری از اعضای خود به ظن جاسوسی به راه انداختهاند.
نیروهای امنیتی حوثی سوم آبان نیز دو کارمند زن برنامه جهانی غذا، از نهادهای زیرمجموعه سازمان ملل را در صنعا بازداشت کردند.
دستگیری این دو کارمند برنامه جهانی غذا تازهترین اقدام حوثیهای یمن است که سازمان ملل را به بازنگری در نحوه فعالیت خود در این کشور جنگزده واداشته است.
حوثیها ۲۷ مهر هم در حمله به مقر سازمان ملل در صنعا ۳۱ نفر را ربودند که از این تعداد، ۱۱ تن پس از ساعتها بازجویی آزاد شدند.
روزنامه گاردین در آن زمان گزارش داد حوثیها تمام تجهیزات ارتباطی این مقر، از جمله تلفنها، سرورها و کامپیوترها را مصادره کردند.
تهدیدات حوثیها فعالیت سازمان ملل را با مشکل مواجه کرده
استفان دوجاریک، سخنگوی سازمان ملل، پنجم آبان اعلام کرد دستکم ۵۹ تن از کارکنان این نهاد در بازداشت حوثیها هستند و برخی از آنها سالهاست در اسارت به سر میبرند.
سازمان ملل هشدار داده اقدامات اخیر حوثیها ارائه کمکهای بشردوستانه به افراد نیازمند در یمن را «بهطور فزایندهای دشوار کرده» است.
ششم شهریور، اسرائیل در حملهای بر پایه رصد اطلاعاتی دقیق، ساختمانی را در صنعا هدف قرار داد که در نتیجه آن، احمد غالب الرهوی، نخستوزیر، و چند وزیر حوثیها کشته شدند.
پس از جنگ ۱۲ روزه، جمهوری اسلامی نیز که مهمترین حامی مالی و تسلیحاتی حوثیها شناخته میشود، شمار زیادی از شهروندان را به اتهام «جاسوسی و همکاری با اسرائیل» بازداشت، محاکمه و حتی اعدام کرده است.
در یکی از آخرین موارد از اعدام به اتهام جاسوسی، جواد نعیمی، کارشناس تاسیسات هستهای نطنز، ۲۷ مهر به دار آویخته شد.
حوثیها از سال ۲۰۱۴ کنترل صنعا را در دست دارند. با این حال، سازمان ملل، ایالات متحده و اتحادیه اروپا حکومت این گروه را به رسمیت نمیشناسند.
آمریکا و اسرائیل، حوثیها را در فهرست گروههای تروریستی قرار دادهاند.
شبکه الحدث چهارم فروردین به نقل از منابع آگاه گزارش داد در پی تشدید حملات علیه مواضع حوثیها، این گروه نیابتی تهران استفاده از تلفن همراه را برای فرماندهان خود و همراهانشان ممنوع اعلام کرده است.
یان دانکن اسمیت، نماینده محافظهکار و لرد مککیب، از حزب کارگر بریتانیا، از دولت این کشور بهدلیل خودداری از قرار دادن نام سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در فهرست نهادهای تروریستی انتقاد کردند و گفتند سپاه پاسداران در بریتانیا دست به اعمال خشونتبار میزند.
مککیب که همراه با دانکن اسمیت از ممنوعیت گروه «اقدام برای فلسطین» در بریتانیا حمایت کرده بود، در مراسم آغاز به کار کارزار «جبهه ایران» از اینکه سپاه پاسداران با ممنوعیت مشابهی مواجه نشده است، ابراز شگفتی کرد.
مککیب در این نشست گفت تنها «یک گام بدیهی» وجود دارد که بریتانیا باید برای مجازات جمهوری اسلامی بهدلیل «حمایتش از ترور و ویرانی»، از جمله حملاتی که یهودیان را در سراسر جهان هدف قرار میدهد، بردارد و آن تحریم و تروریستی خواندن سپاه پاسداران است.
دانکن اسمیت نیز سخنان مککیب را تکرار کرد و گفت دولت بریتانیا پیشتر گروه «اقدام برای فلسطین» را غیرقانونی اعلام کرده، در حالی که این گروه در مقایسه با سپاه پاسداران، «سازمانی کوچکتر» است اما همانند آن، به «امنیت ملی حمله کرده و به تروریسم دامن زده» است.
رهبر پیشین حزب محافظهکار تاکید کرد سپاه پاسداران در خیابانهای بریتانیا «نفرتپراکنی» و مردم را به خشونت تحریک میکند.
او افزود: «من درباره یهودستیزی و قتل شهروندان صرفا بهدلیل یهودی بودنشان صحبت میکنم.»
پیش از این و در ۲۷ اردیبهشت، بیش از ۵۵۰ نماینده پارلمان و عضو مجلس اعیان بریتانیا در نامهای از کییر استارمر، نخستوزیر این کشور، خواسته بودند سپاه پاسداران را در فهرست سازمانهای تروریستی قرار دهد.
مدتهاست که سیاستمداران و فعالان بریتانیایی خواهان قرار گرفتن نام سپاه پاسداران در فهرست گروههای تروریستی هستند اما این درخواستها با افزایش نگرانیها درباره نقض حقوق بشر در ایران و تفهیم اتهام جاسوسی به سه شهروند ایرانی در بریتانیا شدت گرفته است.
وحید بهشتی: جمهوری اسلامی ریشه خشونت و افراطگرایی است
وحید بهشتی، فعال بریتانیایی-ایرانی که پیشتر در اعتراض به خودداری دولت بریتانیا از تروریستی اعلام کردن سپاه پاسداران دست به اعتصاب غذای طولانیمدتی در برابر وزارت خارجه این کشور زده بود، در این مراسم سخنرانی کرد.
او گفت: «امشب در یک بزنگاه تاریخی ایستادهایم؛ نه فقط برای ایران، بلکه برای تمام بشریت .... در جهانی که صلح، امنیت و ثبات هر روز بیش از پیش تهدید میشود، یک حقیقت انکارناپذیر آشکار شده است: اگر میخواهیم صلح پایدار جهانی داشته باشیم، باید ابتدا صلح پایدار را در خاورمیانه برقرار کنیم.»
بهشتی گفت برای این کار، باید به «ریشه خشونت، افراطگرایی و بیثباتی مزمن یعنی نظام جمهوری اسلامی» پرداخت.
او گفت جمهوری اسلامی طی ۴۷ سال مردم ایران را گروگان گرفته و بحرانها و ایدئولوژی افراطی خود را به خارج صادر کرده است.
دن جارویس، معاون امنیتی وزیر کشور بریتانیا، اواسط اردیبهشت در واکنش به انتقاد یک نماینده پارلمان از تعلل لندن در تروریستی اعلام کردن سپاه پاسداران گفته بود این موضوع در دست بررسی جدی قرار دارد و دولت در صورت لزوم، از انجام اقدامات جدید دریغ نخواهد کرد.
متی هیون، همسر بهشتی و عضو شورای شهر کاونتری نیز در این مراسم «جبهه ایران» را جنبشی برای «گذار پایدار» توصیف کرد که از سیاست صرف به سمت «فرهنگ بازدارندگی در برابر بازتولید افراطگرایی» حرکت میکند.
او توضیح داد: «در کنار کارزار سیاسیمان برای اتحاد و حمایت از مردم ایران در بازپسگیری کشورشان و برقراری نظم سکولار-دموکراتیک، متعهدیم ایدئولوژی واپسگرایانهای را که بهغلط مدعی نمایندگی اسلام است افشا کنیم.»
هیون افزود یکی از ویژگیهای آشکار رژیمهای اقتدارگرای شبهدینی مانند جمهوری اسلامی، «یهودستیزی ریشهدار» آنهاست.
هشدار وزیر کشور پیشین بریتانیا درباره نفوذ مخرب سپاه پاسداران
پریتی پاتل، وزیر پیشین کشور و وزیر خارجه در سایه بریتانیا نیز در این مراسم خواستار موضعگیری سختتر دولت در برابر «نفوذ مخرب» جمهوری اسلامی شد و هشدار داد که سپاه پاسداران تهدیدی برای امنیت داخلی نیز هست.
وزیر کشور پیشین بریتانیا همچنین از دولت این کشور بهدلیل حمایت نکردن علنی از حملات آمریکا به تاسیسات هستهای جمهوری اسلامی در جریان عملیات «چکش نیمهشب» انتقاد کرد.
او گفت اگر لازم باشد دوباره موجی از حملات انجام شود، لندن باید از واشینگتن حمایت کند؛ زیرا «ایران هرگز نباید به سلاح هستهای دست یابد».
نمایندگان ارشد اروپایی، کارشناسان امنیتی و فعالان حقوق بشر، ۲۴ اردیبهشت با حضور در نشستی در پارلمان اروپا خواهان قرار گرفتن نام سپاه پاسداران در فهرست سازمانهای تروریستی اتحادیه اروپا شدند.
عربستان سعودی و بحرین نخستین کشورهایی بودند که سپاه پاسداران را به دلیل «حمایت از گروههای تروریستی در منطقه، بهویژه در یمن» بهعنوان سازمان تروریستی معرفی کردند.
آمریکا نیز در دوره نخست ریاستجمهوری دونالد ترامپ در سال ۱۳۹۸ و دولت کانادا خرداد ۱۴۰۳ سپاه پاسداران را در فهرست گروههای تروریستی خود قرار دادند.