بیش از ۸۰۰ نفر از کنشگران سیاسی و مدنی داخل و خارج از ایران از طرح سیاسی میرحسین موسوی برای برگزاری رفراندوم حمایت کردند. مصطفی تاجزاده، مهدی محمودیان و ابوالفضل قدیانی از جمله امضاکنندگان این بیانیه هستند.
در بخشی از این بیانیه آمده: «درون یا بیرون زندانهای جمهوری اسلامی، پیوسته شاهد دردها و رنجهای این مردم بودهایم. تاکید او بر لزوم احترام به حق تعیین سرنوشت مردم ایران و ضرورت بازنگری بنیادین در ساختار سیاسی کشور، نه از سر ستیز بلکه برای نجات ایران از تکرار خطاهای مهلک تاریخی است.»
در ادامه بیانیه با تاکید بر همهپرسی آزاد برای همه ایرانیان عنوان شده گام نخستین و ضروری برای عبور از شرایط بحرانی کنونی، برگزاری همهپرسی آزاد جهت تشکیل مجلس موسسان برای تدوین قانون اساسی جدید است؛ قانونی که بر مبنای دموکراسی، حاکمیت ملی و موازین حقوق بشری تنظیم شده باشد.
سازمان «اتحاد علیه ایران هستهای» چهارشنبه ۲۵ تیر در بیانیهای که به امضای جب بوش، رییس هیئت مدیره و مارک دی. والاس، مدیر اجرایی این نهاد رسیده، اعلام کرد: «از تصمیم رییسجمهوری ترامپ، وزیر امور خارجه روبیو و کشورهای اروپایی موسوم به تروئیکای ایران، برای فعالسازی سازوکار بازگشت خودکار تحریمهای سازمان ملل علیه ایران تا پایان ماه اوت، در صورت عدم دستیابی به توافق، حمایت میکنیم.»
ترامپ چهارشنبه ۲۵ تیر در جمع خبرنگاران در کاخ سفید درباره احتمال ادامه مذاکرات با ایران اعلام کرد: «میتوانستیم به توافق برسیم. آنها باید توافق میکردند و بعد ما بهشدت مواضع مختلفشان را بمباران کردیم. ما عجلهای نداریم، اما اگر آنها بخواهند مذاکره کنند، ما آمادهایم.»
وزارت امور خارجه آلمان ۲۵ تیر در پاسخ به سوال ایراناینترنشنال اعلام کرد در صورت عدم دستیابی به یک راهحل دیپلماتیک درباره برنامه هستهای جمهوری اسلامی تا پایان تابستان، فعالسازی مکانیسم بازگشت خودکار تحریمها (مکانیسم ماشه) از سوی کشورهای اروپایی یکی از گزینههای مطرح خواهد بود.
در بیانیه سازمان «اتحاد علیه ایران هستهای» آمده است: «تهران آموخته که برای دولت ترامپ، ضربالاجل معنای واقعی دارد. پس از شکست در رسیدن به توافق در بازه ۶۰ روزه مذاکرات، ایالات متحده و اسرائیل در ماه ژوئن دست به اقدامات نظامی هدفمند علیه رژیم ایران زدند. بنابراین جمهوری اسلامی باید این ضربالاجل جدید را جدی بگیرد.»
سازمان «اتحاد علیه ایران هستهای» همچنین تاکید کرده است که فعالسازی مکانیسم بازگشت خودکار تحریمها باعث بازگرداندن مفاد کلیدی قطعنامههای پیشین شورای امنیت سازمان ملل، از جمله تعلیق کامل غنیسازی و بازفرآوری در ایران خواهد شد.
ژان نوئل بارو، وزیر امور خارجه فرانسه ۲۴ تیر در آستانه نشست وزیران امور خارجه اتحادیه اروپا در بروکسل گفت: «فرانسه و شرکایش حق دارند تحریمهای جهانی در حوزه تسلیحات، نظام بانکی و تجهیزات هستهای را که ۱۰ سال پیش لغو شده بود، دوباره اعمال کنند.»
به گفته سازمان «اتحاد علیه ایران هستهای» این اقدام به بازگرداندن ساختار بینالمللی کنترل تسلیحات از جمله تحریم تسلیحاتی و محدودیتهای برنامه موشکی ایران کمک میکند؛ ساختاری که برای مهار تلاش جمهوری اسلامی جهت بازسازی پس از عملیات «غرش شیران» و «پتک نیمهشب» حیاتی توصیف شده است.
مایکل والتز، نماینده پیشنهادی دونالد ترامپ برای سمت سفیر آمریکا در سازمان ملل ۲۴ تیر در جلسه استماع کمیته روابط خارجی سنای آمریکا با اشاره به سیاستهای دولت ترامپ در قبال جمهوری اسلامی تاکید کرد که فعالسازی مکانیسم ماشه یکی از اقدامات اصلی او در سازمان ملل خواهد بود. او گفت: «ما با آلمان، بریتانیا و فرانسه صحبت کردهایم و کاملاً مطمئن هستم که آنها با ما همکاری خواهند کرد.»
این نهاد غیردولتی همچنین خواستار آن شده که دولت ترامپ و کشورهای اروپایی «هیچ گزینهای کمتر از برچیدن کامل برنامه هستهای ایران را در قبال عدم اجرای مکانیسم بازگشت تحریمها نپذیرند.»
در پایان این بیانیه آمده است: «از رییسجمهوری ترامپ میخواهیم با اسرائیل بر سر مجموعهای از توافقات در مورد گامهایی که از سوی جمهوری اسلامی منجر به واکنش نظامی بیشتر آمریکا و اسرائیل خواهد شد، به تفاهم برسد؛ بهویژه در برابر هرگونه تلاش برای بازیابی ذخایر اورانیوم غنیشده در زیر آوار تاسیسات هستهای تخریبشده.»
ترامپ پس از حمله به تاسیسات اتمی ایران گفته بود: «ما تاسیسات آنها را منهدم کردیم و آنان باید از اول شروع کنند. در حدی نابود شده که دیگر قابلاستفاده نیست و آنان باید کوه دیگری پیدا کنند.»
نتانیاهو چهارشنبه ۲۵ تیرماه در مراسم یادبود بنیامین زئِو هرتسل، بنیانگذار اندیشه صهیونیسم سیاسی، در کنار مقامهای بلندپایه اسرائیلی از جمله اسحاق هرتزوگ، رییسجمهوری این کشور، با تاکید بر این که «کوروش ما را آزاد کرد» گفت: «شاید عملیات ما همین حالا ترکهایی در این استبداد ایجاد کرده باشد.»
این اولین بار نیست که نتانیاهو در رابطه با ایران از کوروش کبیر، پادشاه هخامنشی یاد میکند.
او پیشتر در فروردین سال ۱۴۰۱ درباره فرهنگ ایرانی و پیوند تاریخی یهودیان با ایران باستان گفته بود: «ما مردی را داشتیم که هیچوقت فراموشش نمیکنیم: کوروش بزرگ که نامش در کتاب آسمانی ما آمده. وقتی از کوروش میگوییم، از رهبر بزرگ یک تمدن بزرگ حرف میزنیم و یادش را گرامی میداریم که به ساختن معبد یهودیان در اورشلیم و بازگشت یهودیان تبعیدی از بابل، کمک کرد.»
نتانیاهو و وعده تغییر برای ایران
ایراناینترنشنال ۲۲ تیر در گزارشی اختصاصی به راستی آزمایی اخبار حمله اسرائیل به شورای عالی امنیت ملی پرداخت.
این گزارش نشان میدهد که در طول جنگ ۱۲ روزه حکومت ایران و اسرائیل، نیروی هوایی این کشور دستکم یکبار در روز ۲۶ خرداد حملاتی هدفمند به محل برگزاری جلسه سران عالیرتبه جمهوری اسلامی انجام داده است.
سخنگوی دولت اسرائیل دوم تیر ماه با بیان اینکه «تغییر رژیم در ایران به مردم ایران بستگی دارد»، گفت: «هدف ما در ایران تغییر رژیم نیست، اما این ممکن است نتیجه جانبی باشد.»
اسحاق هرتزوگ، رییسجمهوری اسرائیل، اول تیر ماه به شبکه سیانان گفت: «تغییر رژیم هدف رسمی جنگ نیست، اما اگر اتفاق بیفتد، یک اثر جانبی بسیار مبارک خواهد بود.»
نتانیاهو ۲۵ خردادماه در مصاحبه با شبکه فاکسنیوز گفته بود: «تغییر رژیم در ایران «میتواند نتیجهی جنگ باشد، زیرا رژیم ایران ضعیف است.»
خبرگزاری رویترز همان روز به نقل از دو مقام آمریکایی نوشت که ترامپ طرح اسرائیل برای ترور رهبر جمهوری اسلامی را وتو کرده است.
تجلیل از هرتسل، بنیانگذار اندیشه صهیونیسم سیاسی
نخستوزیر اسرائیل در ادامه سخنرانی خود به شخصیت و بینش سیاسی بنیامین زئِو هرتسل پرداخت و او را نخستین سیاستمدار مدرن یهودی توصیف کرد که توانست با رهبران جهان گفتوگو کرده و آرمان بازگشت به سرزمین اجدادی را به صحنه جهانی بیاورد.
نتانیاهو تاکید کرد: «هرتسل باور داشت با تکیه بر دیپلماسی و مشروعیت بینالمللی، میتوان هدف جنبش صهیونیسم را محقق کرد. او با سلطان عثمانی، امپراتور آلمان، پادشاه ایتالیا، پاپ، و دیگر رهبران جهان گفتوگو کرد.»
نخستوزیر اسرائیل با اشاره به حمله هفت اکتبر حماس و واکنش ارتش اسرائیل گفت: «ما پس از آن حمله شیطانی، با ارادهای روشن و هدفی مقدس، برای درهمکوبیدن حماس و بازگرداندن گروگانها پیش رفتیم. امروز ما بهای سنگینی پرداخت میکنیم، اما دستاوردهایی روشن بهدست آوردهایم که نسلها باقی خواهند ماند.»
نتانیاهو در بخش پایانی سخنان خود گفت: «امروز اسرائیل کشوری مقتدر است که مورد احترام جهانی قرار دارد. با همکاری رییسجمهوری ترامپ، به دنبال گسترش توافقهای ابراهیم و برقراری صلح با دیگر کشورهای عربی خواهیم بود؛ صلح از سر قدرت.»
نخستوزیر اسرائیل سخنان خود را با یاد شعری از هرتسل حکاک، شاعر اسرائیلی، که بستگانش در حمله هفت اکتبر کشته شدند، به پایان رساند و گفت: «ملت ما زنده است، سرزمین ما زنده است، و روح هرتسل در ما جاری است.»
فرماندهی مرکزی ارتش ایالات متحده (سنتکام) چهارشنبه ۲۵ تیر در بیانیهای اعلام کرد این محموله با وزنی بیش از ۷۵۰ تُن شامل صدها موشک کروز پیشرفته، موشکهای ضدکشتی و ضدهوایی، کلاهکهای جنگی، جستجوگرها، موتورهای پهپاد، تجهیزات پدافند هوایی، سامانههای راداری و ابزارهای ارتباطی است.
به گفته نیروهای یمنی، در میان محموله توقیفشده، دفترچههایی به زبان فارسی یافت شده و بسیاری از سامانههای موجود توسط شرکتی تولید شدهاند که با وزارت دفاع جمهوری اسلامی مرتبط بوده و تحت تحریم ایالات متحده قرار دارد.
سنتکام تاکید کرده که این اقدام در راستای قطعنامههای شورای امنیت سازمان ملل متحد انجام شده و نشاندهنده تعهد نیروهای مقاومت ملی یمن به امنیت یمن، دریای سرخ و خلیج عدن است.
ژنرال مایکل اریک کوریلا، فرمانده سنتکام، گفت: «ما از نیروهای دولت قانونی یمن که همچنان در مسیر قطع جریان تسلیحات ایرانی به سمت حوثیها تلاش میکنند، قدردانی میکنیم. توقیف این محموله عظیم نشان میدهد که ایران همچنان بیثباتکنندهترین بازیگر در منطقه است.»
او افزود: «محدود کردن جریان تسلیحات ایرانی به حوثیها برای امنیت منطقه، ثبات و آزادی کشتیرانی حیاتی است.»
حوثیهای یمن که در همبستگی با فلسطینیان غزه به کشتیرانی و اسرائیل حمله میکردند، در ماه مه با آمریکا توافق کردند که در ازای توقف بمباران مواضعشان، حملات به کشتیهای آمریکایی را متوقف کنند.
سخنگوی نظامی حوثیها اما ۱۶ تیر اعلام کرد که این گروه ابتدا یک کشتی باری به نام «مجیک سیز» را در سواحل جنوب غربی یمن هدف قرار داده است.
در پی این حمله، کشتی دچار حریق شد و تمامی ۱۹ خدمه آن به همراه سه نگهبان مسلح مجبور به ترک کشتی شدند. بنا بر گزارشها، تمامی خدمه این کشتی به سلامت به جیبوتی منتقل شدهاند.
ساعاتی پس از این حمله، کشتی باری دیگری به نام «اترنیتی سی» (Eternity C) در نزدیکی بندر حدیده هدف پهپادهای دریایی و قایقهای تندروی حوثیها قرار گرفت. به گزارش شرکت مدیریتکننده این کشتی، «کازموشیپ منجمنت»، در جریان این حمله دو تن از خدمه بهشدت زخمی و دو نفر دیگر مفقود شدهاند. این شرکت همچنین اعلام کرد که نگهبانان مسلح در زمان حمله در کشتی حضور داشتند.
پس از آغاز جنگ ۱۲ روزه جمهوری اسلامی و اسرائیل، محمد البخیتی، عضو دفتر سیاسی حوثیهای مورد حمایت جمهوری اسلامی در یمن، به شبکه الجزیره مباشر گفت پاسخ این گروه به حمله آمریکا به ایران «تنها مسئله زمان است.»
او تاکید کرد توافق آتشبس حوثیها با آمریکا مربوط به پیش از آغاز «جنگ علیه ایران» بوده است.
ترامپ چهارشنبه ۲۵ تیر پیش از آغاز دیدار رسمی با ولیعهد و نخستوزیر بحرین، در جمع خبرنگاران در کاخ سفید گفت: «جمهوری اسلامی بهشدت خواهان مذاکره است، اما ما عجلهای نداریم.»
رییسجمهوری آمریکا تاکید کرد: «همانطور که گفتیم، میتوانستیم به توافق برسیم. آنها باید توافق میکردند و بعد ما بهشدت مواضع مختلفشان را بمباران کردیم. ما عجلهای نداریم، اما اگر آنها بخواهند مذاکره کنند، ما آمادهایم.»
این درحالی است که علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی ایران، چهارشنبه در سخنرانی تازه خود ضمن دفاع از حملات اخیر به منافع آمریکا در منطقه، هشدار داد که جمهوری اسلامی توانایی وارد کردن «ضربهای بزرگتر» به ایالات متحده و سایر کشورها را نیز دارد.
در حالی که ترامپ تاکید میکند عجلهای برای گفتوگو با حکومت ایران ندارد، وزارت خارجه آلمان ۲۵ تیر در پاسخ به سوال ایراناینترنشنال درباره فعال شدن مکانیسم ماشه از سوی کشورهای اروپایی طرف برجام، تاکید کرد که تهران هرگز نباید به سلاح هستهای دست یابد.
وزارت خارجه آلمان گفت: «به یک راهحل دیپلماتیک پایدار و قابل راستیآزمایی نیاز داریم که منافع امنیتی جامعه بینالملل را در نظر بگیرد.»
در متن پاسخ وزارت خارجه آلمان به ایراناینترنشنال آمده است: «در صورتی که چنین راهحلی در طول تابستان حاصل نشود، مکانیسم بازگشت خودکار تحریمها (Snapback) یکی از گزینههای در دسترس برای کشورهای E3 (آلمان، فرانسه و بریتانیا) خواهد بود. ما در این زمینه با شرکای خود در تروئیکای اروپایی هماهنگی نزدیکی داریم.»
پیش از این، ژان نوئل بارو، وزیر امور خارجه فرانسه، ۲۴ تیر هشدار داد در صورتی که مذاکرات هستهای با جمهوری اسلامی به «توافقی قابل راستیآزمایی» ختم نشود، مکانیسم ماشه علیه ایران فعال خواهد شد.
بارو گفت فرانسه، بریتانیا و آلمان در صورت نرسیدن به یک توافق هستهای «قاطع، ملموس و قابل راستیآزمایی» با جمهوری اسلامی، حداکثر تا پایان ماه اوت (۹ شهریور) ساز و کار بازگشت فوری تحریمهای سازمان ملل یا همان مکانیسم ماشه را علیه ایران فعال خواهند کرد.
او در آستانه نشست وزیران خارجه اتحادیه اروپا در بروکسل گفت: «فرانسه و شرکایش حق دارند تحریمهای جهانی در حوزه تسلیحات، نظام بانکی و تجهیزات هستهای را که ۱۰ سال پیش لغو شده بود، دوباره اعمال کنند.»
