۱۵ سازمان حقوق بشری نسبت به خطر اعدام سه زندانی عرب هشدار دادند
۱۵ سازمان حقوق بشری و نهاد مدنی در بیانیه مشترکی نگرانی عمیق خود را نسبت به انتقال سه زندانی عرب اهوازی به سلول انفرادی و خطر اجرای قریبالوقوع حکم اعدام آنها ابراز کردند و خواستار توقف حکم اعدام این سه زندانی شدند.
بر اساس گزارشها، سه زندانی سیاسی عرب به نامهای علی مجدم، معین خنفری و محمدرضا مقدم که به اعدام محکوم شدهاند، از پنج تیر به سلول انفرادی منتقل شده و در معرض خطر جدی اجرای حکم اعدام قرار گرفتهاند.
حکم اعدام این زندانیان بر اساس اتهام سیاسی «بغی» صادر شده، در حالی که ادعاهای جدی مبنی بر نقض فاحش اصول دادرسی عادلانه و اخذ اعترافات تحت شکنجه در پرونده آنها مطرح است.
پیشتر شاهد علوی، عضو تحریریه ایراناینترنشنال گفته بود: «مجدم، خنفری و مقدم، سه زندانی سیاسی عرب قربانی سناریونویسیهای امنیتی و اعترافات اجباری زیر شکنجه هستند و جامعه جهانی هم با انفعال خود به جمهوریاسلامی اجازه داده به این سرکوبها ادامه دهد.»
سرکوبهای سیاسی، پس از آتشبس میان جمهوری اسلامی و اسرائیل، در ایران افزایش یافته و پیشتر خبرگزاری فارس، وابسته به سپاه پاسداران، در مطلبی در واکنش به جنگ ۱۲ روزه اخیر، از اعدامهای گسترده سال ۱۳۶۷ بهعنوان «تجربهای موفق» یاد کرد و خواستار تکرار آن در برخورد با مخالفان فعلی جمهوری اسلامی شد.
سازمانهای حقوق بشری و نهادهای مدنی نیز در بیانیه مشترک خود نوشتند: «ما افزایش نگرانکننده اجرای احکام اعدام در ایران در ماههای اخیر را بهشدت محکوم میکنیم و نسبت به برخورد انتقامی نهادهای امنیتی ایران پس از جنگ ۱۲ روزه اخیر هشدار میدهیم.»
جمهوری اسلامی نسبت به جمعیت ایران، بیشترین آمار اجرای حکم اعدام در میان کشورهای جهان را دارد.
جمهوری اسلامی در شش ماه نخست سال جاری میلادی، از اول ژانویه تا ۳۰ ژوئن ۲۰۲۵ برابر با ۱۲ دی ۱۴۰۳ تا ۹ تیر ۱۴۰۴، دستکم ۶۱۲ تن را در زندانهای ایران به دار آویخته است. این آمار در مقایسه با دوره مشابه در سال ۲۰۲۴ که ۲۷۹ نفر اعدام شده بودند، جهشی ۱۱۹ درصدی را نشان میدهد.
سازمانهای حقوق بشری امضاکننده بیانیه مشترک افزودند: «ما ضمن ابراز نگرانی عمیق خود از تداوم و افزایش اجرای مجازات اعدام در ایران، خواستار توقف فوری این مجازات غیرانسانی و مغایر با حقوق بنیادین بشر هستیم.»
سازمان حقوق بشر کارون، سازمان حقوق بشر ایران، جمعیت حقوق بشر کردستان-ژنو، حالوش، سازمان حقوق بشری هانا، توهرا فعالان حقوق بشر ترکمن صحرا، رسانک، جمعیت حقوق بشر آذربایجان ارک و سازمان حقوق بشری کُردپا از جمله امضاکنندگان این بیانیه مشترک هستند.
درخواست از دولتهای جهان برای فشار بر جمهوری اسلامی
امضاکنندگان خواستار اقدامات فوری جامعه جهانی، نهادهای حقوق بشری، و دولتها برای فشار بر جمهوری اسلامی ایران به منظور توقف فوری اجرای مجازات اعدام این سه فعال عرب و همچنین لغو تمامی احکام اعدام صادرشده علیه فعالان سیاسی، اجتماعی و مدنی در ایران شدند.
علی مجدم، معین خنفری و محمدرضا مقدم همراه با سه نفر دیگر به نامههای عدنان موسوی (غبیشاوی)، حبیب دریس و سالم موسوی طی سالهای ۱۳۹۶ و ۱۳۹۷ بازداشت و از سوی دادگاه انقلاب اهواز به اعدام محکوم شدند.
آنها در دادگاه متهم شدند که از طریق عضویت در گروه «حرکت النضال»، در عملیاتهای جداگانه دو بسیجی به نامهای «علی صالحی مجد» و «یونس بحر» را در آبادان، یکی از کارکنان نیروی انتظامی به نام «اللهنظر صفری» و یک سرباز وظیفه به نام «محمدرضا رفیعینسب» را در بندر خمینی به قتل رساندند.
سایت حقوق بشری هرانا اسفند ۱۴۰۱ در گزارشی نوشت این شهروندان در اعترافاتی که مشخص نیست تحت چه شرایطی از آنها اخذ شده، به ارتکاب اعمال دیگری همچون «ارتباط با عناصر اصلی گروه حرکت النضال در اروپا و جابهجایی ارز و حواله از طریق یک بانک خارجی» اعتراف کردهاند.
این سه زندانی سیاسی در سال ۱۴۰۳ نیز برای مدتی طولانی در سلولهای انفرادی نگهداری شده و تحت بازجوییهای شدید قرار گرفته بودند.
پیشتر سازمان حقوق بشر کارون در خصوص انتقال مجدد آنها به انفرادی نوشته بود: «بازگرداندن دوباره آنها به انفرادی، آنهم در شرایطی که فضای رسانهای در داخل کشور به دلیل تحولات نظامی و منطقهای متراکم شده، نگرانی خانوادهها و نهادهای حقوقبشری را درباره اجرای قریبالوقوع احکام اعدام افزایش داده است.»
اطلاعات رسیده به ایراناینترنشنال حاکی است که بازدید حشمتالله حیاتالغیب رییس کل سازمان زندانهای استان تهران از «زندان تهران بزرگ» به دلیل اعتراض زندانیان که شعار «مرگ بر دیکتاتور» سر دادند، ناتمام ماند.
بر اساس این اطلاعات، حیاتالغیب صبح شنبه ۲۱ تیر به همراه گروهی از نیروهای امنیتی و مقامهای قضایی برای فیلمبرداری از بازدید و گفتوگو با زندانیان سیاسی سالن ۹ تیپ ۲ زندان تهران بزرگ، به این زندان رفتند.
اما وقتی زندانیان متوجه شدند که این گروه به منظور تهیه گزارشی تصویری از توجه و پیگیری رییس سازمان زندانهای کشور وارد زندان شدهاند، به این بازدید اعتراض کردند.
مقامهای قضایی میخواستند با این فیلمبرداری از پیش برنامهریزیشده، واکنشهای اعتراضی و بازتاب رسانهای مربوط به شرایط بحرانی زندانیانی را که از اوین به زندان تهران بزرگ منتقل شدهاند، بیاثر کنند.
یک هفته قبل، در جمعه ۱۳ تیر، غلامعلی محمدی رییس سازمان زندانها به همراه جمعی از معاونان و مدیران ستادی از ندامتگاه تهران بزرگ بازدید کرده بود.
بر اساس اطلاعات رسیده به ایراناینترنشنال، زندانیان سیاسی پس از طرح اعتراضهای خود به شرایط وخیم و بحرانی زندان تهران بزرگ و تلاش سازمان زندانها برای ساخت گزارشی یک طرفه و گزینشی با سر دادن شعار «مرگ بر دیکتاتور» حیاتالغیب و تیم همراهانش را از سالن ۹ تیپ ۲ زندان تهران بزرگ بیرون کردند.
زندانیان سیاسی معتقدند که مقامات قصد داشتند این تصاویر را برای «نمایش پیگیری و کارآمدی خود» تهیه کنند.
پیشتر ایراناینترنشنال گزارش داده بود که با گذشت هفتهها از حمله اسرائیل به زندان اوین و انتقال زندانیان سیاسی زن و مرد به زندانهای تهران بزرگ و قرچک ورامین، وضعیت آنها در این زندانها « نامناسب، طاقتفرسا و غیرانسانی» است.
با وجود اعتراضات، همچنان به مشکلات و شرایط بد زندانیان توجهی نشده است.
در پی حمله اسرائیل به زندان اوین در تهران در دوم تیرماه، زندانیان سیاسی زن و مرد این زندان با خشونت، به زندانهای تهران بزرگ و قرچک منتقل شدند.
این زندانیان اکنون از ازدحام شدید جمعیت در بندهای محل نگهداری خود، شوری آب آشامیدنی، گرمای طاقتفرسا، کمبود امکانات اولیه و دارو و مناسب نبودن وضعیت بهداشت و تهویه در زندان خبر میدهند.
عدم تغییر در وضعیت زندانیان بند زنان قرچک
سپیده قلیان زندانی سیاسی پیشین، در پیامی در شبکه اجتماعی ایکس خبر داد که نیری، دادیار ناظر بر زندان محکومان امنیتی، شنبه به بند زنان مراجعه و اعلام کرد که «هیچ تغییری در وضعیت پروندهها از نظر مرخصی، آزادی یا سایر موارد» ایجاد نشده است.
بر اساس این گزارش، «شرایط مانند گذشته ادامه دارد. این در حالی است که قرنطینه به هیچ عنوان فضای مناسبی برای زندگی نیست.»
سایت حقوق بشری هرانا ۱۹ تیر نوشت پزشکان میگویند مطلب احمدیان، زندانی سیاسی محبوس در زندان تهران بزرگ، نیازمند ۹ عمل جراحی برای حفظ جان خود است.
این زندانی سیاسی با بیماریهایی از جمله نارسایی قلبی، مشکلات ریوی، اختلالات گوارشی، آسیبهای ستون فقرات و اختلالات سیستم عصبی درگیر است.
مطلب احمدیان از جمله زندانیانی است که پس از حمله اخیر اسرائیل به زندان اوین، همراه با دهها زندانی دیگر به زندان تهران بزرگ منتقل شد.
پیشتر شهریار براتی، زندانی سیاسی، در نامهای به مرور واقعه حمله اسرائیل به زندان اوین پرداخت و نوشت مدتی بعد از حمله، به زندانیان اعلام کردند: «جمع کنید تا منتقل شوید!»
این زندانی سیاسی با توصیف شیوه انتقالشان نوشت: «نزدیک به شب، هنوز در حیاط کمی نور بود. هیچکس در حیاط نبود، همه مثل اسرای جنگی در صف بودند با دستبند و پابند ... دو به دو راه میرفتند. پیرمردها میلنگیدند.»
در ۹ تیر نیز جمعی از زندانیان سیاسی اوین با انتشار بیانیهای، به توضیح شیوه انتقال زندانیان پس از حمله اسرائیل پرداخته بودند.
پس از اعتراض شهروندان به دریافت قبضهای نجومی در تهران، شرکت آب و فاضلاب استان تهران اعلام کرد که به دلیل «شرایط امنیتی» پس از جنگ، قبضها بر اساس میانگین مصرف گذشته صادر شدهاند.
در این بیانیه آمده است: «به منظور رعایت ملاحظات امنیتی و جلوگیری از سوءاستفادههای احتمالی عناصر نفوذی اسرائیل، عملیات ثبت ارقام کنتورها و اعزام ماموران متوقف شده است.»
این شرکت وعده داد که قبضهای صادرشده علیالحساب هستند و «مطالبات مردم محفوظ خواهد بود.»
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، گفت هیچ توافقی با آمریکا بدون به رسمیت شناختن «حق غنیسازی» در کار نخواهد بود و تاکید کرد همکاری با آژانس بینالمللی انرژی اتمی مشروط شده و «شکل جدیدی» به خود گرفته است.
عراقچی شنبه ۲۱ تیر در نشست با سفرا، کاردارها و روسای نمایندگیهای خارجی گفت شرط مذاکره جدید جمهوری اسلامی با آمریکا، «تضمین حمله نکردن به ایران» است.
او افزود: «اگر مذاکراتی شکل بگیرد، موضوعش فقط برنامه هستهای ایران و ایجاد اطمینان درباره ماهیت صلحآمیز آن، در مقابل رفع تحریمها خواهد بود. هیچ موضوع دیگری مانند توانمندیهای نظامی و دفاعی، در دستور کار مذاکره نخواهد بود.»
پیش از حملات اسرائیل به خاک ایران، پنج دور مذاکرات هستهای میان تهران و واشینگتن برگزار شده بود، اما با تاکید مقامهای جمهوری اسلامی بر ادامه غنیسازی در خاک ایران، گفتوگوها به بنبست کشیده شد.
وزیر خارجه جمهوری اسلامی در سخنرانی جدید خود گفت: «برنامه هستهای ایران از طریق بمباران و حمله نظامی از بین نخواهد رفت... هیچ راهی جز بازگشت به دیپلماسی و یک راهحل مذاکرهشده و توافقشده وجود ندارد.»
عراقچی تاکید کرد در هرگونه مذاکرهای، «حق غنیسازی باید محترم شمرده شود و هیچ توافقی بدون بهرسمیت شناختن حق غنیسازی برای ایران پذیرفته نخواهد شد.»
ساعاتی پیش خبرگزاری اکسیوس گزارش داد ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، از جمهوری اسلامی خواسته تا به توافق هستهای غنیسازی صفر با آمریکا تن بدهد و این موضع جدید را به اطلاع دولت اسرائیل رسانده است.
خبرگزاری تسنیم، وابسته به سپاه پاسداران، دریافت چنین پیامی از مسکو را تکذیب کرد.
پیشتر کرملین گفته بود درصورت توافق هستهای بین تهران و واشینگتن، مسکو میتواند اورانیوم غنیشده با خلوص بالا را از ایران خارج کند.
عراقچی در بخش دیگری از سخنان خود گفت همکاریها با آژانس بینالمللی انرژی اتمی متوقف نشده اما بهدلیل «واقعیاتی که الان روی زمین وجود دارد و تحولاتی که رخ داده است» این همکاریها «شکل جدیدی» خواهد داشت.
وزیر خارجه جمهوری اسلامی افزود: «اینکه بازرسان آژانس بتوانند به مراکز هستهای نزدیک شوند برای ما هم جنبه امنیتی دارد و هم ایمنی خود بازرسان مطرح است که باید بررسی شوند.»
آژانس بینالمللی انرژی اتمی ۱۳ تیر بازرسان خود را به دلایل امنیتی از ایران خارج کرد.
پس از آغاز جنگ اسرائیل و جمهوری اسلامی، آژانس بینالمللی دیگر قادر به تایید مکان یا وضعیت ذخایر اورانیوم حکومت ایران نبوده است.
عراقچی به طور مشخص درباره بازگشت بارزسان آژانس به ایران صحبتی نکرد و گفت از این به بعد و بر اساس قانون جدید مجلس، تمامی همکاریهای ایران با آژانس، صرفا از مسیر شورای عالی امنیت ملی هدایت و مدیریت می شود.
به گفته عراقچی، تقاضاهای آژانس برای تداوم نظارت در ایران بهصورت موردی از سوی این شورا بررسی و درباره آنها تصمیمگیری خواهد شد.
عراقچی در بخش دیگری از سخنرانی خود برای روسای نمایندگیهای خارجی در تهران گفت اروپاییها در چند ماه گذشته و به خصوص در روزهای اخیر اشارههایی به امکان استفاده از مکانیسم ماشه برای برگرداندن خودکار تحریمها علیه ایران داشتند اما این «بزرگترین اشتباهی است که میتوانند انجام دهند.»
او گفت «اشتباه بزرگ» آلمان، بریتانیا و فرانسه این است که فکر میکنند مکانیسم ماشه به آنها «قدرت بازیگری» میدهد و افزود اگر اروپا به این سمت برود، حلوفصل موضوع هستهای جمهوری اسلامی دشوارتر میشود.
وزیر خارجه جمهوری اسلامی افزود: «چنین اقدامی بهمعنای پایان نقش اروپا در پرونده هستهای ایران و حتی شاید پایان روابط دوجانبه خواهد بود.»
دیوید لمی، وزیر خارجه بریتانیا، ۱۷ تیر هشدار داد از جاهطلبیهای هستهای خود عقبنشینی نکند، بریتانیا به همراه فرانسه و آلمان ممکن است با فعالکردن «مکانیزم ماشه» پیشبینیشده در توافق هستهای برجام، بازگشت تحریمهای سازمان ملل متحد علیه تهران را کلید بزنند.
او گفت در هفتههای آینده فشارها بر جمهوری اسلامی بهطور قابل توجهی افزایش خواهد یافت و تحریمهای بیشتری علیه تهران اعمال میشود.
بازگشت تحریمهای شورای امنیت نهتنها صادرات نفت ایران را دوباره هدف قرار میدهد، بلکه همکاریهای تجاری و مالی با هر کشوری که با ایران تعامل کند را هم در معرض مجازات قرار خواهد داد.
از سوی دیگر یسرائیل کاتز، وزیر دفاع اسرائیل، ۱۹ تیر هشدار داد در صورت ادامه تهدیدات جمهوری اسلامی، ارتش اسرائیل بار دیگر به ایران حمله خواهد کرد و این بار هیچ نقطهای در امان نخواهد بود.
پایگاه خبری اکسیوس گزارش داد ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، به مقامهای جمهوری اسلامی و آمریکا اطلاع داده که با طرح «غنیسازی صفر» برای حل و فصل پرونده هستهای حکومت ایران موافق است. در مقابل، وزیر خارجه جمهوری اسلامی تاکید کرد تهران چنین طرحی را نخواهد پذیرفت.
اکسیوس شنبه ۲۱ تیر به نقل از سه مقام اروپایی و یک مقام اسرائیلی نوشت مسکو مقامهای حکومت ایران را تشویق کرده با طرح «غنیسازی صفر» موافقت کنند.
دو منبع آگاه گفتند مسکو همچنین اسرائیل را در جریان موضع پوتین درباره منع غنیسازی اورانیوم در خاک ایران قرار داده و حتی این موضوع در تماسهای اخیر پوتین با دونالد ترامپ و امانوئل مکرون، روسای جمهوری آمریکا و فرانسه، مطرح شده است.
پیش از حملات اسرائیل به خاک ایران، پنج دور مذاکرات هستهای میان تهران و واشینگتن برگزار شده بود، اما با تاکید مقامهای جمهوری اسلامی بر ادامه غنیسازی در خاک ایران، گفتوگوها به بنبست کشیده شد.
در روزهای اخیر گمانهزنیها درباره سرنوشت برنامه هستهای جمهوری اسلامی، بهویژه ذخایر اورانیوم غنیشده ایران، پس از حملات آمریکا به تاسیسات نطنز، فردو و اصفهان بالا گرفته است.
تغییر موضع پوتین پس از جنگ ۱۲ روزه
اکسیوس در ادامه گزارش خود نوشت موضع اخیر پوتین در قبال طرح «غنیسازی صفر» از آن جهت حائز اهمیت است که «روسیه برای سالها اصلیترین حامی دیپلماتیک ایران در موضوع هستهای بوده است.»
این رسانه افزود: «در حالی که مسکو بهصورت علنی از حق ایران برای غنیسازی حمایت میکند، پوتین پس از جنگ ۱۲ روزه میان اسرائیل و ایران، در محافل خصوصی موضع سختگیرانهتری اتخاذ کرده است.»
به گزارش اکسیوس، پوتین و دیگر مقامهای کرملین در هفتههای اخیر چندین بار موضع مسکو در خصوص پذیرش منع غنیسازی در خاک ایران را با مقامهای جمهوری اسلامی مطرح کردهاند.
یک مقام اروپایی در همین رابطه گفت: «پوتین از غنیسازی صفر حمایت میکند. او ایرانیها را تشویق کرده که در این مسیر حرکت کنند تا مذاکرات با آمریکاییها شرایط مطلوبتری پیدا کند. اما ایرانیها گفتهاند که چنین چیزی را در نظر نخواهند گرفت.»
ترامپ تاکنون بارها از ادامه مذاکرات هستهای با جمهوری اسلامی حمایت کرده، اما منابع آگاه میگویند پایان دادن به غنیسازی در خاک ایران یکی از مهمترین خواستههای واشینگتن در هرگونه گفتوگو با تهران خواهد بود.
پیشتر در ۱۶ تیر، سرگئی لاوروف، وزیر خارجه روسیه، اعلام کرد مسکو آماده است برای کمک به حلوفصل پرونده هستهای جمهوری اسلامی، اورانیوم با غنای بالا را از ایران دریافت کند و پس از فرآوری و کاهش غنا، آن را به تهران بازگرداند.
عباس عراقچی، وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی، ۲۱ تیر در دیدار با سفیران، کارداران و روسای نمایندگیهای خارجی در تهران اعلام کرد تهران از «حق غنیسازی» کوتاه نخواهد آمد.
پیش از این روزنامه والاستریت ژورنال در ۲۰ تیر با اشاره به دیدار اخیر رهبران آمریکا و اسرائیل در کاخ سفید گزارش داد ترامپ در دیدار با بنیامین نتانیاهو گفته ترجیح میدهد از راهکار دیپلماتیک برای مهار برنامه هستهای جمهوری اسلامی استفاده شود، اما در صورت ادامه تلاش تهران برای ساخت بمب اتمی، با حمله مجدد اسرائیل مخالفتی نخواهد داشت.
یسرائیل کاتز، وزیر دفاع اسرائیل، ۱۹ تیر هشدار داد در صورت ادامه تهدیدات جمهوری اسلامی، ارتش اسرائیل بار دیگر به ایران حمله خواهد کرد و این بار هیچ نقطهای در امان نخواهد بود.
گزارشها از زندان خورین ورامین حاکی از شرایط غیرانسانی نگهداری زندانیان است؛ جایی که زندانیان در اتاقهایی چند برابر ظرفیت رسمی، بدون تهویه، با قطعی مکرر آب و شیوع حشرات موذی همچون شپش زندگی میکنند. درخواستهای مکرر آنها برای بهبود شرایط نیز با بیتوجهی مسئولان مواجه شده است.
سایت حقوقبشری هرانا شنبه ۲۱ تیرماه گزارش داد که زندانیان محبوس در زندان خورین ورامین با مشکلات متعددی در زمینه های گوناگون روبهرو هستند.
طبق این گزارش، تهویه ناکارآمد و حمام و سرویس بهداشتی ناکافی بهویژه در فصل گرما، شرایط را برای زندانیان دشوار کرده است.
همچنین شیوع گسترده شپش در برخی بندها گزارش شده و تاکید شده که رسیدگی موثری برای کنترل آن صورت نگرفته است.
کمبود فضا
طبق این گزارش، هر بند این زندان برای ۲۰۰ نفر طراحی شده اما در برخی بندها تا سه برابر ظرفیت یعنی حدود ۶۰۰ نفر نگهداری میشوند.
ازدحام بیش از حد زندانیان و کوچک بودن اتاقها باعث شده بسیاری از آنها ناچار به خوابیدن روی زمین شوند و کفخوابی در اتاقهایی با ۱۵ تا ۲۴ تخت، به امری رایج تبدیل شده است.
یکی از زندانیانی که بهتازگی از این زندان آزاد شده به هرانا گفت: «ظرفیت زندان حدود ۱۰۰۰ نفر است، اما اکنون بیش از دو هزار ۲۰۰ نفر در آن نگهداری میشوند. در اندرزگاههای ۹ و ۱۰، در هر بند بین ۶۵۰ تا ۷۰۰ نفر و در اندرزگاههای ۷ و ۸، بین ۳۵۰ تا ۴۰۰ نفر جای داده شدهاند؛ در حالی که هر بند تنها برای ۲۰۰ نفر با ۲۰۰ تخت طراحی شده است.»
او ادامه داد: «در برخی اتاقها تنها ۱۵ تخت وجود دارد و در اتاقهای بزرگتر نیز ۱۸ یا ۲۴ تخت تعبیه شده، اما گاه تا ۱۷۰ زندانی در یک اتاق نگهداری میشوند.»
به گفته این زندانی سابق، فشار جمعیت در زندان خورین ورامین به حدی است که پدیدههایی مانند اجاره یا خرید و فروش تخت از سوی وکیلبند یا زندانیان دیگر رواج یافته است.
همخوان نبودن سرانه فضای در دسترس زندانیان نسبت به گستردگی محیط زندان بر خلاف ماده ۳۴ آییننامه اجرایی سازمان زندانها و اقدامات تامینی و تربیتی کشور است.
بر اساس این آییننامه، چنانچه ظرفیت و فضای فیزیکی زندان قابلیت اجرای مفادی همچون طرح طبقهبندی را نداشته باشد، مدیر زندان موظف است با هماهنگی مدیرکل زندانهای استان، با ایجاد تغییر در معماری محیط، فضای لازم را برای سکونت زندانیان و متهمان در شرایط مطلوب فراهم کند.
کمبود آب و بهداشت نامناسب در فصل گرم سال
به نوشته هرانا، آب این زندان روزانه چند نوبت و در گرمترین ساعات روز قطع میشود. نبود تجهیزات خنککننده هم وضعیت را وخیمتر کرده و سلامت زندانیان را به خطر انداخته است.
در این گزارش به نقل از یکی از نزدیکان یک زندانی ساکن در این زندان آمده است در هر بند تنها ۹ حمام و ۱۰ سرویس بهداشتی وجود دارد که بههیچوجه پاسخگوی نیاز زندانیان نیست.
در این شرایط، زندانیان باید ساعتها برای نوبت حمام یا دستشویی در صف بایستند و اقلام بهداشتی هم محدود به یک شامپو، ژیلت و پودر لباسشویی در ماه است.
یکی از زندانیان در مکالمه ای که با خانواده خود داشته اعلام کرده که نبود تهویه مناسب، کمبود جدی حمام و امکانات بهداشتی در فصل گرما، شرایط را برای زندانیان طاقتفرسا کرده است.
او با تاکید بر وخامت وضعیت بهداشت در بندها گفت: «شپش بهصورت گسترده در زندان شیوع پیدا کرده؛ بهگونهای که در برخی بندها شپشها جولان میدهند و هیچ رسیدگی موثری برای مقابله با آن انجام نمیشود.»
طبق گزارش هرانا، کیفیت غذا، بهویژه نان در زندان خورین پایین است و نیمی از زندانیان ناچارند از فروشگاه داخلی، با قیمتهایی حدود ۳۰ درصد گرانتر، تغذیه خود را تامین کنند.
آب آشامیدنی نیز از چاهی تامین میشود که بهدلیل کیفیت پایین، موجب بیماریهایی چون سنگ کلیه برای ساکنان این زندان شده است.
عدم رسیدگی پزشکی
این سایت حقوقبشری در بخش دیگری از گزاری خود به کمبود رسیدگی پزشکی در زندان خورین ورامین بهعنوان یکی دیگر از مشکلات زندان اشاره کرد.
یکی از کارکنان پیشین این زندان به هرانا گفته است پزشک زندان تنها در شیفت صبح حاضر است و در مواقع اورژانسی رسیدگی لازم صورت نمیگیرد.
به گفته این منبع آگاه، گزارشهایی از مرگ زندانیان بر اثر نبود درمان در این زندان به ثبت رسیده و رفتار تحقیرآمیز برخی ماموران نیز بهصورت روزمره گزارش میشود.
به نوشته هرانا، با وجود این شرایط وخیم، مسئولان زندان نسبت به اعتراضها بیتفاوتاند و تنها هنگام بازدید ناظران، برای چند ساعت ظاهر بندها را سامان میدهند.
در سالهای گذشته گزارشهای متعددی درباره عدم رسیدگی پزشکی به زندانیان در ایران و زیر پا گذاشته شدن حق دسترسی آنان به درمان مناسب از سوی مسئولان زندانها منتشر شده است.