شیرین عبادی حقوقدان و برنده جایزه نوبل صلح، با انتشار آخرین نسخه کتاب «حقوق کارگر» که بنیاد او پیشتر منتشر کرده بود، این اثر را به رانندگان و کامیونداران اعتصابی و «همه صنوف و گروههایی در این روزهای دشوار همصدا شدهاند» تقدیم کرد.
براساس مطلب منتشر شده در کانال تلگرام شیرین عبادی «در شرایطی که یکی از بزرگترین اعتصابهای صنفی تاریخ جمهوری اسلامی در جریان است و حکومت، بهجای پاسخ به خواستههای رانندگان و کامیونداران، با بازداشت، تهدید، فشارهای امنیتی و پروندهسازی قضایی مقابله میکند، آگاهی از حقوق قانونی نه یک مزیت، بلکه ضرورتی حیاتی است».
انتشارات بنیاد شیرین عبادی در دو سال گذشته کتابهای دیگری را تحت عنوان «حقوق به زبان ساده منتشر کرده است. بنا بر اعلام بنیاد شیرین عبادی، این کتابها به پنج زبان فارسی، کُردی، تُرکی، عربی و بلوچی ترجمه شده و در دسترس عموم قرار دارند.
شیرین عبادی در پیامی به مناسبت بازنشر این کتاب نوشته است: «در روزهایی که دادگاههای کشور به صحنه جنگ تبدیل شدهاند، این کتاب، همراه با دو اثر دیگر با عنوان «حقوق متهم» و «حقوق زندانی»، تلاشیست برای توانمندسازی اقشار مختلف در برابر ساختارهای ناعادلانه قضایی. دانستن قانون، بهویژه در روزهایی که دادگاه به میدان سرکوب تبدیل شده، اولین گام برای ایستادگیست.»
در اسفند ۱۴۰۳ قیمت یک بسته نان باگت ۱۹ هزار تومان بود، اما قیمت همین بسته در اردیبهشت ۱۴۰۴ به ۲۹ هزار تومان افزایش یافت و اکنون به ۳۵ هزار تومان رسیده است.
پس از تغییرات یارانه آرد نانواییها از یکسو و دادن اختیار قیمتگذاری نان به استانداریها از سوی دیگر از هفته اول خرداد گزارشهایی از افزایش قیمت نان سنتی در استانهای مختلف کشور تا دو برابر منتشر شد.
محمد جلالی، عضو کمیسیون کشاورزی مجلس شورای اسلامی، گفت استانداران مختارند در صورت نیاز اگر در شهری به دلیل افزایش قیمت سوخت یا حق بیمه، قیمت نان را افزایش دهند، تا بهموقع اقدام کنند و «از نابسامانی در قیمتگذاری و افزایش خودسرانه قیمت نان جلوگیری کنند».
مرتضی صادقی حسینی، عضو هیئت نمایندگان اتاق اصناف ایران هم گفت: «پرداخت ناقص یارانهها و مشکلات سامانه نانینو، نانوایان را در آستانه ورشکستگی قرار داده است.»
اظهاراتی از این دست نشان میدهد افزایش قیمت نان علاوه بر حذف سهمیه آرد نانواییها، به شکلی پیچیده به سایر بخشهای اقتصاد کشور که این روزها دچار کسری و بحران است، پیوند خورده.
طبق بند «ب» تبصره ۱۳ لایحه بودجه سال ۱۴۰۴، درآمد دولت از فروش آرد یارانهای و غیر یارانه، ۲۰ هزار میلیارد تومان پیشبینی شده است.
بخشی از هرج و مرج فعلی در زمینه نان، مربوط به افزایش اختیارات استانداران است. دادن اختیار تعیین قیمت نان به استانداریها از سیاستهای دولت مسعود پزشکیان در راستای تمرکززدایی از حکومت مرکزی است. پیشتر نیز دولت او اختیار تعطیلی استانها را به استانداران داده بود.
اکنون از یکسو، سهمیه نان بسیاری از واحدهای نانوایی سنتی و صنعتی دچار دگرگونی شده، از سوی دیگر به دلیل بحران انرژی، بسیاری از این واحدها در شرایط بی برقی ضررهای هنگفتی متحمل میشوند و در مجموع هزینه تولید نانواییها افزایش یافته است.
دولت با سپردن اختیار به استانداران، هم مسئولیت را از دوش خود برداشته و هم با تحمیل قیمت نهایی نان، چوب لای چرخ نانواییها میگذارد.
در نتیجه، در هفتههای اخیر، اعتراضات نانوایی٬ها افزایش یافته است.
شنبه ۲۷ اردیبهشت نانواها در شهرهای مختلف کشور از جمله اصفهان، اهواز، بیرجند، کرمانشاه، قم، شاهینشهر و مشهد، دست به اعتراض زدند. این اعتصابات در شهرهای مختلف ادامه داشت، ۳۱ اردیبهشت نیز نانوایان فانتزی یزد به این اعتراضات پیوستند.
سوم خرداد ماموران امنیتی به اعتراض نانوایان مشهد حمله کردند. با تمام اینها، اعتراضات نانوایان ادامه دارد، چرا که با شرایط فعلی که جمهوری اسلامی پیش روی این صنف قرار داده، درآمد واحدها نمیتواند هزینههای تولید آنان را مثل قبل پوشش دهد و به این شرایط، بحران انرژی و سیاستهای دولت پزشکیان نیز اضافه شده است.