دو سناتور ارشد دموکرات در نامهای، با اشاره به برخی گزارشها درباره تماسهای متعدد ایلان ماسک با شماری از مقامهای روسیه، از جمله ولادیمیر پوتین، از پنتاگون و نهادهای اجرای قانون در آمریکا خواستند به دلایل مرتبط با امنیت ملی، در مورد این گزارشها تحقیق کنند.
خبرگزاری رویترز روز جمعه ۲۵ آبان گزارش داد که این نامه را رویت کرده است.
ایلان ماسک، مدیرعامل اسپیساکس و مالک شبکه اجتماعی ایکس (توییتر سابق)، اخیرا از سوی دونالد ترامپ، رییسجمهوری منتخب آمریکا، بهعنوان یکی از دو رییس اداره بهرهوری دولت فدرال آمریکا .
ماسک همچنین در مسند مدیرعاملی اسپیساکس، میلیاردها دلار قرارداد با پنتاگون و نهادهای اطلاعاتی ایالات متحده امضا کرده است.
جین شاهین، عضو ارشد کمیته روابط خارجی و جک رید، رییس کمیته نیروهای مسلح سنا، در نامه خود از مریک گارلند، دادستان کل آمریکا و همچنین بازرس کل پنتاگون خواستند نقش ماسک را در قراردادهای اسپیساکس با نهادهای نظامی و اطلاعاتی این کشور مورد بررسی قرار دهند.
این دو سناتور به گزارشها در خصوص ارتباطات ماسک با مقامهای روسی پرداختند و گفتند باید پس از بررسی این قراردادها، در خصوص محرومیت یا اخراج احتمالی ماسک از آنها تصمیمگیری شود.
شاهین و رید افزودند ماسک از میلیاردها دلار پول دولت آمریکا بهرهمند شده است و ارتباط او با «یک دشمن شناختهشده» ایالات متحده، در خصوص «قابل اعتماد بودن» ماسک بهعنوان «یک پیمانکار دولتی و دارنده مجوزهای امنیتی»، ابهامات جدی مطرح میکند.
روزنامه وال استریت ژورنال ماه گذشته از تماسهای ماسک و مقامهای روسیه خبر داد و از آن زمان تاکنون، تعدادی از اعضای دموکرات کنگره آمریکا خواستار تحقیق در این خصوص شدهاند.
روز ۲۴ آبان روزنامه نیویورکتایمز هم گزارش داد ماسک با امیرسعید ایروانی، سفیر جمهوری اسلامی در سازمان ملل، دیدار کرده است.
هدف از این دیدار که طبق گزارش روز ۲۱ آبان انجام گرفت، گفتوگو درباره کاهش تنشها میان تهران و واشینگتن عنوان شده است.
رویترز در ادامه گزارش خود نوشت به نظر نمیرسد درخواست شاهین و رید برای انجام تحقیقات فدرال درباره مدیرعامل اسپیساکس با موفقیت همراه باشد، زیرا ترامپ بهزودی قدرت را در کاخ سفید در دست خواهد گرفت.
ماسک یکی از حامیان اصلی ترامپ در انتخابات ریاستجمهوری آمریکا بود و ۱۱۹ میلیون دلار برای کارزار او هزینه کرد.
در گزارش ماه گذشته وال استریت ژورنال همچنین به ارتباطات ماسک با ولادیمیر پوتین و سرگئی کرینکو، معاون رییس دفتر او، اشاره شده است.
شاهین و رید در نامه خود تماسهای ماسک و معاون رییس دفتر پوتین را «بسیار نگرانکننده» خواندند و افزودند بنا بر اعلام وزارت خزانهداری آمریکا، کرینکو با رهبری کارزاری مبتنی بر هوش مصنوعی در شبکه ایکس، به دنبال تامین منافع روسیه و تاثیرگذاری بر رایدهندگان آمریکایی پیش از انتخابات اخیر این کشور بوده است.
روابط روسیه و کشورهای غربی، بهویژه ایالات متحده، پس از آغاز مناقشه اوکراین به سردی کشیده است. روسیه عملیات نظامی خود را علیه اوکراین روز پنجم اسفند ۱۴۰۰ کلید زد و از آن زمان تاکنون، درگیریهای مرگبار میان دو کشور ادامه داشته است.
از زمان آغاز مناقشه کنونی، روسیه حدود یک پنجم از خاک اوکراین را به تصرف خود درآورده است.
در ماههای اخیر، ترامپ ضمن انتقاد از میزان کمکهای غرب به کییف، بارها تاکید کرده قصد دارد جنگ اوکراین را بهسرعت به پایان برساند اما تاکنون توضیح مشخصی در خصوص چگونگی تحقق این هدف ارائه نکرده است.
گِنادی گاتیلوف، نماینده دائم روسیه در مقر سازمان ملل متحد در ژنو، روز ۲۴ آبان اعلام کرد مسکو برای مذاکره درباره پایان دادن به مناقشه اوکراین در چارچوب ابتکار ترامپ آمادگی دارد اما هر گفتوگویی در این زمینه، باید با در نظر گرفتن پیشرویهای روسیه در میدان نبرد صورت گیرد.
هِگسِت پس از کشته شدن قاسم سلیمانی، فرمانده پیشین نیروی قدس سپاه پاسداران، در دوره نخست ریاستجمهوری ترامپ، در یک برنامه تلویزیونی از او خواست مقابله با جمهوری اسلامی را تشدید کند.
پیت هگست کیست؟
پیت هگست، با نام کامل پیتر برایان هگست، در ششم ژوئن ۱۹۸۰ در مینیاپولیس ایالت مینهسوتا به دنیا آمد.
او فارغالتحصیل کارشناسی ارشد رشته سیاستگذاری عمومی از دانشکده جان اف. کندی در دانشگاه هاروارد است.
سابقه نظامی
هگست پس از پایان دانشگاه بهعنوان افسر پیادهنظام در گارد ملی ارتش مینهسوتا مشغول به کار شد. در سال ۲۰۰۴، او بهعنوان فرمانده جوخه پیادهنظام در پایگاه گوانتانامو خدمت کرد.
پس از بازگشت از کوبا، هگست برای حضور در عراق اعلام آمادگی کرد و به بغداد و سامرا اعزام شد. در عراق، او مدال ستاره برنزی، نشان پیادهنظام رزمی و مدال تقدیر ارتش را دریافت کرد.
هِگسِت در سال ۲۰۱۲، در مقام کاپیتان به خدمت فعال بازگشت و در افغانستان بهعنوان مربی ارشد ضدشورش فعالیت کرد.
فعالیتهای سیاسی
هگست پس از بازگشت از عراق، در موسسه منهتن فعالیت کرد و سپس بهعنوان مدیر اجرایی سازمان «کهنهسربازان برای آزادی» مشغول به کار شد.
او همچنین مدیر اجرایی گروه «کهنهسربازان نگران برای آمریکا» بود که برای خصوصیسازی بیشتر وزارت امور کهنهسربازان این کشور تلاش میکرد.
در سال ۲۰۱۲، او برای کسب نامزدی حزب جمهوریخواه در انتخابات مجلس سنای ایالت مینهسوتا شرکت کرد اما پیش از انتخابات مقدماتی انصراف داد.
حضور در رسانه
هگست در سال ۲۰۱۴ بهعنوان تحلیلگر سیاسی به شبکه فاکس نیوز پیوست و از سال ۲۰۱۷ تا ۲۰۲۴ یکی از مجریان برنامه «فاکس اند فرندز ویکند» بود.
او در محافل رسانهای به حمایت از دونالد ترامپ پرداخت و در مواردی بهعنوان مشاور غیررسمی او ظاهر شد.
هگست همچنین در برخی مسائل جنجالی، از جمله پیشنهاد عفو برای سربازانی که به ارتکاب جنایات جنگی متهم شده بودند، نقش داشت.
حمایت از حمله به جمهوری اسلامی
هگست در سال ۲۰۲۰ جمهوری اسلامی را حکومت «داعشهای شیعه» خواند و گفت تهران با شعارهای «مرگ بر آمریکا» و «مرگ بر اسرائیل» به دنبال گسترش نفوذ خود در منطقه است.
هگست تاکید کرد مقامهای جمهوری اسلامی باید «لنگان و التماسکنان» به میز مذاکره بازگردند.
او همچنین خواستار تعیین ضربالاجلی برای تخریب تاسیسات انرژی، زیرساختهای کلیدی، و سایتهای موشکی و هستهای ایران شد و گفت اگر جمهوری اسلامی از «اماکن فرهنگی» برای ذخیره تسلیحات استفاده کند، باید آنها را هم هدف قرار داد.
هگست اضافه کرد قوانین بینالمللی درباره منع حمله نظامی به اماکن فرهنگی، «به نفع ایران طراحی شدهاند» و از ترامپ خواست تا آنها را تغییر دهد.
تلاش برای عفو محکومان ارتش
در نتیجه تلاشهای هگست، ترامپ یک کماندوی پیشین ارتش آمریکا را که قرار بود به اتهام کشتن یک افغان مظنون به بمبگذاری محاکمه شود، عفو کرد.
پس از آن، یک نیروی دیگر ارتش آمریکا که به جرم صدور دستور تیراندازی به سه افغان و کشتن دو نفر از آنها محکوم شده بود، مورد عفو قرار گرفت.
دیدگاههای جنجالی
هگست پیشتر از سیاستهای ناتو انتقاد و متحدان این سازمان را «ضعیف» توصیف کرد. او همچنین هشدار داد چین در آستانه سلطه بر همسایگان خود قرار دارد.
هگست در کتاب خود «جنگ علیه جنگجویان» نوشت پس از کنار گذاشته شدن به دلیل دیدگاههای سیاسی و مذهبیاش، در سال ۲۰۲۱ مجبور به ترک ارتش آمریکا شد.
او گفت این تصمیم متقابل بود: «من هم دیگر نمیخواستم در این ارتش بمانم.»
هگست بهصراحت از سیاستهای تنوعپذیری در پنتاگون انتقاد کرد و گفت که این سیاستها باید متوقف شوند.
او در ماه جاری نیز اعلام کرد با حضور زنان در نقشهای رزمی مخالف است.
سیاست تنوعپذیری در ارتش ایالات متحده به معنای تلاش برای افزایش تنوع در ساختار نیروی انسانی ارتش از نظر نژاد، قومیت، جنسیت، مذهب و دیگر شاخصهای اجتماعی است. هدف این سیاستها ایجاد یک نیروی نظامی فراگیرتر و بازتابدهنده جمعیت متنوع آمریکا است.
چالشهای پیش رو
در صورت تایید سنای آمریکا و آغاز به کار در مسند وزیر دفاع، هگست میتواند وعدههای کارزار ترامپ را برای پاکسازی ارتش از فرماندههایی که به گفته او سیاستهای تنوعپذیری را پیش میبرند، عملی کند.
هگست ممکن است با ژنرال چارلز کیو براون، رییس ستاد مشترک نیروهای مسلح آمریکا، دچار اختلاف شود. براون، با تجربه فرماندهی و خلبانی جنگندهها، از سوی هگست به دنبال کردن «مواضع افراطی جناح چپ» متهم شده است.
بر اساس برخی گزارشها، انتخاب هگست برای شماری از مسئولان پنتاگون شوکهکننده بود و آنها بهصورت خصوصی درباره صلاحیت او برای تصدی این سمت ابراز تردید کردند.
در پی نامزدی هگست برای سمت وزیر دفاع، نگرانیها درباره احتمال پاکسازی افسران نظامی و کارمندان دولتی در این وزارتخانه افزایش یافته است.
ترامپ در بیانیه خود درباره انتخاب هگست بهعنوان وزیر دفاع جدید ایالات متحده گفت: «پیت فردی سخت، باهوش و یک باورمند واقعی به سیاست "اول آمریکا" است. با حضور پیت در راس وزارت دفاع، دشمنان آمریکا باید بدانند که ارتش ما دوباره قدرتمند خواهد شد و آمریکا هرگز عقبنشینی نخواهد کرد.»
«اول آمریکا» شعار و گفتمانی است که ترامپ در دوران پیشین حضور خود در کاخ سفید آن را ترویج داد. هدف این گفتمان تمرکز بر مسائل داخلی آمریکا، میهنپرستی و عدم مداخله مستقیم در مناقشههای بینالمللی عنوان شده است.
در سوی مقابل، شماری از نمایندگان دموکرات، از جمله آدام اسمیت، رییس کمیته نیروهای مسلح مجلس نمایندگان، انتقاد شدیدی به انتخاب هگست وارد کردند.
اسمیت با اشاره به سابقه اندک هگست در پنتاگون گفت سمت وزیر دفاع نباید نقطه «آغاز» فعالیت یک نفر باشد.
کالاس که در دوران نخستوزیری به نقض حقوق بشر در ایران و سرکوب معترضان به دست جمهوری اسلامی در پاییز ۱۴۰۱ اعتراض کرد، از حامیان جدی اوکراین به شمار میرود.
او که قصد دارد موضوع قرار دادن سپاه پاسداران در فهرست گروههای تروریستی اروپا را با وزیران خارجه این اتحادیه مطرح کند، این هفته در برابر اعضای پارلمان اروپا گفت خط مشی این اتحادیه در قبال تهران، باید سختتر باشد
فرایند جایگزینی کمیسرهای اروپا
قرار است کمیتههای پارلمان اروپا پس از ارزیابی عملکرد و صلاحیت کمیسرهای پیشنهادی، نتایج را به کنفرانس روسا (شامل رییس پارلمان و روسای گروههای سیاسی) ارائه کنند.
این کنفرانس در ۲۱ نوامبر ارزیابی نهایی را انجام داده و جلسات استماع را خاتمه میدهد.
رایگیری نهایی برای تایید کل هیات کمیسرها از سوی نمایندگان پارلمان اروپا در جلسه عمومی ۲۵ تا ۲۸ نوامبر در استراسبورگ برگزار خواهدشد.
مواضع کالاس در پارلمان اروپا
کالاس این هفته در جلسه استماع پارلمان اروپا موضعی صریح و قاطع در قبال روسیه و جنگ اوکراین اتخاذ کرد و با تاکید بر این که روسیه باید هزینه تخریبهای خود را در اوکراین بپردازد، پیشنهاد داد تمامی داراییهای بلوکه شده روسیه به ارزش حدود ۳۰۰ میلیارد یورو، برای بازسازی اوکراین استفاده شود.
کالاس در این جلسه گفت: «روسیه در حال نابود کردن اوکراین است و باید برای این اقدامات پاسخگو باشد. داراییهای بلوکه شده روسیه میتواند نقشی اساسی در بازسازی اوکراین ایفا کند.»
او هشدار داد که رها کردن این کشور از سوی آمریکا میتواند منجر به تقویت چین و دیگر بازیگران استراتژیک جهان شود و گفت اگر آمریکا نگران چین است، باید به پاسخ اروپا و آمریکا به تجاوز روسیه نیز توجه داشته باشد.
دونالد ترامپ، رییسجمهوری منتخب آمریکا، در دوران کمپین انتخاباتی خود بدون اشاره به جزییات بیشتر، بارها وعده داد که به جنگ اوکراین پایان خواهد داد.
کالاس در برابر اعضای پارلمان اروپا، در خصوص خاورمیانه موضعی محتاطانه اتخاذ کرد و خواستار خویشتنداری طرفهای درگیر شد.
او بر اهمیت رعایت قوانین بینالمللی بشردوستانه و محافظت از غیرنظامیان تاکید کرد.
استعفا به قصد جانشینی بورل
کالاس پس از سه سال و نیم حضور در مقام نخست وزیری استونی، روز دوشنبه ۲۵ تیر، در یک دیدار کوتاه با آلار کاریس، رییسجمهوری این کشور در کاخ ریاستجمهوری در تالین، پایتخت استونی، استعفای رسمی خود را تقدیم کرد.
کاریس در بیانیهای دوران نخستوزیری کالاس را «دورهای پر از بحران» توصیف کرد و اظهار داشت که دولت او با بحرانهای «کرونا»، «رکود اقتصادی» و «جنگ در اروپا» مواجه بود.
به گفته کاریس، روسیه با تجاوز به اوکراین «تصویر قبلی امنیت این کشور» را نابود کرد.
کابینه کالاس از ائتلاف سه حزب شامل حزب راست میانه اصلاحات، حزب سوسیال دموکرات و حزب لیبرال استونی ۲۰۰، تشکیل شد.
با استعفای نخستوزیر، کابینه او نیز به طور خودکار منحل میشود.
تا زمان سوگند خوردن کابینه جدید در اوایل ماه اوت، کابینه فعلی به عنوان دولت موقت به کار خود ادامه خواهد داد.
مطالعه سیاست دفاعی و خارجی
کالاس در سه سال گذشته بودجه دفاعی سالانه این کشور را نزدیک به ۱/۵ میلیارد دلار که معادل سه درصد تولید ناخالص داخلی استونی است افزایش داد.
زمانی که او نخستوزیر استونی شد، فکر میکرد سیاست خارجی نقطه ضعفش است؛ پس با توصیههای دیگر رهبران، یک برنامه مطالعاتی شخصی طراحی کرد.
او در حال حاضر در حال خواندن تاریخ ایران است و آثاری از مارگارت تاچر، هنری کیسینجر و بیوگرافی ولادیمیر زلنسکی اوکراینی در سال جاری و همچنین کتابهایی درباره خاورمیانه، اسرائیل-فلسطین و تایوان را بررسی کرده است.
کالاس درباره ایران چه میگوید؟
کالاس تاکنون چندین بار نگرانیهای خود را در مورد وضعیت حقوق بشر در ایران ابراز کرده است.
او در اعتراضات سراسری که پس از کشته شدن مهسا ژینا امینی در پاییز ۱۴۰۱ شکل گرفت، خشونت نیروهای امنیتی جمهوری اسلامی در سرکوب معترضان را محکوم کرد و از نقض حقوق بشر در ایران به عنوان یک نگرانی جدی برای استونی و جامعه بینالمللی یاد کرد.
کالاس همچنین در خصوص سیاستهای تهران در منطقه و همکاریهای جمهوری اسلامی با روسیه و بلاروس ابراز نگرانی کرده است.
او حکومت ایران را یکی از متحدان اصلی روسیه در جنگ اوکراین توصیف کرده و گفته است همکاریهای نظامی و سیاسی جمهوری اسلامی با روسیه و بلاروس میتواند تنشهای منطقهای و جهانی را تشدید کند.
کالاس پس از حمله پهپادی جمهوری اسلامی به اسرائیل در فروردین ماه، پستی در شبکه ایکس منتشر کرد و در آن از «حمله غیرموجه ایران به اسرائیل» به شدیدترین وجه ممکن ابراز تاسف و از هر گونه تشدید تنش نظامی در منطقه انتقاد کرد.
کالاس معتقد است چنین حملاتی میتوانند به افزایش خشونت و بیثباتی در خاورمیانه منجر شوند و باید از آنها جلوگیری کرد.
سابقه فعالیت سیاسی
کالاس از سال ۱۳۹۳ تا سال ۱۳۹۷ نماینده استونی در پارلمان اروپا بود.
در این دوره تمرکز او بر موضوعات مربوط به بازار داخلی و حمایت از مصرفکنندگان بود.
پس از بازگشت از پارلمان اروپا، کالاس به عنوان نماینده مجلس استونی انتخاب شد.
او در سال ۱۳۹۷ رهبری حزب اصلاحات استونی را به دست گرفت و جایگزین هاوی راسکو شد.
کالاس سرانجام در دی ۱۳۹۹ توانست به عنوان نخستوزیر استونی سوگند یاد کند و پا جای پای پدر خود بگذارد.
زندگی شخصی کایا
کایا کالاس در تاریخ ۲۸ خرداد ۱۳۵۶ در تالین به دنیا آمد و هم اکنون ۴۷ ساله است.
پدر او سییم کالاس، نخستوزیر سابق و یکی از بنیانگذاران حزب اصلاحات است.
کالاس فارغالتحصیل رشته حقوق از دانشگاه تارتو در شهر تارتو استونی است.
او قبل از ورود به عرصه سیاست، به عنوان وکیل فعالیت میکرد.
کالاس متاهل است و سه فرزند دارد.
این زن سیاستمدار تلاش کرده تا میان زندگی حرفهای و خانوادگی خود تعادل برقرار کند. او از نقش مادر بودن به عنوان یکی از مهمترین بخشهای زندگی خود یاد میکند.
