قوه قضاییه: مساله حصر سران جنبش سبز در صلاحیت شورای عالی امنیت ملی است
اصغر جهانگیر، سخنگوی قوه قضاییه جمهوری اسلامی، درباره ادامه حصر میرحسین موسوی، همسرش زهرا رهنورد و مهدی کروبی، رهبران جنبش سبز پس از حدود ۱۴ سال، گفت این موضوع در صلاحیت شورای عالی امنیت ملی است و قوه قضاییه بر اساس سیاستهای کلی نظام عمل خواهد کرد.
سخنگوی قوه قضاییه روز هفتم آبان در گفتوگو با ایلنا در پاسخ به این که برخی از جمله دبیرکل حزب موتلفه اعلام میکنند «موضوع حصر پایان یافته است»، گفت این سوال باید از کسی پرسیده شود که این موضوع را مطرح کرده و گفته که این اتفاق افتاده.
جهانگیر با تاکید بر این که این موضوع در صلاحیت مصوبات شورای عالی امنیت ملی است، گفت: «آنها ورود میکنند و هر زمان سیاستگذاری لازم را انجام دهند، اطلاعرسانی لازم صورت خواهد گرفت.»
او در پاسخ به این سوال که پیگیری قوه قضاییه درباره رفع حصر به چه صورتی است، گفت: «قوه قضاییه بر اساس سیاستهای کلی نظام عمل خواهد کرد.»
اسدالله بادامچیان، دبیرکل حزب موتلفه اسلامی، روز ۲۸ مهر به سایت خبرآنلاین گفت: «موسوی و کروبی در حصر نیستند. اینها را میروند میبینند و همه کار میکنند.»
او افزود: «یک دلیل حصر این است که این احتمال داده میشد دیگران اینها را به قتل برسانند و به پای جمهوری اسلامی بگذارند.»
پس از آن حسین کروبی، فرزند مهدی کروبی، در واکنش به سخنان بادامچیان گفت حصر پدرش ادامه دارد و شرایط حصر هم سختتر شده است.
او در این باره تاکید کرد: «من به جد این اظهارات خلاف واقع را تکذیب میکنم. هیچ اتمام حصری صورت نگرفته و حصر، هم درباره مهندس موسوی و هم درباره آقای کروبی همچنان ادامه دارد.»
موضوع پایان رفع حصر رهبران جنبش سبز طی سالهای گذشته بارها از سوی برخی چهرههای سیاسی در ایران مطرح شده است.
مسعود پزشکیان، رییس چهاردهمین دولت در جمهوری اسلامی نیز روز ۲۶ شهریور امسال در پاسخ به پرسش خبرنگاری درباره حصر کروبی و موسوی گفت: «مشکل کروبی حل شده است، برای آن یکی هم داریم کار میکنیم ولی نباید با نظام درافتاد.»
او افزود: «دیگر باید چه کار می کردیم؟ همین که یکی حل شده یک قدم است، آن یکی قدم هم بگذارید باشد.»
در پی اعتراضات پس از انتخابات ریاست جمهوری خرداد ۱۳۸۸ که به جنبش سبز مشهور شد، موسوی و کروبی، دو نامزد معترض انتخابات به همراه همسرانشان، زهرا رهنورد و فاطمه کروبی، از اسفند ۱۳۸۹ در حصر خانگی قرار گرفتند.
هر چند حصر فاطمه کروبی از حدود سال ۱۳۹۰ رفع شد اما سایر رهبران جنبش سبز همچنان در حصر باقی ماندند.
این شرایط پیش از آنها برای حسینعلی منتظری، قائم مقام معزول روحالله خمینی، بنیانگذار جمهوری اسلامی و برخی دیگر از مخالفان و منتقدان جمهوری اسلامی نیز رقم خورد.
مهر ماه ۱۴۰۲ بیش از ۵۷۰ فعال سیاسی در بیانیهای اعلام کردند که حصر موسوی، رهنورد و کروبی «با روشهای غیرانسانی ادامه یافته و در پی نومیدی زندانبانان از شکستن مقاومت محصوران، با افزایش فشارهای روزافزون، در حال حاضر نوعی قتل تدریجی آنان در حال وقوع است».
گزارشهای رسیده به ایراناینترنشنال و اخبار منتشر شده در رسانههای داخلی در ایران حاکی از آن است که مقامهای جمهوری اسلامی بار دیگر جادههای منتهی به تخت جمشید و پاسارگاد را در روز هفت آبان، مصادف با روز کوروش بستهاند و این تعطیلی احتمالا تا دو روز دیگر هم برقرار خواهد بود.
یکی از شهروندان با ارسال ویدیویی به ایراناینترنشنال در روز ششم آبان گفت با نزدیک شدن به روز کوروش، جاده تخت جمشید را در استان فارس بستهاند.
سایت خبری صدای میراث، عصر روز یکشنبه شش آبان از مسدود شدن این جادهها با فنس و نیوجرسی خبر داد و نوشت از چهارم آبان نیروهای انتظامی و امنیتی در پاسارگاد مستقر شدهاند.
این رسانه به نقل از منابع خود نوشت که محدودیتهای ورود به این دو اثر تاریخی تا ۹ آبان، تنها مختص شهروندان ایرانی است و تورها و گردشگران خارجی مشکلی برای بازدید از پاسارگاد و تخت جمشید ندارند.
بر اساس این گزارش، حتی کارکنان تخت جمشید نیز باید در این روزها با مجوز به این مجموعه تردد کنند.
بر اساس کتیبههای باستانی و تطبیق تاریخهای آن دوره با تقویمهای امروز، هفتم آبان ماه را روز ورود کوروش به شهر باستانی بابل میدانند.
بر اساس این روایتهای کهن، سپاه هخامنشی ۲۰ مهر ماه بابل را بدون جنگ فتح کرده و هفتم آبان کوروش وارد آن شده است.
سالهاست که در این روز شمار زیادی از ایرانیان و دوستداران تاریخ ایران به آرامگاه کوروش و تخت جمشید میروند اما دستکم از یک دهه پیش، در این روزها مسیرهای دسترسی به آرامگاه کوروش بسته و نیروهای امنیتی در آن مستقر میشوند.
جمهوری اسلامی سالهاست در مناسبتهایی خاص مانند روز کوروش و عید نوروز، محدودیتها و ممنوعیتهایی برای بازدید از تخت جمشید و شماری دیگر از آثار تاریخی مهم ایران برقرار میکند.
روزنامه پیام ما در گزارشی، تعطیلی محوطه جهانی پاسارگاد در روز کوروش را رویهای هفت ساله نامید و نوشت به دلیل «نبود کنترل روی جمعیت حاضر در مجموعه»، عدهای از سال ۱۳۹۶ بهطور کلی درهای مجموعه را بستند.
بنا بر گزارش رسانهها، طی سالهای گذشته برخی مقامهای دولتی و نمایندگان مجلس خواستار تشکیل کمیته برگزاری مراسم روز کوروش در پاسارگاد شدند اما مقامهای استان فارس با آن مخالفت کردند.
سال ۱۴۰۰ نیز کارزار ثبت روز کوروش در تقویم ملی ایران در فضای مجازی به راه افتاد اما بینتیجه ماند.
اواخر خرداد امسال گزارشی مبنی بر این منتشر شد که سازمان برنامه و بودجه از دو سال پیش ردیف اعتباری تخت جمشید و نقش رستم را قطع کرده است.
حذف این بودجه در شرایطی است که این دو اثر تاریخی شاخص ایران، با بحرانهایی مانند فرونشست زمین و رشد گلسنگها مواجهاند و کارشناسان میراث فرهنگی درباره خطر تخریب آنها هشدار دادهاند.
پیام ما روز دوشنبه در یادداشتی خبر داد مدیریت جدید مجموعه پارسه پاسارگاد شش ماه است شورای فنی این مجموعه را تعطیل کرده و اعلام کرد مسئولان ارشد استان فارس ترکهای روی زمین آرامگاه کوروش را نادیده میگیرند و «بودجهاش را به اینطرف و آنطرف میفرستند».
عزتالله ضرغامی، وزیر وقت میراثفرهنگی، صنایعدستی و گردشگری، اواخر دی ۱۴۰۲ «حریم آثار تاریخی» را مشکلی بزرگ و نیازمند برطرف شدن خوانده و گفته بود اهالی شهر پاسارگاد به دلیل وجود مقبره کوروش و قوانین حفاظتی، نمیتوانند خانه دو طبقه بسازند، چاه بزنند و کشاورزی کنند.
او مهر ماه سال ۱۴۰۰ نیز خواستار تغییر قوانین برای آسانتر شدن ساختوساز در حریم آثار تاریخی، از جمله حفر چاه کشاورزی در حریم آرامگاه کوروش شده بود.
در سالهای اخیر تعدادی از آثار جهانی ایران به دلیل ساختوساز در حریم آنها در خطر خروج از فهرست جهانی یونسکو قرار گرفتهاند.
دانشجویان دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران در اعتراض به تجاریسازی فضاهای دانشجویی، تفکیک جنسیتی و برگزاری نمایش سلبریتیمحور با هدف سیاستزدایی از دانشگاه تجمع کردند. آنها در این تجمع شعارهایی در دفاع از حقوق کارگران و در راستای خیزش «زن، زندگی، آزادی» سر دادند.
شوراهای صنفی دانشجویان، روز ششم آبان در گزارشی نوشت دانشجویان دانشگاه تهران در راستای حق اعتراض خود اقدام به تجمع در مقابل زمین چمن دانشکده علوم اجتماعی کردند.
دانشجویان معترض در جریان این تجمع شعارهایی از جمله «زن، زندگی، آزادی»، «هر کی چشماشو بسته / با این سرکوب همدسته»، «سیاست سلبریتی محور / تضعیف سیاست تشکل محور»، «کارگران باید متولی حقوق خود باشند» و «خیریه یعنی برونسپاری وظیفه دولت»، سردادند.
شماری از دانشجویان نیز پلاکاردهای در دفاع از حقوق کارگران از جمله «کارگران معدن طبس به سلبریتیها احتیاجی ندارند، به تشکلهای مستقل کارگری نیاز دارند»، در دست گرفتند.
«نه به حذف زنان از فضاهای عمومی»، «کارگران باید متولی پیگیری حقوق خودشان باشند»، «نه به دوربین مداربسته و کنترل زیست روزمره دانشجو در فضاهای عمومی» و «دانشگاه امنیتی و کنترلی سرکوب صدای انتقاد است» از دیگر شعارهای نقش بسته بر پلاکاردهای دانشجویان معترض بود.
شوراهای صنفی دانشجویان درباره این تجمع نوشت: «پس از تاخیر در اجرای برنامه [مورد اعتراض دانشجویان]، مشخص شد که تعدادی از سلبریتیها در لحظات آخر از حضور در برنامه منصرف شده و برنامه بدون حضور ایشان آغاز شد.»
طبق این گزارش، در همین حین نیروهای حراست دانشگاه که از ابتدای تحصن در جمعیت حضور داشتند، با قرار گرفتن در مقابل در ورودی زمین چمن دانشکده مانع از خطاب قرار داده شدن میهمانان از سوی «میزبانان معترض منع شده از حقوق بدیهی» و قرائت بیانیه شدند.
به نوشته این تشکل صنفی، دانشجویان در ادامه با سر دادن شعارهای «زن، زندگی، آزادی» و «نه پادگان، نه بنگاه / درود بر دانشگاه»، اعتراض خود را بیان کردند و با خواندن بیانیه، به تجمع خود پایان دادند.
بیانیه دانشجویان دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران
جمعی از دانشجویان دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران در بیانیهای با اشاره به برگزاری مسابقه فوتبال با حضور تعدادی از سلبريتیها در زمين چمن دانشكده علوم اجتماعی دانشگاه تهران، این برنامه را «معرکهای ریاکارانه و سلبریتیگرا» نامیدند.
امضاکنندگان این بیانیه باور دارند که مسئولان دانشگاه این برنامه را با هدف جایگزینی تصویر دانشکده علوم اجتماعی از محل خودکشی، اعتراض و کتکخوردن دانشجویان با «فضای پویای موهوم، عقیم و سیاستزدودهای که آنها آرزویش را در سر دارند»، برگزار کردهاند.
آنها با بیان این که اقدام به خودکشی مسالهای اجتماعی است که عواملی چون «فقدان همبستگی اجتماعی، فشارهای حاصل از سرکوب فضای دانشجویی، نادیدهانگاری آسیبهای روانی دانشجویان از سوی دانشگاه و وضعیت فاجعهبار زیست خوابگاهی» در آن دخیل هستند، این دست نمایشهای «زرد بازاری» را در ادامه سیاست نامرئیسازی اجتماعی بودن مساله خودکشی در فضای دانشجویی دانستند.
امضاکنندگان این بیانیه با طرح این پرسش که «عاملان کتکخوردن دانشجویان معترض چه کسانی هستند»، خاطرنشان کردند: «بازسازی چهره دانشکده به این شیوه تنها به سود همان عاملان سرکوب است تا چهرههایشان را پنهان کنند. اين بار نيز مجرم در بازگشت خود به صحنه جرم در پی پاک کردن آثار جرم است.»
جمهوری اسلامی از آغاز روی کار آمدن خود همواره دانشجویان و استادان منتقد حکومت را بازداشت، شکنجه یا از دانشگاه اخراج کرده است.
برخوردهای امنیتی و محرومیتهای انضباطی دانشجویان در دانشگاههای سراسر کشور از زمان خیزش انقلابی ایرانیان در دو سال پیش و گسترده شدن دامنه اعتراضات دانشجویی تشدید شده است.
از آن زمان تاکنون گزارشهای بسیاری درباره برخوردهای قهری با دانشجویان و صدور احکام اخراج، تعلیق یا ممنوعیت از تحصیل برای آنان منتشر شده است.
بر اساس گزارشها، بیش از ۱۲ هزار دانشجو در جریان خیزش «زن، زندگی، آزادی» بازداشت، تعلیق، اخراج، تبعید تحصیلی و لغو اسکان شدهاند.
تصاویر ماهوارهای منتشر شده از اماکنی در ایران که اسرائیل به آنها حمله کرد، اهمیت این تاسیسات و میزان تخریبهای احتمالی را نشان میدهند. این اهداف شامل سایتهای تولید موشک، تاسیسات ترکیبکننده سوخت موشک و اماکن توسعه تسلیحات هستهای است.
تصاویر شرکت ماهوارهای تجاری پلنتلبز (Planet Labs) و یک شرکت تجاری ناشناس دیگر از اماکنی در ایران که اسرائیل به آنها حمله کرد، در رسانههای اجتماعی منتشر شده و دستمایه تحلیل کارشناسان نظامی قرار گرفته است.
ارتش اسرائیل بامداد شنبه پنجم آبان ۱۴۰۳ مجموعهای از حملات هوایی را با عنوان «روزهای پاسخ» علیه مواضع جمهوری اسلامی انجام داد. با پایان عملیات، مشخص شد حدود ۱۴۰ جنگنده اسرائیلی در سه موج حمله، ۲۰ نقطه را در سه استان ایران هدف قرار دادند.
اسرائیل هنوز درباره مختصات و تعداد دقیق این اهداف توضیح نداده اما ارتش این کشور گفته است که به کارخانههای تولید موشک و دیگر تاسیسات مرتبط نظامی را در نزدیکی تهران و غرب ایران حمله کردهاند.
یک منبع آگاه اسرائیلی هم روز شنبه به ایراناینترنشنال گفت جنگندههای اف-۳۵ اسرائیل، برای نخستین بار وارد حریم هوایی ایران شدند.
مقامهای جمهوری اسلامی به هدف قرار گرفتن سایتهای نظامی و تاسیسات موشکی اعتراف نکردهاند اما بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل روز یکشنبه گفت اسرائیل توانایی تولید موشک ایران را به شکل دقیق و قوی هدف قرار داد و در این حمله، به تمام اهداف خود رسید.
آسوشیتدپرس در گزارشی با استناد به تصاویر ماهوارهای پلنتلبز نوشت روز شنبه پنج آبان مزارع سوختهای در اطراف سایت تولید گاز طبیعی تنگ بیجار در استان ایلام دیده میشد.
مشخص نیست که آیا این موضوع با حمله اسرائیل مرتبط بوده یا خیر اما در تصاویر ماهوارهای منتشر شده، میتوان نمای واضحتری را از آسیبهای وارده به پارچین و خجیر در حوالی تهران دید.
سایت هستهای طالقان، محل تولید موتور موشک
بر اساس تصاویر ماهوارهای منتشر شده، تاسیسات هستهای طالقان در ۱۵ کیلومتری سد جاجرود و سه ساختمان دیگر در ارتباط با تولید موتور موشک تخریب شدهاند.
سازمان غیر انتفاعی حقوق بشری ایران بریفینگ، صبح روز یکشنبه با انتشار یکی از همین تصاویر ماهوارهای در ایکس نوشت تاسیسات هستهای طالقان از سایتهای استراتژیک و کلیدی پروژه آماد جمهوری اسلامی است.
آماد، یک برنامه هستهای مخفیانه برای ساخت سلاحهای هستهای در جمهوری اسلامی بود که در اوایل دهه ۸۰ خورشیدی روی فعالیتهای تحقیقاتی و توسعه تکنولوژیهای مرتبط با انفجارهای چندمرحلهای (MPI) تمرکز داشت.
دیوید آلبرایت، بازرس تسلیحاتی پیشین سازمان ملل و رییس موسسه علم و گروه تحقیقاتی امنیت بینالملل نیز صبح روز یکشنبه با انتشار پستی در ایکس و با استناد به تصاویر ماهوارهای تجاری تایید کرد که اسرائیل ساختمانی به نام «طالقان ۲» را در پارچین هدف قرار داده است.
به گفته او، این ساختمان در جریان طرح آماد برای آزمایشهای مرتبط استفاده میشد.
آژانس بینالمللی انرژی اتمی و سازمانهای اطلاعاتی آمریکا اعلام کردهاند که جمهوری اسلامی برنامه آماد را در سال ۲۰۰۳ متوقف کرده است، اما تهران همواره هرگونه تلاش برای دستیابی به تسلیحات هستهای را انکار میکند.
آلبرایت پس از آنکه موساد در سال ۲۰۱۸ اسناد این برنامه را از تهران ربود، به آنها برای نگارش کتابی دسترسی پیدا کرد و با استناد به همین آرشیوها، روز یکشنبه در ایکس نوشت که جمهوری اسلامی تجهیزات مهم آزمایشگاهی خود را در «طالقان ۲» نگهداری میکرد.
او همچنین گفت ممکن است تهران پیش از حمله هوایی، برخی مواد کلیدی را از این سایت خارج کرده باشد، اما حتی اگر هیچ تجهیزاتی در داخل باقی نمانده باشد هم این ساختمان همچنان «ارزش ذاتی» برای فعالیتهای مرتبط با تسلیحات هستهای جمهوری اسلامی در آینده داشته است.
پارچین و خجیر، مراکز ترکیب سوخت موشکهای بالستیک
آلبرایت با استناد به تصاویر ماهوارهای تجاری شرکتی که نخواست نامش را فاش کند، به خبرگزاری رویترز گفت اسرائیل به سه هدف در مجتمع نظامی بزرگ پارچین در اطراف تهران و در فاصله حدود ۳۲۰ متری از طالقان ۲ حمله کرده است که در دو ساختمان آن، سوخت جامد موشکهای بالستیک ترکیب میشد.
دِکِر اولث، پژوهشگر مرکز تحقیقات نیروی دریایی آمریکا هم به رویترز گفت تصاویر پلنتلبز از پارچین نشان میدهند اسرائیل سه ساختمان ترکیب سوخت جامد موشک بالستیک و یک انبار را در این منطقه نظامی منهدم کرده است.
اولث با استناد به تصاویر دیگر پلنتلبز گفت حمله نیروهای اسرائیلی، دو ساختمان را هم در مجتمع خجیر در نزدیکی تهران تخریب کرده است که در آنها سوخت جامد برای موشکهای بالستیک ترکیب میشد.
عکس ماهوارهای پلنتلبز از ساختمانهای آسیبدیده در خجیر
رویترز با اشاره به تصاویر ماهوارهای نوشت که این ساختمانها، با خاکریزهای بلند احاطه شده بودند.
بر اساس گزارش رویترز، چنین سازههایی معمولا به منظور جلوگیری از سرایت انفجار به مواد قابل اشتعال در ساختمانهای مجاور طراحی میشوند و با تولید موشک مرتبط هستند.
رویترز پیشتر و در اواسط تیر امسال هم در گزارشی، از توسعه چشمگیر فعالیت دو سایت تولید موشک بالستیک خجیر و مدرس در ایران خبر داده بود.
آسوشیتدپرس روز یکشنبه با استناد به تصاویر ماهوارهای از خجیر، و به نقل از تحلیلگران نوشت که یک سیستم تونل زیرزمینی و سایتهای تولید موشک در این پایگاه نظامی پنهان شده بود.
اولث هم به رویترز گفت اسرائیل در حمله به این پایگاه، ساختمانهایی را هدف گرفته که دستگاههای ترکیبکننده سوخت جامد در آنها نگهداری میشد.
این تحلیلگر تاکید کرد ترکیبکنندههای صنعتی مورد اشاره، ساخت دشواری دارند و جمهوری اسلامی در طول سالها، تعداد زیادی از آنها را با هزینههای سنگین وارد کرده و احتمالا جایگزینی آنها برایش بسیار دشوار خواهد بود.
اولث تاکید کرد که احتمالا اسرائیل با عملیاتی محدود، توان تولید انبوه موشکی تهران را به طرز چشمگیری مختل کرده است.
او گفت با این عملیات، هرگونه حمله موشکی آینده جمهوری اسلامی برای نفوذ به سامانههای دفاع موشکی اسرائیل دشوارتر شده است و افزود: «به نظر میرسد این حملات با دقت بسیار بالایی انجام شدهاند.»
عکس ماهوارهای پلنتلبز از پارچین
وبسایت اکسیوس نیز روز شنبه گزارش داد اسرائیل ۱۲ «میکسر (ترکیبکننده) سیارهای» ایران را که برای تولید سوخت جامد موشکهای بالستیک دوربرد استفاده میشدند، نابود کرده است.
این گزارش به نقل از سه منبع ناشناس اسرائیلی اعلام کرد این اقدام، توان جمهوری اسلامی را برای تجدید ذخایر موشکیاش بهشدت تضعیف کرده و ممکن است تهران را از حملات موشکی گسترده بعدی علیه اسرائیل بازدارد.
ویدیوهای منتشر شده از سوی شهروندان در شب حمله اسرائیل هم حاکی از هدف قرار گرفتن شمار دیگری از اماکن نظامی در ایران است.
شمسآباد تهران یکی از همین اهداف است که شهروندان ایرانی ویدیوهایی از تخریب سولهای در شهرک صنعتی آن را در رسانههای اجتماعی منتشر کردند.
گفته میشود شمسآباد متعلق به شرکت تایکو (مهندسی نوآوران تکساز صنعت) و یکی از شرکتهای اقماری مرتبط با موسسه جهاد تحقیقات است.
گزارشهای تایید نشدهای نیز از هدف قرار گرفتن سامانه پدافندی در حوالی حسنآباد در جنوب تهران منتشر شد.
وال استریت ژورنال هم روز شنبه پنجم آبان به نقل از یک مقام اسرائیلی گزارش داد پیش از حمله اسرائیل به جمهوری اسلامی، ایران چهار سامانه پدافند موشکی اس-۳۰۰ داشت که پیشرفتهترین سیستم پدافند هوایی آن محسوب میشدند، اما همه این سامانهها در حمله اسرائیل منهدم شدند.
ستاد کل نیروهای مسلح روز شنبه پنج آبان با انتشار بیانیهای درباره حمله اسرائیل گفت «تعدادی موشک دور بردِ هواپایه که دارای سر جنگی بسیار سبک در حدود یکپنجم کلاهک موشکهای بالستیک ایرانی بودند» به سمت برخی از رادارهای مرزی در استانهای ایلام، خوزستان و اطراف تهران پرتاب شدند.
این بیانیه گفت از ورود هواپیماهای اسرائیلی به حریم هوایی ایران جلوگیری و تعداد «قابل توجهی» از موشکها ردگیری و رهگیری شدهاند.
ستاد کل نیروهای مسلح همچنین خسارتهای وارد شده را «محدود و کماثر» توصیف کرد و افزود تنها چند سامانه راداری آسیب دیدهاند.
شورای هماهنگی اعتراضات پرستاران به مقامهای حکومت هشدار دادند تعیین تکلیف نشدن خواستههای پرستاران واکنش قاطع و هماهنگ آنها را در پی دارد. این تشکل صنفی عواقب این موضوع را متوجه مسئولین دانست و اعلام کرد تقلیل مطالبات پرستاران به پرداخت مبالغ اندک آبی بر آتش اعتراضات خواهد بود.
شورای هماهنگی اعتراضات پرستاران، روز ششم آبان با دادن ضربالاجلی از سازمان مدیریت و برنامهریزی و وزارت بهداشت جمهوری اسلامی خواست «فضاسازی رسانهای مسئولین و بزرگنمایی در مورد رفع مشکلات پرستاران» را تا تاریخ ۱۷ آبان مصادف با روز پرستار پایان دهند.
این تشکل صنفی با اشاره به اینکه تا امروز هیچ اقدام عملی که جامعه پرستاری آن را لمس کند رخ نداده و امیدی وجود ندارد تا ۱۷ آبان اتفاق خوبی رخ دهد، نوشت: «از تاریخ مذکور، واکنش قاطع و هماهنگ پرستاران را نسبت به فعل و ترک فعل مسئولین اعلام میداریم و بیشک عواقب این واکنش به عهده مسئولین است.»
این اطلاعیه به اشاره به اینکه نارضایتی پرستاران محدود به چند شهر نیست، از «رفع تبعیضهای پرداختی پرسنل درمان، تصحیح و افزایش محسوس رقمهای پرداختی تعرفهگذاری، افزایش حقوق و مزایا در احکام حقوقی، تامین نیروی انسانی، بهبود شرایط رفاهی، تسویه کامل معوقات و رسیدگی به وضعیت اضافهکاری اجباری و تعرفههای بسیار کم» به عنوان برخی از مطالبات پرستاران نام برد.
فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت پزشکیان، روز ۲۵ مهر با تاکید بر مطالبات قانونی پرستاران و بازنشستگان و گندمکاران از دولت، گفت دولت به خاطر محدودیت بودجه توان پرداخت مطالبات آنها را ندارد.
پرستاران و اعضای کادر درمان در ایران، طی سالهای گذشته بارها در اعتراض به رسیدگی نشدن به خواستهها و مطالبات خود دست به تجمع، تحصن و اعتصاب زدند.
در یکی از آخرین نمونهها، پرستاران شهرهای مختلف کشور از روز ۱۵ مرداد، به مدت بیش از یک ماه در حدود ۵۰ شهر و ۷۰ بیمارستان ایران دست از کار کشیدند و تجمع اعتراضی برگزار کردند.
اکنون شورای هماهنگی اعتراضات پرستاران هم در اطلاعیه ششم آبان خود اتحاد و اعتراض سراسری را رمز پیروزی جامعه پرستاری نامید و از اعتصاب پرستاران در روز ۱۷ آبان، مصادف با روز پرستار خبر داد.
۵۰ هزار پرستار خانهنشین هستند
محمد شریفیمقدم، دبیرکل خانه پرستار، روز ششم آبان در گفتوگو با «شبکه شرق» با بیان اینکه در ایران ۵۰ هزار پرستار خانهنشین داریم، گفت: «تا زیرساخت را درست نکنیم، استخدام مثل آبی است که در آبکش ریخته میشود.»
دبیرکل خانه پرستار، نگهداشت نیرو را یکی از مشکلات جامعه پرستاری برشمرد و گفت: «به همین علت نیروی جدید نیامده میرود. همه هم این موضوع را میدانند و انکارناپذیر است. مهاجرت یا ترک شغل میکنند و به مشاغل دیگر میروند.»
شریفیمقدم از برابر کردن کارانه با حقوق و افزایش مبلغ فوقالعاده خاص به عنوان برخی از راههایی که ممکن است بتواند در نگهداشت پرستاران موثر باشد نام برد و گفت تا زمانی که این موارد را رفع نکنیم پرستار نمیماند و مهاجرت میکند و این راهی است که وزارت بهداشت پیش روی آنها گذاشته است.
او با اشاره به اینکه بسیاری میگویند برای این کار بودجه وجود ندارد، گفت: «اتفاقا بودجه هست اما متاسفانه در جای دیگر و برای گروههای دیگر نظام سلامت هزینه میشود.»
در سالهای گذشته شماری از انجمنها و نهادهای صنفی پرستاری نیز درباره روند رو به رشد مهاجرت پرستاران، تغییر شغل یا خروج آنها از چرخه خدمات، هشدار دادهاند.
هماکنون بیش از ۲۲۰ هزار پرستار در بیمارستانهای دولتی و خصوصی در ایران مشغول کار هستند.
در سراسر کشور به ازای هر هزار نفر جمعیت، به طور میانگین ۱/۵ نفر پرستار وجود دارد در حالیکه میانگین جهانی آن، سه پرستار است.
به استناد گفتههای شمار زیادی از پرستاران و کادر درمان، آنان نه تنها دچار فرسودگی میشوند بلکه خدمات کامل پرستاری نیز به بیماران ارائه نمیشود.
در ادامه اعتراضها به نحوه گزینش دانشجومعلمان و داوطلبان استخدامی وزارت آموزش و پرورش شماری از متقاضیان میگویند به دلایل غیرحرفهای مثل خواندن کتابهای فلسفی، نحوه لباس پوشیدن، سبیلداشتن، لاکزدن، قضاشدن نماز و حضور کمرنگ در نماز جمعه یا راهپیماییها در گزینش رد شدهاند.
ارتباط با همکلاسی دختر یا پسر، لایککردن صفحه اینستاگرام، نداشتن چادر و پیدابودن ریشه مو، برخی دیگر از دلایلی است که این افراد به واسطه آن از تحصیل یا گرفتن شغل معلمی محروم شدهاند.
«شبکه شرق» روز یکشنبه ششم آبان در گزارشی با عنوان «گزینش غیرحرفهای» خبر داد که شماری از داوطلبان و دانشجو معلمان به نحوه گزینش آموزش و پرورش معترض هستند اما پاسخی به اعتراضات آنها داده نشده است.
این افراد گزینشها را غیرعلمی، افراطی و همراه با سلیقه شخصی گزینشگر دانسته و تاکید کردند که گزینشگر باید تمرکزش روی سطح علمی و شایستگی داوطلبان باشد تا بتواند یک معلم حرفهای و شایسته را در همین مصاحبه پیدا کند.
به گفته آنها، در جلسات مصاحبه آزمون استخدامی، برخوردهای غیرحرفهای و بسیار ناشایستی با داوطلبان و دانشجو-معلمان میشود.
دلایل عجیب برای رد شدن در گزینش
زهره ثابت، یکی از داوطلبان رد شده در گزینش در گفتوگو با شرق گفته امسال کد شش که توضیح نمیدهد چیست هم به آزمون فرهنگیان اضافه شده و با وجود اینکه تمام شرایط لازم را داشته و نمرههای خوبی گرفته، به خاطر رفتار غیرحرفهای گزینشگر رد شده است.
یکی دیگر از داوطلبان با بیان اینکه با کد ۱۹ در گزینش رد شده به شرق گفت: «کد ۱۹ درباره مسائل سیاسی، نحوه پوشش، حجاب، شرکت نکردن در انتخابات و لایککردن صفحه اینستاگرام است. به خیلی از داوطلبان گفتند به خاطر کد ۱۹ رد شدهاند. من هم به خاطر کد ۱۹ رد شدم.»
او با بیان اینکه چند روزی است برای پیگیری به ساختمان مرکزی وزارت آموزش و پرورش میرود، گفت خیلیها را از طبقات روستایی و کمدرآمد آواره تهران کردهاند و کسی هم پاسخگو نیست.
محمد حیدریورجانی، دبیر اسبق انجمن اسلامی دانشگاه تربیت دبیر رجایی که سالها درگیر پروندههای مختلف دانشجومعلمان رد شده در گزینش بود، گفت که به یکی از دانشجویان در گزینش گفتند به خاطر نوع سبیلی که میگذاری، به نظر ما چهره مارکسیستی داری و رد شدی.
به گفته حیدری، یک دانشجوی دختر که در دانشگاه ساری درس میخواند در همان روز اول در گزینش رد شد و به او گفتند چون یک بار برای برنامه انجمن دانشگاه از «پردیس خواهران» به «پردیس برادران» رفتی رد شدی.
شرق در گزارش خود از رد شدن یک دانشجوی اصفهانی به دلیل خواندن کتابهای فلسفی به عنوان عجیبترین اقدامی که در گزینش انجام شد، نام برد و به نقل از حیدری نوشت به او گفتند کتابهای فلسفی میخوانی و از نظر ما آدمهایی که خیلی کتاب میخوانند مشکل روانی دارند و به همین دلیل او را اخراج کردند و در پروندهاش نوشتند مشکل روانی دارد.
گزینشهای دههشصتی و بیتفاوتی وزیر آموزش و پرورش
حیدری با بیان اینکه یک فهرست ۳۰ نفره از دانشجومعلمانی که درگیر گزینش سلیقهای شدند را برای وزیر آموزش و پرورش ارسال کردیم، گفت: «گزینشهایی که انجام میشود، درست مثل گزینشهای دهه ۶۰ است. در این سه سال گذشته هم شدت گزینش بیشتر شده است. همه این موارد را به وزیر آموزش و پرورش گفتیم، اما او هیچ واکنشی نشان نداد.»
یکی از معلمانی که ۱۸ سال سابقه کار دارد و بارها درگیر مباحث گزینش شده، به شرق گفت: «در گزینش آموزش و پرورش، مصاحبهگران و کارشناسان از همان دقایق اولیه با سوالاتی اعتقادی و سیاسی فرد را محک میزنند.»
این معلم با اشاره به اینکه فرد در بدو استخدام با سوالاتی همچون پوشیدن فلان نوع شلوار، بلندی و کوتاهی آستین پیراهن، لایککردن پستها در شبکههای اجتماعی، خواندن نمازهای یومیه و تعداد رکعت و قنوت و شرکت در راهپیماییها و مناسبتهای مذهبی مورد ارزیابی قرار گیرد، گفت: «یقینا برای سنجش کارایی او کفایت نمیکند.»
او با بیان اینکه نحوه زندگی خصوصی افراد ارتباطی با فعالیتهای اجتماعی و شغلی آنان در کارشان ندارد، افزود: «گاهی دیده شده که در گزینش، نحوه پوشش در مراسمهای خانوادگی نیز مورد سوال قرار میگیرد. هیچ منطقی چنین پرسشی را برای استخدام قبول نمیکند.»
این معلم به سوالات اعتقادی در گزینش اشاره میکند و میگوید: «جدا از مسائل اعتقادی، گاهی تاکید مصاحبهگران بر بیان تمایلات سیاسی افراد آنقدر مصرانه است که فرد از ترس آنکه مخالف دیدگاه حزبی آنان صحبت نکند، به ناحق از تمایلات غیرواقع خود صحبت کرده است.»
این اولین بار نیست که گزارشهایی درباره تلاش جمهوری اسلامی برای رد صلاحیت متقاضیان استخدامی در آموزش و پرورش منتشر میشود.
هفتم مهر امسال شماری از داوطلبان آزمون استخدامی آموزش و پرورش، در گفتوگو با روزنامه اعتماد اعلام کردند که با گزینشهای دهه شصتی و با کد ۱۹ از حضور در مدارس جا ماندهاند.
شورای هماهنگی تشکلهای صنفی فرهنگیان هم دیماه سال گذشته گزارش داد که در آزمونهای استخدامی آموزش و پرورش جمهوری اسلامی در سال ۱۴۰۲ حدود سه تا شش هزار داوطلب به دلایل سیاسی و مذهبی در گزینش رد شدند.
علیرضا کاظمی، وزیر آموزش و پرورش دولت پزشکیان، روز ۱۹ شهریور امسال گفت باید در روند جذب معلمان و مدیران مدارس «حساسیت» نشان داد و «تمام معلمان از شناسنامه دقیق علمی و اخلاقی برخودار باشند».
اعمال فشار و تلاش حکومت برای سرکوب معلمان و فعالان صنفی در دهههای گذشته سابقه داشته اما پس از خیزش «زن، زندگی، آزادی» شمار زیادی از معلمان احضار، بازداشت و با احکام سنگین حبس مواجه شدهاند.
از پاییز ۱۴۰۱ تا کنون دهها معلم به دلیل فعالیتهای صنفی و همراهی با خیزش انقلابی، با حکم هیات رسیدگی به تخلفات اداری وزارت آموزش و پرورش از کار تعلیق یا به صورت دائمی اخراج شدند.
جمهوری اسلامی در سالهای گذشته تلاش کرده با استخدام طلبههای حوزههای علمیه، نیروهای حکومتی را وارد بدنه آموزش و پرورش کند.