کامبیز غفوری، روزنامهنگار در شبکه اجتماعی ایکس نوشت سوئد با آزادی حمید نوری به سیاستهای گروگانگیری رژیم جمهوری اسلامی تن داد.
غفوری با بیان اینکه دولت سوئد با این اقدام عدالت را در پیشگاه تروریسم ذبح کرد و نشان داد جنایت میتواند با گروگانگیری و فشار سیاسی قابل چشمپوشی باشد، اضافه کرد که این تصمیم باعث بیاعتمادی به سیستم قضایی و ارزشهای انسانی سوئد میشود.
مریم کلارن، دختر ناهید تقوی، زندانی دوتابعیتی ایرانی- آلمانی زندانی اوین، خبر آزادی حمید نوری را «فراتر از تکاندهنده» توصیف کرد.
کلارن در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «حمید نوری مسئول کشتار جمعی زندانیان سیاسی در دهه شصت بود که در یک محاکمه مستقل و عادلانه در سوئد محکوم شد.
تجربه ما ایرانیان در انتخاب بین بد و بدتر نزدیکی و قرابت عجیبی با انگیزههای موجود برای رای دادن به پوپولیستها دارد. رابطه بین استیصال شهروندان و رای دادن به پوپولیستها چند وجهی است و تحت تأثیر عوامل مختلف اجتماعی، اقتصادی و سیاسی است.
با مرور ریشههای رای دادن به پوپولیستها، به درک دقیقتری از دلایل انتخاب بین بد و بدتر میرسیم. آنچه آزمودهایم و میدانیم کارساز نبوده است.
عوامل اقتصادی
مشکلات اقتصادی: رکود اقتصادی، بیکاری و بیثباتی مالی میتواند منجر به ناامیدی گسترده شود. زمانی که دولت مستقر نتواند بهطور موثر به این مسائل رسیدگی کند، شهروندان ممکن است به رهبران پوپولیستی روی بیاورند که نوید تغییرات بنیادی و راهحلهای سریع میدهند. حتی رای دادن به کسانی که وعده بازگشت به شرایط اقتصادی ۱۰ سال قبل را میدهند نیز میتواند بهعنوان راهحل مطرح شود.
نابرابری درآمد: افزایش نابرابری در درآمد و ثروت میتواند باعث ایجاد احساس بیعدالتی و بیگانگی در بین مردم شود. کاندیداها از این احساسات سوءاستفاده میکنند و نشان میدهند که این تبعیض و شکاف طبقاتی محصول همین چهار یا هشت سال گذشته بوده است. این در حالی است که تغییرات اقتصادی محصول کوتاهمدت نیست و از آن مهمتر، در حکومتهای توتالیتر تصمیمگیری درباره شرایط اقتصادی، تصمیمگیری کلان محسوب میشود که در قدرت نهاد انتخابی نیست و رهبر حکومت تصمیمگیرنده است.
خطای انتساب: پوپولیستها ممکن است مشکلات پیچیده را با نسبت دادن آنها به علل قربانی که به راحتی قابل شناسایی هستند (بهعنوان مثال، مقصر دانستن مشکلات اقتصادی به گردن مهاجران یا رقابت خارجی) ساده کنند. این امر درک و پذیرش توضیحات آنها را برای شهروندان ناامید آسانتر میکند.
عوامل اجتماعی
واکنش فرهنگی: انتخاب در چارچوب بد و بدتر همچنین میتواند ناشی از تهدیدات درک شده توسط شهروندان باشد. تهدیداتی که برای هویت و ارزشهای فرهنگی خود احساس میکنند. تغییرات سریع اجتماعی، مانند افزایش مهاجرت یا تغییر در هنجارهای اجتماعی، ممکن است برخی از شهروندان را به حمایت از کسانی سوق دهد که از بازگشت به ارزشهای سنتی و هویت ملی قویتر دفاع میکنند. چنانکه در سخنرانیهای کاندیداها در این روزها مساله حجاب اجباری و تعداد مهاجران افغانستانی از کلیدواژههای کاندیداها بوده است.
کاهش اعتماد: کاهش اعتماد به نهادهای سنتی، مانند رسانهها، قوه قضائیه و احزاب سیاسی، میتواند شهروندان را به سمت پوپولیستهایی سوق دهد که خود را بهعنوان افراد خارجی در حال مبارزه با نخبگان فاسد قرار میدهند. تجربه احمدینژاد در سپهر سیاسی ایران چنین آبشخوری داشت و بعدها هم اصرار و تاکید بر سادهزیستی کاندیداها، اصرار بر فاصله داشتن با سپاه و ... از نمونههای دیگر چنین کاندیداهایی است.
بازگرداندن نظم: میل به کنترل ارتباط نزدیکی با میل به نظم و پیشبینیپذیری دارد. پوپولیستها اغلب قول میدهند که نظم را از طریق رهبری قوی و اقدام قاطع بازگردانند و برای کسانی که احساس میکنند سیستم فعلی هرجومرج یا خارج از کنترل است، جذابیت دارند.
آینده روشن: علیرغم تصویری که اغلب منفی از وضعیت فعلی دارند، پوپولیستها معمولا در صورت اجرای سیاستهایشان، چشماندازی خوشبینانه از آینده ارائه میدهند. این چشمانداز امیدی را برای کسانی که ناامید هستند فراهم میکند و نشان میدهد که آیندهای بهتر ممکن و در دسترس است.
عوامل سیاسی
ناکارآمدی تثبیتشده: زمانی که احزاب و رهبران سیاسی تثبیتشده بهعنوان ناکارآمد یا جدا از نیازهای مردم عادی تلقی میشوند، پوپولیستها میتوانند با نشان دادن خود بهعنوان پاسخگوتر و افرادی در ارتباط با شهروندان عادی، حمایت به دست آورند.
نخبهستیزی: پوپولیستها اغلب بر روی یک پلتفرم ضد نخبگان کارزار میکنند و قول میدهند ساختارهای قدرت موجود را که علیه افراد عادی جامعه است، از بین ببرند. این پیام میتواند به شدت برای کسانی که احساس میکنند به حاشیه رانده شده یا از حق رأی محروم هستند، تشویقکننده باشد.
راهحلهای ساده: در مواقع اضطراب، مردم ممکن است راهحلهای روشن و صریح را به بحثهای پیچیده سیاست ترجیح دهند. پوپولیستها اغلب راهحلهای ساده و قاطعی ارائه میدهند که میتواند جذابتر از رویکردهای ظریف پیشنهاد شده توسط سایر سیاستمداران باشد.
عوامل روانشناسی
زیستن در بحران: در مواقع بحران یا عدم اطمینان، مانند دوران رکود اقتصادی، همهگیری، یا بیثباتی سیاسی، ترس و اضطراب شهروندان نسبت به پیامهای پوپولیستی که راهحلهای قاطعانه ارائه میدهند، بیشتر پذیرا میشوند.
از دست دادن عاملیت: ناامیدی میتواند منجر به تمایل فرد برای کنترل بیشتر بر زندگی و محیط شود. شهروندانی که به دلیل بی ثبات در کشور، توانایی تغییر و کنترل زندگی خود را ندارند به کسانی رای میدهند که قول میدهند همه چیز را کنترل کنند، چه از طریق حاکمیت ملی، چه از طریق کنترلهای سختتر مهاجرت و ...
ارتباط عاطفی: پوپولیستها در ایجاد جذابیتهای احساسی که با تجربیات و احساسات مردم طنینانداز میشود، مهارت دارند. آنها اغلب از لفاظیهایی استفاده میکنند که احساسات قوی مانند خشم، غرور یا دلتنگی را برمیانگیزد تا ارتباط قوی با مخاطبان خود ایجاد کنند. پوپولیستها با ساختن روایتهای متقاعدکنندهای که مسائل پیچیده را در داستان خوبی در مقابل شر سادهسازی میکنند، میتوانند شهروندان را در سطح احساسی درگیر کنند و پیام آنها را تاثیرگذارتر و بهیادماندنیتر کنند.
نتیجهگیری
رابطه بین استیصال شهروندان و رأی دادن به پوپولیستها پیچیده است و توسط ترکیبی از عوامل اقتصادی، اجتماعی، سیاسی و روانی هدایت میشود. ترس، اضطراب، میل به کنترل، ناامیدی، شکاف اقتصادی و ... همگی با یکدیگر تعامل دارند تا شهروندان را مجاب کنند بین بد و بدتر انتخاب کنند. اما نباید فراموش کرد: «آزموده را آزمودن خطاست»
خبر مبادله حمید نوری با دو زندانی سوئدی در ایران خشم گسترده فعالان حقوق بشر و خانوادههای دادخواه و زندانیان سیاسی را به دنبال داشته است.
نوری که با اتهام مشارکت در اعدام زندانیان سیاسی در ایران در سال ۱۳۶۷ در سوئد به حبس ابد محکوم شده بود، روز شنبه ۲۵ خرداد ماه با یوهان فلودروس و سعید عزیزی که در ایران زندانی بودند، مبادله شد.
او در راه بازگشت به ایران است.
گزارش مربوط به مبادله او را اینجا بخوانید: حمید نوری با دو زندانی سوئدی در ایران مبادله شد
یک فعال صنفی کارگران ساختمانی با انتقاد از شرایط شغلی کارگران ساختمانی گفت بیمه این کارگران به موانع جدی برخورد کرده و متوقف مانده است. او درباره برخوردار نبودن کارگران ساختمانی از مزایای بازنشستگی پیش از موعد نیز گفت آنها حتی اگر بیمه باشند، جان و سلامتیشان در خطر است.
خبرگزاری ایلنا به نقل از یک فعال صنفی کارگران ساختمانی کرمانشاه که او را محمدزاده معرفی کرد، نوشت در حالی که کار کارگران ساختمانی یکی از سختترین و پرخطرترین مشاغل است و بیش از نیمی از حوادث کار کشور به این بخش مربوط میشود، در قانون جزو مشاغل سخت و زیانآور محسوب نمیشود.
این فعال صنفی با بیان اینکه یک کارگر ساختمانی بعد از ۳۰ یا ۴۰ سال بیمهپردازی به دلیل توقفهای گاه و بیگاه بیمه نمیتواند بازنشسته شود، تاکید کرد: «در واقع این کارگر تا زمانی که جان در بدن دارد باید کار کند.»
ایراناینترنشنال روز یکشنبه ۱۳ خرداد در گزارشی نوشت در ادامه اقدامات ضدکارگری جمهوری اسلامی، وزارت کار با ابلاغ دستورالعملی امکان بازنشستگی پیش از موعد کارگران را از بین برد.
۹ خرداد امسال، وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی با ابلاغ دستورالعمل شماره ۵۷، تکلیف کارگران پیمانکاری را روشن کرد و همه مسئولیت را بر عهده پیمانکار گذاشت.
بر اساس این دستورالعمل، کارفرمای مادر هیچ مسئولیتی ندارد.
با اجرای این ابلاغیه، کارگری که در طول دوره اشتغال خود در یک کارگاه ثابت با چندین پیمانکار مختلف قرارداد داشتهاند، در زمان بازنشستگی پیش از موعد ممکن است تا ابد معطل بمانند.
بیمه شده جدید نداریم
محمدزاده، فعال صنفی کارگران ساختمانی، خبر داد که در بسیاری از استانهای کشور، در سالهای اخیر حتی یک کارگر جدید بیمه نشده است.
او با بیان اینکه کارگران ساختمانی «اغلب پیر و از کار افتاده میشوند اما بازنشسته نمیشوند»، در گفتوگو با ایلنا تاکید کرد: «آنها مجبور به ترک کار به دلیل مشکلات کهولت و بیماری میشوند، بدون اینکه ریالی مستمری بازنشستگی بگیرند.»
پیش از این و در دی ماه ۱۴۰۲، اکبر شوکت، رییس کانون انجمنهای صنفی کارگران ساختمانی، گفت: «بیمه حدود ۳۰۰ هزار نفر در طول سه سال گذشته قطع شده است.»
او تاکید کرد: «هیچ کارگر جدیدی بیمه نمیشود و حدود ۵۰۰ هزار نفر در نوبت بیمه هستند.»
اردیبهشت ماه امسال علی ضیایی، رییس گروه بررسی صحنه جرم سازمان پزشکی قانونی کشور از جان باختن دو هزار و ۱۱۵ کارگر و مصدوم شدن ۲۷ هزار کارگر به دلیل حوادث ناشی از کار در سال ۱۴۰۲ خبر داد.
ضیایی با بیان اینکه سقوط از بلندی همواره بیشترین سهم را در آمار تلفات حوادث کار به خود اختصاص میدهد، اضافه کرد در سال گذشته ۹۸۳ نفر از قربانیان حوادث محیطهای کار به دلیل سقوط از بلندی جان خود را از دست دادهاند که ۴۶/۵ درصد کل تلفات را در بر میگیرد.
پس از آن خبرگزاری ایلنا در گزارشی با انتقاد از «لاپوشانی آماری وزارت کار» نوشت این آمار به معنای مرگ ۵/۷۹ کارگر در هر روز سال است.
بیشتر بخوانید: در سال ۱۴۰۲ در هر روز حدود ۶ کارگر جان باختهاند
کاظم غریبآبادی، معاون و دبیر ستاد حقوق بشر قوه قضاییه، اعلام کرد حمید نوری که از سال ۹۸ در سوئد در زندان بود، آزاد شده و تا ساعاتی دیگر به ایران میرسد. همزمان با انتشار این خبر، خبرگزاری رسمی عمان از تبادل زندانی بین ایران و سوئد با میانجیگری این کشور خبر داد.
خبر مبادله حمید نوری با دو زندانی سوئدی در ایران خشم گسترده فعالان حقوق بشر و خانوادههای دادخواه و زندانیان سیاسی را به دنبال داشته است.
نوری با اتهام مشارکت در اعدام زندانیان سیاسی در ایران در سال ۱۳۶۷، در سوئد به حبس ابد محکوم شده بود.
مریم کلارن، دختر ناهید تقوی، زندانی دوتابعیتی ایرانی-آلمانی زندانی اوین، خبر آزادی حمید نوری را «فراتر از تکاندهنده» توصیف کرد و در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «حمید نوری مسئول کشتار جمعی زندانیان سیاسی در دهه ۶۰ بود که در یک محاکمه مستقل و عادلانه در سوئد محکوم شد.»
غریبآبادی روز شنبه ۲۵ خرداد با انتشار مطلبی در شبکه اجتماعی ایکس نوشت که حمید نوری آزاد شده و تا ساعاتی دیگر به ایران خواهد رسید.
اولف کریسترسون، نخستوزیر سوئد ضمن تایید خبر تبادل زندانیان میان جمهوری اسلامی و کشورش اعلام کرد یوهان فلودروس و سعید عزیزی که در ایران زندانی بودند در راه بازگشت به سوئد هستند.
خبرگزاری حکومتی دانشجو در گزارشی به نقل از وزارت امور خارجه عمان نوشت: «در راستای دستورات سلطان هیثم بن طارق و در پاسخ به تماسهای دولتهای ایران و سوئد برای حل مشکلات اتباع زندانی این دو کشور، تلاشهای دولت عمان به توافق تبادل میان دو کشور منتهی شد.»
در این گزارش آمده است بر همین اساس اتباع ایرانی و سوئدی زندانی امروز شنبه ۲۶ خرداد به مسقط منتقل شدند و تا ساعاتی دیگر به کشورهای خود منتقل خواهند شد.
ویدیویی منتشر شده است که نشان میدهد مجید نوری، پسر حمید نوری، در تماس تلفنی با عموی خود میگوید: «به همه فامیل بگویید بیایند فرودگاه. بابا پیام داده که همه بیایند.»
غریبآبادی روز شنبه ۲۹ اردیبهشت در گفتوگو با خبرگزاری ایلنا از تلاش برای آزاد کردن نوری در سوئد خبر داد و نظام قضایی این کشور را به دلیل صدور حکم حبس ابد برای او به اتهام دست داشتن در اعدامهای سال ۶۷ در زندانهای ایران «ناعادلانه» خواند.
دبیر ستاد حقوق بشر قوه قضاییه گفت: «امیدی به نظام قضایی سوئد نداریم اما تلاشهای مختلف سیاسی، حقوقی و قضایی ادامه دارد.»
دیوان عالی سوئد روز ۱۶ اسفند سال گذشته فرجامخواهی این مقام سابق قضایی جمهوری اسلامی را رد کرد و به این ترتیب، حکم حبس ابد نوری به اتهام دست داشتن در اعدام زندانیان سیاسی دهه ۶۰ در ایران قطعی شد.
حمید نوری با نام مستعار «حمید عباسی» ۱۸ آبان ۱۳۹۸ در فرودگاه آرلاندا در استکهلم بازداشت شد و ۲۳ تیر ۱۴۰۱ با رای دادگاه بدوی منطقهای استکهلم، با دو اتهام «جنایت جنگی» و «قتل»، حکم حبس ابد گرفت که در سوئد برابر با ۲۵ سال حبس است.
علاوه بر حبس ابد، نوری به پرداخت غرامت به خانواده جانباختهها و زندانیان سیاسی و اخراج از سوئد پس از پایان حبس خود محکوم شد.
دادگاه استیناف استکهلم روز ۲۸ آذر رای دادگاه بدوی و حکم حبس ابد صادر شده برای نوری را تایید کرد.
بیشتر بخوانید: حميد نورى چگونه به حبس ابد محکوم شد؟