بر اساس مدارکی که به مشاهده نشریه بریتانیایی «آبزرور» رسیده، دولت بریتانیا در حال بررسی طرحی است که در آن تعریف افراطگرایی مورد بازنگری قرار میگیرد. در تعریف جدید، هر فردی که نهادها یا ارزشهای بریتانیا را «تضعیف کند»، افراطی در نظر گرفته خواهد شد.
روزنامه گاردین روز ۱۳ آبان نوشت این طرح از سوی گروهی که زیر نظر مایکل گوو، از مقامات ارشد دولت بریتانیا، فعالیت میکنند، آماده شده است.
تعدادی از گروههای حقوق بشری با ابراز مخالفت با این اقدام دولت بریتانیا هشدار دادند این طرح آزادی بیان را به میزان قابل توجهی سرکوب خواهد کرد و ممکن است به «جرمانگاری دگراندیشی» بیانجامد.
این طرح حتی در میان مقامهای دولت بریتانیا نیز مخالفانی دارد. آنها بیم دارند بسیاری از افراد و گروههای «مشروع» نیز ذیل تعریف جدید افراطگرایی جای گیرند.
یکی از این مقامها با انتقاد از این طرح گفت تعریف جدید افراطگرایی «بیش از حد گسترده» است و بسیاری از افراد و سازمانها را هدف قرار خواهد داد.
پیش از این، مارک راولی، کمیسر پلیس متروپولیتن لندن روز هفتم آبان با اشاره به تبعات مناقشه حماس و اسرائیل در بریتانیا، خواستار وضع قوانین سختگیرانه برای مقابله با افراطگرایی شد.
او اضافه کرد باید تعریف حقوقی افراطگرایی در بریتانیا مورد بازبینی قرار گیرد تا راه برای برخورد قضایی با خاطیان هموار شود.
برخی مقامهای دولت بریتانیا معتقدند پلیس متروپولیتن در برخورد با آن دسته از طرفداران فلسطین که دست به نفرتپراکنی میزنند، از خود به اندازه کافی شدت عمل نشان نداده است.
روزنامه تایمز بریتانیا روز ۱۲ آبان با اشاره به فعالیت گروههای مرتبط با جمهوری اسلامی در تظاهرات لندن نوشت حامیان رژیم ایران در این تظاهرات اعلامیههایی را پخش کردند که در آنها به اظهارات علی خامنهای برای «نابودی اسرائیل» استناد شده بود.
به گزارش گاردین، بنا بر تعریف جدید ذکر شده در طرح پیشنهادی دولت، «ترویج یا پیشبرد هر نوع ایدئولوژی که هدف آن براندازی یا تضعیف نظام دموکراسی پارلمانی بریتانیا، نهادها و ارزشهای آن است»، افراطگرایی محسوب میشود.
مدارکی که از سوی نشریه آبزرور مشاهده شده است، در طبقهبندی «رسمی-حساس» قرار میگیرند.
در این مدارک همچنین به اسامی تعدادی از سازمانهایی که مطابق تعریف جدید، افراطگرا در نظر گرفته خواهند شد، اشاره شده است. شورای مسلمانان بریتانیا (MCB) از جمله این گروهها است.
در پی درگیریهای مرگبار میان حماس و اسرائیل، تهدیدهای تروریستی و حملات یهودستیزانه موجب نگرانی شدید کشورهای اروپایی شده است. بیم آن میرود مناقشه حماس و اسرائیل مخاطرات امنیتی فراوانی برای این کشورها به همراه داشته باشد.
روزنامه فیگارو روز ششم آبان با اشاره به نتایج یک نظرسنجی نوشت بیش از ۷۰ درصد مردم فرانسه از احتمال وقوع حملهای تروریستی در کشورشان مشابه آنچه روز ۱۵ مهر در اسرائیل رخ داد، نگران هستند.
فلیکس کلاین، کمیسر دولت آلمان در امور مبارزه با یهودیستیزی، روز دوم آبان افزایش حملات علیه یهودیان را در این کشور محکوم کرد و گفت که ادامه این خشونتها آلمان را به «دوران خوفناک» گذشته بازمیگرداند.
به گزارش رسانههای ایران، ابراهیم رئیسی، رییس دولت جمهوری اسلامی در تماسی تلفنی با یوناس گاهر اشتوره، نخستوزیر نروژ، حماس را «دولت قانونی و مشروع غزه» توصیف کرد و گفت: «جنگ با حماس، جنگ با دموکراسی است».
به نوشته ایرنا، خبرگزاری دولت جمهوری اسلامی، رئیسی بار دیگر با متهم کردن اسرائیل به ارتکاب «جنایت علیه بشریت» و «نسلکشی»، غرب را به داشتن استانداردهای دوگانه در قبال مناقشه حماس و اسرائیل متهم کرد و افزود آمریکا و تعدادی از کشورهای اروپایی شریک «جنایات» این کشورند.
او به نقش ایران در این بحران اشاره نکرد. بسیاری تهران را به دلیل حمایت از گروههای شبهنظامی در منطقه مانند حماس و حزبالله از عوامل اصلی بحران خاورمیانه میدانند.
حملات مرگبار حماس به اسرائیل در روز ۱۵ مهرماه منجر به کشته شدن بیش از هزار و ۴۰۰ اسرائیلی شد. دستکم ۲۳۹ نفر نیز از سوی شبهنظامیان حماس اسیر شدند.
بنا بر اعلام اسامه حمدان، از مقامهای ارشد حماس در بیروت، اسماعیل هنیه، رییس دفتر سیاسی حماس، چند روز قبل به تهران سفری داشته و با علی خامنهای دیدار کرده است.
همچنین بر اساس اطلاعات رسیده به ایراناینترنشنال، فرماندهان گروه مسلح نجباء، از گروههای شبهنظامی تحت حمایت سپاه پاسداران انقلاب اسلامی در عراق، در سفری مخفیانه به تهران رفتهاند.
رئیسی در تماس تلفنی با نخستوزیر نروژ همچنین از موضع اسلو مبنی بر توقف فوری درگیریها و پایان دادن به کشتار غیرنظامیان قدردانی کرد.
اسپن بارت اید، وزیر امور خارجه نروژ روز ۹ آبان در مصاحبه با رویترز گفت اسلو از حق اسرائیل در دفاع از خود حمایت میکند، اما پایبندی به قوانین بشردوستانه نیز ضروری است.
او افزود ممکن است اسرائیل در جریان بمباران غزه، قوانین بینالمللی را به طور کامل رعایت نکرده باشد.
ایرنا همچنین نوشت نخستوزیر نروژ در مکالمه تلفنی با رئیسی، بر «استفاده از کانالهای دیپلماتیک برای یافتن راهکار توقف فوری درگیریها، رفع محاصره و امدادرسانی به مردم در غزه» تاکید کرد.
درگیریهای شدید میان ارتش اسرائیل و شبهنظامیان حماس در غزه همچنان ادامه دارد.
ارتش اسرائیل روز ۱۴ آبان اعلام کرد از زمان آغاز عملیات زمینی خود در نوار غزه، دو هزار و ۵۰۰ موضع متعلق به شبهنظامیان حماس را از هوا، دریا و زمین هدف قرار داده است.
به گزارش الجزیره، حملات اسرائیل به غزه تاکنون دستکم ۹ هزار و ۴۰۰ کشته و ۲۴ هزار زخمی بر جای گذاشته است.
ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهور اوکراین، بار دیگر پیشنهاد مذاکره با روسیه برای رسیدن به صلح در جنگ اوکراین را رد کرد و گفت که جنگ حماس و اسرائیل توجهها را از تهاجم روسیه به اوکراین «منحرف» کرده است.
زلنسکی روز شنبه ۱۳ آبان در جریان یک نشست خبری با اورسولا فون در لاین، رییس کمیسیون اروپا، در کییف گفت: «بدیهی است که جنگ در خاورمیانه، این درگیری، توجه را منحرف میکند.»
رییسجمهوری اوکراین به شروع درگیریها در اسرائیل و غزه اشاره کرد و گفت: «ما در شرایط بسیار دشواری قرار داشتیم که تقریبا هیچ تمرکزی روی اوکراین وجود نداشت.»
حامیان اوکراین، به ویژه ایالات متحده، بارها اعلام کردهاند تا زمانی که روسیه شکست نخورد، به کییف کمکهای نظامی و مالی ارائه خواهند کرد.
حمله ناگهانی و بیسابقه حماس به اسرائیل در روز هفتم اکتبر شوکی جهانی را وارد کرد و درگیریها میان این همچنان ادامه دارد.
زلنسکی به تداوم جنگ اوکراین نیز اشاره کرد و افزود: «امروز زمان گذشته است و مردم خستهاند اما ما در بنبست قرار نداریم.»
این اظهارات زلنسکی در حالی است که پیشتر الکساندر لوکاشنکو، رییسجمهوری بلاروس گفته بود که روسیه و اوکراین در جنگ با یکدیگر به بنبست رسیدهاند. همچنین یک فرمانده ارشد اوکراینی این هفته به اکونومیست گفت که دو ارتش روسیه و اوکراین در یک جنگ فرسایشی گرفتار شدهاند.
تهاجم روسیه به اوکراین از فوریه سال گذشته میلادی آغاز شده و از اوایل تابستان امسال اوکراین ضدحملاتی را برای بازپسگیری سرزمینهای تصرفشده آغاز کرده که تاکنون پیشرفتهایش محدود بوده است.
کرملین هم روز پنجشنبه ایده به «بنبست» رسیدن جنگ خود علیه اوکراین را رد کرد.
سفر رییس کمیسیون اروپا به کییف ششمین سفر او به پایتخت اوکراین از زمان آغاز تهاجم روسیه به این کشور محسوب میشود.
رییسجمهوری اوکراین همچنین گزارشها از فشار کشورهای غربی بر کییف برای آغاز مذاکرات با روسیه را رد کرد و گفت: «هیچ کس از شرکای ما بر ما فشار نمیآورد تا با روسیه بنشینیم، با آنها صحبت کنیم و چیزی به آنها بدهیم.»
گفتوگوهای فون در لاین برای پیوستن اوکراین به اتحادیه اروپا در حالی است که سال گذشته اتحادیه اروپا چند ماه پس از آغاز تهاجم روسیه به اوکراین، به اوکراین و همچنین به مولداوی وضعیت نامزدی پیوستن به این اتحادیه را اعطا کرد.
فون در لاین به زلنسکی گفت: «شما گامهای زیادی برداشتهاید. سیستم قضایی خود را اصلاح کردهاید. شما قدرت الیگارشیها را کاهش دادهاید. با پولشویی و بسیاری موارد دیگر مقابله کردهاید.»
او تاکید کرد: «ما هرگز نباید فراموش کنیم که شما در حال انجام یک جنگ وجودی هستید و در عین حال کشور خود را عمیقا اصلاح میکنید.»
کمیسیون اروپا باید گزارش خود را به زودی در مورد وضعیت پیشرفتها در اوکراین، مولداوی و گرجستان ارائه کند و در مورد آغاز یا عدم آغاز مذاکرات الحاق به اتحادیه اروپا تصمیم بگیرد.
همزمان با ادامه حملههای گسترده اسرائیل به نوار غزه، رسانههای فلسطینی از کشته شدن دستکم ۵۱ فلسطینی در حمله اسرائیل به اردوگاه پناهندگان المغازی در نوار غزه خبر دادند. از سوی دیگر ارتش آمریکا از ورود دومین ناو هواپیمابر و ناوگروه خود به خاورمیانه از زمان آغاز درگیریها خبر داد.
به گزارش رسانههای فلسطینی،بیشتر کشته شدهها در حمله هوایی اسرائیل به اردوگاه پناهندگان المغازی، زنان و کودکان هستند.
این در حالی است که حملههای زمینی، هوایی و دریایی اسرائیل به مناطق مختلف نوار غزه همچنان ادامه دارد و اسرائیل با هر گونه وقفه کوتاهمدت حملهها موافقت کرده است.
در حالی که ادامه درگیریهای حماس و اسرائیل باعث افزایش نگرانیها از گسترش درگیریها به سایر نقاط منطقه شده، ستاد فرماندهی مرکزی آمریکا، سنتکام، شنبه ۱۳ آبان اعلام کرد ناوهواپیمابر دوایت آیزنهاور به همراه یک ناوگروه، از جمله دو ناوشکن موشکانداز و یک ناو موشکانداز، وارد خاورمیانه شده است.
از سوی دیگر، آنتونی بلینکن، وزیر امور خارجه آمریکا، در امان، پایتخت اردن، اعلام کرد آتشبس در حمله نظامی اسرائیل به غزه، به گروه شبه نظامی فلسطینی حماس اجازه میدهد تا دوباره خود را سازماندهی کند و حملاتی مشابه حمله هفتم اکتبر انجام دهد.
بلینکن روز شنبه ۱۳ آبان در یک کنفرانس خبری در امان در کنار همتایان اردنی و مصری خود که بارها خواستار توقف فوری درگیریها شدهاند، این اظهارات را بیان کرد.
یوآف گالانت، وزیر دفاع اسرائیل، در یک نشست خبری گفت اسرائیل در عملیات خود در دو روز گذشته ضربههای سختی به حماس وارد کرده و مراکز ارتباطی، سنگرها و شبکههای تونلهای این گروه را تخریب کرده است.
وزیر دفاع اسرائیل همچنین گفت از زمان آغاز درگیریها تا کنون، ۱۲ فرمانده ارشد حماس کشته شدهاند.
در همین حال، ارتش اسرائیل حماس را به حمله به سربازانی متهم کرد که مشغول ایجاد یک کریدور برای تخلیه فلسطینیان از شمال غزه به جنوب بودند.
از سوی دیگر، ابوعبیده، سخنگوی گردانهای عزالدین قسام، شاخه نظامی حماس، اعلام کرد که بیش از ۶۰ گروگان اسرائیلی در اسارت این گروه هستند به دلیل «حملات هوایی اسرائیل» در غزه مفقود شدند. او همچنین گفت که جسد ۲۳ گروگان اسرائیلی زیر آوار محبوس شده است.
همچنین در حالی که تلاشهای بینالمللی برای خارج کردن اتباع خارجی و زخمیها از غزه ادامه دارد، روزنامه هاآرتس نوشت که خروج فلسطینیان مجروح و همچنین اتباع خارجی و فلسطینیهای دو تابعیتی از غزه ظاهرا در روز شنبه ۱۳ آبان متوقف شده است.
یک منبع در هلال احمر مصر به خبرگزاری آلمان تایید کرد حماس به کارکنان هلال احمر فلسطین دستور داده تا انتقال فلسطینیان مجروح به مصر را متوقف کنند.
در همین حال، سخنگوی حماس اعلام کرد که این گروه موافقت کرده بود در ازای خروج اتباع خارجی از طریق گذرگاه رفح، مجروحان نیز منتقل شوند، اما اسرائیل به این خواسته عمل نکرد.
هنیه: از همه کارتها استفاده می کنیم
اسماعیل هنیه، رییس دفتر سیاسی حماس که خانهاش در اردوگاه الشاطی در غرب غزه روز شنبه ۱۳ آبان هدف حمله پهپادی اسرائیل قرار گرفت، گفت حماس در میدان و همچنین از طریق تلاشهای سیاسی با اسرائیل میجنگد.
او مدعی شد: «از همه کارتها برای خنثی کردن نقشههای اسرائیل استفاده میکنیم.»
اسامه حمدان، از مقامهای ارشد حماس در بیروت به شبکه المیادین گفت هنیه چند روز قبل به تهران سفری داشته و با علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی دیدار کرده است.
وحید جلالزاده، رییس کمیسیون امنیت ملی مجلس شورای اسلامی مدعی شد در دیدار اخیر هنیه با خامنهای، او گفته است از مردم ایران تجهیزات نظامی یا موشک نمیخواهند؛ «بلکه خواسته آنها از ما تجمع، حمایت و شعار علیه اسرائیل است».
روز شنبه ویدیوها و گزارشهایی از سوی سازمان «هلالاحمر فلسطین» منتشر شد که بر اساس آنها ساختمانی در کنار بیمارستان قدس غزه در منطقه تلالحوا هدف حمله قرار گرفته است.
گفته میشود بر اثر این حمله ۲۱ نفر از همراهان بیماران کشته شدند.
با تداوم جنگ در غزه، دیوید ساترفیلد، فرستاده ویژه آمریکا روز شنبه گفت بین ۸۰۰ هزار تا یک میلیون نفر به جنوب نوار غزه نقل مکان کردهاند.
به نظر میرسد ۳۵۰ تا ۴۰۰ هزار نفر در شمال این منطقه باقی ماندهاند.
حملات مکرر به غزه، هشدار سازمان ملل درباره بحران انسانی
یوآف گالانت، وزیر دفاع اسرائیل، در یک نشست خبری گفت اسرائیل در عملیات خود در دو روز گذشته ضربههای سختی به حماس وارد کرده و مراکز ارتباطی، سنگرها و شبکههای تونلهای این گروه را تخریب کرده است.
وزیر دفاع اسرائیل همچنین گفت از زمان آغاز درگیریها تا کنون، ۱۲ فرمانده ارشد حماس کشته شدهاند.
در همین حال، ارتش اسرائیل حماس را به حمله به سربازانی متهم کرد که مشغول ایجاد یک کریدور برای تخلیه فلسطینیان از شمال غزه به جنوب بودند.
از سوی دیگر، ابوعبیده، سخنگوی گردانهای عزالدین قسام، شاخه نظامی حماس، اعلام کرد که بیش از ۶۰ گروگان اسرائیلی در اسارت این گروه هستند به دلیل «حملات هوایی اسرائیل» در غزه مفقود شدند. او همچنین گفت که جسد ۲۳ گروگان اسرائیلی زیر آوار محبوس شده است.
همچنین در حالی که تلاشهای بینالمللی برای خارج کردن اتباع خارجی و زخمیها از غزه ادامه دارد، روزنامه هاآرتس نوشت که خروج فلسطینیان مجروح و همچنین اتباع خارجی و فلسطینیهای دو تابعیتی از غزه ظاهرا در روز شنبه ۱۳ آبان متوقف شده است.
یک منبع در هلال احمر مصر به خبرگزاری آلمان تایید کرد حماس به کارکنان هلال احمر فلسطین دستور داده تا انتقال فلسطینیان مجروح به مصر را متوقف کنند.
در همین حال، سخنگوی حماس اعلام کرد که این گروه موافقت کرده بود در ازای خروج اتباع خارجی از طریق گذرگاه رفح، مجروحان نیز منتقل شوند، اما اسرائیل به این خواسته عمل نکرد.
همزمان، رسانههای فلسطینی از ادامه حمله توپخانهای اسرائیل به شمال غزه خبر دادند.
در این شرایط، گزارشها از عدم دسترسی ۹۵ درصد مردم غزه به آب سالم حکایت دارند و سازمان ملل متحد درباره مرگ کودکان در غزه به دلیل کمبود آب هشدار داده است.
تنش در مرز لبنان و اسرائیل و تلاش برای کنترل اوضاع
با وجود اینکه حسن نصرالله، دبیرکل حزبالله لبنان در اولین سخنرانی خود پس از گذشت حدود یک ماه از جنگ اسرائیل و حماس، علیه اسرائیل اعلان جنگ نکرد، تنشها در امتداد مرز لبنان و اسرائیل ادامه دارد.
حزبالله لبنان در حمله به مواضع ارتش اسرائیل برای نخستین بار از موشک «برکان» استفاده کرده است.
نیروهای این گروه، پنج مقر نیروهای اسرائیلی را در نزدیکی مرز با لبنان، با راکت هدف قرار دادند.
در مقابل، ارتش اسرائیل اعلام کرد هواپیماهای جنگی این کشور به اهداف حزبالله حمله کردهاند و این حملات با توپخانه و آتش نیروهای زرهی همراه بوده است.
اسرائیل دو تیم پرتاب موشک ضد تانک و یک پست دیدهبانی حزبالله لبنان را هدف قرار داد و به منطقه نقوره حمله توپخانهای کرد.
متیو میلر، سخنگوی وزارت امور خارجه آمریکا روز شنبه گفت آنتونی بلینکن، وزیر امور خارجه آمریکا، از نجیب میقاتی، نخستوزیر لبنان، به خاطر نقش او «در جلوگیری از کشیده شدن لبنان به جنگی که مردم این کشور آن را نمیخواهند» قدردانی کرده است.
پیشتر این نگرانی وجود داشت که گروه حزبالله که از سوی آمریکا یک گروه تروریستی شناخته میشود، جبهه جنگ دومی را علیه اسرائیل باز کند اما اظهارات نصرالله حاکی از آن بود که حزبالله در موقعیت جنگی تمام عیار با اسرائیل نیست.
مذاکرات و نگرانیهای جهانی درباره جنگ
ترکیه و هندوراس امروز سفیران خود را برای «مشورت» از اسرائیل فراخواندند.
وزارت امور خارجه ترکیه خبر داد سفیرش در اسرائیل را «برای مشورت» فراخوانده است.
این وزارتخانه اعلام کرد «به دلیل عدم پذیرش درخواستهای آتشبس از سوی اسرائیل و عدم اجازه ورود بیوقفه و مستمر کمکهای بشردوستانه» این تصمیم را گرفته است.
در واکنشی مشابه، هندوراس سفیر خود را در اسرائیل برای مشورت فراخواند و آنچه را که «نسلکشی و دیگر موارد جدی نقض قوانین بینالمللی» در جنگ اسرائیل با حماس نامید، محکوم کرد.
وزارت خارجه اسرائیل تصمیم ترکیه برای فراخواندن سفیر خود از تلآویو را گامی دیگر از سوی این کشور برای قرار گرفتن در طرف حماس خواند.
انور قرقاش، مشاور دیپلماتیک رییس دولت امارات متحده عربی گفت هرچه حمله اسرائیل ادامه یابد، احتمال گسترش درگیری در منطقه بیشتر است.
ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین گفت درگیری میان اسرائیل و حماس تمرکز را از جنگ در اوکراین دور کرده است.
او در یک کنفرانس مطبوعاتی با اورسولا فون در لاین، رییس کمیسیون اتحادیه اروپا گفت: «البته واضح است که جنگ در خاورمیانه این تمرکز را از بین میبرد.»
وزیران خارجه آمریکا، عربستان سعودی، قطر، امارات متحده عربی، اردن و مصر در نشستی در امان، پایتخت اردن، درباره جنگ اسرائیل و حماس گفتوگو کردند. با وجود تاکید کشورهای عربی بر لزوم توقف درگیریها، وزیر خارجه آمریکا گفت آتشبس به حماس فرصت میدهد خود را سازماندهی کند.
آنتونی بلینکن، وزیر امور خارجه آمریکا، روز شنبه ۱۳ آبان در یک نشست خبری در پایتخت اردن، در کنار همتایان اردنی و مصری خود اعلام کرد آتشبس در حمله نظامی اسرائیل به غزه، به گروه شبه نظامی فلسطینی حماس اجازه میدهد تا دوباره خود را سازماندهی کند و حملاتی مشابه حمله هفتم اکتبر انجام دهد.
وزیران خارجه اردن و مصر در این نشست خبری، در اقدامی کم سابقه با ابراز مخالفت علنی خود با اظهارات بلینکن، بر ضرورت توقف درگیریها تاکید کرده و خاطرنشان کردند «دفاع اسرائیل از خود» نمیتواند کشته شدن هزاران غیرنظامی را توجیه کند.
وزیران خارجه اردن و مصر همچنین از اظهارنظر درباره چگونگی اداره غزه در صورت از بین رفتن حماس، خودداری کردند و گفتند اکنون تمرکز ضروری باید بر توقف درگیریها باشد.
این دومین سفر بلینکن به خاورمیانه، از زمان آغاز جنگ حماس و اسرائیل است که از ۱۵ مهر تا کنون به کشته شدن بیش از ۹ هزار و ۲۵۰ فلسطینی در غزه و بیش از هزار ۴۰۰ در اسرائیل منجر شده است. حماس همچنین بیش از ۲۴۰ نفر را گروگان گرفته است.
بلینکن پیش از این نشست خبری، با وزیران خارجه عربستان سعودی، قطر، امارات متحده عربی، مصر، اردن و نمایندگان فلسطینی در امان دیدار کرد.
ایمن الصفدی، وزیر خارجه اردن، گفت در این دیدار بر موضع کشورهای عربی برای آتشبس فوری، ارسال کمکهای انساندوستانه و رسیدن به راههای پایان درگیریها تاکید شده است.
او با هشدار درباره اینکه درگیریهای فزاینده، امنیت منطقه را تهدید میکند، تاکید کرد اولویت این است که این جنگ باید متوقف شود.
الصفدی گفت: اصلا چطور ممکن است که توجهها به آینده غزه مشغول شود، در حالی که نمیدانیم از غزه چه باقی خواهد ماند.
سامح شکری، وزیر خارجه مصر، گفت: «جامعه بینالمللی همیشه موظف است به دنبال توقف خصومتها باشد، نه اینکه مروج ادامه خشونتها شود.»
نجیب میقاتی، نخستوزیر موقت لبنان، نیز در دیدار با بلینکن بر ضرورت آتشبس در غزه تاکید کرد و خواستار توقف «تهاجم اسرائیل» در جنوب لبنان شد.
همزمان با اظهارات وزیر خارجه آمریکا در مخالفت با آتشبس، ارتش آمریکا از ورود دومین ناو هواپیمابر و ناوگروه خود به خاورمیانه از زمان آغاز درگیریها خبر داد.
ستاد فرماندهی مرکزی آمریکا، سنتکام، شنبه ۱۳ آبان اعلام کرد ناوهواپیمابر دوایت آیزنهاور به همراه یک ناوگروه، از جمله دو ناوشکن موشکانداز و یک ناو موشکانداز، وارد خاورمیانه شده است.
وزیر خارجه آمریکا روز جمعه ۱۲ آبان نیز در سفر به اسرائیل با نخستوزیر این کشور دیدار کرده بود. نتانیاهو در این دیدار گفت اگر گروگانها آزاد نشوند، با وقفه کوتاه درگیریها مخالف است.
یک مقام ارشد وزارت خارجه آمریکا گفت دیدار جدید بلینکن با کابینه جنگ اسرائیل درباره توقف انساندوستانه درگیریها یادآور نشست ماه گذشته او با این کابینه برای امکان ارسال کمکهای انسان دوستانه به غزه بود.
این مقام وزارت خارجه آمریکا گفت در نشست ماه گذشته نیز اسرائیل در ابتدا با ارسال کمکهای انساندوستانه به غزه مخالفت کرد، اما اکنون بیش از ۱۰۰ کامیون کمک در روز وارد غزه میشود.
مقامهای آمریکایی میگویند برای تامین نیازهای غزه به روزانه بین ۵۰۰ تا ۶۰۰ کامیون کمک انساندوستانه نیاز است.
دو منبع نزدیک به رهبری حماس به خبرگزاری رویترز گفتند این گروه شبهنظامی خود را برای یک جنگ طولانی در نوار غزه آماده کرده و معتقد است میتواند با این روش، پیشروی اسرائیل را به اندازه کافی متوقف و دولت این کشور را مجبور به موافقت با آتشبس کند.
رویترز روز شنبه ۱۳ آبان در گزارشی به نقل از منابعی آگاه که به دلیل حساسیت اوضاع از ذکر نامشان خودداری کردند، نوشت در غزه به اندازه کافی سلاح، موشک، مواد غذایی و تجهیزات پزشکی ذخیره شده است.
به اعتقاد این منابع، حماس مطمئن است هزاران جنگجویش میتوانند برای ماهها در شهری از تونلهای حفر شده در اعماق نوار غزه زنده بمانند و نیروهای اسرائیلی را با تاکتیکهای چریکی شهری خود ناامید کنند.
حماس باور دارد که در نهایت فشار بینالمللی بر اسرائیل برای پایان دادن به محاصره غزه همراه با افزایش تلفات غیرنظامیان، میتواند موجب آتشبس و رسیدن به توافق از طریق مذاکرهای شود که امتیازی ملموس برای این گروه شبهنظامی در پی داشته باشد.
این امتیاز میتواند چیزی مانند آزادی هزاران اسیر فلسطینی در ازای رهایی گروگانهای اسرائیلی باشد.
به گفته چهار مقام حماس، یک مقام منطقهای و یک فرد آشنا با کاخ سفید، حماس در مذاکرات غیرمستقیم با میانجیگری قطر صراحتا به آمریکا و اسرائیل گفته است خواهان چنین توافقی است.
در برنامهای بلندمدتتر، حماس قصد دارد به محاصره ۱۷ ساله غزه از سوی اسرائیل پایان دهد.
این گروه همچنین میخواهد تداوم شهرکسازی اسرائیل و آنچه فلسطینیها «اقدامات شدید نیروهای امنیتی در مسجد الاقصی» میدانند، متوقف کند.
غزه، بحرانی بدون پایان مشخص
روز پنجشنبه کارشناسان سازمان ملل خواستار آتشبس بشردوستانه در غزه شدند و گفتند فلسطینیها در خطر بزرگ نسلکشی قرار دارند.
بسیاری از کارشناسان، بحران جنگ اسرائیل و حماس در غزه را مارپیچی میدانند که نمیتوان هیچ پایان مشخصی برای آن متصور شد.
مروان المعشر، وزیر امور خارجه سابق و معاون وقت نخستوزیر اردن که اکنون برای بنیاد کارنگی در واشینگتن کار میکند، به رویترز گفت ماموریت نابودی حماس به راحتی محقق نمیشود.
به گفته او، هیچ راهحل نظامی مشخصی برای این درگیری وجود ندارد و این دوران تاریک و جنگ، کوتاه نخواهد بود.
اسرائیل از زمان حمله هفتم اکتبر (۱۵ مهر) افراد مسلح حماس و کشته شدن هزار و ۴۰۰ اسرائیلی و گروگان گرفته شدن دستکم ۲۳۹ نفر، حملات هوایی گستردهای را به نوار غزه انجام داده است.
تعداد کشتهشدگان در غزه از ۹ هزار نفر فراتر رفته و خشونتها در این منطقه وضعیت اسفبار بیش از دو میلیون شهروند ساکن این باریکه را تشدید کرده است.
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل وعده داده است حماس را نابود خواهد کرد و بر همین اساس، درخواستها را برای آتشبس رد میکند.
مقامات اسرائیلی گروه شبهنظامی حماس را به پنهان شدن در پشت شهروندان غیرنظامی متهم میکنند.
دنی دانون، سفیر سابق اسرائیل در سازمان ملل به رویترز گفت که کشورش خود را برای یک «جنگ طولانی و دردناک» آماده کرده است.
او گفت: «ما در پایان میدانیم پیروز میشویم و حماس را شکست خواهیم داد.»
به گفته دانون، سوال درباره «هزینههای این جنگ» است و اسرائیل باید بسیار محتاط و مراقب باشد و بداند که غزه، شهری بسیار پیچیده برای مانور است.
علاوه بر اسرائیل، آمریکا نیز گفته است اکنون زمان آتشبس عمومی نیست؛ هر چند مقامات این کشور میگویند برای ارسال کمکهای بشردوستانه، به متوقف شدن موقت جنگ نیاز است.
حماس کاملا آماده است
ادیب زیاد، کارشناس فلسطینی در امور بینالملل دانشگاه قطر به رویترز گفت که حماس باید یک برنامه بلندمدت برای پیگیری حملات خود به اسرائیل داشته باشد.
به گفته او، کسانی که حمله هفت اکتبر را با این سطح از «مهارت، تخصص، دقت و شدت» انجام دادند، برای یک نبرد طولانیمدت نیز آماده شدهاند: «امکان ندارد حماس بدون آمادگی کامل برای پیامدها، وارد چنین حملهای شده باشد.»
یک منبع مطلع از سیاستهای کاخ سفید به رویترز گفت که واشینگتن انتظار دارد حماس نیروهای اسرائیلی را در نبردهای خیابانی در غزه به باتلاق بکشد و تلفات زیادی را بر آنها وارد کند تا حمایت عمومی در اسرائیل از یک درگیری طولانی تضعیف شود.
به گفته او، با وجود این مقامهای اسرائیلی به همتایان آمریکایی خود تاکید کردهاند آماده مقابله با تاکتیکهای چریکی حماس و همچنین مقاومت در برابر انتقادات بینالمللی از حملههایشان هستند.
این منبع افزود: «اینکه آیا اسرائیل توانایی حذف حماس را دارد یا صرفا میخواهد این گروه را به شدت تضعیف کند، بهعنوان یک سوال باز باقی میماند.»
به گفته منابع حماس، این گروه شبهنظامی حدود ۴۰ هزار جنگجو دارد که میتوانند با استفاده از شبکه وسیع تونلهای مستحکمی به طول صدها کیلومتر و عمق ۸۰ متر، در نوار غزه تحت محاصره، مبارزه کنند.
به گفته مردم محلی و با استناد به فیلمهای منتشر شده، جنگجویان حماس روز پنجشنبه از تونلهای غزه بیرون آمدند تا به سمت تانکهای اسرائیل شلیک کنند و سپس ناپدید شدند.
ارتش اسرائیل گفته است یک گروه از نیروهای ویژه برای شناسایی و انهدام تونلها در حال کار است؛ عملیاتی که سخنگوی ارتش آن را «نبرد پیچیده شهری» در غزه توصیف کرد.
حماس خواهان نابودی اسرائیل است
حماس که از سوی اسرائیل، آمریکا و اتحادیه اروپا بهعنوان یک گروه تروریستی شناخته میشود، در منشور تاسیس خود در سال ۱۹۸۸ خواستار نابودی اسرائیل شده است.
در سند بعدی با نام منشور سال ۲۰۱۷، این گروه برای اولین بار ایده تشکیل کشور فلسطین را در قالب مرزهای ۱۹۶۷ که اسرائیل پس از جنگ شش روزه ادعای آن را داشت، پذیرفت. اگرچه این گروه صراحتا حق موجودیت اسرائیل را به رسمیت نشناخته است.
اسامه حمدان، یکی از مقامات حماس که در بیروت مستقر است به رویترز گفت که حمله هفت اکتبر و جنگ در حال گسترش غزه، موضوع تشکیل کشور فلسطین را دوباره روی میز قرار میدهد.
او به رویترز گفت: «این فرصتی است که به آنها بگوییم میتوانیم با دستان خود، سرنوشتمان را بسازیم. میتوانیم معادلههای منطقه را به گونهای تنظیم کنیم که منافعمان را تامین کند.»
حماس پس از بر هم زدن توافق صلح اسلو بین اسرائیل و تشکیلات خودگردان فلسطین در سال ۱۹۹۳ با هدف پایان دادن به چندین دهه درگیری، اهرم فشاری به دست آورد.
طرح صلح عربی
بنیامین نتانیاهو برای اولین بار در سال ۱۹۹۶ قدرت را به دست آورد. فلسطینیها و مذاکرهکنندگان آمریکایی گفتند که امتناع دولت او در طول سالها از توقف شهرکسازی یهودیان در کرانه باختری، تلاشها را برای ایجاد یک کشور مستقل فلسطینی تضعیف کرده است.
مقامات اسرائیلی در گذشته این موضوع را رد کردند که شهرکسازیها مانعی بر سر راه صلح است.
اکنون نیز دولت نتانیاهو بهعنوان ائتلاف گروههای راست افراطی موضع سختتری را در برابر واگذاری سرزمینهای اشغالی اتخاذ کرده است.
طرح صلح عربی با حمایت گسترده بینالمللی و اعراب از سال ۲۰۰۲ روی میز بوده است. این طرح معاهدههای صلح را با روابط دیپلماتیک کامل و در ازای یک کشور مستقل فلسطینی به اسرائیل پیشنهاد میکند.
نتانیاهو در عوض بهدنبال اتحاد کشورهای سنی عرب با اسرائیل با محوریت مصر و اردن است. این دو کشور معاهدههای صلح جداگانهای را در سالهای ۱۹۷۹ و ۱۹۹۴ با اسرائیل امضا کردند. امارات متحده عربی، بحرین و مراکش هم بخشی از این اتحاد (پیمان ابراهیم) هستند.
قبل از حمله حماس در هفت اکتبر، نتانیاهو در مذاکراتی با میانجیگری آمریکا در حال رسیدن به یک توافق دیپلماتیک تاریخی با عربستان سعودی بود اما این روند از آن زمان تاکنون به حالت تعلیق درآمده است.
المعشر به رویترز گفت که حمله حماس به احتمال «ایجاد ثبات در خاورمیانه بدون تعامل با فلسطینیها» پایان داد.
به گفته او، امروز واضح است که بدون سازش با فلسطینیها، خبری از صلح در منطقه نخواهد بود.