سنتکام: آمریکا در اجرای محاصره ایران مسیر ۱۰۳ کشتی تجاری را تغییر داده است
فرماندهی مرکزی آمریکا، سنتکام، اعلام کرد نیروهای آمریکایی تا ۱۵ سپتامبر در چارچوب اجرای محاصره ایران، مسیر ۱۰۳ کشتی تجاری را تغییر دادهاند.
سنتکام با انتشار تصاویری از عملیات نیروهای آمریکایی در دریای عرب نوشت ناوشکن یواساس رافائل پرالتا در حال اجرای محاصره آمریکا علیه ایران است.
در تصاویر منتشرشده، یک بالگرد اماچ-۶۰ سیهاوک دیده میشود که از عرشه پرواز این ناوشکن برخاسته است.
سنتکام اعلام کرد تغییر مسیر ۱۰۳ کشتی تجاری با هدف اطمینان از رعایت محاصره آمریکا انجام شده است.
عربستان سعودی پس از به بنبست رسیدن تلاشها برای کاهش تنش با تهران، موضع نظامی سختگیرانهتری در پیش گرفته است. ریاض پیشتر در پی تنشزدایی بود، زیرا نگران بود گسترش جنگ، ثبات منطقه را که تحقق برنامههای اقتصادیاش به آن وابسته است، به خطر بیندازد.
نشستی که قرار بود دوشنبه ۲۳ شهریور میان ایران و چند کشور حاشیه خلیج فارس درباره سازوکار مربوط به تنگه هرمز برگزار شود، به درخواست عربستان سعودی به تعویق افتاد. این درخواست در شرایطی مطرح شد که نارضایتی ریاض از حملات گروههای نیابتی تحت حمایت جمهوری اسلامی افزایش یافته است.
اکنون ریاض گزینههایی پیش رو دارد که هیچکدام مطلوب نیست. عربستان سعودی خواهان جنگی تمامعیار نیست، اما حوثیها شاید در حال آزمودن این باشند که این کشور تا چه زمانی میتواند هزینه پرهیز از چنین جنگی را تحمل کند.
سعد بن طفله العجمی، وزیر پیشین اطلاعرسانی کویت، به ایراناینترنشنال گفت عربستان سعودی تاکنون شکیبایی به خرج داده، اما گزینههای نظامیاش همچنان روی میز است.
این خویشتنداری نشاندهنده منافعی است که ریاض در معرض خطر میبیند. عربستان سعودی سالها تلاش کرده است بار دیگر به درگیری مستقیم با حوثیها کشیده نشود؛ آن هم در شرایطی که تحول اقتصادیاش بهشدت به ثبات منطقه وابسته است.
عجمی همچنین گفت: «بدون ثبات، توسعهای در کار نیست. بدون ثبات، رفاهی در کار نیست.»
اما حملات حوثیها به خاک عربستان سعودی و پیشروی در امتداد سواحل یمن در دریای سرخ، ادامه این خویشتنداری را دشوارتر میکند. ائتلاف به رهبری عربستان سعودی اعلام کرد حملات موشکی و پهپادی حوثیها به خمیس مشیط، ابها و طائف در دوشنبه، ۱۳ غیرنظامی را زخمی کرد.
عجمی معتقد است حوثیها ممکن است بخشی از مناطقی را که بهتازگی تصرف کردهاند از دست بدهند؛ بهویژه اگر عربستان سعودی تصمیم بگیرد از برتری چشمگیر قدرت هوایی خود استفاده کند. او نیروهای حوثی مستقر در دشت ساحلی و هموار تهامه را «اهدافی آسان و بیدفاع» توصیف کرد.
عربستان سعودی از سال ۲۰۱۵ رهبری مداخله نظامی علیه حوثیها را بر عهده داشت. درگیریهای مستقیم پس از آغاز آتشبسی با میانجیگری سازمان ملل در سال ۲۰۲۲، تا حد زیادی فروکش کرد. سالها بمباران نتوانست این جنبش را از میان ببرد و ریاض پس از آن کوشید از ورود دوباره به جنگی تمامعیار در یمن پرهیز کند.
اکنون پرسش این است که آیا حوثیها بیش از اندازه روی خویشتنداری عربستان سعودی حساب باز کردهاند.
حوثیها و خطر پیشروی فراتر از توان
وضعیت میدان نبرد در یمن همچنان در حال تغییر است. حوثیها مخا، ذباب و جزیره پریم را تصرف کردهاند و دامنه کنترل خود را در امتداد سواحل یمن در دریای سرخ گسترش دادهاند. در مقابل، نیروهای دولتی تحت حمایت عربستان سعودی تجدید قوا کرده و وعده دادهاند مناطق ازدسترفته را بازپس بگیرند. از این رو، هنوز روشن نیست دستاوردهای حوثیها تا چه اندازه پایدار خواهد بود.
آلبرتو فرناندز، دیپلمات ارشد پیشین آمریکا، به ایراناینترنشنال گفت: «حوثیها سالها با سعودیها و شبهنظامیان وابسته به عربستان جنگیدهاند. پیشتر هم سابقه داشته که دامنه عملیات خود را فراتر از توانشان گسترش دهند.»
فرناندز گفت حوثیها ممکن است این بار نیز بیش از حد پیش رفته باشند.
او افزود: «فکر میکنم ممکن است شاهد از دست رفتن بخشی از مناطقی باشیم که تصرف کردهاند.»
فرناندز حوثیها را «مغرور» توصیف کرد و گفت: «بله، انگیزههای ایدئولوژیک دارند. وقتی هم انگیزه ایدئولوژیک داشته باشید و هم مغرور باشید، گاهی فراتر از توان خود پیش میروید.»
با این حال، حوثیها روی بیمیلی عربستان سعودی و ایالات متحده به ورود عمیقتر به این درگیری نیز حساب باز کردهاند.
به گفته فرناندز، تلاش عربستان سعودی برای دور ماندن از جنگ گستردهتر با ایران، تاکنون «قطعا برایش نتیجه معکوس داشته است».
ابهام درباره اینکه عربستان سعودی تا چه اندازه میتواند به متحدانش اتکا کند، انتخاب را برای این کشور دشوارتر میکند.
فرناندز روابط واشینگتن و ریاض را بهطور فزایندهای پیچیده توصیف کرد. به گفته او، سعودیها احساس میکردند آمریکا با آغاز جنگ با ایران غافلگیرشان کرده است؛ در مقابل، واشینگتن نیز احساس میکرد ریاض از آن حمایت نکرده است.
این تنش زمانی آشکارتر شد که محمد بن سلمان، ولیعهد عربستان سعودی، خواستار اقدام نظامی مستقیم آمریکا علیه حوثیها شد، اما ترامپ درخواستها برای حملات آمریکا را رد کرد و واشینگتن حمایت خود را به کمکهای اطلاعاتی و کمک به شناسایی و تعیین اهداف محدود کرد.
این ابهام درباره «توافق دفاع مشترک مکه» نیز وجود دارد؛ توافقی که عربستان سعودی، ترکیه و پاکستان ۱۶ مرداد امضا کردند. بر اساس این پیمان، حمله مسلحانه به هر یک از این سه کشور، حمله به هر سه کشور تلقی میشود.
فرناندز گفت: «این توافق تا اینجا پوشالی از آب درآمده است.» او به کنایه افزود به نظر میرسد این توافق چیزی شبیه «بند مربوط به بیماریهای از پیش موجود» در بیمه درمانی دارد؛ اشارهای به استثناهای بیمه برای مشکلاتی که پیش از آغاز پوشش وجود داشتهاند.
درخواست کمک ریاض و خطر گسترش مقابله با متحدان تهران
در حالی که واشینگتن مردد است، عربستان سعودی برای دریافت کمک به کشورهای دیگر روی آورده است.
بلومبرگ دوشنبه گزارش داد اندی برنهم، نخستوزیر بریتانیا، در حال بررسی درخواستهای عربستان سعودی برای حمایت دیپلماتیک و نظامی در مقابله با حوثیهاست. این در حالی است که نگرانی لندن از پیامدهای اقتصادی گسترش جبههای دیگر در جنگ با ایران افزایش یافته است.
این درخواستها در شرایطی مطرح شده که بریتانیا از حق عربستان سعودی برای دفاع از خود در برابر حملات حوثیها حمایت کرده و بر اهمیت حفاظت از آزادی کشتیرانی و تجارت جهانی از مسیر دریای سرخ تاکید کرده است.
گسترش درگیری، دامنه مخاطرات را به فراتر از یمن کشانده است. پیشروی حوثیها در امتداد سواحل دریای سرخ و اطراف بابالمندب، در کنار حملات به زیرساختهای انرژی عربستان سعودی، مسیرهای صادراتی به سمت غرب را زیر فشار گذاشته است؛ مسیرهایی که با ادامه محدودیت کشتیرانی در تنگه هرمز، اهمیت بیشتری یافتهاند.
تهاجم حوثیها و حملات به زیرساختهای انرژی عربستان سعودی، فشار بیشتری بر بازارهای نفت وارد کرده است؛ بازارهایی که پیشتر نیز از جنگ با ایران متاثر بودند. پس از آنکه حملات، فعالیت خط لوله شرق به غرب عربستان سعودی را متوقف کرد، قیمت نفت خام برنت دوشنبه به بیش از ۱۰۸ دلار در هر بشکه رسید. این خط لوله یکی از مسیرهای حیاتی جایگزین برای صادرات نفت در شرایط محدودیت عبور از تنگه هرمز است.
فرناندز گفت این وضعیت به تهران امکان میدهد «قیمت نفت را کمی بیشتر بالا ببرد». او افزود: «از نظرشان، هر یک دلار افزایش قیمت، امتیازی برای رژیم است که فشار را بر آمریکاییها و اروپاییها کمی بیشتر میکند.»
تناقض برای جمهوری اسلامی همینجاست: هرچه اختلال ناشی از گسترش درگیری بیشتر شود، ممکن است انگیزه دولتهای خارج از منطقه برای کمک به عربستان سعودی در مهار این تهدید نیز افزایش یابد.
بهرهبرداری تهران از حوثیها، بدون نیاز به کنترل کامل
محمد فهمی، روزنامهنگار و تحلیلگر سیاسی خاورمیانه، به ایراناینترنشنال گفت: «خطر راهبردی گستردهتر این است که ایران برای بهرهبرداری از اقدامات حوثیها، نیازی به کنترل کامل این گروه ندارد.»
او افزود: «کافی است این جنبش توان نظامی، استقلال عمل و انگیزه لازم را برای فشار آوردن بر مسیرهای حیاتی دریایی حفظ کند، در حالی که تهران خود از رویارویی فاصله میگیرد.»
فهمی هشدار داد نباید حوثیها را صرفا نیرویی نیابتی برای ایران دانست. او این گروه را «جنبشی بهشدت ملیگرا با دستور کار داخلی خاص خود و منافعی عمیقا ریشهدار در محیط محلی» توصیف کرد.
با این حال، روابط این گروه با تهران بسیار نزدیک است. به گفته فهمی، جمهوری اسلامی سلاح، فناوری نظامی، اطلاعات و دیگر حمایتها را در اختیار حوثیها گذاشته و منافع راهبردی دو طرف نیز بیش از پیش به یکدیگر نزدیک شده است.
این نزدیکی منافع، بهویژه در محدوده دریای سرخ و بابالمندب، پیامدهای مهمی پیدا کرده است.
فهمی گفت: «یکی از اهداف راهبردی حوثیها، اعمال کنترل بر سواحل یمن در دریای سرخ و بخش شمالی این دریاست؛ جایی که میتوانند بیش از پیش بر اینکه چه کسی اجازه عبور داشته باشد و چه کسی نداشته باشد، تاثیر بگذارند.»
بنابراین، حوثیها بدون نیاز به دخالت مستقیم نظامی جمهوری اسلامی، ابزار دیگری برای فشار بر رقبای تهران فراهم میکنند.
اما پاسخ نظامی عربستان سعودی به این وضعیت، ساده نیست.
فهمی به صعده اشاره کرد؛ پایگاه سنتی حوثیها و مرکز جغرافیایی قدرت این گروه که نیروهای سعودی از آغاز مداخله در سال ۲۰۱۵، بارها آن را هدف قرار دادهاند. با وجود سالها بمباران و فشار نظامی ائتلاف به رهبری عربستان سعودی، حوثیها دوام آورده و توان نظامی قابلتوجهی را حفظ کردهاند.
فهمی گفت: «بنابراین، بعید است دور تازهای از حملات محدود بتواند توان این گروه را برای تهدید کشتیرانی یا اعمال قدرت در پهنه دریای سرخ بهشکلی اساسی کاهش دهد.»
این وضعیت عربستان سعودی را با انتخابی دشوار روبهرو کرده است.
ادامه خویشتنداری ممکن است به حوثیها فرصت دهد هزینههای بیشتری بر عربستان سعودی تحمیل کنند و اهرم فشار بیشتری در اختیار جمهوری اسلامی بگذارند. اما آغاز دوباره عملیات نظامی نیز خطرهایی دارد که ریاض پس از سالها جنگ بینتیجه برای از میان بردن این جنبش، بهخوبی میشناسد.
کشیده شدن جنگ به عربستان سعودی، قدرت فشار تهران را افزایش داده است. اما هرچه حملات حوثیها هزینههای بیشتری بر ریاض تحمیل کند، احتمال پاسخی افزایش مییابد که در نهایت همین اهرم فشار جمهوری اسلامی را تضعیف کند.
این هشدار که سهشنبه ۲۴ شهریور از سوی مرکز ملی امنیت سایبری بریتانیا (اِنسیاِسسی)، پلیس فدرال آمریکا (افبیآی)، و سازمان اطلاعات و امنیت عمومی هلند (اِیآیویدی) منتشر شده، بدافزار مورد استفاده در این کارزار را «چوزن بریک» (CHOSEN BRICK) معرفی کرده است. بر اساس این گزارش، مهاجمان با استفاده از مهندسی اجتماعی و «فیشینگ هدفمند» در پیامرسانهایی از جمله واتساپ و تلگرام اعتماد قربانی را جلب و او را به دریافت و اجرای فایلهای آلوده ترغیب میکنند.
همزمان با انتشار این هشدار مشترک، افبیآی نیز در گزارشی فنی و جداگانه اعلام کرد عوامل سایبری وزارت اطلاعات جمهوری اسلامی از بدافزاری که این نهاد آن را «هِویگرام» (HEAVYGRAM) مینامد، برای هدف قرار دادن مخالفان ایرانی، روزنامهنگاران منتقد جمهوری اسلامی و دیگر گروههای مخالف در سراسر جهان و جمعآوری اطلاعات درباره آنها استفاده کردهاند.
سرکوب فرامرزی و خطر برای امنیت قربانیان
در هشدار مشترک آمده است حکومت ایران «تقریبا بهطور قطع» از فعالیتهای سایبری برای کمک به سرکوب مخالفان، فعالان و روزنامهنگارانی استفاده میکند که آنها را تهدیدی علیه حکومت میداند.
این سه نهاد همچنین این فعالیتها را در بستر وسیعتر اقدامات اطلاعاتی جمهوری اسلامی قرار داده و یادآوری کردهاند نهادهای اطلاعاتی حکومت ایران در مواردی برای ربودن یا انجام عملیات مرگبار علیه افرادی در خارج از کشور که دشمن حکومت تلقی میشوند، توطئه کردهاند. بر اساس این هشدار، اطلاعات سرقتشده از قربانیان میتواند موقعیت، ارتباطات و الگوی زندگی آنان را آشکار کند و انتشار اطلاعات شخصی برخی قربانیان در وبسایتهای حامی جمهوری اسلامی نیز میتواند خطر برای امنیت شخصی آنها را افزایش دهد.
پل چیچستر، مدیر عملیات مرکز ملی امنیت سایبری بریتانیا، گفت: «جزییات این کارزار سایبری نشان میدهد ایران چگونه بیرحمانه از نظارت دیجیتال برای پیشبرد هدف خود در سرکوب منتقدان حکومت استفاده میکند؛ ایمیلها و پیامهایشان را میدزدد و به دستگاههای آنها دسترسی پیدا میکند.»
سفارت جمهوری اسلامی در لندن به درخواست خبرگزاری رویترز برای اظهارنظر درباره این هشدار و محتوای طرح شده در آن پاسخ نداد.
هدفگیری جهانی و دور زدن سامانههای امنیتی
بر اساس هشدار مشترک، چوزنبریک دستکم از سال ۲۰۲۵ افراد را در نقاط مختلف جهان، از جمله بریتانیا، آمریکا و هلند، هدف گرفته است. مهاجمان گاه ابتدا سراغ دستگاه کاری قربانی رفتهاند و در صورت ناکامی یا افزایش خطر شناسایی، او را به بازکردن فایل روی دستگاه شخصی ترغیب کردهاند تا کنترلهای امنیتی سازمانی دور زده شود.
جلب اعتماد قربانی و استفاده از فایلها و برنامههای جعلی
مرکز ملی امنیت سایبری بریتانیا اعلام کرد مهاجمان اغلب در پیامرسانها خود را افراد مورد اعتماد قربانیان جا میزنند یا بهعنوان کارمند پشتیبانی فنی یک سرویس معرفی میکنند. آنها به این ترتیب با استفاده از اطلاعاتی که از قبل درباره هدف جمعآوری کردهاند، شیوه نزدیک شدن به هر فرد را متناسب با شرایط او طراحی میکنند، سپس قربانی را به دریافت فایلی ترغیب میکنند که ظاهری معتبر دارد.
این فایلها در موارد مختلف بهشکل نسخهای ظاهرا معتبر از برنامههایی چون تلگرام، آنتیویروس نورتون، نرمافزار مدیریت رمز عبورِ کیپَس، پلتفرمهای هوش مصنوعی پیکتوری و رانوی امال، نرمافزار ادوبی فلش پلیر ارائه شدهاند.
بر اساس این هشدار، مهاجمان در برخی موارد از فایلهایی استفاده کردهاند که وانمود میکردند حاوی نتایج آزمایشهای اِمآرآی قربانی هستند. پس از بازشدن این نوع فایل، صفحهای متناسب، با پوشش جعلی، به قربانی نمایش داده میشد و همزمان بدافزار در پسزمینه روی دستگاه قربانی نصب میشد.
همه نمونههایی که در این کارزار مشاهده شدهاند، سیستمعامل ویندوز را هدف گرفتهاند.
از شنود میکروفون تا حذف کامل اطلاعات
بر اساس هشدار مشترک، چوزِن بریک پس از آلودهکردن دستگاه میتواند از صفحهنمایش تصویر بگیرد، میکروفون را برای ضبط صدا فعال کند، اطلاعات واتساپ و تلگرام موجود در مرورگر و محتوای ایمیلها را سرقت کند و فایلها یا بدافزارهای دیگری را روی دستگاه دریافت و اجرا کند.
این بدافزار همچنین توانایی حذف فایلها و در برخی نمونهها پاککردن اطلاعات سیستم را دارد. چوزن بریک برای باقیماندن روی دستگاه طراحی شده و با راهاندازی مجدد ویندوز از بین نمیرود. این بدافزار همچنین میتواند برای کاهش احتمال شناسایی، برای برخی مسیرها در سامانه امنیتی مایکروسافت دیفِندِر استثنا ایجاد کند و از تلگرام برای دریافت فرمان کمک بگیرد.
مرکز ملی امنیت سایبری بریتانیا اعلام کرد اطلاعات شخصی برخی از قربانیان پیشین این بدافزار بعدا در وبسایتهای افشاگر حامی جمهوری اسلامی منتشر شده است.
یک روز پیش از انتشار این هشدار مشترک، خبرگزاری فارس، وابسته به سپاه پاسداران، از آغاز فعالیت «سامانه رصدی و اطلاعاتی علاج» با هدف «شناسایی و پیگیری» مخالفان جمهوری اسلامی در خارج از کشور خبر داد. به نوشته فارس، این سامانه قرار است با «پایش مستمر و هوشمند» افراد، زمینه «پیگیری حقوقی» و «محدودسازی دسترسیهای مالی و رسانهای» آنان را فراهم کند. وبسایت این سامانه در نخستین روز فعالیت، نام، تصویر و اطلاعات شخصی شماری از ایرانیان مقیم خارج از کشور را منتشر کرده بود و از کاربران میخواست با تکمیل فرمی در همان وبسایت، اطلاعات مربوط به دیگر مخالفان جمهوری اسلامی در خارج از ایران را نیز در اختیار این سامانه قرار دهند.
گزارش افبیآی درباره عملیات وزارت اطلاعات
افبیآی در گزارش جداگانه خود اعلام کرد در جریان تحقیقاتش هفت نمونه از بدافزار مورد استفاده در این عملیات را بررسی کرده است. بر اساس این گزارش، مهاجمان از تلگرام، واتساپ و اینستاگرام برای برقراری ارتباط با قربانیان و مهندسی اجتماعی استفاده کرده و در برخی موارد با پیشنهاد خدمات فناوری اطلاعات به آنها نزدیک شدهاند.
به نوشته این گزارش، مهاجمان در برخی موارد با پیشنهاد خدمات فنی به قربانی نزدیک شدهاند، سپس یا او را به نصب نرمافزار اِنیدِسک (AnyDesk) برای دسترسی از راه دور به دستگاهش ترغیب کردهاند، یا فایلی آلوده برایش فرستادهاند که ظاهری شبیه به فایل نصب یک برنامه معمولی داشته است. افبیآی میگوید این نوع فعالیت دستکم از پاییز ۱۴۰۲ در جریان بوده است.
افبیآی اعلام کرد گزارش تازه، نسخه بهروزشده هشداری است که در بهار ۱۴۰۵ منتشر کرده بود و اکنون تحلیل فنی گستردهتر و شاخصهای بیشتری برای شناسایی آلودگی در اختیار سازمانها قرار میدهد.
این نهاد در گزارش پیشین خود گفته بود اطلاعات جمعآوریشده از اهداف در مواردی از طریق عملیات افشای اطلاعات در اینترنت منتشر شده و از «گروه هکری حنظله» بهعنوان یکی از هویتهای هکری مرتبط با چنین فعالیتهایی نام برده بود.
تورک سهشنبه ۲۴ شهریور در بیانیهای گفت در برخی مناطق غزه، بقایای اعضای خانوادههایی پیدا شده که به نظر میرسد همگی در حملات اسرائیل کشته شدهاند.
بر اساس این بیانیه، بسیاری از این قربانیان زن و کودک بودهاند.
او افزود اینکه خانوادههای مفقودشدگان پس از مدتها انتظار، اکنون با این واقعیت تلخ روبهرو میشوند، «دردناک است».
به گفته تورک، کشف این اجساد نگرانیهای مطرحشده در گزارش سال ۲۰۲۴ سازمان ملل را بار دیگر برجسته کرده است.
در آن گزارش آمده بود حملات اسرائیل به ساختمانهای مسکونی و دیگر اماکن غیرنظامی در هفتههای نخست جنگ ممکن است قوانین بینالمللی بشردوستانه را نقض کرده باشد.
دفتر نخستوزیری و وزارت امور خارجه اسرائیل تاکنون به اظهارات این مقام سازمان ملل واکنش نشان ندادهاند.
اسرائیل بارها اتهام هدف قرار دادن عمدی غیرنظامیان را رد کرده و گفته است در نبرد با نیروهای حماس در غزه، قوانین بینالمللی را رعایت کرده است.
بنا بر اعلام سازمان ملل، جنگ غزه که پس از حمله مرگبار حماس به اسرائیل در اکتبر ۲۰۲۳ آغاز شد، حدود ۶۱ میلیون تُن آوار بر جای گذاشته است. پاکسازی این حجم از آوار ممکن است هفت سال طول بکشد.
برقراری آتشبس با میانجیگری آمریکا در اکتبر ۲۰۲۵ به درگیریهای شدید پایان داد، اما نتوانست حملات اسرائیل را متوقف کند. دو طرف در ماههای اخیر یکدیگر را به نقض آتشبس متهم کردهاند.
مقامهای بهداشتی غزه ۲۴ شهریور اعلام کردند اسرائیل خودرویی را در محله شیخ رضوان در شمال نوار غزه هدف حمله هوایی قرار داد. در این حمله دستکم دو فلسطینی، از جمله یک کودک، کشته و هفت تن دیگر زخمی شدند.
ارتش اسرائیل بدون ارائه جزییات بیشتر گفت یکی از نیروهای مسلح را در این منطقه هدف قرار داده است.
یسرائیل کاتز، وزیر دفاع اسرائیل، ۱۰ شهریور تاکید کرد نیروهای این کشور تا زمان خلع سلاح حماس و نابودی تمامی تونلهای این گروه، از غزه عقبنشینی نخواهند کرد.
حماس نیز با اعلام آمادگی برای خلع سلاح مرحلهای، آن را به توقف حملات و عقبنشینی اسرائیل از غزه مشروط کرده است. دو طرف همچنان یکدیگر را به نقض توافق آتشبس متهم میکنند.
بیش از ۸ هزار پیکر همچنان زیر آوارند
طبق آمار سازمان دفاع مدنی فلسطین، از نوامبر ۲۰۲۵ تاکنون، بیش از ۶۳۰ جسد و بقایای انسانی از زیر آوار ساختمانها در سراسر غزه بیرون آورده شدهاند.
مقامهای فلسطینی برآورد میکنند پیکر بیش از هشت هزار نفر همچنان زیر آوار مدفون باشد.
کمیسر عالی حقوق بشر سازمان ملل هشدار داد اجساد کشفشده ممکن است «تنها بخش کوچکی» از واقعیت باشند.
تورک خاطرنشان کرد بخشهای وسیعی از غزه بر اثر بمباران اسرائیل یا عملیات تخریب و پاکسازی پس از آن، با خاک یکسان شدهاند.
آجیت سونگای، رییس دفتر حقوق بشر سازمان ملل در سرزمینهای فلسطینی، گفت محدودیتهای اسرائیل بر ورود تجهیزاتی مانند کیتهای آزمایش دیانای و ماشینآلات حفاری، بیرون آوردن و شناسایی اجساد را با مانع مواجه کرده است.
او افزود تیمهای فلسطینی گاهی ناچارند با دست خالی آوار را کنار بزنند.
اسرائیل پیشتر تاکید کرده بود چنین اقلامی ممکن است برای «تقویت توان تروریستی» به کار گرفته شوند.
درخواست برای حضور بازرسان بینالمللی
تورک با اشاره به پروندههای حقوقی در حال رسیدگی درباره اقدامات طرفهای درگیر، خواستار دسترسی بازرسان بینالمللی به همه مناطق غزه برای کمک به حفظ شواهد شد.
فرانچسکا آلبانزه، گزارشگر ویژه سازمان ملل در امور سرزمینهای فلسطینی، نیز گفته است پیش از آغاز پاکسازی کامل آوار، باید شواهد جمعآوری و بقایای انسانی شناسایی شوند.
بر اساس آمار اسرائیل، در حمله هفتم اکتبر حماس، ۱۲۰۰ نفر در این کشور جان خود را از دست دادند.
در سوی دیگر، مقامهای بهداشتی غزه میگویند عملیات نظامی اسرائیل تاکنون بیش از ۷۳ هزار کشته بر جای گذاشته است.
اسرائیل بارها اعلام کرده برای کاستن از کشتههای غیرنظامی، تمام توان خود را به کار بسته و این حماس است که در مناطق پرجمعیت غزه از مردم بهعنوان سپر انسانی استفاده میکند.
روسیه سهشنبه ۲۴ شهریور جایگاههای سوخت در کییف را هدف قرار داد و اوکراین نیز به یک پالایشگاه نفت در روسیه حمله کرد.
به گزارش رویترز، روسیه در حملات شبانه حدود ۲۰۰ پهپاد به سوی پایتخت اوکراین و دیگر شهرهای این کشور پرتاب کرد. در این حملات دو نفر جان خود را از دست دادند.
مقامهای اوکراینی گفتند روسیه علاوه بر جایگاههای سوخت در کییف، زیرساختهای انرژی و بندری را در دیگر مناطق این کشور هدف قرار داد.
در سوی دیگر، ولودیمیر زلنسکی، رییسجمهوری اوکراین، خبر داد نیروهای این کشور به یک پالایشگاه نفت در شهر سیزران در منطقه سامارا و همچنین تاسیسات تولید پهپاد در تاگانروگ و اریول حمله کردند.
زلنسکی در پیامرسان تلگرام نوشت: «روسیه همچنان بخش انرژی، مسیرهای عادی حملونقل و زیرساختهای حیاتی ما را هدف قرار میدهد و پاسخ ما به این حملات نیز ملموس است.»
استاندار سامارا بدون اشاره به محل دقیق حمله گفت یک واحد صنعتی در این منطقه هدف قرار گرفت. استاندار تاگانروگ نیز از حمله به انبار شرکت تجارت الکترونیک «اوزون» خبر داد.
تردیدها درباره سرنوشت توافق مورد نظر ترامپ
ترامپ ۲۳ شهریور گفت اوکراین و روسیه توافق کردهاند حملات به زیرساختهای انرژی یکدیگر را متوقف کنند.
او این حملات را عامل اصلی افزایش جهانی قیمت گازوئیل دانست.
زلنسکی در واکنش به اظهارات رییسجمهوری ایالات متحده تاکید کرد کییف آماده توقف این حملات است، اما برای اطمینان از پایبندی مسکو به توافق، به تضمینهای معتبر شرکای خود نیاز دارد.
در مقابل، دیمیتری پسکوف، سخنگوی کرملین، پیشنهاد ترامپ را «ایدهای بسیار خوب» خواند، اما گفت کاهش قیمت جهانی سوخت به اقدامات بیشتری نیاز دارد.
پسکوف اضافه کرد: «لازم است امنیت کشتیرانی و تردد تجاری در این منطقه، از جمله برای نفتکشها، تضمین شود.»
به گفته او، کرملین به رایزنی با کاخ سفید درباره پیشنهاد ترامپ ادامه خواهد داد.
روسیه از زمان آغاز کارزار نظامی خود علیه اوکراین در اسفند ۱۴۰۰، زیرساختهای انرژی این کشور را بهطور مداوم با موشک و پهپاد هدف گرفته و در هفتههای اخیر، حملات به جایگاههای سوخت در کییف و دیگر شهرها را نیز در دستور کار قرار داده است.
کییف نیز در سال جاری حملات دوربرد به خاک روسیه را گسترش داده است. بخشی از این عملیات پالایشگاههای نفت را هدف قرار داده و به کمبود سوخت در روسیه انجامیده است.
دو کشته در کییف و زاپوریژیا
مقامهای اوکراینی ۲۴ شهریور اعلام کردند در حملات روسیه، یک نفر در کییف و فرد دیگری در شهر زاپوریژیا در جنوبشرق اوکراین کشته شدند.
شرکت دولتی انرژی «نفتوگاز» اعلام کرد دو جایگاه سوخت در کییف آسیب دیدهاند.
به گفته مقامهای محلی، روسیه از ابتدای سال جاری تاکنون به ۱۶ جایگاه سوخت در پایتخت اوکراین آسیب زده است.
آنها افزودند تنوع مسیرهای تامین و توزیع، مانع بروز کمبود سوخت خواهد شد.
همزمان با ادامه حملات روسیه، لهستان در اقدامی پیشگیرانه جنگندههای خود را به پرواز درآورد. نیروهای مسلح این کشور اندکی بعد اعلام کردند حریم هوایی لهستان نقض نشده است.
مرکز ملی مدیریت بحران لیتوانی نیز اعلام کرد یک جنگنده ناتو بامداد ۲۴ شهریور پهپادی را بر فراز این کشور سرنگون کرد. این نهاد درباره مبدا پهپاد توضیحی نداد.
رویترز نوشت در ماههای اخیر، پهپادهای اوکراینی در چند مورد وارد حریم هوایی کشورهای عضو ناتو در منطقه بالتیک شدهاند.
کییف میگوید اخلال روسیه در سامانههای هدایت، موجب انحراف این پهپادها شده است.
او سهشنبه ۲۴ شهریور در گفتوگو با خبرگزاری مهر ابراز امیدواری کرد این مرز در هفته جاری بازگشایی شود.
ملکزاده گفت در دیگر گذرگاههای باز میان ایران و عراق نیز تردد با مشکلاتی همراه است.
او ادامه داد: «مرز مهران و مرز باشماق باز هستند. قصرشیرین بهدلیل اینکه بیشتر حالت بازارچهای دارد، وضعیت متفاوتی دارد، البته این مرز نیز مرز خوبی است. در سایر مرزها تبادل کالا در جریان است، اما حتما ایستایی پشت مرزها وجود دارد.»
به گفته این مقام صنفی، تردد از مرز خسروی ادامه دارد، اما کامیونها در این گذرگاه نیز با توقف و معطلی روبهرو هستند.
در اظهارنظری دیگر، شهلا عموری، رییس اتاق بازرگانی اهواز، خبر داد بر اساس اعلام رسمی طرف عراقی، فعالیت تجاری و جابهجایی کالا از گذرگاه چذابه از ساعت شش صبح پنجشنبه ۲۶ شهریور از سر گرفته میشود.
او افزود بازگشایی این گذرگاه پس از «تکمیل اقدامات فنی، ساماندهی روندهای اجرایی و بهروزرسانی سامانهها» انجام خواهد گرفت.
عراق ۲۱ شهریور برخی گذرگاههای مرزی با ایران را بست و تردد کالا و مسافر از این مسیرها را متوقف کرد.
این تصمیم پس از حمله پهپادی از خاک عراق به خط لوله شرقـغرب عربستان سعودی و کشف پرتابگرهای پهپاد در مناطق مرزی اتخاذ شد.
هیچ گروهی مسئولیت این حمله را بر عهده نگرفته است، اما ریاض و واشینگتن شبهنظامیان مورد حمایت جمهوری اسلامی در عراق را از مظنونان احتمالی میدانند.
اسماعیل بقائی، سخنگوی وزارت امور خارجه جمهوری اسلامی، ۲۳ شهریور دست داشتن تهران در این حمله را تکذیب کرد.
بغداد ۲۲ شهریور گذرگاههای شلمچه و شیب را به روی مسافران باز کرد. همچنین طبق اعلام رسمی دولت عراق، قرار بود فعالیتهای تجاری در گذرگاههای شلمچه، مندلی و شیب در هفته جاری از سر گرفته شود.
صف هزاران کامیون در مرزهای ایران
رییس هیاتمدیره انجمن صنفی شرکتهای حملونقل بینالمللی ایران در ادامه اعلام کرد تقریبا همه مرزهای زمینی کشور باز هستند و تجارت و تردد جادهای در آنها جریان دارد، اما کامیونها گاه با توقفهای طولانی روبهرو میشوند.
ملکزاده با اشاره به محاصره دریایی بنادر جنوبی ایران از سوی ارتش آمریکا گفت: «در گذشته، حدود ۷۰ تا ۸۰ درصد صادرات و واردات ما از طریق دریا انجام میشد، اما اکنون بخش عمدهای از آن به جاده منتقل شده و همین موضوع باعث افزایش قابلتوجه توقفها شده است.»
او درباره تجارت ایران با افغانستان خبر داد کامیونها در مرزهای میلک و دوغارون با معطلی روبهرو هستند و زمان انتظار در دوغارون به حدود ۱۴ تا ۱۵ روز میرسد.
به گفته ملکزاده، اکنون ۴۶۷۱ کامیون در مرز دوغارون در صف ترانزیت ایستادهاند.
این مقام صنفی مشکلات مرزهای تجاری کشور را ناشی از عوامل گوناگون دانست و افزود بخشی از کاستیها به داخل ایران، از جمله اختلال در سامانه نوبتدهی و تعدد سازمانهای تصمیمگیر در مرز، مربوط است.
در هفتههای اخیر و بهدنبال حملات سپاه پاسداران به کشتیهای تجاری در تنگه هرمز، آمریکا کارزار فشار اقتصادی بر جمهوری اسلامی را شدت بخشیده است و میکوشد شریانهای مالی حکومت ایران را محدود کند.
محاصره دریایی، جلوگیری از فروش نفت ایران و مسدود کردن مسیرهای جابهجایی درآمدهای نفتی، از جمله محورهای این کارزار است.
وزارت خزانهداری آمریکا از زمان آغاز کارزار «طرد اقتصادی»، چند بسته تحریمی علیه جمهوری اسلامی وضع کرده است.
