حکومت سوریه تخریب برنامه مخفیانه سلاحهای شیمیایی دوران اسد را آغاز کرد
حکومت سوریه تخریب بقایای یک برنامه مخفیانه تسلیحات شیمیایی متعلق به دوران حکومت بشار اسد را که در ماه مه کشف کرده بود، آغاز کرده است.
حکومت سوریه تخریب بقایای یک برنامه مخفیانه تسلیحات شیمیایی متعلق به دوران حکومت بشار اسد را که در ماه مه کشف کرده بود، آغاز کرده است.
یک نماینده سوریه و یک مقام سازمان ملل متحد پنجشنبه ۱۲ شهریور گفتند این نخستین عملیات از این نوع در یک دهه گذشته است.
رویترز در ماه مه گزارش داده بود که رهبران جدید سوریه بقایایی از برنامه تسلیحات شیمیایی بشار اسد، رییسجمهوری پیشین این کشور، را پیدا کردهاند؛ از جمله مواد اولیه و مهماتی مشابه آنچه در حملات مرگبار شیمیایی در جریان جنگ داخلی سوریه مورد استفاده قرار گرفته بود.
ایزومی ناکامیتسو، نماینده عالی سازمان ملل متحد در امور خلع سلاح، پنجشنبه در جلسه توجیهی شورای امنیت گفت که سازمان منع سلاحهای شیمیایی (OPCW) برای نخستین بار از سال ۲۰۱۴ تاکنون، تخریب مهمات شیمیایی در سوریه را راستیآزمایی کرده است.
ناکامیتسو گفت پس از کشفیات ماه مه، سوریه «یک تاسیسات اضافی تولید سلاحهای شیمیایی، یک ماده شیمیایی تازه کشفشده که در تولید عوامل اعصاب مورد استفاده قرار میگیرد و مهمات شیمیایی خالی» را نیز پیدا کرده است.
او افزود سوریه همچنین وجود «دو سایت نگهداری سلاحهای شیمیایی را که تاسیسات تازه کشفشده در آنها نگهداری میشدند» اعلام کرده است.
ماه گذشته، سازمان منع سلاحهای شیمیایی تیمی را به سوریه اعزام کرد تا تخریب سلاحهای شیمیایی رده سه را راستیآزمایی کند؛ ردهای که شامل مهمات پرنشده و دیگر تجهیزاتی است که برای رهاسازی سلاحهای شیمیایی مورد استفاده قرار میگیرند.
ناکامیتسو گفت این تیم در چارچوب این ماموریت، «تخریب غیرقابل بازگشت ۴۲ بمب هوایی» را راستیآزمایی کرده است.
ابراهیم علبی، سفیر سوریه در سازمان ملل متحد، به شورای امنیت گفت سوریه با انجام چنین اقداماتی «از جهان و منطقه حفاظت میکند».
با این حال، او بهشدت از اسرائیل انتقاد کرد و گفت حملات مکرر اسرائیل مانع انجام برخی عملیات جستوجو و تخریب شده و تیمهای سوری مشغول به کار را در معرض خطر قرار داده است.
علبی گفت: «اگر امنیت خود ما در معرض حملات اسرائیل باشد، نمیتوانیم امنیت منطقه را حفظ کنیم. آنها امنیت کل منطقه را نادیده میگیرند و کنوانسیونها و معاهداتی را که درباره آنها صحبت کردهایم، نقض میکنند.»
ارتش اسرائیل بلافاصله به درخواست رویترز برای اظهارنظر پاسخ نداد.
علبی گفت سوریه در حال آماده شدن برای برگزاری نخستین جلسه دادگاه افراد مظنون به دست داشتن در برنامه تسلیحات شیمیایی این کشور است.
مقامهای سوریه اوایل سال جاری میلادی ۱۸ مظنون را به اتهام مشارکت در برنامه تسلیحات شیمیایی اسد بازداشت کردند؛ افرادی که شماری از مقامهای بلندپایه نظامی، سیاسی و فنی نیز در میان آنها هستند.
حل و فصل پرونده هستهای سوریه
این اقدام چند روز پس از آن صورت میگیرد که خبرگزاری رویترز با استناد به گزارشهای محرمانه آژانس بینالمللی انرژی اتمی گزارش داد از نظر این نهاد به پرسشهای باقیمانده درباره فعالیتهای مخفی هستهای سوریه در دوران حکومت خاندان اسد پاسخ داده شده، اما در پرونده ایران هیچ پیشرفتی به دست نیامده است.
رویترز سهشنبه ۱۰ شهریور نوشت در یکی از گزارشهای آژانس بینالمللی انرژی اتمی که پیش از نشست فصلی هفته آینده شورای حکام آژانس برای کشورهای عضو ارسال شده، از مقامهای جدید سوریه بهدلیل «شفافیت و همکاری» آنها در کمک به روشن شدن فعالیتهای گذشته و تعیین تکلیف مواد هستهای باقیمانده تمجید شده است.
از زمان برکناری بشار اسد، در اواخر سال ۲۰۲۴، مقامهای جدید این کشور متعهد شدهاند با آژانس بینالمللی انرژی اتمی همکاری کنند.
بهنوشته رویترز در این گزارش آمده است: «آژانس پس از دریافت اطلاعات و دسترسیهای لازم از سوریه، ... توانسته است پرسشهای خود درباره مسائل پادمانی حلنشدهای را که پیشتر به شورای حکام آژانس بینالمللی انرژی اتمی گزارش شده بود، روشن و حلوفصل کند.»
شرکت «نفتوگاز» اوکراین این غرامت را بابت مصادره داراییهایش از سوی مسکو پس از الحاق شبهجزیره کریمه به روسیه در سال ۲۰۱۴ مطالبه کرده است.
دفتر حقوقی آمریکایی کاوینگتون، نماینده نفتوگاز، اعلام کرد این کشتی در مجمعالجزایر سوالبارد نروژ توقیف شده است.
دفتر فرماندار سوالبارد در بیانیهای، توقیف این کشتی را تایید کرد و گفت «پروفسور مولچانوف» تا اطلاع بعدی در این مجمعالجزایر نگهداری خواهد شد.
در این بیانیه آمده است فرمانداری سوالبارد با همکاری شرکت روسی «تراست آرکتیکاوگول»، از خدمه و مسافران کشتی مراقبت خواهد کرد.
روسیه اسفند ۱۴۰۰ کارزار نظامی خود را علیه اوکراین کلید زد و از آن زمان، درگیریهای مرگبار میان دو کشور ادامه داشته است.
در سالهای اخیر، جنگ اوکراین و تهدیدهای روسیه علیه ناتو، به تیرگی روابط مسکو با اکثر کشورهای اروپایی انجامیده است.
مسکو به حکم توقیف اعتراض میکند
خبرگزاری دولتی تاس روسیه ۱۲ شهریور به نقل از سخنگوی وزارت امور خارجه این کشور، اقدام نروژ را «دزدی دریایی» خواند.
بر اساس این گزارش، سفیر روسیه در نروژ خبر داد مسکو به حکم دادگاهی که اجازه توقیف کشتی را صادر کرده است، اعتراض خواهد کرد.
آندری گوربونوف، سردبیر رادیوی روسی «کومسومولسکایا پراودا»، نیز گفت هیچیک از خدمه بازداشت نشدهاند و به فعالیتهای عادی خود ادامه میدهند.
او افزود کشتی در حال حاضر تنها از ترک بندر بارنتسبورگ منع شده و مشخص نیست این ممنوعیت تا چه زمانی ادامه خواهد داشت.
در پی جنگ اوکراین، اتحادیه اروپا با هدف افزایش فشارها بر کرملین و محدود کردن منابع مالی مورد استفاده در کارزار نظامی روسیه، بستههای تحریمی متعددی علیه این کشور به اجرا گذاشته است.
داراییهای روسیه در سوالبارد
شرکت آرکتیکاوگول که نام آن به معنای «زغالسنگ قطب شمال» است، داراییهای روسیه در سوالبارد را اداره میکند.
سوالبارد از سال ۱۹۲۵ بخشی از قلمرو نروژ است و میان قطب شمال و سرزمین اصلی اروپا قرار دارد. این مجمعالجزایر بر اساس پیمانی متعلق به سال ۱۹۲۰ اداره میشود که به شهروندان کشورهای عضو، از جمله روسیه، اجازه میدهد بدون دریافت ویزا در آنجا ساکن شوند.
بهگزارش رویترز، «پروفسور مولچانوف» ۱۰ شهریور همراه گروهی از دانشمندان روس وارد شهرک استخراج زغالسنگ بارنتسبورگ شد. این شهرک که در اسپیتسبرگن، بزرگترین جزیره سوالبارد، واقع است، تحت مدیریت روسیه قرار دارد.
بارنتسبورگ و پیرامیدن دو سکونتگاه روسنشین سوالبارد هستند. بر اساس آمار رسمی نروژ، این دو منطقه در مجموع ۳۹۲ نفر جمعیت دارند، در حالی که جمعیت کل مجمعالجزایر ۲۹۱۴ نفر است.
پیگیری غرامت مصادره داراییهای نفتوگاز
نفتوگاز از سال ۲۰۱۶ برای دریافت غرامت داراییهای مصادرهشدهاش در کریمه، اقدام حقوقی علیه روسیه را در دستور کار قرار داده است.
یک دیوان داوری در لاهه آوریل ۲۰۲۳ روسیه را ملزم کرد چهار میلیارد و ۲۲۰ میلیون دلار، بهعلاوه بهره و هزینههای حقوقی، به نفتوگاز بپردازد.
این شرکت پیشتر نیز مجوز توقیف دو ملک متعلق به تراست آرکتیکاوگول در سوالبارد، از جمله یک مهمانخانه اجارهای، را دریافت کرده بود. روسیه این احکام را از مسیرهای حقوقی به چالش کشیده است.
سرگی فدورنکو، سرپرست مدیرعاملی نفتوگاز، گفت روسیه نمیتواند با خودداری از اجرای رای دیوان داوری بینالمللی، از مسئولیت شانه خالی کند.
به گفته دفتر کاوینگتون، کشتی «پروفسور مولچانوف» که برای سفرهای تفریحی تجاری استفاده میشود، چند ماه زیر نظر بود.
دادگاه فرماندار سوالبارد را موظف کرده است بر کشتی نظارت کند و مانع جابهجایی آن شود.
دولت نروژ تاکید کرده است این پرونده اختلافی حقوقی میان نفتوگاز و مسکو است و اسلو در آن دخالتی ندارد.
سه مقام منطقهای پنجشنبه ۱۲ شهریور به رویترز گفتند تهران اعلام کرده است در صورت آغاز عملیات گسترده اسرائیل در این ارتفاعات، با «حملهای وسیع» پاسخ خواهد داد.
این مقامها بهدلیل حساسیت موضوع نخواستند نامشان فاش شود.
رویترز نوشت این پیام که اواخر مردادماه با میانجیگری عمان به واشینگتن منتقل شد، از حضور مستقیم نیروهای جمهوری اسلامی در نبردهای زمینی جنوب لبنان و آمادگی تهران برای تلافی حملات اسرائیل در این منطقه حکایت دارد.
به گفته منابع امنیتی لبنان، گمان میرود حزبالله در ارتفاعات علی الطاهر یک مرکز فرماندهی زیرزمینی و انبارهای تسلیحات احداث کرده باشد.
حزبالله از اظهارنظر درباره حضور نیروهای سپاه پاسداران در ارتفاعات علی الطاهر خودداری کرد. یک مقام کاخ سفید نیز در پاسخ به پرسش رویترز درباره این پیام و احتمال فشار آمریکا بر اسرائیل برای خودداری از حمله به این منطقه، گفت این اطلاعات «دقیق نیست».
ارتفاعات علی الطاهر بر جنوب شرقی لبنان اشراف دارد و به یکی از مهمترین مناطق مورد مناقشه در جنگ اسرائیل و حزبالله تبدیل شده است.
ارتش اسرائیل بخشهای گستردهای از مناطق جنوبی این ارتفاعات را تصرف کرده و آن را یکی از «محورهای اصلی عملیات» خود خوانده است.
در سوی دیگر، حزبالله میگوید کنترل ارتفاعات را در دست دارد و با هرگونه پیشروی نیروهای اسرائیلی مقابله خواهد کرد.
حضور نیروهای سپاه پاسداران در مجموعه زیرزمینی علی الطاهر
رویترز به نقل از دو منبع آگاه گزارش داد بیش از ۱۲ عضو سپاه پاسداران، از جمله دستکم دو افسر ارشد، همراه نیروهای حزبالله در منطقه علی الطاهر حضور دارند.
بر اساس این گزارش، اسرائیل در پی فشار ایالات متحده، حمله زمینی به این ارتفاعات را به تعویق انداخته است.
دفتر رسانهای حزبالله ارسال پیام از سوی حکومت ایران را تایید نکرد، اما گفت: «فشار اسرائیل برای محاصره علی الطاهر با هدف ایجاد وضعیتی در این تاسیسات است که ادامه حضور در آن را ناممکن کند. اتخاذ این رویکرد و خودداری از حملهای گسترده نشان میدهد ممکن است پیامی از طریق چند کشور منتقل شده باشد.»
این نهاد افزود جمهوری اسلامی هرگونه عملیات زمینی اسرائیل در جنوب لبنان، بهویژه گسترش مناطق تحت کنترل آن، را نقض جدی توافق اسلامآباد میداند.
با وجود اعلام آتشبس، ارتش اسرائیل حزبالله را به ادامه فعالیت در اطراف ارتفاعات علی الطاهر متهم کرده و گفته است این گروه طی یک هفته، دو بار پهپادهای انفجاری به سوی نیروهای اسرائیلی مستقر در نزدیکی منطقه پرتاب کرده است.
تهران و واشینگتن ۲۵ خرداد بر سر خاتمه جنگ به تفاهم دست یافتند، اما تنشهای منطقهای پس از آن ادامه یافت.
۱۷ تیر، دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، مقامهای جمهوری اسلامی را «متقلب»، «دروغگو» و «بیمار» خواند و با اشاره به حملات سپاه پاسداران به کشتیهای تجاری در تنگه هرمز، از پایان آتشبس با تهران خبر داد.
ابهام درباره هویت و سرنوشت نظامیان در علی الطاهر
ارتش اسرائیل ماه ژوئیه یکی از نیروهای حزبالله را در نزدیکی ورودی مجموعه زیرزمینی علی الطاهر هدف حمله هوایی قرار داد.
یک مقام ارتش اسرائیل نیز ماه ژوئن به رویترز گفت نیروهای حزبالله بدون آب و غذا در زیر زمین گرفتار شدهاند.
روزنامه معاریو به نقل از یک منبع نظامی نوشت بر اساس برآورد ارتش اسرائیل، هیچ نیرویی از سپاه پاسداران در علی الطاهر حضور ندارد و شماری از نیروهای حزبالله نیز بر اثر بیآبی و گرسنگی جان باختهاند.
با این حال، رویترز به نقل از یک منبع آگاه گزارش داد ارتش اسرائیل میکوشد با ادامه محاصره، نیروهای سپاه پاسداران و حزبالله را از پناهگاههای زیرزمینی بیرون بکشد و پهپادهای حامل آب و غذا برای افراد مستقر در ارتفاعات را سرنگون میکند.
دو منبع لبنانی، از جمله یک مقام ارشد امنیتی، گفتند با وجود تهدید جمهوری اسلامی، همچنان احتمال دارد ارتش اسرائیل در هفتههای آینده عملیاتی را برای تصرف ارتفاعات علی الطاهر آغاز کند.
حزبالله هشدار داده است هرگونه حمله گسترده به این ارتفاعات به معنای ازسرگیری جنگی تمامعیار خواهد بود و ممکن است با شلیک موشک به مناطق مسکونی شمال اسرائیل پاسخ داده شود.
در روزهای اخیر، تشدید تنشها در تنگه هرمز و حملات متقابل آمریکا و جمهوری اسلامی، گمانهزنیها را درباره آغاز دوباره جنگی تمامعیار و گسترش دامنه آن به دیگر نقاط منطقه، افزایش داده است.
موسسه راهبرد امنیت ملی، وابسته به سازمان اطلاعات ملی کره جنوبی، پنجشنبه ۱۲ شهریور گزارش داد این اصلاحات اختیارات کیم را افزایش داده و سلطه حزب بر دولت و ارتش را تقویت کرده است.
بر اساس مقررات جدید، دبیرکل حزب، سمتی که در اختیار کیم است، میتواند نشستهای دفتر سیاسی و کمیته دائمی آن را تشکیل دهد، مقامهای کلیدی را منصوب یا برکنار کند، درباره عضویت یا اخراج افراد از حزب تصمیم بگیرد و سازمانها و ادارات حزب را منحل کند.
به گفته این موسسه، اختیارات تازه به کیم اجازه میدهد بدون اتکای گسترده به نهادهای تصمیمگیری جمعی حزب، کنترل مستقیمتری بر ساختار قدرت اعمال کند.
دیگر تغییرات نیز با هدف نظم بخشیدن به فعالیتهای حزب و تشدید نظارت مرکزی بر امور دولت و ارتش صورت گرفتهاند.
این اصلاحات در نهمین کنگره حزب حاکم کارگران کره در زمستان ۱۴۰۴ به تصویب رسید.
این گزارش در شرایطی منتشر شد که تاکید مداوم کیم بر گسترش زرادخانه هستهای کره شمالی، به نگرانیها درباره پیامدهای امنیتی آن برای منطقه دامن زده است.
تقویت توان هستهای کره شمالی و چین همراه با افزایش تردیدها درباره تضمینهای امنیتی آمریکا، بحث و جدل در کره جنوبی درباره ضرورت برخورداری این کشور از بازدارندگی مستقل را شدت بخشیده است.
بر پایه نتایج یک نظرسنجی که ششم شهریور منتشر شد، ۶۵ درصد مردم کره جنوبی موافق دستیابی به سلاح اتمی هستند.
افزایش اختیارات حزب در شرایط جنگی
نهاد امنیتی کره جنوبی در ادامه گزارش داد بر اساس مقررات اصلاحشده، نشستهای عمومی کمیته مرکزی حزب کارگران کره شمالی باید دستکم هر شش ماه یکبار برگزار شوند.
همچنین دفتر سیاسی میتواند با مجوز کمیته مرکزی، درباره مسائل مهم دوران جنگ تصمیم بگیرد.
این تغییر با هدف جلوگیری از تاخیر در تصمیمگیریها انجام شده و به گروه کوچکتری از مقامهای ارشد اجازه میدهد بدون تشکیل نشست کامل کمیته مرکزی، اقدام کنند.
در متن جدید، آخرین اشارهها به دستاوردهای کیم ایل سونگ، بنیانگذار کره شمالی و پدربزرگ کیم، و کیم جونگ ایل، رهبر پیشین و پدر او، حذف شده است و در مقابل، بر نقش محوری کیم جونگ اون تاکید بیشتری شده است.
کیم ایل سونگ از زمان تاسیس کره شمالی در سال ۱۹۴۸ تا زمان مرگش در ۱۹۹۴، بهمدت ۴۶ سال بر این کشور حکومت کرد.
پس از او، پسرش کیم جونگ ایل ۱۷ سال در قدرت بود و کیم جونگ اون نیز از دسامبر ۲۰۱۱ تاکنون، نزدیک به ۱۵ سال رهبری کره شمالی را بر عهده داشته است.
تثبیت سیاست «دو کشور متخاصم»
مقررات تازه همچنین کنار گذاشتن سیاست دیرینه پیونگیانگ برای اتحاد با کره جنوبی را تثبیت کرده است.
پیونگیانگ در سال ۲۰۲۴ در چارچوب رویکرد «دو کشور متخاصم»، عبارات مربوط به اتحاد دو کره را از مقررات حزب حذف کرده بود.
افزایش حداقل سن عضویت در حزب از ۱۸ به ۲۰ سال و گسترش اقدامات انضباطی علیه اعضا، از دیگر تغییرات صورتگرفته است.
موسسه راهبرد امنیت ملی اصلاحات جدید را بخشی از «دوران دوم کیم جونگ اون» توصیف کرد که قدرت را بیش از پیش در دستان رهبر کره شمالی متمرکز میکند.
طی سالهای اخیر، بارها گزارشها و گمانهزنیهایی درباره وضعیت سلامتی کیم منتشر شده، اما بهدلیل انزوای کره شمالی و محدود بودن دسترسی به اطلاعات، تایید مستقل این گزارشها ممکن نبوده است.
خبرگزاری رویترز ۱۷ فروردین به نقل از سازمان اطلاعات ملی کره جنوبی گزارش داد بر اساس «اطلاعات موثق»، دختر رهبر کره شمالی بهعنوان جانشین پدرش و رهبر آینده کشور انتخاب شده است.
به گزارش اورشلیمپست نتانیاهو چهارشنبه ۱۱ شهریور در جریان مراسمی در شهر سدروت گفت [حکومت] ایران به کشورهای مختلف حمله و آنها را تهدید میکند، اما به گفته او، از پیامدهای حمله به اسرائیل آگاه است.
نخستوزیر اسرائیل همچنین تاکید کرد این کشور واقعیت امنیتی منطقه را تغییر داده و تهدیدهای پیش روی خود را یکی پس از دیگری از میان میبرد. او در سخنانش به عملیات اسرائیل در غزه و کشته شدن شماری از رهبران حماس و دیگر چهرههای گروههای متحد جمهوری اسلامی اشاره کرد.
این اظهارات در حالی مطرح شد که به نوشته المانیتور نیروی هوایی اسرائیل همچنان در حالت آمادهباش کامل قرار دارد و میتواند در مدتی کوتاه حملات علیه حکومت ایران را از سر بگیرد.
یک منبع امنیتی اسرائیلی به المانیتور گفت: «ما میدانیم چگونه در مدتی کوتاه، بار دیگر مسیر رسیدن به قلب تهران را هموار کنیم.»
به نوشته این رسانه، مقامهای امنیتی اسرائیل برای خودداری حکومت ایران از حمله مستقیم به اسرائیل دو احتمال مطرح کردهاند: تهران ممکن است این گزینه را برای مرحلهای بعد حفظ کرده باشد یا از پیامدهای واکنش اسرائیل هراس داشته باشد.
مقامهای دفاعی اسرائیل درباره زمان وقوع احتمالی رویارویی تازه اختلاف نظر دارند. برخی احتمال ازسرگیری قریبالوقوع درگیریها را مطرح میکنند و برخی دیگر معتقدند چنین تقابلی ممکن است در آیندهای دورتر رخ دهد، اما ارتش میگوید برای هر دو سناریو آماده است.
سه منبع دیپلماتیک اسرائیلی به المانیتور گفتند در صورت حمله دوباره، بخشهای باقیمانده از برنامه هستهای ایران، از جمله ذخایر مدفون اورانیوم غنیشده در سطح تسلیحاتی، احتمالا در اولویت قرار خواهند گرفت. به گفته آنها، حمله به ساختار حکومت یا زیرساختهای گستردهتر اهداف ثانویه خواهد بود.
این منابع همچنین گفتند اسرائیل، برخلاف آمریکا، تمرکز کمتری بر تنگه هرمز دارد. واشینگتن حمله به سامانههای راداری، تواناییهای موشکی و مینهای دریایی ایران را برای حفاظت از نیروهای خود و کشتیرانی منطقهای دنبال میکند.
یک منبع نزدیک به نتانیاهو گفت ارزیابی اسرائیل این است که رییسجمهوری آمریکا تا انتخابات میاندورهای این کشور وارد عملیات نظامی بزرگی نخواهد شد و در عوض برای تثبیت دستاوردهای کنونی و ادامه فشار اقتصادی بر [حکومت] ایران تلاش خواهد کرد.
