بیبیسی بر اساس تحلیل ویدیوها و تصاویر ماهوارهای گزارش داد که حملات جمهوری اسلامی در جریان جنگ ۴۰ روزه، به ۲۰ سایت نظامی آمریکا در هشت کشور منطقه آسیب زده است؛ یافتهای که به گفته این رسانه نشان میدهد دامنه حملات تهران گستردهتر از آن چیزی بوده که بهطور عمومی اعلام شده است.
این رسانه بریتانیایی در گزارشی که دوشنبه ۱۱ خرداد منتشر شد، نوشت بررسی میزان خسارت مشاهدهشده در تاسیسات آمریکا طبق دادههای ماهوارهای، نشان میدهد که ضدحملات تهران دقیقتر و گستردهتر از آن چیزی است که مقامهای آمریکایی پیشتر اذعان کردهاند.
بر اساس این تحلیل، تاسیسات آسیبدیده در عربستان سعودی، امارات متحده عربی، قطر، کویت، عراق، اردن، بحرین و عمان قرار دارند. با این حال، این رسانه نوشت رقم واقعی ممکن است بالاتر باشد و برخی تحلیلگران شمار پایگاههای هدف قرارگرفته را تا ۲۸ پایگاه برآورد کردهاند.
بر اساس این گزارش، سه آتشبار پیشرفته ضد موشک بالستیک در پایگاههای هوایی الرویس و الصدر در امارات متحده عربی و پایگاه هوایی موفقالسلطی در اردن از جمله تجهیزات ارزشمندی هستند که در این حملات آسیب دیدهاند.
طبق اطلاعات موجود، آمریکا هشت آتشبار از سامانه دفاع موشکی «تاد» را در اختیار دارد؛ سامانههایی که در پایگاههای مختلف این کشور در سراسر جهان مستقرند و ساخت هر یک از آنها حدود یک میلیارد دلار، معادل ۷۶۶ میلیون پوند، هزینه دارد.
مقامهای آمریکایی، بهویژه پیت هگست، وزیر جنگ، شخص رییسجمهوری این کشور بارها گمانهزنیها درباره کاهش ذخایر مهمات ایالات متحده به دلیل دو جنگ پیاپی علیه حکومت ایران و همینطور ضعف این کشور در جایگزین کردن ادوات جنگی آسیبدیده را رد کردهاند.
هگست اواخر اردیبهشت در جلسه بررسی بودجه نظامی دولت در کنگره این کشور در پاسخ به قانونگذارانی که میگفتند ارتش آمریکا در جایگزین کردن بمبها و موشکهایی که در جنگ با ایران مصرف کرده با مشکل روبهروست، گفت که پنتاگون به وضعیت آگاه است و وضعیت آنطور که بازنمایی میشود نیست.
هگست گفت: «مساله مهمات به شکلی غیرسازنده، بیش از حد بزرگنمایی شده است. ما دقیقا میدانیم چه میزان مهمات در اختیار داریم و برای نیازهای خود، ذخایر کافی داریم.»
دونالد ترامپ نیز بارها نسبت به انتقادها از عملکرد نظامی آمریکا در جنگ ۴۰ روزه با جمهوری اسلامی موضعگیری کرد و این اظهار نظرهای رسانهای را «اخبار جعلی» خواند.
او ۲۸ اردیبهشت در شبکه اجتماعی تروثسوشال نوشت حتی اگر جمهوری اسلامی کاملا تسلیم شود و شکست خود را بپذیرد، رسانههایی مانند نیویورک تایمز، والاستریت ژورنال و سیانان آن را پیروزی تهران جلوه خواهند داد. او افزود رسانههای جعلی و دموکراتها «کاملا راه خود را گم کردهاند و دیوانه شدهاند.»
بیبیسی در گزارش تازهاش همچنین نوشت که ایالات متحده کوشیده است تحلیل ماهوارهای از این درگیری را محدود کند و از شرکت «پلنت»، یکی از ارائهدهندگان بزرگ تصاویر ماهوارهای، خواسته است محدودیتی «نامحدود» بر تصاویر تازه از ایران و بخش عمدهای از خاورمیانه اعمال کند.
این شرکت این اقدام را چنین توجیه کرده است که میخواهد مطمئن شود تصاویرش «از سوی بازیگران متخاصم برای هدف قرار دادن نیروهای کشورهای متحد و شرکای ناتو و غیرنظامیان» استفاده نمیشود.
بیبیسی وریفای، بخش راستیآزمایی و تحلیل دادههای تصویری بیبیسی، برای جبران این محدودیت، تصاویر ماهوارهای چند ارائهدهنده بینالمللی را همراه با تصاویر قدیمیتر شرکت پلنت بررسی کرده است.
این گزارش افزود: «تحلیل تصاویر ماهوارهای نشان میدهد حملات ایران همچنین به هواپیماهای سوخترسان و شناسایی آمریکا در پایگاه هوایی پرنس سلطان در عربستان سعودی بهشدت آسیب زده است؛ بهطوری که هواپیماهای آسیبدیده و گودالهای دودزا بهوضوح قابل مشاهدهاند.»
یک تحلیلگر شرکت بریتانیایی مایار که در زمینه تحلیل دادهها و فناوریهای راهبردی دفاعی فعال است، یکی از جنگندههای آسیبدیده در این پایگاه را هواپیمای شناسایی E-3 Sentry شناسایی کرد. رسانههای آمریکایی گزارش دادند که جایگزینی آن میتواند تا ۷۰۰ میلیون دلار هزینه داشته باشد.
دو پایگاه هوایی علیالسالم و عریفجان در کویت نیز هدف حملات جمهوری اسلامی قرار گرفتهاند. تصاویر ماهوارهای از پایگاه علیالسالم از نابودی انبارهای سوخت، آشیانههای هواپیماها و محل اسکان نیروها حکایت دارد. اردوگاه عریفجان نیز خسارت گستردهای به تجهیزات ارتباطات ماهوارهای شناسایی شده است.
این گزارش همچنین نشان داد که دستکم ۴۲ فروند هواپیما، از جمله جنگندههای اف-۱۵ و اف-۳۵، ۲۴ پهپاد MQ-9 Reaper و یک هواپیمای تهاجمی A-10، از فوریه تاکنون نابود شده یا آسیب دیدهاند.
کارشناسانی که با بیبیسی وریفای گفتوگو کردند گفتند تاکتیکهای جمهوری اسلامی در طول جنگ تکامل یافت و از رگبارهای گسترده موشکی که شهرها و پایگاههایی را در سراسر خاورمیانه هدف میگرفت، به حملات دقیقتر و هدایتشدهتر تغییر کرد.
دکتر کلی گریکو، تحلیلگر اندیشکده آمریکایی «استیمسون سنتر»، گفت: «رگبارهای آغازین [جمهوری اسلامی] برای حجم بالا طراحی شده بود؛ موجهای گستردهای که هدفشان غلبه بر پدافند هوایی و موشکی از طریق برتری عددی محض بود. اما ظرف چند روز ایران به رگبارهای کوچکتر و دقیقتر تغییر مسیر داد؛ موشکها و پهپادهای باقیمانده را برای اهداف مشخص و باارزش حفظ کرد و آتش خود را بر نقاطی متمرکز کرد که حتی اصابتهای نزدیک نیز در آنها خسارت قابلتوجهی وارد میکند.»
این گزارش میافزاید که یک مقام وزارت جنگ آمریکا با استناد به «دلایل امنیت عملیاتی» از اظهارنظر درباره یافتههای بیبیسی وریفای خودداری کرد.
بر اساس پژوهشی که از سوی انجمن علوم اعصاب آمریکا منتشر شد، مغز انسان بهطور مداوم اطلاعاتی مانند تصاویر، صداها و فضاهای آشنا را با پیامدهای بعدی آنها پیوند میدهد.
این فرآیند که «یادگیری تداعیگر» نام دارد، به افراد کمک میکند بر پایه تجربههای قبلی، سریعتر تصمیم بگیرند و از خطر دوری کنند.
با این حال، پژوهشگران میگویند این سیستم در همه افراد به یک شکل عمل نمیکند.
این تحقیق توضیح میدهد که چگونه سازوکارهای طبیعی یادگیری در مغز، در بعضی افراد بهجای کمک به تصمیمگیری بهتر، به تداوم انتخابهای نامطلوب منجر میشود.
نقش نشانهها در تصمیمگیری نادرست
به گفته جوزپه دی پلگرینو، سرپرست این مطالعه از دانشگاه بولونیا، افراد از نظر میزان اتکا به نشانههای محیطی برای تصمیمگیری تفاوت چشمگیری با یکدیگر دارند.
برخی افراد هنگام تصمیمگیری بهشدت به تصاویر و صداهای اطراف خود وابستهاند، در حالی که گروهی دیگر انعطافپذیری بیشتری دارند و کمتر تحت تاثیر این محرکها قرار میگیرند.
به گفته پژوهشگران، مشکل زمانی بروز میکند که معنای این نشانهها دستخوش تغییر میشود.
برای نمونه، اگر یک محیط یا صدای آشنا که پیشتر با پاداش همراه بوده، بهتدریج به پیامدهای پرخطر یا نامطلوب منجر شود، مغز همه افراد نمیتواند این تغییر را بهدرستی ثبت کند.
در افرادی که حساسیت بالایی به نشانهها دارند، مغز در «بهروزرسانی» این آموختهها ناتوان میماند و همچنان بر اساس الگوهای قدیمی واکنش نشان میدهد.
در نتیجه این افراد، حتی پس از تجربه شکست یا زیان، همان انتخابهای قبلی را تکرار میکنند.
پیوند نشانهها با اعتیاد و اضطراب
در این شرایط، نشانههای محیطی بهجای آنکه راهنمایی مفید باشند، به عامل اصلی هدایت رفتار تبدیل میشوند و ترک عادتهای زیانبار را دشوارتر میکنند.
این یافتهها میتواند به درک بهتر الگوهای رفتاری در اعتیاد، اختلالات وسواسی و اضطراب کمک کند.
تیم تحقیقاتی قصد دارد این نوع الگوی یادگیری را در میان افراد دارای اختلالات بالینی مورد بررسی قرار دهد.
هدف آنها یافتن پاسخ روشنتری برای این پرسش است که آیا حساسیت بیش از حد به نشانههای محیطی میتواند یکی از دلایل اصلی تداوم الگوی تصمیمگیریهای پرخطر در این گروهها باشد.
