دو سناتور آمریکایی از دو حزب جمهوریخواه و دموکرات در گفتوگو با ایراناینترنشنال هشدار دادند نفوذ تهران در لبنان و نقش تعیینکننده جمهوری اسلامی در سرنوشت حزبالله، به یک چالش امنیتی جدی برای منطقه و منافع آمریکا تبدیل شده و واشینگتن باید مانع تثبیت این نفوذ شود.
بیل هگرتی، سناتور جمهوریخواه، در واکنش به اظهارات مقامات لبنانی درباره لزوم اجازه جمهوری اسلامی برای خلع سلاح حزبالله، اعلام کرد نفوذ حکومت ایران در لبنان سالهاست که به یک «مشکل جدی» تبدیل شده و واشینگتن باید برای قطع آن، اقدامات لازم را انجام دهد.
این سناتور آمریکایی همچنین تاکید کرد دونالد ترامپ، رییسجمهوری این کشور، «اقدامات قاطعی علیه تهران انجام داده» و این فشار باید ادامه یابد.
دولت لبنان ۱۶ مرداد کلیات طرح آمریکا را برای خلع سلاح گروههای مسلح تصویب کرد.
با این حال، حزبالله که مهمترین گروه نیابتی جمهوری اسلامی به شمار میرود و با حملات پی در پی اسرائیل تضعیف شده، از پذیرش خلع سلاح سر باز زده است.
مارک وارنر، سناتور دموکرات نیز باور دارد ایالات متحده باید «پیامی روشن از بازدارندگی» به تهران ارسال کند.
به گفته او ضربات وارد شده به شبکههای نیابتی ایران در سال گذشته نشان داده تهران در موقعیت ضعف قرار دارد و واشینگتن باید از این فرصت برای «شکلدهی به یک چارچوب امنیتی پایدار» استفاده کند.
جمهوری اسلامی، مانع خلع سلاح حزبالله
۱۵ آذر، یوسف رجی، وزیر خارجه لبنان، با تاکید بر خلع سلاح حزبالله بهعنوان «ضرورتی ملی» اعلام کرد این گروه نمیتواند بدون تایید جمهوری اسلامی سلاحهای خود را تحویل دهد.
رجی در مصاحبه با شبکه العربیه، افزود حزبالله همانطور که مقامهایش اعلام کردهاند، به شیوههای مختلف، از جمله با پول، خود را بازسازی میکند تا هر زمان فرصتی فراهم شود، نفوذ و موقعیت پیشین خود را در لبنان بازیابد.
در شهریورماه، هیاتی بلندپایه از ایالات متحده با حضور تام باراک و مورگان اورتگاس، فرستادگان ترامپ، در بیروت با مقامهای لبنانی دیدار کرد.
اعضای این هیات در گفتوگوهای خود تصریح کردند جمهوری اسلامی مانع اصلی در روند خلع سلاح حزبالله محسوب میشود.
در روزهای اخیر، وزیر خارجه لبنان در نامهای دعوت وزیر امور خارجه جمهوری اسلامی برای سفر به تهران را رد و اعلام کرد در حال حاضر فضای مناسب برای گفتوگو میان تهران و بیروت، فراهم نیست.
به گفته وزارت خارجه لبنان، رجی در نامه خود همچنان دعوتش از عراقچی را برای برگزاری دیدار در کشور ثالث بیطرف مورد توافق، تکرار کرده است.
یافتههای نظرسنجی جدید موسسه گالوپ نشان میدهد حدود ۷۹ درصد از لبنانیها معتقدند نگهداری سلاح باید صرفا در انحصار ارتش لبنان باشد.
این عدد در میان جامعه شیعیان لبنان ۲۷ درصد و در میان اهل سنت ۸۷ درصد گزارش شده است.
مقامات ارشد اتحادیه اروپا پس از دیدار پنجشنبه ۲۰ آذر با دیپلماتهای اوکراین در غرب این کشور، گفتند که فهرست مطالبات اتحادیه اروپا حدود نیمی از اصلاحات لازم را پوشش میدهد و این اتحادیه با تکیه به آن میتواند روند عضویت اوکراین را حتی با وجود متوقف ماندن مذاکرات رسمی به دلیل مخالفت بوداپست، پیش ببرد.
خبرگزاری آسوشیتدپرس اشاره کرد که عضویت در اتحادیه اروپا به هدف اصلی اوکراین برای استحکام پیوند با غرب تبدیل شده است، بهویژه در شرایطی که به نظر میرسد عضویت این کشور در ناتو بیش از همیشه ناممکن است.
بر اساس قوانین اتحادیه اروپا، درخواست عضویت هر کشور خواهان عضویت در این نهاد پس از انجام یکسری اقدامات باید به تصویب همه کشورهای عضو اتحادیه اروپا برسد.
آسوشیتدپرس نوشت ویکتور اوربان، نخستوزیر مجارستان، اصرار دارد که مذاکرات عضویت نباید در زمان جنگ جاری ادامه یابد و در عین حال، به لزوم رعایت حقوق اقلیت مجارستانی در اوکراین و خطرات اقتصادی ناشی از عضویت اوکراین اشاره کرده است. مجارستان پیشتر با نقض اجماع اتحادیه اروپا در قبال روسیه، روابط نزدیک با مسکو را حفظ کرده است.
فهرست طولانی اقداماتی که اوکراین باید انجام دهد
اوکراین باید پیش از پیوستن به اتحادیه اروپا، دولت خود را با مجموعهای از سیستمها، رویهها و قوانین اتحادیه اروپا هماهنگ کند که انتظار میرود انجام آن دستکم دو سال طول بکشد.
آسوشیتدپرس نوشت که در مذاکرات پنجشنبه، در مورد حاکمیت قانون و نهادهای دموکراتیک، بازار داخلی و روابط خارجی با اوکراین توافق حاصل شد.
تاراس کاچکا، معاون نخستوزیر اوکراین، اذعان کرد که رسوایی فساد مالی اخیر که دولت را به لرزه درآورد، اصلاحات حاکمیت قانون را برای کییف در اولویت قرار داده است.
کییف اندکی پس از تهاجم روسیه، در سال ۲۰۲۲ خواستار عضویت در اتحادیه اروپا شد و امیدوار است تا قبل از سال ۲۰۳۰ به این بلوک بپیوندد.
روسیه میگوید شهر سیورسک در شرق اوکراین تصرف شده است
در تحولی دیگر، ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، و والری گراسیموف، رییس ستاد کل ارتش این کشور، پنجشنبه از تصرف شهر سیورسک در شرق اوکراین خبر دادند.
تصرف این شهر میتواند راه را برای پیشرویهای بیشتر روسیه هموار کند.
پوتین گفت: اکنون حملات موفق دیگری در جهات دیگر در منطقه دونباس شرقی امکانپذیر است.
ارتش روسیه اعلام کرده است که هدف بعدیاش، تصرف شهر اسلوویانسک است که پیش از آغاز جنگ در سال ۲۰۲۲ بیش از ۱۰۰هزار نفر جمعیت داشت.
پوتین گفت که ابتکار عمل استراتژیک به طور کامل در دست ارتش روسیه است و افزود که فتح مناطق دونتسک، لوهانسک، خرسون و زاپوریژژیا در حال پیشرفت است.
او به مذاکرات جاری برای پایان دادن به جنگ یا طرح صلح دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، اشاره نکرد.
روسیه پس از آغاز تهاجم خود به اوکراین حدود ۲۰ درصد خاک اوکراین را اشغال کرده است.
بر اساس این گزارش که پنجشنبه، ۲۰ آذر منتشر شد، نخستوزیر اسرائیل در حال برنامهریزی برای سفر به قاهره و امضای قرارداد چندمیلیارددلاری صادرات گاز طبیعی به مصر است.
یک منبع ارشد دیپلماتیک آمریکا تایید کرده است که مقامهای اسرائیلی طی روزهای اخیر با دیپلماتهای بلندپایه واشینگتن در حال هماهنگی برای این سفر بودهاند.
به گفته این منبع، نتانیاهو قصد دارد این سفر را «تاریخی» جلوه دهد و در دیدار با عبدالفتاح السیسی، رییسجمهوری مصر، تلاش کند یک موفقیت بزرگ رسانهای و دیپلماتیک را پیش از انتخابات اسرائیل رقم بزند.
با وجود این، دفتر نخستوزیری اسرائیل در واکنش به این گزارش اعلام کرد: «اطلاعی در مورد این موضوع نداریم.»
این اقدام در بحبوحه تنشهای سیاسی، اختلافات امنیتی دو کشور و تلاش نتانیاهو برای کسب دستاورد دیپلماتیک پیش از انتخابات انجام میشود.
تلاش برای نشست سهجانبه
در هفتههای اخیر گزارشهایی منتشر شده بود که آمریکا بهدنبال برگزاری یک نشست سهجانبه میان دونالد ترامپ، نتانیاهو و السیسی است.
منابع تایمز اسرائیل میگویند یِشیل لیتر، سفیر اسرائیل در آمریکا، هماهنگی این ابتکار دیپلماتیک را برعهده دارد و پس از استعفای ران درمر، وزیر پیشین امور راهبردی اسرائیل و از متحدان نزدیک نتانیاهو، نقش رابط اصلی نتانیاهو با واشینگتن و کشورهای عربی، از جمله سوریه و لبنان، را ایفا میکند.
سابقه سفرها و تنشهای اخیر
نتانیاهو در دوران حکومت حسنی مبارک دو بار به مصر سفر کرده بود، اما آخرین سفر رسمی دولتی او به قاهره به ژانویه ۲۰۱۱ بازمیگردد.
از آغاز جنگ غزه پس از حمله حماس در هفتم اکتبر ۲۰۲۳، روابط مصر و اسرائیل رو به سردی گذاشت و تماسهای دیپلماتیک رسمی متوقف شد، هرچند همکاری امنیتی، خصوصاً درباره گروگانها، ادامه یافته است.
در ماههای گذشته اختلافاتی درباره مدیریت گذرگاه رفح، موضوع پذیرش پناهجویان غزه و احتمال مشارکت مصر در «نیروی بینالمللی تثبیت غزه» مطرح بوده است. همچنین تلاشهایی برای قاچاق از طریق پهپاد از مصر به اسرائیل باعث ایجاد تنشهای جدیدی به روابط دو کشور شده است.
قرارداد ۳۵ میلیارد دلاری زیر سایه اختلافات امنیتی
توافق گازی موردنظر بهعنوان یک قرارداد بلندمدت ۳۵ میلیارد دلاری توصیف شده است، اما الی کوهن، وزیر انرژی اسرائیل، نسبت به تاثیر آن بر ذخایر گاز و امنیت انرژی کشور ابراز نگرانی کرده و امضای قرارداد را بهتعویق انداخته است.
او به تایمز اسرائیل گفته است: «تا زمانی که همه اختلافات، بهویژه مسائل امنیتی با مصریها، حل و فصل نشود اجازه امضا نمیدهم.»
در مقابل، نتانیاهو این توافق را بخشی از استراتژی خود برای تقویت روابط اسرائیل با کشورهای همسایه پس از جنگ و بهرهبرداری گستردهتر از منابع گازی کشور برای تامین درآمدهای بلندمدت میداند.
آسوشیتدپرس نوشت که وزارت دفاع کامبوج پنجشنبه ۲۰ آذر در بیانیهای اعلام کرد که یک جت جنگنده ارتش تایلند سه بمب در منطقه مرزی پرتاب کرده است.
مالی سوچیتا، سخنگوی این وزارتخانه، تایلند را متهم کرد که با استفاده از «انواع سلاحهای سنگین و استقرار شمار زیادی نیروی نظامی برای تجاوز به خاک کامبوج»، قوانین بینالمللی را نقض کرده است.
پیش از این، ارتش تایلند اعلام کرده بود که کامبوج چهارشنبه شب ۱۹ آذر با توپخانه و خمپاره به مواضع تایلند حمله کرده است.
ارتش تایلند گفت که با همان نوع سلاحهای سنگین پاسخ داده و تعدادی از کامیونهای دشمن را منهدم کرده است. اما سخنگوی نیروی هوایی تایلند، حملات هوایی پنجشنبه به کامبوج را تأیید یا تکذیب نکرد.
او در یک سخنرانی تلویزیونی گفت که نیروی هوایی تایلند «به عملیات هوایی خود ادامه خواهد داد تا زمانی که طرف مقابل تمام تلاشهایی را که حاکمیت، امنیت و سلامت مردم تایلند را تهدید میکند، متوقف کند.»
آسوشیتدپرس اشاره کرد که درگیریهای جدید نگرانیهای بینالمللی را برانگیخته است و از جمله پاپ لئو چهاردهم چهارشنبه در واتیکان گفت که «از خبر درگیری مجدد عمیقاً متاسف است.»
دور تازه درگیریها میان تایلند و کامبوج یکشنبه ۱۶ آذر آغاز شد.
بر اساس گزارشها، درگیریها در بیش از ۱۲ نقطه در امتداد مرز ۸۱۷ کیلومتری دو کشور شعلهور شده است.
این درگیریها یکی از شدیدترین نبردها از زمان درگیری پنجروزه ماه ژوئیه سال جاری است به شمار میآید. دور قبلی درگیریها با تماس تلفنی دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، با رهبران دو کشور متوقف شده بود.
در تحولی دیگر، پادشاه تایلند پنجشنبه ۲۰ آذر فرمان انحلال پارلمان این کشور را تایید کرد. به موجب این فرمان، انتخابات عمومی باید طی ۴۵ تا ۶۰ روز آینده برگزار شود.
نخستوزیر تایلند تاکید کرد که انحلال پارلمان تاثیری بر مدیریت درگیری مرزی با کامبوج نخواهد داشت.
ترامپ میگوید از دو کشور خواهد خواست که به آتشبس بازگردند
آتشبس ماه ژوئیه بین تایلند و کامبوج با میانجیگری مالزی و با فشار ترامپ برقرار شد. ترامپ تهدید کرده بود در صورت دست نیافتن این دو کشور به توافق برای پایان درگیری، امتیازات تجاری آنها را را سلب خواهد کرد.
این آتشبس حدود یک ماه پیش در یک نشست منطقهای در مالزی که ترامپ در آن حضور داشت، با جزئیات بیشتری رسمیت یافت.
با وجود این توافق، دو کشور به جنگ تبلیغاتی علیه یکدیگر ادامه دادند و خشونتهای جزیی مرزی نیز ادامه یافت.
در این حال، ترامپ چهارشنبه ۱۹ آذر گفت که انتظار دارد با رهبران دو کشور تلفنی صحبت کند و ابراز امیدواری کرد که دو طرف را به پایان دادن به جنگ متقاعد کند.
در این میان، آنوتین چانویراکول، نخستوزیر تایلند، پنجشنبه در بانکوک به خبرنگاران گفت که ایالات متحده پس از این سخنان ترامپ هنوز با تایلند تماسی نگرفته است.
ریشه درگیری مرزی تایلند و کامبوج به ادعاهای ارضی دو کشور علیه یکدیگر باز میگردد. این ادعاها از نقشهای در سال ۱۹۰۷ ناشی میشود که در زمان استعمار کامبوج بهدست فرانسه ایجاد شده بود. تایلند این نقشه را به رسمیت نمیشناسد و آن را نادرست میداند.
تنشها با حکم دیوان بینالمللی دادگستری در سال ۱۹۶۲ که حاکمیت منطقه مرزی مورد مناقشه را به کامبوج اعطا کرد، تشدید شد. در این منطقه، معبد «پره ویهَر» ساخته شده در قرن یازدهم میلادی قرار دارد.
