منبع فلسطینی: قطر و مصر بهطور فشرده برای حل بحران آتشبس غزه تلاش میکنند
یک منبع فلسطینی به خبرگزاری فرانسه گفت که قطر و مصر بهعنوان میانجیهای آتشبس غزه، «بهطور فشرده» برای حل بحران مربوط به توافق تلاش میکنند.
این منبع که نخواست نامش فاش شود، گفت: «قطر و مصر در تماس با طرف آمریکایی هستند.»
او افزود: «آنها بهطور فشرده برای حل بحران و وادار کردن اسرائیل به اجرای پروتکل بشردوستانه مندرج در توافق آتشبس و آغاز مذاکرات برای مرحله دوم، تلاش میکنند.»
در روزهای گذشته، حماس گفت طبق برنامهریزی اولیه، گروگانها را در روز شنبه آزاد نخواهد کرد و اسرائیل تهدید کرد که در واکنش، جنگ را از سر خواهد گرفت.
حماس همچنین گفت اسرائیل اجازه ورود همه کمکهای وعده داده شده را به غزه نمیدهد اما اسرائیل این موضوع را رد کرد.
یسرائیل کاتز، وزیر دفاع اسرائیل، به سازمانها و افرادی که در ارسال کمکهای بشردوستانه به نوار غزه نقش دارند، درباره قاچاق کالاهای ممنوعه هشدار داد.
در بیانیه دفتر ملی مبارزه با تامین مالی تروریسم وابسته به وزارت دفاع اسرائیل آمده است: «تلاش برای قاچاق کالا یا انتقال محمولهها و تجهیزات تاییدنشده به نوار غزه، مبنایی برای توقیف و مصادره اموال استفادهشده در این اقدام، توقیف و مصادره کامیونی که کالاها را حمل کرده، و همچنین اعمال تحریمهایی علیه رانندگان آن خواهد بود.»
وزارت دفاع اعلام کرد که سازمانها یا افرادی که در قاچاق کالا به غزه دست داشته باشند، ممکن است با تحریمهای مالی مواجه شوند.
در این بیانیه همچنین تاکید شده است که دولت اسرائیل همچنان با قاطعیت برای جلوگیری از تامین مالی تروریسم و اعمال نظارت سختگیرانه بر انتقال کالاها اقدام اما از «عبور ایمن کمکهای بشردوستانه مطابق با الزامات امنیتی و قوانین بینالمللی» اطمینان حاصل میکند.
با افزایش هر روزه قیمت ارز و به تبع آن طلا و سکه در ایران، برخی رسانهها و مقامات حکومتی مشغول تایید و تکذیب نقش دولت در این افزایش قیمت هستند. مسالهای که پیش از این و در سالهای گذشته هم رخ داده است. آیا دولت واقعا در بازار نقشآفرینی میکند؟
۱۸ اردیبهشت ۱۳۹۷، دونالد ترامپ در دور اول ریاستجمهوری خود از برجام خارج و همزمان بازار دلار در ایران ملتهب شد. همان زمان رسانهها دولت حسن روحانی را متهم کردند که به عنوان بزرگترین عرضه کننده دلار در کشور، از افزایش قیمت این ارز سود میبرد.
اکنون و در بهمن ۱۴۰۳ که ترامپ به کاخ سفید بازگشته و پس از امضای فرمان احیای فشار حداکثری به جمهوری اسلامی، قیمت دلار در بازار آزاد به بالای ۹۰ هزار تومان رسیده است، باز همین شایعات در فضای جامعه به گوش میرسد. شایعاتی که به نوعی عاملیت دولت را تداعی میکنند؛ آن هم در شرایطی که کنترل بازار ارز از دست رفته و قیمت ارز به شکلی بیسابقه، افزایش مییابد.
در دور پیشین ریاستجمهوری ترامپ، حدود دو هفته پس از التهاب بازار در پی خروج آمریکا از برجام، روزنامه فرهیختگان در شماره سوم خرداد ۱۳۹۷، در مطلبی با عنوان «سود حاصل از افزایش قیمت دلار به جیب چه کسی میرود؟» نوشت: «درآمد و در واقع سود حاصل از این نوسان بهطور منطقی به جیب دولت که بزرگترین منبع دلار در کشور (از طریق فروش نفت) است، واریز میشود؛ ضمن اینکه بودجه سالانه دولتها بر پایه ارز به قیمت سال گذشته بسته شده و این افزایش حبابگونه قیمت ارز، دست دولت را در هر گونه فعالیت مالی باز میگذارد.»
حالا هم در فضای مجازی، مطلبی با عنوان «افزایش قیمت ارز و طلا، سیاست کثیف پزشکیان» دست به دست میشود که مشابه همان مطالب سال ۱۳۹۷، با همان استدلالهاست.
مرحله دوم: تکذیب
۲۴ بهمن، در حالی که هنوز مثل سال ۱۳۹۷، این اتهامات در رسانههای رسمی منعکس نشده، خبرگزاری مهر از فاطمه مهاجرانی، سخنگوی دولت، درباره دست داشتن دولت در بازار ارز پرسوجو کرد و او هم موضوع را تکذیب کرد.
مهاجرانی گفت: «وقتی قیمت سکه، طلا و ارز بهطور لجام گسیخته افزایش مییابد، مردم شاکی میشوند و [چون] مهمترین پشتوانه هر دولتی مردم هستند، واقعا آنچه که حاصل میشود به هیچ عنوان به نفع دولت نیست. اگر بخواهیم بگوییم که برای دولت میارزد یا نمیارزد، حتما میگویم نمیارزد.»
مرحله سوم: دستاورد
دولت جمهوری اسلامی در سال ۱۴۰۳، دیگر مانند سالهای دهه ۶۰، ۷۰ و ۸۰، تنها بازیگر اصلی بازار ارز نیست.
با افزایش شتاب روند موسوم به «خصوصیسازی» در دو دهه اخیر، بهخصوص واگذاری صنایع مرتبط با نفت به بخشهای غیردولتی از یک طرف و دادن سهم از نفت خام به نیروهای مسلح از سوی دیگر، هماکنون دولت نمیتواند تنها بازیگر بازار ارز باشد. این مجموعه ها با صادرات خود، ارز وارد کشور میکنند و منافعی در تغییرات قیمت دارند.
با وجود این، چه دولت، چه نیروهای مسلح و چه شرکتهای غیردولتی، در شرایطی که ذخایر ارزی آنها به دلیل تحریمها کاهش یافته و با بازگشت ترامپ هم چشمانداز روشنی نسبت به آینده ندارند، نفع چندانی در تبدیل ارز خود به ریال نمیبرند.
شایعات و جنگ روانی «سود دولت از افزایش نرخ ارز»، هر چند نمیتواند بازار را کنترل کند اما از نظر سیاسی، به نوعی بحران کارآمدی و ناتوانی جمهوری اسلامی را ترمیم میکند و به آن عاملیت میبخشد.
دو منبع امنیتی مصر میگویند که عبدالفتاح سیسی، رییسجمهوری این کشور، در صورتی که دستور کار مذاکرات در کاخ سفید شامل طرح دونالد ترامپ برای جابهجایی فلسطینیان از غزه باشد، به واشینگتن سفر نخواهد کرد.
بر اساس اعلام پیشین ریاستجمهوری مصر، ترامپ حدود ۱۰ روز پیش در تماس تلفنی با سیسی، بدون اعلام زمانی مشخص، از او برای سفر به آمریکا دعوت کرده بود.
یک مقام آمریکایی نیز گفته که هنوز تاریخی برای این دیدار تعیین نشده است.
ریاستجمهوری و وزارت خارجه مصر تاکنون به درخواستها برای اظهار نظر در این زمینه پاسخ ندادهاند.
یک منبع دولتی به رویترز گفت که کابینه آلمان تصمیم گرفته است نیروهای پلیس این کشور را برای یک «ماموریت غیرنظامی اتحادیه اروپا» و به منظور نظارت بر گذرگاه مرزی میان غزه و مصر، در رفح مستقر کند.
این منبع افزود که زمان دقیق و همچنین میزان مشارکت آلمان در تامین امنیت این گذرگاه کلیدی ورود و خروج به سرزمین فلسطینی هنوز مشخص نشده است.
اتحادیه اروپا ماه گذشته این ماموریت غیرنظامی را با استقرار نیروهایی از اسپانیا، ایتالیا و فرانسه برای تامین امنیت گذرگاه رفح که مسیر اصلی ورود کمکهای بشردوستانه نیز محسوب میشود، از سر گرفت.
آلمان که در تاریخ ۲۳ فوریه انتخابات فدرال خود را برگزار میکند، پیشتر گفته بود که برخی از وزارتخانههایش درباره نقش این کشور در این ماموریت مشورتهایی انجام دادهاند.
کامیونهای حامل کمکهای بشردوستانه از مصر وارد جنوب غزه میشوند
با وجود نوسانهای شدید نرخ ارز در یک هفته اخیر، همشهری، روزنامه شهرداری تهران، کاهش قیمت دلار تا ۸۸ هزار تومان را «تسلیم شدن دلار» دانست و نوشت که مداخله گسترده بانک مرکزی در بازار، باعث این کاهش قیمت بوده است.
همزمان، اطلاعات کسب شده از صرافیهای تهران نشان میدهد برخلاف روند کاهشی قیمت دلار در روز سهشنبه، در ساعات ابتدایی بازگشایی بازار در چهارشنبه، بهای دلار به محدوده ۹۰ هزار تومان بازگشت.
در میانه روز چهارشنبه، قیمت دلار به حدود ۸۸ هزار و ۶۵۰ تومان رسید.
همشهری در این گزارش، افزایش نرخ ارز و سکه را بهدلیل «جو هیجانی، تنشهای سیاسی، اخبار منفی و خبرسازی و شایعهپراکنی رسانههای معاند و مخالف» دانست.
این روزنامه در طرح صفحه اول خود برای این گزارش، از تیتر «دلار تسلیم شد» و عبارتهایی مانند «پس میشود دلار را به بند کشید» استفاده کرد و طرحی گرافیکی با همین مضمون منتشر کرد.
بهای دلار در ابتدای سال ۱۴۰۳ در محدوده ۶۱ هزار تومان بود و در ۱۱ ماه اخیر، بیش از ۴۷ درصد افزایش قیمت داشته است.
علاوه بر التهاب بازار ارز و طلا، قیمت کالاهای اساسی از جمله مواد غذایی و تجهیزات پزشکی نیز افزایشی بیسابقه یافتهاند.
قطعهای مکرر برق و نبود گاز هم به بحرانی شدن حیات روزمره شهروندان در ایران دامن زدهاند.
از ظهر سهشنبه ۲۳ بهمن، شهروندان گزارشهای متعددی از قطع فراگیر برق در تهران منتشر کردهاند.
از سوی دیگر، چهارشنبه ۲۴ بهمن، مراکز اداری و آموزشی ۲۴ استان کشور به علت برودت هوا و آنچه «ناترازی انرژی» (کمبود) خوانده شده، تعطیل شدند.
جمهوری اسلامی در سالهای اخیر و به طور خاص از ابتدای سال ۱۴۰۳، با زنجیره بحران انرژی مواجه شده است.