به گزارش رویترز، مقامهای آمریکایی و ایرانی روز یکشنبه اعلام کردند که بر سر تفاهمنامهای برای پایان جنگ و ایجاد چارچوبی برای مذاکرات بعدی به تفاهم رسیدهاند؛ تفاهمی که در صورت اجرا میتواند مسیر صادرات انرژی از تنگه هرمز را بار دیگر به روی جهان باز کند.
سازمان ملل: گامی مهم برای حل مسالمتآمیز بحران
سازمان ملل متحد از نخستین نهادهایی بود که به این توافق واکنش نشان داد.
سخنگوی آنتونیو گوترش اعلام کرد دبیرکل از توافق میان آمریکا و حکومت ایران که شامل آتشبس فوری و دائمی، بازگشایی تنگه هرمز و ایجاد چارچوبی برای ادامه مذاکرات است، استقبال میکند.
به گفته او، این توافق «گامی حیاتی در مسیر حلوفصل مسالمتآمیز مناقشه» به شمار میرود.
قدرتهای اروپایی: ایران نباید به سلاح هستهای دست یابد
رهبران چهار کشور اروپایی شامل بریتانیا، فرانسه، آلمان و ایتالیا در بیانیهای مشترک بر یک نکته تاکید کردند: «ایران هرگز نباید به سلاح هستهای دست پیدا کند.»
آنها همچنین اعلام کردند آمادهاند برای تحقق این هدف با آمریکا، ایران و آژانس بینالمللی انرژی اتمی همکاری کنند.
استرالیا: ادامه خویشتنداری ضروری است
آنتونی آلبانیز، نخست وزیر استرالیا، نیز از توافق استقبال کرد و گفت کانبرا مدتهاست خواهان کاهش تنشها و پایان جنگ، از جمله در لبنان، بوده است.
او هشدار داد که هرچه جنگ طولانیتر میشد، پیامدهای آن گستردهتر میگردید و افزود ادامه خویشتنداری و تعامل سازنده برای جلوگیری از تشدید بحران و دستیابی به توافقی پایدار ضروری است.
بریتانیا: آزادی کشتیرانی باید فوراً بازگردد
کییر استارمر، نخست وزیر بریتانیا، در واکنش به توافق اعلام کرد که آزادی کشتیرانی بدون دریافت عوارض باید هرچه سریعتر در تنگه هرمز برقرار شود.
او همچنین بار دیگر تاکید کرد که ایران نباید به سلاح هستهای دست یابد.
فرانسه: توافق باید سریع و کامل اجرا شود
امانوئل مکرون، رییس جمهوری فرانسه، توافق را نتیجه تلاشهای دیپلماتیک چندین کشور دانست و از همه طرفهای درگیر خواست آن را به سرعت و به طور کامل اجرا کنند.
ماکرون همچنین گفت این توافق باید به بازگشایی فوری و بدون قید و شرط تنگه هرمز منجر شود و یادآور شد که ماموریت بینالمللی تشکیلشده با مشارکت فرانسه و بریتانیا آماده حمایت از این روند است.
آلمان: توافق میتواند اقتصاد جهانی را احیا کند
فریدریش مرتس، صدراعظم آلمان، نیز این توافق را یک «پیشرفت دیپلماتیک» توصیف کرد و آن را به دونالد ترامپ و طرف ایرانی تبریک گفت.
به گفته او، توافق میان واشینگتن و تهران میتواند راه را برای احیای اقتصاد جهانی و شکلگیری خاورمیانهای امنتر هموار کند.
مرتس همچنین بر ضرورت اجرای قاطعانه و کامل توافق تاکید کرد.
ژاپن: هرمز باید در عمل امن شود
سنائه تاکایچی، نخست وزیر ژاپن، ابراز امیدواری کرد که آزادی و امنیت کشتیرانی در تنگه هرمز نه فقط در سطح سیاسی، بلکه در عمل تضمین شود.
او همچنین خواستار دستیابی سریع به توافق نهایی درباره برنامه هستهای ایران و سایر موضوعات باقیمانده شد.
نیوزیلند: دیپلماسی مؤثرترین راهحل است
وینستون پیترز، وزیرخارجه نیوزیلند، توافق میان آمریکا و حکومت ایران را «توافقی مهم و سازنده» توصیف کرد که میتواند به کاهش تنشها و افزایش ثبات در منطقهای حیاتی برای امنیت اقتصادی جهان کمک کند.
او تاکید کرد که گفتوگو و دیپلماسی همچنان موثرترین ابزار برای حل اختلافهای دیرینه هستند.
اجماع جهانی بر دو محور
بر اساس گزارش رویترز، اگرچه رهبران جهان از زوایای مختلف به توافق میان تهران و واشینگتن نگاه کردهاند، اما تقریباً همه واکنشها بر دو محور مشترک متمرکز بوده است: نخست، ضرورت بازگشایی سریع و امن تنگه هرمز برای جلوگیری از اختلال در بازارهای انرژی و تجارت جهانی؛ و دوم، لزوم ادامه مذاکرات برای اطمینان از آنکه جمهوری اسلامی به سلاح هستهای دست پیدا نکند.
رویترز مینویسد استقبال گسترده قدرتهای جهانی از این توافق نشان میدهد جامعه بینالمللی آن را فرصتی برای پایان دادن به یکی از پرهزینهترین بحرانهای ماههای اخیر و کاهش فشار بر اقتصاد جهانی میداند، هرچند اجرای کامل توافق و مذاکرات بعدی درباره پرونده هستهای ایران همچنان با چالشهای مهمی روبهرو خواهد بود.