رجب طیب اردوغان، رییسجمهوری ترکیه، از توافق میان آمریکا و جمهوری اسلامی استقبال کرد و آن را گامی مهم برای صلح و امنیت منطقه دانست. او خواستار پرهیز از تنشآفرینی، هوشیاری در برابر خرابکاریهای احتمالی و ادامه حمایت از راهحلهای دیپلماتیک شد.
رجب طیب اردوغان، رییسجمهوری ترکیه، توافق حاصل شده بین ایالات متحده و ایران را تحولی مهم برای برقراری صلح و آرامش در منطقه خود دانست و از آن استقبال کرد.
او ابراز امیدواری کرد که خبر اعلام توافق «که تمام جهان مدتهاست به آن نیاز دارد، راه را برای ایجاد فضایی پایدار از صلح و امنیت در منطقه ما هموار کند» و نوشت: «من بر لزوم اجتناب از لفاظیها، تحریکات و اقداماتی که میتواند تنشها را در دوره منتهی به امضای توافق تشدید کند، تاکید میکنم.»
اردوغان در این ارتباط خواستار «هوشیاری در برابر خرابکاریهای احتمالی» شد و از پاکستان به خاطر تلاشهای میانجیگرانه استثناییاش، حمایت قطر و عربستان سعودی از ابتکارات دیپلماتیک، و به ویژه از رهبران ایالات متحده و جمهوری اسلامی، در دستیابی به این نتیجه، قدردانی کرد.
او تاکید کرد: «ما به حمایت از تمام تلاشها برای برقراری صلح، ثبات و آرامش در منطقه خود ادامه خواهیم داد و به راهحلهای پایدار مبتنی بر دیپلماسی و حقوق بینالملل کمک خواهیم کرد.»
او همچنین تاکید کرد «توافق» حاصلشده، تنگه هرمز را برای همیشه به گذرگاهی «بدون عوارض» تبدیل خواهد کرد.
به گزارش نیویورکتایمز، ترامپ بعدازظهر یکشنبه در یک گفتوگوی تلفنی ۲۸ دقیقهای که از اقامتگاه خود در کاخ سفید انجام داد، گفت در صورتی که جمهوری اسلامی نتواند به یک توافق نهایی هستهای با آمریکا دست یابد، یا حملات نظامی را از سر خواهد گرفت یا ایالات متحده را در ازای دریافت ۲۰ درصد از درآمدهای منطقه به «نگهبان خاورمیانه» تبدیل خواهد کرد.
به گفته دستیاران ترامپ، قرار است مذاکرات درباره پرونده هستهای ایران از روز جمعه پیش آینده در سوئیس آغاز شود. این مذاکرات پس از امضای تفاهم اولیه میان تهران و واشینگتن دنبال خواهد شد.
رییسجمهوری آمریکا در این مصاحبه همچنین تاکید کرد توافقی که با حکومت ایران حاصل شده، در نهایت تضمین میکند که عبور و مرور از تنگه هرمز «برای همیشه بدون عوارض» باشد. او ساعاتی پیشتر نیز در شبکه اجتماعی تروث سوشال از بازگشایی تنگه هرمز و پایان محاصره دریایی بنادر ایران از سوی آمریکا خبر داده بود.
ترامپ در بخشی از این گفتوگو، تصمیم خود برای حمله به ایران در اواخر ماه فوریه [اسفند سال گذشته] و همچنین اعمال محاصره دریایی پس از بسته شدن تنگه هرمز از سوی جمهوری اسلامی را عامل تغییر موازنه قدرت در خاورمیانه به سود آمریکا توصیف کرد.
نیویورکتایمز گزارش داد که ترامپ در روز تولد هشتاد سالگیاش و در حالی که اعضای خانوادهاش برای مراسم شام تولد در اطراف او حضور داشتند، از نقش چین و روسیه در دستیابی به توافق نیز تمجید کرد. او از شی جینپینگ، رییسجمهوری چین، و ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، به دلیل کمک به روند مذاکرات قدردانی کرد.
در مقابل، رییسجمهوری آمریکا انتقادهای تندی را متوجه بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، کرد و او را مسئول اقداماتی دانست که به گفته ترامپ، نزدیک بود توافق نهایی با [حکومت] ایران را با شکست مواجه کند.
ترامپ در این باره گفت: «او آدم بسیار سرسختی است و اگر بخواهم با شما صادق باشم، باید برای این کار بسیار از ما سپاسگزار باشد.»
او سپس افزود: «اگر ایران به سلاح هستهای دست پیدا میکرد، اسرائیل حتی دو ساعت هم دوام نمیآورد.»
این اظهارات در حالی مطرح میشود که ترامپ پیشتر نیز تایید کرده بود توافق [تفاهم] اولیه میان آمریکا و جمهوری اسلامی نهایی شده و قرار است در روزهای آینده به طور رسمی امضا شود. بر اساس گزارشها، مذاکرات بعدی بر سر برنامه هستهای ایران، رفع تحریمها و سازوکار اجرای تعهدات دو طرف در سوئیس ادامه خواهد یافت.
