آسوشیتدپرس: جنگ ایران طرح استقرار نیروهای بینالمللی در غزه را مختل کرده است
خبرگزاری آسوشیتدپرس گزارش داد «جنگ ایران» روند استقرار نیروهای بینالمللی در نوار غزه را در چارچوب طرح صلح دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، پیچیدهتر کرده است.
خبرگزاری آسوشیتدپرس گزارش داد «جنگ ایران» روند استقرار نیروهای بینالمللی در نوار غزه را در چارچوب طرح صلح دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، پیچیدهتر کرده است.
بر اساس این گزارش که پنجشنبه هفتم خرداد منتشر شد، همکاری علنی رهبران عرب و مسلمان با آمریکا و اسرائیل در پی تحولات جنگ ایران با دشواری بیشتری روبهرو شده است، زیرا «بسیاری در منطقه، آمریکا و اسرائیل را متجاوز میدانند».
همزمان، بحران جهانی انرژی ناشی از جنگ ایران، منابع و توان اقتصادی کشورهای منطقه را تحلیل برده است.
با وجود برقراری آتشبس میان جمهوری اسلامی و ایالات متحده از ۱۹ فروردین، درگیریهای پراکنده میان دو طرف همچنان ادامه دارد.
بامداد هفتم خرداد، ارتش آمریکا اعلام کرد چند پهپاد جمهوری اسلامی را در نزدیکی تنگه هرمز سرنگون کرده و یک سایت نظامی مرتبط با پرتاب پهپادها را هدف قرار داده است.
در سوی دیگر، سپاه پاسداران از حمله به یک پایگاه هوایی آمریکا خبر داد.
در پی تشدید تنشها و افزایش نگرانیها درباره اختلال در کشتیرانی تجاری در تنگه هرمز، قیمت جهانی نفت روند صعودی به خود گرفت و بهای نفت برنت با بیش از سه درصد افزایش، به ۹۷ دلار و ۲۹ سنت در هر بشکه رسید.
ابهام در سرنوشت «نیروی بینالمللی تثبیت»
آسوشیتدپرس در ادامه نوشت «نیروی بینالمللی تثبیت» غزه که در نخستین نشست «هیات صلح» ترامپ در ماه فوریه با تبلیغات گسترده معرفی شد، همچنان در مرحله بلاتکلیفی قرار دارد.
جاسپر جفرز، ژنرال آمریکایی منصوبشده برای فرماندهی این نیروی ۲۰ هزار نفری، پیشتر وعده داده بود ماموریت آن تضمین «صلح پایدار و رفاه آینده» پس از جنگ ویرانگر اسرائیل و حماس خواهد بود.
با این حال، پس از گذشت سه ماه، هنوز نیروی مشخصی تشکیل نشده است، زیرا هیچ یک از پنج کشور متعهد، سهم عملیاتی خود را برای اعزام نیرو ایفا نکردهاند.
تلاشها برای تقویت آتشبس شکننده در غزه نیز با بنبست مواجه شده است. حماس همچنان از خلع سلاح خودداری میکند و اسرائیل نیز ضمن ادامه حملات به مواضع این گروه نیابتی جمهوری اسلامی، کنترل مناطق بیشتری از این باریکه را در دست گرفته است.
ارتش اسرائیل پنجم خرداد در حملهای محمد عوده، فرمانده شاخه نظامی حماس، را از پا درآورد. عوده پس از کشته شدن عزالدین حداد، فرماندهی شاخه نظامی حماس را بر عهده گرفته بود.
تصمیم اندونزی برای تعلیق مشارکت
آسوشیتدپرس گزارش داد یک هفته پس از آغاز جنگ ایران، اندونزی مشارکت خود را در طرح اعزام نیروی بینالمللی، «به حالت تعلیق نامحدود» درآورد.
بر اساس برنامه اولیه، قرار بود اندونزی در مرحله نخست حدود هزار نیرو را در ماه آوریل اعزام کند و سپس هفت هزار نیروی دیگر در ماه ژوئن به این ماموریت بینالمللی بپیوندند.
آسوشیتدپرس تصمیم جاکارتا را «بزرگترین ضربه» به نیروی بینالمللی تثبیت توصیف کرد و نوشت اندونزی در میان کشورهای مشارکتکننده، از جمله مراکش، قزاقستان، کوزوو و آلبانی، متعهد به تامین بیشترین سهم بود.
شفری شمسالدین، وزیر دفاع اندونزی، دلیل تعلیق این طرح را نبود دستورالعمل اجرایی و کاهش تمرکز واشینگتن بر پروژه عنوان کرد.
او در سخنانی در پارلمان اندونزی گفت: «تحولات جدیدی رخ داده است. با توجه به شدت بالای درگیری میان نیروهای آمریکا و ایران، موضوع هیات صلح عملا به حاشیه رانده شده و در نتیجه، نیروهای امنیتی بینالمللی نیز کنار گذاشته شدهاند.»
او تاکید کرد اندونزی هنوز هیچ دستورالعمل مشخصی برای اجرای این ماموریت دریافت نکرده است.
افکار عمومی اندونزی و جنگ ایران
محمد ذوالفقار رخمت، یکی از مدیران مرکز مطالعات اقتصادی و حقوقی جاکارتا، گفت ملاحظات داخلی احتمالا در تصمیم اندونزی درباره نیروی بینالمللی تثبیت تاثیرگذار بوده است.
به نوشته آسوشیتدپرس، جنگ ایران در اندونزی بهعنوان پرجمعیتترین کشور مسلمان جهان، با مخالفت افکار عمومی روبهروست.
افزایش شدید قیمتها در پی این مناقشه، اقتصاد اندونزی را تحت فشار قرار داده و همزمان، تردیدهای زیادی درباره کارآمدی هیات صلح غزه مطرح شده است.
رخمت گفت: «اگر با مردم عادی در خیابان صحبت کنید، فکر نمیکنم آنها باور داشته باشند که هیات صلح واقعا بتواند به مردم غزه کمک کند.»
او افزود اعزام نیرو به خاورمیانه در شرایطی که اقتصاد اندونزی با مشکلات جدی مواجه است، به نگرانیها دامن زده است.
در همین حال، کشته شدن چهار نیروی حافظ صلح اندونزیایی در فروردینماه که در چارچوب ماموریت سازمان ملل در لبنان فعالیت میکردند، نگاه افکار عمومی را نسبت به چنین طرحهایی منفیتر کرده است.
این درگیری تنها چند ساعت پس از آن رخ داد که دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، گزارشها را درباره نزدیک بودن توافقی با تهران رد کرد.
تشدید دوباره درگیریها، نگرانیها را درباره آتشبس شکننده میان تهران و واشینگتن - که از ۱۹ فروردین برقرار شده - افزایش داده و امیدها به توافق صلح را تضعیف کرده است.
همزمان، قیمت نفت نیز دوباره جهش کرد.
حمله آمریکا به پهپادهای ایرانی
یک مقام آمریکایی که نخواست نامش فاش شود، به خبرگزاری رویترز گفت ارتش آمریکا چهار پهپاد تهاجمی ایران را سرنگون کرده و یک ایستگاه کنترل زمینی در بندرعباس را هدف قرار داده است. مرکزی که به گفته او در آستانه پرتاب پنجمین پهپاد قرار داشت.
این مقام گفت: «این اقدامها حسابشده، کاملا دفاعی و با هدف حفظ آتشبس انجام شدند.»
خبرگزاری تسنیم به نقل از سپاه پاسداران گزارش داد جمهوری اسلامی در پاسخ به آنچه «حمله بامداد آمریکا در نزدیکی فرودگاه بندرعباس» توصیف شد، یک پایگاه آمریکایی را هدف قرار داده است.
سپاه پاسداران اعلام کرد این حمله متوجه پایگاهی بوده که عملیات علیه ایستگاه کنترل پهپادی در نزدیکی بندرعباس از آن انجام شده بود، اما نام این پایگاه را اعلام نکرد.
هشدار در کویت و شمال اسرائیل
کویت که میزبان یکی از پایگاههای بزرگ آمریکا در منطقه است، اعلام کرد در حال مقابله با حملات موشکی و پهپادی است، اما توضیح نداد این حملات از کجا انجام شدهاند.
اسرائیل نیز از فعال شدن آژیرهای هشدار در شمال این کشور در پی «فعالیت هوایی دشمن» خبر داد.
در واکنش به تشدید تنشها، قیمت نفت که چهارشنبه حدود پنج درصد کاهش یافته بود، دوباره افزایش یافت.
بهای نفت خام آمریکا بیش از سه درصد رشد کرد، بازار سهام افت کرد و ارزش دلار بالا رفت.
ترامپ: هیچ کشوری کنترل تنگه هرمز را در دست نمیگیرد
جنگی که از ۹ اسفند ۱۴۰۴ با حملات آمریکا و اسرائیل به جمهوری اسلامی آغاز شد، تاکنون باعث جهش شدید قیمت جهانی انرژی شده است.
ترامپ بارها گفته پایان جنگ نزدیک است، اما ششم خرداد در نشست کابینه خود اعلام کرد هنوز از روند مذاکرات با ایران راضی نیست و آمریکا در حال بررسی کاهش تحریمها علیه تهران نیست.
او همچنین گزارش صداوسیمای جمهوری اسلامی را رد کرد. گزارشی که در آن گفته شده است تهران به پیشنویس غیررسمی توافقی دست یافته که بر اساس آن، کشتیرانی تجاری در تنگه هرمز ظرف یک ماه به سطح پیش از جنگ بازمیگردد و ایران و عمان بهطور مشترک مدیریت تردد را بر عهده میگیرند.
ترامپ گفت هیچ کشوری کنترل این آبراه را در اختیار نخواهد داشت و در اظهاراتی تهدیدآمیز علیه مسقط تاکید کرد: «هیچکس قرار نیست کنترل تنگه را در دست بگیرد. این آبهای بینالمللی است و عمان هم مثل بقیه رفتار خواهد کرد، وگرنه مجبور میشویم آنها را نابود کنیم.»
کاخ سفید و سفارت عمان در واشینگتن به درخواست رویترز برای اظهار نظر پاسخ ندادهاند.
اختلافها بر سر تحریمها، برنامه هستهای و تنگه هرمز
علی باقری کنی، معاون دبیر شورای عالی امنیت ملی، گفت تهران خواهان آزادسازی همه داراییهای بلوکهشده ایران از سوی آمریکاست.
او به تسنیم گفت: «آزادسازی کامل و بدون قید و شرط داراییهای ایران، حق قانونی ملت ایران است.»
تحریمها، برچیدن برنامه هستهای جمهوری اسلامی و وضعیت تنگه هرمز - که پیش از جنگ حدود یکپنجم تجارت جهانی نفت و گاز طبیعی مایع از آن عبور میکرد - همچنان مهمترین نقاط اختلاف در مذاکرات برای پایان جنگ هستند.
رویترز نوشت این آبراه بر اساس قوانین بینالمللی، مشمول حق عبور آزاد کشتیهای خارجی است.
وزارت خزانهداری آمریکا نیز «سازمان مدیریت تنگه هرمز» - نهادی ایرانی که برای مدیریت عبور و مرور در این تنگه ایجاد شده - را به فهرست تحریمهای مرتبط با تهدید امنیت ملی آمریکا اضافه کرد.
اختلاف بر سر پرونده هستهای
صداوسیمای جمهوری اسلامی گزارش داد پیشنویس توافق با واشینگتن شامل خروج نیروهای آمریکایی از مناطق نزدیک به ایران است؛ هرچند مساله حضور نظامی آمریکا در منطقه همچنان نیازمند مذاکره بیشتر توصیف شد.
کاخ سفید این گزارش را «کاملا ساختگی» خواند و تهران نیز به آن واکنش رسمی نشان نداد.
گزارش تلویزیون جمهوری اسلامی درباره پیشنویس توافق، اشارهای به برنامه هستهای تهران نداشت. برنامهای که آمریکا خواهان برچیدن آن است.
منابع ایرانی به رویترز گفتهاند مذاکرات درباره پرونده هستهای قرار است در مرحله دوم گفتوگوها انجام شود. موضوعی که ممکن است برای برخی از نزدیکترین حامیان ترامپ، قابل قبول نباشد.
جمهوری اسلامی میگوید برنامه هستهایاش صرفا اهداف صلحآمیز دارد.
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، در نشست کابینه دولت ترامپ گفت: «اصل ماجرا این است که ایران هرگز نباید به سلاح هستهای دست پیدا کند.»
بر اساس این بیانیه، لودهولت پیشتر به «تبانی برای تعقیب و آزار» و همچنین «تبانی برای پولشویی» اعتراف کرده بود.
جان ای. آیزنبرگ، دستیار دادستان کل آمریکا در امور امنیت ملی، اعلام کرد جمهوری اسلامی قصد داشته این روزنامهنگار را در خاک آمریکا ترور کند، صرفا به این دلیل که او «شماری از موارد فراوان نقض [حقوق بشر] رژیم را افشا کرده بود».
جی کلیتون، دادستان ناحیه جنوبی نیویورک، نیز گفت جمهوری اسلامی «بارها تلاش کرده علینژاد را درست همینجا در شهر نیویورک پیدا کند و به قتل برساند».
به گفته او، جمهوری اسلامی کوشیده علینژاد را «بهدلیل فعالیتهایش در مقابله با رژیم ایران و افشای رفتار تبعیضآمیز آن در قبال زنان، فساد، و نقض حقوق بشر ساکت کند».
کلیتون ادامه داد: «اگرچه این توطئه از ایران هدایت میشد، اما عاملان احتمالی ترور، شهروندان آمریکایی بودند که از روی طمع و در ازای پول پذیرفتند علینژاد را به قتل برسانند. حکم امروز باید هشداری جدی برای کسانی باشد که بخواهند با اجرای خواستههای یک رژیم متخاصم خارجی در خاک ایالات متحده، سودجویی کنند.»
علینژاد از صدور حکم ۱۰ سال زندان برای یکی از متهمان پرونده استقبال کرد و در صفحه اینستاگرامش نوشت: «این پرونده تمام نشده. تا وقتی رژیم ایران در قدرت است، هیچ یک از ما، چه در داخل و چه در خارج، امنیت نخواهیم داشت.»
جزییات پرونده
بر اساس بیانیه وزارت دادگستری آمریکا، کارلایل ریورا، دوست لودهولت و متهم دیگر پرونده، در سال ۲۰۲۴ از سوی فردی به نام فرهاد شاکری ماموریت یافت تا به دستور اعضای بلندپایه سپاه پاسداران، علینژاد را به قتل برساند.
این وزارتخانه افزود سپاه پاسداران و نهادهای اطلاعاتی جمهوری اسلامی در سالهای گذشته بارها در پی ربودن یا ترور این روزنامهنگار بودهاند.
در سالهای ۲۰۲۰ و ۲۰۲۱، مقامها و عوامل اطلاعاتی حکومت ایران توطئههایی را برای ربودن علینژاد از خاک آمریکا و انتقال اجباری او به ایران تدارک دیده بودند.
همچنین در سال ۲۰۲۲، سپاه پاسداران کوشید از اعضای مافیای روس برای اجرای نقشه ترور علینژاد استفاده کند.
پس از ناکامی تمام این طرحها، سپاه پاسداران به شاکری روی آورد. شاکری نیز ریورا را به کار گرفت و ریورا هم لودهولت را برای کمک به خود در تلاش برای قتل علینژاد جذب کرد.
طبق اطلاعات پرونده، شاکری در ازای شناسایی و قتل علینژاد، به ریورا پیشنهاد پرداخت ۱۰۰ هزار دلار داده بود تا او به همراه لودهولت این عملیات را انجام دهند.
به گفته وزارت دادگستری آمریکا، لودهولت و ریورا طی چند ماه در تلاش بودند محل حضور علینژاد را شناسایی کنند و او را به قتل برسانند.
این دو نفر با استفاده از خودروی لودهولت و پلاکهای جعلی، او را در چندین موقعیت تعقیب کردند؛ از جمله در جریان یک سخنرانی عمومی در دانشگاه فرفیلد.
همچنین آنها بارها خانهای در بروکلین را که شاکری و سپاه پاسداران تصور میکردند محل اقامت این فعال سیاسی است، تحت نظر گرفتند.
پیشتر در بهمن ۱۴۰۴، دادگاه، ریورا را به اتهام مشارکت در این توطئه به ۱۵ سال زندان محکوم کرده بود.
واکنش مقامهای افبیآی به صدور حکم زندان برای متهم پرونده
جیمز سی. بارنکل، معاون مسئول افبیآی در نیویورک، اعلام کرد لودهولت بهعنوان «عامل اجیرشده» سپاه پاسداران ماموریت داشت علینژاد را تحت نظر بگیرد، او را تعقیب کند و در نهایت به قتل برساند.
به گفته او، نیروهای مبارزه با تروریسم افبیآی پیش از اجرای این طرح وارد عمل شدند و با خنثیسازی توطئه، متهم را بازداشت کردند.
بارنکل تاکید کرد افبیآی «هرگونه تلاش برای ساکت کردن منتقدان رژیمهای سرکوبگر در خاک آمریکا را در هم خواهد شکست».
دونالد هولستد، معاون مدیر افبیآی، نیز اعلام کرد این نهاد از همه ظرفیتها و منابع خود برای شناسایی و جلوگیری از فعالیت افرادی که در راستای منافع قدرتهای خارجی اقدام و امنیت افراد در داخل ایالات متحده را تهدید میکنند، استفاده خواهد کرد.
در حالی که مذاکرات واشینگتن و تهران برای پایان دادن به جنگ وارد مراحل حساس شده است، بخش مهمی از جلسه چهارشنبه کابینه آمریکا به مداکرات جاری اختصاص داشت. دونالد ترامپ در این جلسه بار دیگر تاکید کرد که مقامهای تهران «خیلی مایل به توافق هستند» سپس گفت هنوز نتیجهای حاصل نشده و او از این وضعیت رضایت ندارد.
ترامپ در این جلسه بار دیگر تهدید کرد در صورت نرسیدن به توافق مطلوب، آمریکا ممکن است اقدام نظامی را از سر بگیرد. او گفت جمهوری اسلامی در وضعیتی مذاکره میکند که «عملا چیزی در اختیار ندارد» و افزود: «شاید مجبور شویم برگردیم و کار را تمام کنیم، شاید هم نه.» به گفته او، مقامهای تهران «فقط میخواهند به توافق برسند» و «انتخاب دیگری» ندارند.
رییسجمهوری آمریکا در پاسخ به پرسشی درباره تنگه هرمز گفت این آبراه «برای همه باز خواهد بود» و «هیچکس آن را کنترل نخواهد کرد». او تاکید کرد آمریکا بر این مسیر آبی «نظارت» خواهد داشت و از آن مراقبت خواهد کرد، اما این آبها «بینالمللی» هستند.
ترامپ گفت جمهوری اسلامی «دوست دارد» تنگه هرمز را کنترل کند، اما چنین چیزی رخ نخواهد داد و این موضوع بخشی از مذاکرات جاری است.
او همچنین گفت یکی از شروط اصلی توافق این است که «تنگهها فورا، فورا باز شوند»، و در عین حال افزود: «توافق باید کامل باشد. من این کار را نکردم که یک توافق بیارزش بگیرم.»
کاخ سفید ابتدا اعلام کرده بود جلسه کابینه در اقامتگاه ریاستجمهوری کمپ دیوید برگزار میشود؛ محلی که پیشینه برگزاری نشستهای مهم و تاریخی روسای جمهوری آمریکا را دارد. همین موضوع توجه رسانهها را به این جلسه بیشتر کرد، اما به دلیل شرایط جوی، نشست در کاخ سفید برگزار شد.
«انتخابات میاندورهای برایم مهم نیست»
بسیاری از گمانهزنیها بر اساس اخبار درز کرده از فرآیند مذاکرات بر این تمرکز داشتند که توافق در حال شکلگیری، بسیاری از مسائل حیاتی را برای حلوفصل در آینده به تعویق میاندازد. این دیدگاه، انتقادهای شدیدی را متوجه کاخ سفید کرد و حتی همحزبیهای ترامپ نیز بابت ایجاد فرصت نجات برای جمهوری اسلامی به او هشدار دادند.
همه اینها درست در زمانی به نقطه حساس رسیده که انتخابات میاندورهای برای تعیین کنترل کنگره در کانون توجه قرار میگیرد و جمهوریخواهان نگراناند که افزایش هزینهها و قیمت سوخت، فضای ذهنی رأیدهندگان آمریکایی را تیرهتر کند.
اما ترامپ روز چهارشنبه این ایده را رد کرد که انتخابات پیش رو کوچکترین وزنی در شکل دادن به راهبرد او در قبال ایران داشته باشد.
ترامپ گفت: «آنها فکر کردند میتوانند آنقدر صبر کنند تا من کوتاه بیایم. میدانید، گفتند: "صبر میکنیم تا او را از پا درآوریم. او انتخابات میاندورهای را پیش رو دارد." من اهمیتی به انتخابات میاندورهای نمیدهم.»
ترامپ پیروزی کن پکستون در دور دوم انتخابات مقدماتی جمهوریخواهان در تگزاس را «مقدمهای بر انتخابات میاندورهای» توصیف کرد و گفت این پیروزی شاهد دیگری است بر اینکه با وجود نامحبوب بودن جنگ در داخل آمریکا، «مردم آن را درک میکنند.»
ترامپ گفت افکار عمومی میتواند این درگیری را تحمل کند، چون «مردم آن را میفهمند؛ آنها میدانند که خیلی ساده، ایران نباید سلاح هستهای داشته باشد. من این کار را برای جهان انجام میدهم.»
ترامپ: هیچ تحریمی، هیچ پولی، هیچ چیزی
ترامپ درباره احتمال کاهش تحریمها نیز با لحنی قاطع گفت واشینگتن درباره «هیچگونه کاهش تحریمها یا دادن پول» گفتوگو نمیکند و افزود: «هیچ تحریمی، هیچ پولی، هیچ چیزی.»
او گفت آمریکا کنترل پولهایی را که جمهوری اسلامی ادعا میکند متعلق به خودش است در اختیار دارد و این کنترل را حفظ خواهد کرد. به گفته ترامپ، اگر جمهوری اسلامی «رفتار درستی» داشته باشد و «کار درست را انجام دهد»، ممکن است اجازه دسترسی به این منابع داده شود، اما «در حال حاضر» چنین کاری انجام نخواهد شد.
او تاکید کرد آمریکا میتواند همین حالا با جمهوری اسلامی به «یک توافق خوب» برسد، اما اگر توافق «عالی» نباشد، آن را نخواهد پذیرفت.
رییسجمهوری آمریکا همچنین گفت با انتقال ذخایر اورانیوم غنیشده ایران به روسیه یا چین موافق نیست.
گره زدن توافق با جمهوری اسلامی به پیمان ابراهیم
ترامپ روز چهارشنبه همچنین بار دیگر بر درخواست خود تاکید کرد که توافق برای پایان دادن به جنگ ایران باید شامل شرطی باشد که چند کشور دیگر، از جمله کویت، عربستان سعودی، قطر و پاکستان، به توافقهای ابراهیم بپیوندند؛ توافقهایی که با میانجیگری آمریکا در دوره اول ریاستجمهوری ترامپ برای عادیسازی روابط دیپلماتیک و اقتصادی با اسرائیل منعقد شد.
ترامپ گفت: «ما، میدانید، قویا از آنها میخواهیم که بپیوندند.»
روبیو: جمهوری اسلامی هرگز نباید به سلاح هستهای برسد
مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، نیز در این نشست گفت هدف نهایی واشینگتن این است که جمهوری اسلامی «هرگز» به سلاح هستهای دست پیدا نکند. او جمهوری اسلامی را «بزرگترین حامی تروریسم در جهان» خواند و گفت چنین حکومتی نباید به سلاح هستهای دسترسی داشته باشد.
روبیو تاکید کرد ترجیح ترامپ همواره مذاکره و دستیابی به توافق از مسیر دیپلماسی بوده و این تلاشها از طریق استیو ویتکاف، جرد کوشنر و معاون رییسجمهوری ادامه دارد. با این حال، او هشدار داد اگر دیپلماسی نتیجه ندهد، رییسجمهوری آمریکا «گزینههای دیگری» در اختیار دارد.
روبیو تصریح کرد تا زمانی که ترامپ رییسجمهوری باشد، جمهوری اسلامی هرگز به سلاح هستهای دست نخواهد یافت.
روبیو یک روز پیش از برگزاری این جلسه به خبرنگاران گفته بود که رفتوآمد زیادی درباره جزییات متن اولیه در جریان است و مذاکرات چند روزی زمان خواهد برد.
ابتدا گفته شده بود که توافق شنبه دوم خرداد در جریان سفر فرمانده ارتش پاکستان اعلام خواهد شد، اما از آن هنگام تا کنون رسیدن به توافق بهطور پیوسته به تعویق افتاده است.
همزمان با برگزاری جلسه کابینه آمریکا در روز چهارشنبه، رسانههای ایران از تماس تلفنی مسعود پزشکیان، رییس دولت در جمهوری اسلامی، با مقامهای ارشد پاکستانی خبر دادند.
هگست: جمهوری اسلامی را به زانو در آوردیم
پیت هگست، وزیر جنگ آمریکا، نیز در همین جلسه گفت ترامپ در هر دو دوره ریاستجمهوری خود تنها کسی بوده که در برابر جمهوری اسلامی ایستاده و گفته است تهران «هرگز» به سلاح هستهای دست نخواهد یافت.
او از کشتن قاسم سلیمانی، خروج از توافق هستهای دوره اوباما و جنگ ۱۲ روزه به عنوان نمونههایی از سیاست ترامپ در برابر جمهوری اسلامی نام برد.
هگست با اشاره به عملیات «خشم حماسی» گفت دولت ترامپ مسیر جنگهای عراق و افغانستان را تکرار نکرد، بلکه به گفته او، با استفاده از «حداکثر قدرت کشندگی» جمهوری اسلامی را «به زانو» درآورد.
او گفت نیروی دریایی، نیروی هوایی، سامانههای پدافندی و زیرساخت صنعتی دفاعی جمهوری اسلامی بهشدت آسیب دیدهاند و تهران فعلا نمیتواند تولید موشک، پهپاد و کشتی را مانند گذشته ادامه دهد.
وزیر جنگ آمریکا گفت همین فشارها جمهوری اسلامی را به میز مذاکره کشانده است. او افزود آمریکا همزمان «یک محاصره در سطح جهانی» برقرار کرده و تهران نتوانسته چیزی را به بندرهای ایران وارد یا از آن خارج کند.
هگست گفت اطلاعات امنیتی نشان میدهد اقتصاد جمهوری اسلامی بهشدت آسیب دیده، زیرا این مسیرها «شاهرگ حیاتی» اقتصاد ایران است.
هگست در پایان تاکید کرد اگر مذاکرات نتواند تضمین کند جمهوری اسلامی به سلاح هستهای دست پیدا نخواهد کرد، وزارت جنگ آمریکا آماده است «کار را از آن راه تمام کند».
او همچنین گفت فشار آمریکا بر ناوگان سایه نفتکشهای ایرانی نشان میدهد «هیچ نفتکش ایرانی در هیچ نقطه جهان در امان نیست».
نیومن چهارشنبه ششم خرداد اعلام کرد هدف این مذاکرات، «برچیدن توان هستهای جمهوری اسلامی، توقف کامل غنیسازی و نبود هرگونه ذخیره اورانیوم غنیشده در ایران» است.
به گفته او، موضوع برنامه موشکهای بالستیک جمهوری اسلامی و حمایت تهران از گروههای نیابتی که موجب بیثباتی در سراسر خاورمیانه میشوند، از دیگر محورهای اصلی مذاکرات به شمار میرود.
نیومن ادامه داد: «اگر بتوانیم از طریق مذاکرات و گفتوگوهای دیپلماتیک به این اهداف برسیم، بسیار خوب است. در غیر این صورت ممکن است مجبور شویم دوباره به کارزار نظامی بازگردیم تا این اهداف را محقق کنیم. اما این اهداف حتما باید محقق شوند. ما نمیتوانیم بر سر اهداف خود مصالحه کنیم.»
در روزهای گذشته، گمانهزنیها درباره سرنوشت مذاکرات تهران و واشینگتن و مفاد توافق احتمالی دو طرف بالا گرفته است.
روزنامه والاستریت ژورنال پنجم خرداد به نقل از مقامهای حکومت ایران و میانجیهای عرب گزارش داد تهران در مذاکرات با واشینگتن دو هدف اصلی را دنبال میکند: کاهش فشار اقتصادی و دسترسی دوباره به منابع مالی و بازار نفت.
بر اساس این گزارش، جمهوری اسلامی در عین حال تلاش دارد از ارائه امتیازهایی که بتواند از سوی دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، بهعنوان «پیروزی سیاسی» معرفی شود، خودداری کند.
تفاهم اسرائیل و آمریکا درباره مذاکرات
سفیر اسرائیل در استرالیا در ادامه مصاحبه با ایراناینترنشنال اعلام کرد آمریکا و اسرائیل در مورد اهداف مذاکرات با جمهوری اسلامی با یکدیگر «تفاهم» دارند و «درک مشترک» دو طرف این است که گفتوگوهای جاری باید به تحقق این اهداف بینجامد.
نیومن ادامه داد: «رییسجمهور ترامپ گفته است که درباره موضوع غنیسازی اورانیوم و توانایی هستهای ایران مصالحه نخواهد کرد.»
او اضافه کرد: «ما مخالف راهحل دیپلماتیک نیستیم. ما میخواهیم جان انسانها حفظ شود. اگر بتوانیم از طریق یک راهحل دیپلماتیک جان انسانها را نجات دهیم، بسیار خوب است. بنابراین اکنون نیز از گفتوگوها حمایت میکنیم، به شرط آنکه مذاکرات به اهداف مورد نظر برسد.»
سفیر اسرائیل در استرالیا همچنین برجام را «توافقی بد» خواند و افزود اسرائیل در دوران ریاستجمهوری باراک اوباما، «تقریبا تنها کشوری» بود که بهصراحت از این توافق انتقاد کرد.
در روزهای گذشته، ترامپ بارها رویکرد اوباما در قبال برنامه هستهای جمهوری اسلامی را مورد انتقاد قرار داده و برجام را «فاجعه» خوانده است.
او پیشتر در واکنش به انتقادها از توافق احتمالی میان تهران و واشینگتن تاکید کرد حاضر به پذیرش «توافق بد» با جمهوری اسلامی نیست و توافق مدنظر او کاملا متفاوت از برجام خواهد بود.
ترامپ در نخستین دوره حضور خود در کاخ سفید، سیاست فشار حداکثری را در برابر حکومت ایران در پیش گرفت و سرانجام سال ۱۳۹۷ از برجام خارج شد.
نیومن: در حال ایجاد فرصت برای مردم ایران هستیم
سفیر اسرائیل در استرالیا در ادامه، از دستاوردهای کارزار نظامی اخیر علیه جمهوری اسلامی تمجید کرد و گفت تضعیف سپاه پاسداران و بسیج «موفقیتهای عظیمی» هستند که نباید آنها را نادیده گرفت.
نیومن تاکید کرد: «ما در حال ایجاد فرصت برای مردم ایران هستیم تا سرنوشت خود را به دست بگیرند و درباره رهبری آینده کشورشان تصمیمگیری کنند.»
او افزود اسرائیل آتشبس را پذیرفته، زیرا در پی آن است که «با حسن نیت، فرصت مناسبی برای گفتوگوها و حلوفصل دیپلماتیک مساله فراهم شود».
نیومن بار دیگر خاطرنشان کرد در صورت ناکامی مسیر دیپلماتیک، اسرائیل ممکن است بار دیگر گزینه نظامی را «با هماهنگی ایالات متحده» در دستور کار قرار دهد.
