تعدیل نیرو، اخراج و گسترش بیکاری، محور بسیاری از پیامهایی است که همزمان با تداوم شرایط جنگی و تشدید بحران معیشتی در کشور، به مدیابات ایراناینترنشنال ارسال میشود.
لیلا سعادتی، عضو تحریریه ایراناینترنشنال، به برخی از این پیامها میپردازد.
مهدی تاج، رییس فدراسیون، و هدایتالله ممبینی، دبیرکل فدراسیون، به دلیل «مشکلات ویزا» در کنگره سالانه کنفدراسیون فوتبال آسیا (AFC) که روز سهشنبه ۸ اردیبهشت برگزار شد، حضور نیافتند.
با این حال، فیفا همچنان امیدوار است نمایندگان تهران برای کنگره اصلی این نهاد در روز پنجشنبه خود را به ونکوور برسانند تا از غیبت کامل آنها در این رویداد مهم جلوگیری شود.
صندلیهای خالی در سایه تنشهای منطقه
خبرگزاری آسوشیتدپرس گزارش داد که در حضور جیانی اینفانتینو، رییس فیفا، صندلیهای اختصاصیافته به ایران در نشست روز سهشنبه خالی ماند.
ویندزور جان، دبیرکل ایافسی، هنگام حضور و غیاب رسمی اعلام کرد: «لطفا توجه داشته باشید که فدراسیون فوتبال جمهوری اسلامی ایران به دلیل برخی مسائل تشریفاتی مربوط به ویزا، قادر به شرکت در سیوششمین کنگره ایافسی نیست.»
این نشست که در مرکز همایشهای ونکوور برگزار شد، بهشدت تحت تاثیر سایه جنگ در خاورمیانه قرار داشت.
شیخ سلمان، رییس بحرینی کنفدراسیون فوتبال آسیا، در این باره گفت: «برخی از اعضا به دلیل درگیریهایی که بر مناطقشان تاثیر گذاشته، نتوانستند به ما بپیوندند.»
صدور مجوز اقامت موقت برای مهدی تاج
بر اساس اطلاعات اختصاصی ایراناینترنشنال، منابع امنیتی و دولتی کانادا برای مهدی تاج «مجوز اقامت موقت» یا TRP صادر کردهاند.
مهدی تاج که سابقه فرماندهی در اطلاعات سپاه پاسداران اصفهان را دارد، در حالی این مجوز را دریافت کرده که کانادا از خرداد ۱۴۰۳ سپاه پاسداران را در فهرست گروههای «تروریستی» قرار داده است.
این مجوز ویژه (TRP) عملا ممنوعیت ورود قانونی او به کانادا را کنار میزند و به او اجازه میدهد تحت شرایط سختگیرانه، از جمله الزام به اعلام حضور به نهادهای مسئول در زمانهای تعیینشده، برای شرکت در کنگره فیفا وارد خاک این کشور شود.
تاج قرار بود روز سهشنبه وارد تورنتو شود و سپس برای جلسه روز پنجشنبه به ونکوور سفر کند.
بحران ویزا برای حضور در جام جهانی
این اولین بار نیست که مقامهای ایرانی با سد ویزا مواجه میشوند؛ در جریان قرعهکشی جام جهانی در واشینگتن نیز بسیاری از مدیران ایرانی نتوانستند ویزا دریافت کنند.
در حال حاضر نیز تیم ملی در فاصله کمتر از دو ماه تا برگزاری جام جهانی، همچنان درگیر فرایند پیچیده دریافت ویزا برای ورود به خاک آمریکاست.
در همین زمینه، امیرمهدی علوی، سخنگوی فدراسیون فوتبال، در تاریخ ۵ اردیبهشت درباره صدور ویزا برای اعضای تیم ملی فوتبال گفت: «تا قبل از آغاز جنگ، اعضای تیم برای صدور ویزا به امارات رفتند و حالا قرار است از آنکارا اقدام شود. هنوز اتفاق جدیدی رخ نداده و نمیتوانیم بگوییم ویزایی دریافت شده است.»
در همین راستا، مارکو روبیو، وزیر خارجه آمریکا، تاکید کرد که ایالات متحده با حضور تیم ملی فوتبال در جام جهانی ۲۰۲۶ مخالفتی ندارد، اما میان ورزشکاران و افراد دارای پیوندهای امنیتی تفاوت قائل میشود.
روبیو گفت: «آنها نمیتوانند یک مشت «تروریست» عضو سپاه را بهعنوان روزنامهنگار یا مربی ورزشی وارد کشور ما کنند. ما ممکن است به افرادی که با سپاه پاسداران پیوند دارند اجازه ورود ندهیم.»
حضور در جام جهانی در هالهای از ابهام
حضور تیم ملی در جام جهانی همچنان در هالهای از ابهام قرار دارد. با وجود تاکید فیفا بر حضور ایران، تصمیم نهایی در تهران نه در فدراسیون فوتبال، بلکه در لایههای عالی حاکمیتی و از سوی شورای عالی امنیت ملی گرفته خواهد شد.
احمد دنیامالی، وزیر ورزش، با ابراز مخالفت شخصی تاکید کرده است: «اگر مصلحت نباشد، به جام جهانی نمیرویم.»
روزنامه گاردین چهارشنبه ۹ اردیبهشت در گزارشی تحلیلی نوشت هشدارهای داده شده، تاثیر محدودی داشته و چندین کشور منطقه در حال تقویت روابط اقتصادی با مسکو هستند.
اندونزی اعلام کرده تا ۱۵۰ میلیون بشکه نفت خام از روسیه وارد میکند. تصمیمی که پس از دیدار پرابوو سوبیانتو، رییسجمهوری این کشور، با ولادیمیر پوتین، رییسجمهوری روسیه، در مسکو اتخاذ شد.
کایا کالاس، مسئول سیاست خارجی اتحادیه اروپا، پس از دیدار با وزیران خارجه کشورهای عضو آسهآن (اتحادیه کشورهای جنوب شرق آسیا)، در برونئی، از این کشورها خواست «تصویر بزرگتر» را در نظر بگیرند و هشدار داد خرید نفت از روسیه به ادامه جنگ اوکراین کمک میکند.
آسهآن یک سازمان سیاسی، اقتصادی و فرهنگی منطقهای است که ۱۰ کشور جنوب شرق آسیا را برای تقویت همکاریها، توسعه اقتصادی و حفظ ثبات و صلح منطقهای گرد هم آورده است.
فیلیپین نیز ماه گذشته میلادی نخستین محموله نفت روسیه در پنج سال اخیر را دریافت کرده است. تایلند در حال مذاکره برای خرید کود از روسیه است و ویتنام نیز توافق قبلی خود با مسکو برای ساخت نیروگاه هستهای را با فوریت بیشتری دنبال میکند.
تصویری مثبت از روسیه و پوتین
برای روسیه، این بحران به سود مالی قابل توجهی منجر شده است. افزایش قیمت انرژی و تعلیق موقت برخی تحریمها، درآمدهای چند میلیارد دلاری برای این کشور ایجاد کرده و به گفته تحلیلگران، تلاشهای غرب برای انزوای مسکو را تضعیف کرده است.
نظرسنجیها نشان میدهند روسیه و پوتین در بسیاری از کشورهای منطقه تصویر مثبتی دارند.
بر اساس یک نظرسنجی در سال ۲۰۲۴، بیش از ۵۰ درصد پاسخدهندگان در اندونزی و ویتنام خواهان پیروزی روسیه در جنگ اوکراین بودند.
همچنین در نظرسنجی سال ۲۰۲۵ مرکز پژوهشی پیو، ۶۴ درصد از اندونزیاییها دیدگاه مثبتی نسبت به روسیه داشتند، در حالی که این رقم برای آمریکا ۴۸ درصد بود.
ایان استوری، پژوهشگر موسسه آیسیس-یوسف اسحاق در سنگاپور، به گاردین گفت: «پوتین به عنوان رهبر قدرتمندی دیده میشود که در برابر غرب ایستاده و از ارزشهای سنتی دفاع میکند.»
با وجود این، تحلیلگران معتقدند توان روسیه برای گسترش نفوذ در منطقه محدود است، بهویژه به دلیل وابستگی فزاینده این کشور به پکن و رقابت با قدرتهایی مانند آمریکا و چین.
در همین حال، تعلیق موقت تحریمهای آمریکا بر صادرات نفت روسیه که در ماه مارس اجرا شد و در اواسط آپریل برای ۳۰ روز دیگر تمدید شد، نقش مهمی در افزایش عرضه جهانی و تسهیل خرید برای کشورهای آسیایی داشته است.
در حوزه انرژی هستهای، روسیه تلاش میکند حضور خود را گسترش دهد و پیشتر قراردادهایی با میانمار و ویتنام امضا کرده است، هرچند با رقابت سایر کشورها مواجه است.
شریک قابل اتکا
این بحران به مسکو فرصت داده است خود را به عنوان شریک «قابل اتکا و باثبات» در زمینه امنیت غذایی و انرژی معرفی کند. همزمان، این همکاریها برای کشورهایی مانند اندونزی نیز اهمیت سیاسی دارد.
لژک بوشینسکی، استاد دانشگاه ملی استرالیا، گفت این توافقها نشاندهنده سیاست عدم تعهد جاکارتا است و پیامی به غرب میفرستد که این کشور از سیاستهای آن پیروی نمیکند.
قرار است در ماه ژوئن، نشستی مشترک میان روسیه و آسهآن در شهر کازان برگزار شود تا ۳۵ سال روابط دو طرف گرامی داشته شود. نشستی که به گفته تحلیلگران، حتی بدون دستاورد مشخص، برای مسکو اهمیت نمادین دارد و نشان میدهد این کشور همچنان در عرصه بینالمللی متحدانی دارد.
