دونالد ترامپ، رییسجمهور آمریکا در جریان سفرش به قطر تاکید کرد: «ایران میتواند کشوری موفق و فوقالعاده باشد، اما جمهوری اسلامی نباید به سلاح هستهای دست یابد.»
او افزود که مایل است مسائل را با جمهوری اسلامی «به شیوهای هوشمندانه» حلوفصل کند.
وزارت امور خارجه فرانسه اعلام کرد بهدلیل نقض حقوق شهروندان بازداشتشده این کشور در ایران، شکایتی رسمی علیه جمهوری اسلامی در دیوان بینالمللی دادگستری ثبت خواهد کرد.
کریستف لوموان، سخنگوی وزارت خارجه فرانسه، پنجشنبه ۲۵ اردیبهشت گفت هدف از این اقدام، پیگیری حقوقی پرونده سیسیل کوهلر و ژاک پاریس، دو شهروند فرانسوی بازداشتشده در ایران است.
او افزود این شکایت جمعه ۲۶ اردیبهشت بهصورت رسمی در دیوان بینالمللی دادگستری به ثبت خواهد رسید.
پیش از این در ۱۷ اردیبهشت، همزمان با سالروز بازداشت کوهلر و پاریس، امانوئل مکرون، رییسجمهوری فرانسه، در حساب ایکس خود نوشت پاریس بیوقفه برای آزادی این دو تلاش میکند.
مکرون اضافه کرد کوهلر و پاریس پس از گذشت سه سال، هنوز «گروگان ایران هستند».
خانوادههای این دو گروگان فرانسوی نیز ۱۰ اردیبهشت در بیانیهای خواستار آزادی آنها شدند.
بر اساس این بیانیه، کوهلر و پاریس از زمان بازداشت تنها چهار بار و هر بار بهمدت ۱۰ دقیقه با مقامات کنسولی فرانسه ملاقات داشتهاند؛ دیدارهایی که تحت نظارت مستقیم و تهدیدآمیز ماموران جمهوری اسلامی صورت گرفته و در آنها هیچ فرصتی برای گفتوگوی آزادانه فراهم نشده است.
فرانسه ۱۴ فروردین اعلام کرده بود در پاسخ به گروگانگیری جمهوری اسلامی، در حال آمادهسازی شکایتی به دیوان بینالمللی دادگستری است.
ژان نوئل بارو، وزیر امور خارجه فرانسه، ۲۹ فروردین تاکید کرد پاریس از هیچ تلاشی برای آزادی کوهلر و پاریس که «همچنان در شرایطی وحشتناک در ایران به گروگان نگه داشته شدهاند»، دریغ نخواهد کرد.
کوهلر چهارم آذر ۱۴۰۳ در دادگاه انقلاب محاکمه شد. خواهرش نواِمی کوهلر در آن زمان با اشاره به وضعیت رسیدگی قضایی به پرونده او هشدار داد در ایران محاکمه عادلانهای برگزار نمیشود.
نواِمی گفت خواهرش در شرایط ناگواری در زندان نگهداری میشود و وکلایی که در ایران برای او استخدام شدهاند، به جزییات پرونده دسترسی ندارند و از امکان تماس یا ملاقات با او محروم هستند.
کوهلر مسئول روابط بینالملل فدراسیون ملی کار آموزشی و فرهنگی و پاریس، شریک زندگیاش، عضو همین فدراسیون است.
این زوج فرانسوی که برای گذراندن تعطیلات به تهران سفر کرده بودند، از اردیبهشت ۱۴۰۱ به اتهام «جاسوسی» در ایران در بازداشت به سر میبرند.
اتحادیه اروپا در فروردینماه هفت فرد و دو نهاد جمهوری اسلامی را بهدلیل نقش آنها در بازداشت و زندانی کردن شهروندان اروپایی در ایران، به فهرست تحریمهای خود اضافه کرد.
فعالان حقوق بشر بازداشت شهروندان کشورهای غربی از سوی جمهوری اسلامی را «گروگانگیری حکومتی» میدانند و میگویند تهران از این حربه برای تحت فشار گذاشتن غرب و گرفتن امتیاز از آن استفاده میکند.
پیش از این چچیلیا سالا، روزنامهنگار ایتالیایی، ۱۹ دی ۱۴۰۳ و پس از گذراندن ۲۰ روز در زندان جمهوری اسلامی آزاد شد و چهار روز پس از آن، وزیر دادگستری ایتالیا دستور آزادی فوری محمد عابدینی نجفآبادی، ایرانی بازداشتشده در ایتالیا به اتهام همکاری نظامی با سپاه پاسداران، را صادر کرد.
برخی از شهروندان درباره انتقاد پزشکیان از سخنان ترامپ مبنی بر دزد بودن مسئولان جمهوری اسلامی واکنش نشان دادهاند.
یکی از شهروندان با ارسال پیام صوتی به ایراناینترنشنال میگوید: «ترامپ بیراه نگفته و حرفش درست است. مسئولان جمهوری اسلامی دزد هستند.»
حسین سلامی، فرماندهکل سپاه پاسداران، به سخنان اخیر دونالد ترامپ در سفر به عربستان سعودی که به پیشرفتهای کشورهای عرب نسبت به ایران تحت حکومت جمهوری اسلامی اشاره کرد، واکنش نشان داد.
سلامی گفت: «ترامپ اخیرا یک عملیات روانی علیه ایران آغاز کرد که بر ملت ما یاس ایجاد کند.»
او ترامپ را «قاتل» قاسم سلیمانی خواند و خطاب به ترامپ گفت: «آقای رییسجمهور! ملت ایران دوستان و دشمنان خود را میشناسد و شما در کانون دشمنی ملت ایران قرار دارید.»
ترامپ در عربستان سعودی گفت: «در حالی که کشورهای عربی بر تبدیلشدن به ستونهای ثبات منطقهای و تجارت جهانی تمرکز کردهاند، رهبران ایران تمرکزشان بر دزدیدن ثروت مردمشان برای تامین مالی تروریسم و خونریزی در خارج از کشور است.»
دیوید پرودو، سناتور پیشین جمهوریخواه و از نزدیکان دونالد ترامپ، رییسجمهوری آمریکا، بهعنوان سفیر جدید این کشور در چین مامور بازسازی روابط حیاتی دو کشور شده است. این اتفاق در حالی رخ میدهد که واشینگتن و پکن پس از آتشبس تجاری اخیر، درگیر حل و فصل مسائل اقتصادی و امنیتی هستند.
خبرگزاری رویترز پنجشنبه ۲۵ اردیبهشت در گزارشی از ورود پرودو به پکن خبر داد و نوشت او قرار است جایگزین نیکلاس برنز، سفیر ایالات متحده در چین در دوران ریاستجمهوری جو بایدن، شود.
پرودو که با هدف بازسازی کانالهای ارتباطی میان دو کشور در بحبوحه تنشهای فزاینده اقتصادی و ژئوپولیتیکی به چین رفته، پیشتر در دیدار با ترامپ گفت: «میخواهم جهان بداند که من این مرد را شخصا میشناسم و خوشحالم که نماینده او در چین هستم.»
پس از توافق غافلگیرکننده آتشبس تجاری میان پکن و واشینگتن، اکنون نگاهها به عملکرد پرودو در چین دوخته شده است.
استیو دینز، سناتور جمهوریخواه، در همین رابطه گفت: «ترامپ، در حساسترین زمان، فرد درستی را برای این ماموریت انتخاب کرده است.»
تحلیلگران معتقدند که پرودو با تکیه بر رابطه نزدیکش با ترامپ میکوشد میان دو کشور اعتمادسازی کند و مسیر توافق تجاری را هموار سازد.
پیشتر در سوم اردیبهشت، اسکات بسنت، وزیر خزانهداری ایالات متحده، گفته بود سطح بالای تعرفههای تجاری میان آمریکا و چین در بلندمدت امکانپذیر نخواهد بود.
بیشتر بخوانید: جدال اقتصادی آمریکا و چین در خاورمیانه
منازعه آمریکا و چین بر سر فنتانیل
یکی از وظایف کلیدی پرودو، متقاعد کردن چین برای توقف ارسال ترکیبات پایه مواد مخدر به آمریکاست؛ موادی که در تولید فنتانیل مورد استفاده قرار میگیرند. این موضوع علت وضع ۲۰ درصد از تعرفههای باقیمانده آمریکا علیه چین به شمار میرود.
دینز در ادامه اظهارات خود اعلام کرد با پرودو درباره طرح پیشنهادی لیچیانگ، نخستوزیر چین، برای مقابله با این بحران گفتوگو کردهاند.
این طرح احتمالا میتواند محور مذاکرات آتی برای کاهش مرحلهای تعرفهها باشد.
نگاه پکن به پرودو: عملگراتر از پیشینیان
پرودو که در گذشته از حامیان جهانیسازی و برونسپاری تولید به آسیا بود، در دوره سناتوری خود به یکی از چهرههای منتقد چین تبدیل شد.
مقامات چینی امیدوارند پرودو با توجه به پیشینه تجاریاش، در رسیدگی به مسائل مشخصی چون تجارت، تبادل مردمی و دسترسی متقابل به بازارها، رویکردی عملگراتر و واقعبینانهتر از نیکلاس برنز در پیش گیرد.
وو شینبو، استاد دانشگاه فودان، در همین رابطه گفت برخلاف برنز که تمرکزش بر موضوعات «ایدئولوژیک مانند حقوق بشر» بود، پرودو میتواند نقش پل ارتباطی، اقتصادی و عملیاتی میان دو کشور را ایفا کند.
بیشتر بخوانید: چین ممنوعیت تحویل هواپیماهای بوئینگ را پس از توافق تجاری با آمریکا لغو کرد
از تجارت جهانی تا تقابل استراتژیک
پرودو در دهههای گذشته در شرکتهایی مانند «ریبوک»، «سارا لی»، «هاگر» و «دالر جنرال» مسئول گسترش تجارت در آسیا بود و از برونسپاری به چین دفاع میکرد.
اما در سالهای اخیر دیدگاه او نسبت به پکن تغییر کرده و اکنون در صف اول منتقدان سیاستهای اقتصادی و نظامی چین قرار دارد.
پرودو سال گذشته شی جینپینگ، رییسجمهوری چین، را «امپراتور مدرن» خواند و از قطع زنجیرههای تامین آمریکا از چین حمایت کرد. با این حال، در جلسه تایید صلاحیتش در سنا، او خواستار رویکردی «ظریف، فراجناحی و راهبردی» در قبال پکن شد.
یون سون، تحلیلگر مرکز استیمسون، با اشاره به آغاز به کار پرودو بهعنوان سفیر آمریکا در چین گفت: «هیچکس انتظار ندارد یک نفر جهان را تغییر دهد، اما داشتن یک ارتباطگیرنده موثر، همیشه مفید است.»
ترامپ پیشتر تعرفههای واردات از چین را به ۱۴۵ درصد افزایش داده و دلیل آن را «شیوههای تجاری غیرمنصفانه و ناتوانی پکن در مهار صادرات مواد شیمیایی مورد استفاده در تولید فنتانیل» عنوان کرده بود.
در سوی مقابل، چین نیز با وضع تعرفههای تلافیجویانه ۱۲۵ درصدی به این اقدام ترامپ واکنش نشان داده و تاکید کرده بود در برابر «امپریالیستها» و «قلدرها» تسلیم نخواهد شد.
دونالد ترامپ ساعتی پس از ورود به ابوظبی، از مسجد «شیخ زاید» بازدید کرد؛ بنایی باشکوه که میزبان بزرگترین فرش دستباف جهان بافتهشده به دست هنرمندان ایرانی است.
ترامپ تعطیلی نادر این مکان مذهبی و فرهنگی به مناسبت سفرش را «ادای احترام بزرگی به ایالات متحده» توصیف کرد.
در بخش داخلی مسجد، ترامپ از نمازخانه اصلی با تزیینات هندسی، ستونهای طلایی، چلچراغهای باشکوه و فرش عظیم دستباف بازدید کرد. این فرش که در سال ۲۰۰۷ میلادی بهعنوان بزرگترین فرش دستباف جهان در کتاب رکوردهای گینس ثبت شده، به دست هنرمندان ایرانی بافته شده و نمادی از هنر سنتی ایران در یکی از باشکوهترین بناهای مذهبی منطقه است.
ترامپ پس از مشاهده این فرش، در مرکز آن ایستاد و برای گرفتن عکس رسمی ژست گرفت.
ترامپ با اشاره به معماری و فضای مسجد گفت: «این یک فرهنگ شگفتانگیز است. به دوستانم افتخار میکنم. این اولین بار است که مسجد را برای یک روز کامل تعطیل کردهاند. این افتخاری برای ایالات متحده است، حتی بزرگتر از افتخاری که معمولا به یک کشور داده میشود.»
رییسجمهوری آمریکا همراه با مدیر مسجد، سرپرست اداره فرهنگ و دانش امارات و چند مقام دیگر از بخشهای مختلف این بنای باشکوه بازدید کرد.