داروی پتاسکن نقشی حیاتی در تشخیص بیماری سرطان دارد. روزنامه اعتماد در گزارشی به موضوع کمبود این دارو در ایران پرداخت و نوشت در نیمه دوم شهریور، یکی از مهمترین مراکز تهیه داروی پتاسکن به مدت سه روز دچار اشکال شد اما در حالت عادی هم بیماران با مشکل کمبود دارو مواجه میشوند.
اعتماد روز دوشنبه ۲۶ شهریور در گزارش خود به پست اینستاگرام دو هفته پیش مونا فرجاد، بازیگر سینما و تلویزیون ارجاع داد که از کمبود داروی پتاسکن (PET Scan) خبر داده بود.
پتاسکن در روند تشخیص و تمام مراحل درمان از جمله شیمیدرمانی تاثیر زیادی دارد.
این دارو نوعی ماده رادیواکتیو به نام رادیو دارو یا رادیوتریسر است که برای انجام تصویربرداری با استفاده از تکنیک توموگرافی گسیل پوزیترون (PET) استفاده میشود.
وقتی این دارو وارد بدن میشود، به بخشهایی از بدن که فعالیت متابولیکی بیشتری دارند -مانند سلولهای سرطانی یا بافتهای مغزی فعال- میرود و از طریق دستگاه پتاسکن، این نواحی به صورت تصویری واضح نمایش داده میشوند.
چند روز بعد از اطلاعرسانی فرجاد در این زمینه، ماشاءالله ترابی، مدیر روابط عمومی دانشگاه علوم پزشکی تهران اعلام کرد اگرچه کمبودهایی در این زمینه وجود دارد اما در کار درمان بیماران، وقفهای ایجاد نشده و خدمترسانی در حال انجام است.
روزنامه اعتماد بر اساس بررسیهای خود نوشت در نیمه دوم شهریور، یکی از مهمترین مراکز تهیه داروی پتاسکن به مدت سه روز دچار اشکال شد. این «اشکال»، روند ارسال برخی تجهیزات را برای سه روز با اختلال مواجه کرد.
اوضاع عادی شده است یا کمبود دارو؟
اعتماد نوشت: «به نظر میرسد در حالت عادی و با وجود تلاشها، روند انجام آزمایش پت سیتیاسکن نیازمند سرعت بیشتری باشد اما تعداد اندک دوربینها و ابزارهای تولید این دارو (سیکلوترونها) در کنار افزایش مراجعهکننده به مراکز، کار را کمی سخت کرده است.»
اجازه واردات این دارو به دلیل «شرایط ویژه ساخت و مدت زمان نگهداری» آن وجود ندارد.
دارو با توجه به سن، وزن و نوع و شرایط بیماری، برای افراد شخصیسازی میشود و تاریخ مصرفش تنها حدود یک ساعت و نیم است.
کمیاب یا نایاب شدن شماری از داروها در ایران طی چند سال گذشته بارها به مسالهای بحرانی تبدیل شده است.
اواخر مرداد امسال آمارهای متفاوتی درباره افت تولید دارو در ایران منتشر شد.
حیدر محمدی، رییس سازمان غذا و دارو گفت تولید دارو در کشور نسبت به دوره مشابه سال گذشته ۱۷ درصد کاهش داشته است اما پیش از آن، محمدجعفر قائمپناه، معاون اجرایی مسعود پزشکیان، رییس دولت چهاردهم، از افت ۳۰ درصدی دارو در کشور خبر داد.
بحران کمبود دارو در ایران به تلفات جانی هم منجر شده است.
مدیرعامل انجمن بیماران تالاسمی پیشتر و در اردیبهشت خبر داده بود از زمان بازگشت تحریمها یعنی از سال ۱۳۹۷، هزار و ۱۰۰ بیمار مبتلا به تالاسمی به دلیل در دسترس نبودن داروی مورد نیازشان جان باختهاند.
هادی احمدی، مدیر روابط عمومی انجمن داروسازان ایران، اردیبهشت امسال از کمبود ۳۰۰ قلم دارو در داروخانههای کشور خبر داد و گفت مشکل داروخانهها «دخالت ارگانهای غیرمرتبط در حوزه سلامت» است.
لغو شدن نوبتها
نسرین سلطانپور که دو نفر از اعضای خانوادهاش درگیر بیماری سرطان هستند به اعتماد گفت نوبتی که روز دهم مرداد برای پتاسکن پدرش گرفته بود، ۲۰ مرداد طی یک تماسی تلفنی لغو شد: «درباره دلیل این مساله هم اعلام کردند دستگاه خراب است و معلوم نیست چه زمانی درست میشود.»
او گفت با مراجعه حضوری به مراکز دیگری در تهران، سرانجام توانستند برای روز ۱۷ شهریور وقت بگیرند اما شانزدهم شهریور با آنها تماس گرفتند و اعلام کردند که به علت «نبود دارو»، امکان انجام آزمایش وجود ندارد و نوبتشان لغو شده است.
سلطانپور تاکید کرد وضع در شهرستانها «به مراتب بدتر است» و مثلا اصفهان که شهر بزرگی است، فقط یک دستگاه دارد.
آرش شاطریان، فردی که از حدود ۱۲ سال پیش درگیر بیماری سرطان است هم از تجربه وقفه چند ماهه در دریافت نوبت خود گفت و افزود هزینه انجام این آزمایش در بیمارستانهای مختلف یکسان نیست.
به گفته او، در بیمارستان خمینی هزینه پتاسکن حدود ۱۰ میلیون تومان میشود، در بیمارستان خاتمالانبیا و مسیح دانشوری حدود ۱۷ میلیون و هر بار حدود سه میلیون تومان هم برای خدمات جانبی دریافت میشود.
تا چند سال پیش بسیاری از پزشکان برای تشخیص و بررسی بیماری سرطان به نمونهبرداری اکتفا میکردند اما از آغاز دهه ۹۰ که نخستین دستگاه پتاسکن در بیمارستان مسیح دانشوری نصب شد تا اکنون که حدود ۱۲ تا ۱۸ مرکز به این تجهیزات مجهز شدهاند، تجویز آزمایش پتاسکن بیشتر شده است.
اعتماد یادآوری کرد که با روند رو به رشد سرطان در ایران، افزایش تقاضا برای استفاده از این آزمایش اصلا موضوع دور از انتظاری نیست.
علی مطلق، دبیر انجمن رادیوانکولوژی ایران روز ۱۸ شهریور امسال گفت در سال ۲۰۲۰ میلادی، خطر ابتلا به سرطان افراد زیر ۷۵ سال در کشور حدود ۱۴/۷ درصد برآورد شده بود.
به گفته او، در آن سال «شیوع بیماری» یعنی تعداد بیماران مبتلا به سرطان طی پنج سال، حدود ۳۱۹ هزار و ۷۴۰ نفر تخمین زده شده بود.
مطلق شایعترین سرطانهای کودکان در ایران را لوکمی (سرطان خون) اعلام کرد و گفت پس از آن به ترتیب لنفومها با ۱۰/۳ درصد، تومورهای کلیوی با ۹/۳ درصد، تومورهای بدخیم استخوانی با ۴/۴ درصد و تومورهای سیستم عصبی مرکزی با ۴/۱ درصد قرار دارند.
او بدون نام بردن از ایران، گفت برای کودکان مبتلا به سرطان در کشورهای در حال توسعه، درمان اغلب در دسترس یا مقرون به صرفه نیست و تنها حدود ۲۰ تا ۳۰ درصد از این کودکان، زنده میمانند.
بنا بر اطلاعات رسیده به ایراناینترنشنال، این احکام روز ۲۵ شهریور و همزمان با دومین سالگرد قتل حکومتی مهسا ژینا امینی و خیزش «زن، زندگی آزادی» از سوی ایمان افشاری، رییس شعبه ۲۶ دادگاه انقلاب تهران صادر شدند.
طبق این حکم، غلامی سیمیاری بابت اتهام «اجتماع و تبانی» به پنج سال حبس، برای اتهام «اخلال در نظم و امنیت و آسایش عمومی» به یک سال حبس و ۷۴ ضربه شلاق و بابت اتهام «تخریب اموال عمومی به منظور اخلال در نظم و مقابله با حکومت اسلامی» به نفی بلد (تبعید) به مدت ۲۰ سال در منطقه شهرستان انگوران استان زنجان محکوم شده است.
افشاری در این حکم تاکید کرده تبعید سیمیاری باید به شیوهای باشد که با دیگران معاشرت، مراوده و رفتوآمد نداشته باشد: «این امر تحت نظارت مقام قضایی مجری حکم با همکاری سازمان زندانها محقق خواهد شد.»
دادگاه برای سهلآبادی بابت اتهام «اجتماع و تبانی» سه سال و هفت ماه حبس و بابت اتهام «تخریب اموال عمومی به منظور اخلال در نظم و مقابله با حکومت اسلامی» حکم نفی بلد (تبعید) به مدت پنج سال در منطقه شازند اراک صادر کرد.
در این حکم تاکید شده تبعید سهلآبادی نیز باید به شیوهای باشد که با دیگران معاشرت، مراوده و رفت و آمد نداشته باشد.
سخنور، بابت اتهام «عضویت در جمعیتهای معارض کشور» به چهار سال حبس و بابت اتهام «اجتماع و تبانی» به سه سال و هفت ماه حبس محکوم شده است.
طبق حکم صادر شده، روازژیان، بابت اتهام «عضویت در جمعیتهای معارض» به سه سال حبس و بابت اتهام «اجتماع و تبانی» به سه سال و هفت ماه حبس محکوم شده است.
دادگاه، هراتی مختاری را به اتهام «نگهداری غیرمجاز افشانه اشکآور» به یک سال و شش ماه حبس و برای اتهام «نگهداری شش عدد فشنگ» به دو سال حبس محکوم کرده.
محمدحسینی بابت اتهام «اجتماع و تبانی» به دو سال حبس محکوم شد که طبق حکم صادر شده، قاضی حکم حبس او را به ۱۶۵ میلیون تومان جزای نقدی تبدیل کرده است.
شاهولایتی، دیگر متهم این پرونده، با حکم دادگاه بابت اتهام «اجتماع و تبانی» به دو سال حبس محکوم شد که حکم او نیز به ۸۰ میلیون تومان جزای نقدی تبدیل شده است.
شاهولایتی یکی از معترضانی است که چشم خود را در جریان خیزش انقلابی از دست داد.
حسین اردستانی در این پرونده از تمامی اتهامات مطرح شده علیه خود تبرئه شد.
ایراناینترنشنال در تیر ماه و مرداد ماه امسال طی گزارشهایی از برگزاری جلسات دادگاه رسیدگی به اتهامات این افراد خبر داد.
از میان این افراد سیمیاری و سهلآبادی با اتهاماتی از جمله «قیام مسلحانه علیه نظام جمهوری اسلامی (بغی)» روبهرو بودند که از پرونده آنها حذف شده است.
بازداشتشدگان این پرونده در بازه زمانی اردیبهشت تا مرداد ۱۴۰۲ در ارتباط با عضویت در یک گروه به نام «ارتش مردمی ایران» بازداشت شده و تحت بازجویی قرار گرفتند.
نام سه تن دیگر(شاهین زحمتکش، سیامک تدین و سیامک گلشنی) نیز در این پرونده آمده که طبق اعلام دادسرا «به دلیل متواری بودن» بازداشت نشدهاند.
از میان این افراد، زحتمکش با حکم غیابی افشاری بابت اتهام «فعالیت تبلیغی علیه نظام» به یک سال حبس، برای اتهام «اجتماع و تبانی» به پنج سال حبس و بابت اتهام «تحریک مردم به جنگ و کشتار یکدیگر» به پنج سال حبس محکوم شده است.
در حکم صادر شده آمده است در خصوص تدین و گلشنی نیز چون اتهام آنها بغی است، صدور رای غیابی الزامی نیست و پرونده آنان مفتوح است.
از میان متهمان بازداشت شده بابت این پرونده، هراتی مختاری، محمدحسینی، شاهولایتی و اردستانی، با تودیع قرار وثیقه آزاد هستند و سیمیاری، سهلآبادی، سخنور و روازژیان، با گذشت نزدیک به ۵۰۰ روز از زمان دستگیری، همچنان در زندان اوین بهسر میبرند.
جمهوری اسلامی از زمان روی کار آمدن، همواره فعالان مدنی، کارگری و سیاسی منتقد حکومت و شهروندان معترض را بازداشت، شکنجه و زندانی کرده است.
از آغاز خیزش سراسری ایرانیان علیه جمهوری اسلامی از شهریور ۱۴۰۱ تاکنون، سرکوب فعالان مدنی و سیاسی و معترضان از سوی حکومت شدت گرفته و همچنان ادامه دارد.
به گزارش گاردین، ترکی الفیصل، مقام ارشد اطلاعاتی و دیپلمات پیشین عربستان سعودی، در سخنرانی اخیر خود در اندیشکده «چتم هاوس» در لندن، ناخشنودی ریاض را از تداوم پشتیبانی حکومت ایران از حوثیها ابراز کرد.
او بر لزوم اقدام جامعه بینالمللی برای قطع کمکهای جمهوری اسلامی به گروه نیابتی خود در یمن تاکید کرد و گفت حملات محدود و «نقطهای» ایالات متحده و بریتانیا به مواضع حوثیها، برای متوقف کردن جریان تسلیحات به سوی این گروه «ناکافی» بوده است.
تام شارپ، یکی از فرماندهان سابق نیروی دریایی بریتانیا، روز ۲۴ شهریور در مصاحبه با ایراناینترنشنال هشدار داد جمهوری اسلامی بهواسطه حوثیهای تحت حمایت خود در یمن، در حال پیروزی بر آمریکا در دریای سرخ است.
او افزود اقدامات ایالات متحده و متحدانش در دریای سرخ، حوثیها را از ادامه حملات خود منصرف نکرده و این گروه مسلح در مسیر رسیدن به «همه اهداف» خود در منطقه است.
ترکی الفیصل در ادامه سخنرانیاش در لندن، با اشاره به حمایت تسلیحاتی تهران از حوثیها گفت افزایش فشارها بر حکومت ایران «تاثیر مثبتی» بر کاهش توان موشکی و پهپادی حوثیهای یمن خواهد داشت.
او افزود: «حوثیها اکنون جهان را در ورودی بابالمندب به دریای سرخ گروگان گرفتهاند.»
علی خامنهای، رهبر جمهوری اسلامی، روز ۱۰ آبان ۱۴۰۲ بر ضرورت توقف صدور نفت و ارزاق به اسرائیل تاکید کرد و از دولتهای اسلامی خواست با اسرائیل همکاری اقتصادی نکنند.
در پی اظهارات خامنهای و شدت گرفتن مناقشه حماس و اسرائیل، حوثیها حملات خود را به کشتیهای بینالمللی در دریای سرخ، تنگه بابالمندب و خلیج عدن آغاز کردند و امنیت دریانوردی را در منطقه در طول ماههای گذشته به خطر انداختند.
دامنه این حملات حتی به اقیانوس هند نیز کشیده شده است.
ترکی الفیصل همچنین گفت جمهوری اسلامی به تعهدات خود در چارچوب توافق دیپلماتیک دو سال گذشته با عربستان سعودی پایبند نبوده و همچنان به دخالت در امور سایر کشورهای منطقه، از جمله یمن، لبنان، سوریه و عراق ادامه داده است.
او اضافه کرد ریاض «انتظار داشت که ایران نهتنها به ما بلکه به دیگران نیز نشان دهد که میتواند عاملی مثبت در تامین ثبات و رفع اختلافات، نه فقط با عربستان سعودی بلکه با بقیه کشورها باشد».
تهران و ریاض اسفند ۱۴۰۱ برای از سرگیری روابط دیپلماتیک به توافق رسیدند. این توافق با میانجیگری چین و در جریان سفر علی شمخانی، دبیر پیشین شورای عالی امنیت ملی جمهوری اسلامی، به پکن به دست آمد.
روزنامه گاردین در ادامه گزارش خود با اشاره به تداوم تهدیدات حوثیها نوشت حمله اخیر این گروه به اسرائیل میتواند تنشها را در خاورمیانه بیش از پیش افزایش دهد.
حوثیها روز یکشنبه ۲۵ شهریور اسرائیل را با یک موشک هدف قرار دادند. این پرتابه در منطقهای خالی از سکنه در مرکز این کشور فرود آمد.
حوثیها گفتند در این حمله از موشک «هایپرسونیک» استفاده شده است.
بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، در پی این حمله هشدار داد حوثیها بهای سنگینی برای اقدامات خود خواهند پرداخت.
به گفته گاردین، حوثیها ممکن است در حمله به اسرائیل از یکی از انواع موشک میانبُرد قدر۱۱۰ ساخت ایران بهره برده باشند.