ادامه فشار امنیتی به متهمان پرونده شهرک اکباتان در بند اطلاعات سپاه

ویدیوهای رسیده به ایران‌اینترنشنال نشان می‌دهد روز یکشنبه ۲۰ خرداد، بازنشستگان کرمانشاه مقابل ساختمان تامین اجتماعی در این شهر تجمع کرده و شعارهایی از جمله «فقط کف خیابون، به‌دست میاد حقمون»، «حقوق نصفه‌نیمه، سکوت کنیم همینه»، «معیشت، درمان، نابودتر از هر زمان»، «اتحاد،اتحاد، علیه فقر و فساد» و «هر اختلاس رو می‌شه، چند تا مسئول پشتشه» سردادند.

یکی از زنان بازنشسته شرکت‌کننده در این تجمع با خواندن شعر «خونه رو پر نور می‌کنیم،
ستم رو نابود می‌کنیم» بر ادامه داشتن تجمع‌های بازنشستگان معترض تا رسیدن به خواسته‌هایشان تاکید کرد.

در مشهد هم بازنشستگان تامین اجتماعی مقابل اداره کل تامین اجتماعی در بلوار خیام این شهر تجمع کرده و بازنشستگان تامین اجتماعی خوزستان هم با تجمع، راهپیمایی و سردادن شعار‌ «حسین‌حسین شعارشون، دروغ و دزدی کارشون» اعتراض خود به وضعیت موجود در کشور را اعلام کردند.

بازنشستگان فولاد اصفهان هم راهپیمایی اعتراضی‌ای با شعار «فولادی داد بزن، حقتو فریاد بزن» سردادند.

ویدیوهای منتشرشده نشان می‌دهد بازنشستگان فرهنگی سراسر کشور هم روز یک‌شنبه، مقابل وزارت آموزش و پرورش در تهران تجمع کرده و خواستار رسیدگی به مطالبات خود شدند.

فرهنگیان بازنشسته در تجمع خود شعارهایی از جمله «فریادفریاد، از این همه بی‌داد» سردادند.

در اصفهان هم بازنشستگان فولاد همراه با شعار «فولادی داد بزن، حقتو فریاد بزن» راهپیمایی اعتراضی برگزار کردند.

بیشتر بخوانید: انتقاد بازنشستگان از هزینه‌های بالای درمان

بازنشستگان تامین اجتماعی شوش هم روز یک‌شنبه در اعتراض به فقر، تورم و گرانی، دستمزدهای ناچیز و نامساعد، فساد و غارت و دیگر تبعیض و نابرابری‌ها راهپیمایی و تجمع اعتراضی برگزار کردند.

آن‌ها در تجمع خود شعارهایی از جمله «بازنشسته داد بزن، حقتو فریاد بزن»، «تامین رو غارت کردن، ما رو بیچاره کردن»، «نوبت ما که می‌شه، خزانه خالی می‌شه» و «کشور پردرآمد، چه بر سر تو آمد» سردادند.

شورای بازنشستگان ایران روز ۲۱ اردیبهشت سال جاری، در بیانیه‌ای کانون‌های بازنشستگی را «تشکل‌های زرد و بی‌خاصیت» در اختیار حاکمیت نامید و اعلام کرد که تنها راه برآورده شدن مطالبات بازنشستگان خیابان است.

بازنشستگان در سال‌های گذشته تا امروز بارها در اعتراض به محقق نشدن مطالباتشان در شهرهای مختلف ایران تجمع و راهپیمایی کرده‌اند.

بیشتر بخوانید: بازنشستگی پیش از موعد کارگران در ایران ناممکن شد

بررسی اخبار اعتراضات بازنشستگان در سال ۱۴۰۲ نشان می‌دهد در سال گذشته روی هم رفته حدود ۵۶۰ تجمع اعتراضی از سوی بازنشستگان در ۸۱ روز از سال ۱۴۰۲ در سراسر کشور شکل گرفته است.

۱۵۰ مورد از این تجمع‌ها در آبان و آذر سال گذشته رخ داده و بیشترین اعتراضات از سوی بازنشستگان سازمان تامین اجتماعی انجام شده است.

بنابراین، برخی از مطرح‌ترین چهره‌هایی که در این انتخابات کاندیدا شده بودند با رد صلاحیت شورای نگهبان روبه‌رو شدند.

محمود احمدی‌نژاد، علی لاریجانی، اسحاق جهانگیری، مهرداد بذرپاش، وحید حقانیان و محمدمهدی اسماعیلی از جمله نامزدهای رد صلاحیت شده‌اند.

لاریجانی بلافاصله بعد از ثبت نام‌، کارزار تبلیغاتی خود را با تمرکز در فضای مجازی به راه‌انداخته بود و تا پیش از اعلام نتایج در حال ارائه وعده‌های انتخاباتی عمدتا معیشتی بود.

او در دور پیشین انتخابات هم نتوانست از سد شورای نگهبان عبور کند. به نظر می‌رسد او که زمانی از معتمد‌ترین افراد در هسته اصلی قدرت بود و مناصبی چون دبیری شورای عالی امنیت ملی و ریاست‌ مجلس را به عهده داشت با این رد صلاحیت، بیش از پیش در حاشیه سیاست قرار خواهد گرفت.

محمود احمدی‌نژاد هم برای دومین بار است که با نظر منفی شورای نگهبان از حضور در انتخابات ریاست‌جمهوری محروم می‌شود. او بعد از ثبت نام در انتخابات در جمع گروهی از حامیانش بدون اشاره به رویداد خاصی، وعده بروز تحولات اساسی در ایران در آینده نزدیک را داده بود.

رد صلاحیت وحید حقانیان، عضو پیشین دفتر خامنه‌ای در شرایطی است که پیش‌تر خبرگزاری تسنیم، وابسته به سپاه پاسداران نوشته بود او گزینه دفتر رهبر نیست.

همچنین رد صلاحیت محمدمهدی اسماعیلی وزیر کنونی ارشاد هم پس از افشای نامه جنجالی حمایت جمعی از اعضای دولت از او صورت گرفت.

در پی افشای این نامه، خبرگزاری دولتی ایرنا از پیگیری قضایی علیه منتشرکنندگان این نامه خبر داد و روزنامه هم‌میهن با اشاره به امضای آن از سوی وزرای دولت نوشت اصل بی‌طرفی دولت در انتخابات نقض شده است.

در فرآیند انتخابات زودهنگام ریاست‌جمهوری ۸۰ نفر کاندیدا شده بودند.

هادی طحان نظیف، سخنگوی شورای نگهبان روز یکشنبه ۲۰ خرداد اعلام کرد که پس از اعلام رسمی نام نامزد‌ها از سوی وزارت کشور، تبلیغات انتخابات شروع خواهد شد.

اصلاح‌طلبان در قالب تشکل «‌جبهه اصلاحات»، عباس آخوندی، مسعود پزشکیان و اسحاق جهانگیری را به عنوان کاندیداهایی معرفی کرده بودند که در صورت عبور از فیلتر شورای نگهبان از آن‌ها در انتخابات حمایت کنند.

با توجه به حضور پزشکیان به عنوان کاندیدای تاییدصلاحیت‌شده، انتظار می‌رود که اصلاح‌طلبان با حمایت از این کاندیدا در انتخابات مشارکت کنند.

واکنش‌ها

پزشکیان پس از تایید نامزدی‌اش در انتخابات گفت: «محمدجواد ظریف وزیر خارجه دولت من خواهد بود.»

محمود صادقی، عضو هیات رییسه جبهه اصلاحات اعلام کرد که «جلسه اضطراری هیات رییسه جبهه اصلاحات در خصوص نحوه حمایت از کاندیدای این جبهه در حال برگزاری است.»

محمدرضا عارف، رییس بنیاد «امید ایرانیان»، اعلام کرد که از پزشکیان در انتخابات ریاست جمهوری حمایت می‌کند.

علیرضا زاکانی در واکنش به تایید صلاحیت خود در شبکه اجتماعی ایکس نوشت: «در انتخابات گذشته افتخار حمایت از "مظهر شعارهای انقلاب" را داشتم و تمام حملات ناجوانمردانه را به جان خریدم.اما در انتخابات ۱۴۰۳ برای تداوم راه رییسی و تکمیل خدمات، تا آخر می‌مانم و رقابت می‌کنم.»

علیرضا سلیمی، سخنگوی هیات رییسه مجلس گفت: «مجلس دوازدهم سیلی محکم‌تری به کشور‌های اروپایی و آژانس حکام خواهد کوبید.»

تشدید فضای امنیتی بر مناظره‌ها

در این دوره از انتخابات نیز صدا و سیما از برگزاری مناظره بین نامزدها خبر داده است.

پیمان جبلی، رییس صدا و سیما، گفت که «در این دوره ۵ مناظره در نظر گرفتیم که پیش‌بینی ما برای هر مناظره ۳/۵ تا ۴ ساعت است.»

او اضافه کرد: «از ظرفیت کارشناسان و مدیران ارشد متنوع در طراحی سوالات استفاده کردیم و نامزدهای محترم در مدت زمان معینی پاسخ‌های خودشان را ارائه خواهند داد.»

جبلی همچنین گفت که «‌برای جلوگیری از تخریب، بداخلاقی و تهمت، حتما پاسخ فوری را در دستور کار قرار خواهیم داد»

رهبر جمهوری اسلامی در سخنرانی ۱۴ خرداد از نامزدها خواسته بود که از «بدگویی، تهمت زدن، لجن‌پراکنی کردن» خودداری کنند.

او گفته بود که «صحنه‌ انتخابات صحنه‌ عزّت و حماسه است» و «صحنه‌ کش‌وواکش برای به دست آوردن قدرت نیست.»

خبرگزاری «تسنیم» نیز نوشته بود که مناظرات انتخاباتی برگزار خواهد شد، اما «برنامه‌ریزی‌ها و طراحی‌ها به گونه‌ای پیش می‌رود تا بی‌اخلاقی‌های سیاسی و انتخاباتی اتفاق نیفتد.»

با‌ این‌حال مناظره‌ها در هر شکلی، باعث تنش خواهد شد و رهبر جمهوری اسلامی تلاش کرده حداقل از حرارت آن بکاهد.

پیش‌تر نیز اسماعیل خطیب، وزیر اطلاعات جمهوری اسلامی، نامزدهای انتخابات ریاست جمهوری را به پرونده‌سازی تهدید کرده است.

خطیب در جریان این جلسه با بیان اینکه رفتار کاندیداها و حامیان آن‌ها رصد شده و به افرادی که رویکرد تخریب‌گرایانه اتخاذ کنند تذکرات لازم داده خواهد شد، گفت که در صورت لزوم، گزارش این رصد در اختیار مقام‌های قضایی قرار خواهد گرفت.

این روند نشان می‌دهد فضای امنیتی در آستانه انتخابات در ایران تشدید شده است.

همچنین هیات نظارت بر مطبوعات در آستانه برگزاری انتخابات در ایران، دستورالعملی در ۱۶ بند منتشر کرد و رسانه‌ها و مردم را به مجازات تهدید کرد.

در بند اول این دستورالعمل از «انتشار هر گونه محتوا به منظور ترغیب و تشویق مردم به تحریم یا کاهش مشارکت در انتخابات، تجمع اعتراض‌آمیز بدون مجوز، اعتصاب، تحصن، ادعای غیر واقع مبنی بر توقف انتخابات یا هر اقدامی که به نحوی موجب اخلال در امر انتخابات ریاست جمهوری شود» به عنوان برخی مصداق‌های موارد مجرمانه نام برده شده است.

«تشویش اذهان عمومی، سیاه‌نمایی و بیان مطالب خلاف واقع علیه کشور، انتشار و تبلیغ علایم تحریم انتخابات، انتشار هجو یا هجویه یا هر گونه محتوای توهین‌آمیز یا تخریب در فضای مجازی علیه انتخابات و انتشار هر گونه مطلب علیه نامزدهای انتخاباتی»، برخی دیگر از موارد ذکرشده در این دستورالعمل است.

علی خامنه‌ای، رهبر جمهوری اسلامی، روز دوشنبه ۱۴ خرداد در مراسم حکومتی سالمرگ روح‌الله خمینی، بنیانگذار جمهوری اسلامی در مقبره او، به نامزدهای انتخابات پیش رو درباره چگونگی رقابت هشدار داد و مواردی از جمله «اعتقاد به مبانی انقلاب» را به عنوان معیارهای رییس‌جمهوری آینده جمهوری اسلامی اعلام کرد.

او گفت که در رقابت‌های انتخاباتی بین نامزدها «بدگویی، تهمت و لجن‌پراکنی کمکی به پیشرفت کارها نمی‌کند و به آبروی ملی لطمه می‌زند».

انتخابات چهاردهمین دوره ریاست جمهوری به دنبال مرگ ابراهیم رئیسی در سقوط بالگرد حامل او، قرار است روز هشتم تیر ماه ۱۴۰۳ برگزار شود.

این انتخابات در شرایطی برگزار می‌شود که تمایل مردم به شرکت در انتخابات، به پایین‌ترین میزان خود در تاریخ جمهوری اسلامی رسیده است.

علی بیت‌اللهی، مدیر بخش زلزله مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی، روز یکشنبه ۲۰ خردادماه در گفت‌وگویی با روزنامه اعتماد، درباره بحرانی شدن وضع فرونشست در محوطه‌های باستانی هشدار داد.

بیت‌اللهی با بیان اینکه آنچه بر سر نقش رستم و شهر پارسه و سایر آثار ارزشمندمان آمده، محصول دست خود ماست، تاکید کرد: «اگر هر چه زودتر برای جبران خساراتی که به میراث تاریخی‌مان زده‌ایم، اقدام نکنیم، دیگر از نقش رستم و تخت جمشید و میدان نقش جهان و... اثری باقی نخواهد ماند.»

محوطه «نقش رستم» در شش کیلومتری «تخت جمشید» قرار گرفته و به واسطه وجود آرامگاه چهار پادشاه هخامنشی و بنای «کعبه زرتشت» ارزش تاریخی دارد.

این محوطه بیش از سه هزار و ۲۰۰ سال قدمت تاریخی دارد و آثار و نقش‌‌های برجسته‌‌‌ای از دوره عیلامی هم در آن به دست آمده است.

پیش از این در مهرماه سال گذشته، مریم دهقانی، عضو هیات‌علمی دانشگاه شیراز، با اشاره به بحرانی شدن وضعیت فرونشست زمین در دشت‌های مرودشت و شیراز، خبر داد که در فاصله ۱۰ تا ۱۵ متری نقش رستم شکاف‌هایی در حدود نیم متر تا ۷۰ سانت ایجاد شده و در فاصله ۳۰۰ متری تخت‌جمشید هم حدودا ۱۰ تا ۱۵ سانتی‌متر فرونشست رخ داده است.

اکنون بیت‌اللهی با اشاره به اینکه چهار بار از محوطه آثار باستانی تخت جمشید و نقش رستم بازدید کرده گفته این محدوده که در حاشیه پهنه فرونشستی دشت مرودشت استان فارس است بالاترین میزان فرونشست زمین را در استان فارس دارد.

او با بیان اینکه فرونشست در اطراف تخت جمشید و نقش رستم به شرایط بحرانی رسیده، تاکید کرده که اگر چنین پدیده‌ای در محوطه‌های تاریخی اتفاق بیفتد، آثار تاریخی آسیب دیده بر اثر این پدیده، غیرقابل نوسازی و غیرقابل بازسازی‌اند و برای همیشه آنها را از دست می‌دهیم.

در اردیبهشت‌ماه امسال علیرضا جعفری‌زند، باستان‌شناس، در گفت‌وگو با ایلنا، با اشاره به افزایش گلسنگ‌ها در تخت‌جمشید و نقش‌رستم گفته بود: «پتروشیمی مرودشت زیان‌آورترین آسیب‌ها را به این محوطه‌ها رسانده است.»

مدیر بخش زلزله مرکز تحقیقات راه، مسکن و شهرسازی در بخشی از گفت‌وگوی خود با اعتماد گفته برای جلوگیری از پیشروی و گسترش شکاف‌ها در نقش رستم به مسوولان و کارشناسان و مدیران میراث فرهنگی کارگاه آموزشی برای به صفر رساندن خطرات فرونشست ارایه کردیم اما به پیشنهاد ما توجه زیادی نشد.

به گفته بیت‌اللهی، به جز نقش رستم و تخت جمشید، آثار تاریخی اصفهان و به خصوص میدان نقش جهان هم از بارزترین نمونه‌هایی هستند که به دلیل بهره‌برداری بی‌رویه از سفره‌های آب زیرزمینی ترک‌های عمیق در آنها ایجاد شده است.

او در پایان در پاسخ به این سوال که «آیا ممکن است در آینده نزدیک، تخت جمشید و پاسارگاد و نقش رستم را نداشته باشیم؟» گفته است: «ما با مصرف بی‌رویه آب، آبیاری‌های هدرده و کشت محصولات پر آب‌بر، حفر بی‌رویه چاه‌های مجاز و غیرمجاز و استخراج آب زیر سطحی، باعث این مخاطره شدیم و اگر با همین رویه ادامه دهیم، قطعا طبیعت با کسی شوخی ندارد و پاسخش را نشان خواهد داد.»

علیرضا عسکری، مدیر پایگاه تخت جمشید، اردیبهشت امسال در گفت‌وگو با «میراث‌باشی» گفته بود که محوطه باستانی نقش رستم در اثر بارندگی دچار آب‌گرفتگی شد و در پی آن فرونشست‌های متعددی در منطقه رخ داده است.

او در توضیح فاجعه‌ای که بر سر نقش رستم آمده، اعلام کرده بود: «در محدوده نقش رستم ۳۰۲ متر فروچاله و فروشُست اتفاق افتاده که در جریان بارندگی‌های اخیر دچار آبگرفتگی شده است.»

ایران‌اینترنشنال در اردیبهشت‌ ۱۴۰۲ در گزارشی نوشت هم‌زمان با بحرانی‌تر شدن فرونشست‌ها در کشور، جمهوری اسلامی به عمد اطلاعات در این زمینه را از دید مردم پنهان کرده است.

این وکیل دادگستری روز شنبه ۱۹ خردادماه در شبکه اجتماعی ایکس نوشت که این کیفرخواست پس از ثبت شكايت اوليای‌ دم جواد روحى و با توجه به «تحقيقات جامع ضابطين خاص و وصول نظريه پزشكى قانونى» صادر شده است.

به گفته کاوه، در جلسه دادگاه روز شنبه که با حضور متهمان پرونده، پدر و مادر جواد روحی و نماينده دادستان برگزار شد، كيفرخواست صادرشده براى بهیار و زندانبان زندان نوشهر خوانده شد و آخرين دفاع از آن‌ها گرفته شده است.

مجید کاوه در آذرماه ۱۴۰۲ با اشاره به اینکه در نظریه پزشکی قانونی، دلیل مرگ موکلش در زندان نوشهر «تداخلات دارویی با اشاره به تزریقات مکرر دارو به وسیله بهیار در بهداری زندان ساعاتی پیش از مرگ وی اعلام شده»، از تشکیل پرونده‌ای علیه رییس زندان نوشهر، یکی از نگهبانان زندان و بهیار زندان با عنوان «قتل نفس» خبر داده بود.

این وکیل دادگستری اکنون خبر داد که پدر و مادر جواد روحی در جلسه دادگاه، گذشت قطعی خود را از زندانبان زندان نوشهر اعلام کرده‌اند و با توجه به كيفرخواست صادره، منتظر اتخاذ تصميم از سوى دادگاه در خصوص اتهام بهيار زندان نوشهر مطابق با ماده ٦١٦ قانون مجازات اسلامى در باب «قتل شبه عمد» هستند.

بازداشت و صدور حکم اعدام

جواد روحی شهریورماه ۱۴۰۱ در جریان تجمع اعتراضی مردم در نوشهر بازداشت و همراه با مهدی محمدی‌فرد ۱۹ ساله و عرشیا تکدستان ۱۸ ساله، به اعدام محکوم شد.

به گفته وکیلش جرم او «رقصیدن در تجمع اعتراضی و به آتش افکندن روسری چند زن معترض» بود و اتهامی که به دلیل آن به اعدام محکوم شده بود «آتش زدن یک کیوسک پلیس در شامگاه سی‌ام شهریور سال ۱۴۰۱ در نوشهر» بود.

به جواد روحی اتهام ارتداد از طریق هتک حرمت به قرآن از طریق آتش زدن آن و توهین به مقدسات هم بسته شده بود.

او در طول دوران بازداشتش وکیل انتخابی نداشت اما بنا بر اعلام حبیب‌الله قزوینی، وکیل تسخیری‌اش، طبق تصاویر دوربین مدار‌بسته، او تنها در محل تجمع حضور داشته و هیچ مدرکی دال بر این‌که اموال عمومی را آتش زده و تخریب کرده وجود ندارد.

او گفت موکلش از سوختن قرآن نیز بی‌خبر بوده است.

مجید کاوه، وکیل انتخابی روحی پیش از این در توییترش نوشته بود که موکلش «ایرادات اساسی و حائز اهمیتی نسبت به تحقیقات مقدماتی داشته است».

همین ایرادها بودند که منجر به فرجام‌خواهی پرونده، پذیرفته شدنش در دیوان عالی کشور و نقض حکم سه بار اعدام جواد روحی در خرداد سال گذشته شدند.

او در حالی نهم شهریور ۱۴۰۲ جان باخت که با گذشت ۱۰۰ روز از نقض حکمش در دیوان عالی کشور، در بی‌خبری از دادرسی دوباره و تعیین زمان دادگاه، در وضعیتی بلاتکلیف در زندان بود.

پس از نقض حکم اعدام این افراد در دیوان عالی کشور، عرشیا تک‌دستان در اردیبهشت ۱۴۰۲ با تودیع قرار وثیقه آزاد شد و مهدی محمدی‌فرد، مهرماه ۱۴۰۲ پس از بررسی مجدد پرونده در شعبه دوم دادگاه انقلاب ساری به شش سال و شش ماه حبس محکوم شد.

خبرگزاری میزان، رسانه قوه قضاییه، روز نهم شهریور ۱۴۰۲ از مرگ جواد روحی خبر داد و نوشت او بامداد پنج‌شنبه به دلیل «تشنج» در زندان نوشهر، به بیمارستان منتقل شده و همان‌جا فوت کرده است.

در واکنش به این اتفاق، شمار زیادی از کاربران، مرگ مشکوک او را «قتل به دست حکومت» خواندند.

دست‌نوشته‌های روحی که مهرماه ۱۴۰۲ منتشر شدند، نشان می‌دهند طی ۴۴ روزی که او در بازداشت «اطلاعات و امنیت سپاه استان مازندران» بوده، بارها تحت شکنجه بازجویی شده است.

سازمان عفو بین‌الملل بهمن‌‌ماه ۱۴۰۱ در گزارشی نوشت که جواد روحی، عرشیا تکدستان و مهدی محمدی‌فرد، برای «اعتراف‌گیری» هدف ناپدیدسازی قهری و انواع شکنجه‌های بی‌رحمانه و غیرانسانی قرار گرفته‌اند.

این سازمان در گزارشی که ۱۵ آذرماه ۱۴۰۲ منتشر کرد، بخش دیگری از شکنجه‌های جواد روحی را نقل کرد.

بیشتر بخوانید: شکنجه‌های جواد روحی در زندان برای اعتراف علیه خود

در سال‌های گذشته گزارش‌های متعددی درباره عدم رسیدگی پزشکی به زندانیان سیاسی در ایران و زیر پا گذاشته شدن حق دسترسی آنان به درمان مناسب از سوی مسوولان زندان‌ها، با کارشکنی نهادهای امنیتی منتشر شده است.

طی این سال‌ها زندانیان سیاسی زیادی از جمله ساسان نیک‌نفس، فعال مدنی، بهنام محجوبی، درویش گنابادی، بکتاش آبتین، شاعر و فیلمساز در زندان جان خود را از دست دادند.

جمهوری اسلامی هیچ مسوولیتی در قبال مرگ آن‌ها که به دلیل اعمال فشار، شکنجه و ارائه ندادن خدمات پزشکی بود، نپذیرفته است.

او گفت: «ایستادن در کنار مردم ایران در تلاش آنها برای رسیدن به دموکراسی، کرامت انسانی و آزادی بسیار مهم و حیاتی است»

تمی فرنکس، عضو مجلس خواص ایالت استرالیای جنوبی، نیز به ایران‌اینترنشنال گفت نمایندگان پارلمان استرالیا باید اختلاف‌های سیاسی خود را کنار بگذارند و از دموکراسی برای همه جوامع از جمله برای جامعه ایرانی حمایت کنند.